Druckschrift 
Summa de casibus conscientiae
Einzelbild herunterladen
 

Titꝭ. vij.v Titꝭ. viij.

iterari diretͣ hoībus incentuiū ſemꝑ peccandi. Sꝫ obicit̉ ꝯtra p̄dicta illꝰ ad heb̓. 6. Impoſſile eſt eos qui ſemel illumīati ſūt ⁊ ꝓlapſi rurſrenouari ad pn̄iam. ℟º ꝙ loquitur ibi d̓ pn̄iacū baptiſmo nō de altera pn̄ia. vel intelligit ſecūdū glo. ibidem ꝙ īpoſſibile eſt tales rurſꝰ renouari .i. rebaptizari ad pn̄iam .i. poſt pn̄iani.Obicit̉ etiā illꝰ grego. facilitas em̄ venie īcentiuū tribuit delinquēdi. ℟º licet deꝰ facilit̓ peccatū indulgeat quo ad culpam non tamē quoad penam. facilitas aūt venie qūo ad penā parit incentiuū delinquēdi. vel poteſt dici ꝙ licet qͥdam ex hoc ſumāt occaſionē delinquēdi. hͦ tn̄n̄ obſtat quia ex ꝯtrario ſumerent occaſionē deſꝑandi qd̓ eſſet gͣuiꝰ. Obicit̉ etiam illud orig̓in gͣuioribꝰ crimībꝰ tm̄ ꝯcedit̉ ſemel pn̄ie locꝰ℟º triplex eſt modus ſiue genꝰ pn̄ie. eſt em̄ qͦdam pn̄ia pͥuata que fit in ſecreto ꝓ peccatisoccultis. quedā publica que fit in manifeſtoet ꝓ manifeſtis. q̄dā ſolēnis q̄ fit in capite ieiunij exͣ eccleſiā ꝓ horrendis. pͥma pt̄ ſꝑ it̓arivt oſtendit mgr̄ ſen. liº. 4. di. 14. ml̓tis autͣtibus ⁊ exemplis. ⁊ hētur in decrecis de pe. di. 3.ſcd̓a etiā nō ita frequēter debet iterari. t̓cia aūtẜm antiqua iura nō debet iterari. ẜm tn̄ cōſuetudinem eccleſiaꝝ aliquaꝝ iterat̉. De pn̄ia ſera ſiue finali. ti. A7.Oſtea ꝯſiderandū eſt d̓ pn̄ia ſera ſiuefinali. Et circa hͦ querūt̉ pl̓a .ſ. vtꝝhō vere poſſit penitere ī fine vite ſue℟º ꝙ ſic. deꝰ em̄ nulli negat mīam facienti qd̓in ſe eſt ad ſuſcipiendū eā. Ad faciendū aūt qd̓in ſe eſt reqͥrunt̉ duo in pct̄ore que diffiniūt ⁊integrant pn̄iam .ſ. dolor de pct̄is p̄tericis etꝓpoſitū cauendi a fut̉is. Cū ergodū ē vſus racionis in hoīe poſſit hō hec duo. poteſt qͣntumin ſe eſt ſe ad dei mīam p̄parare. cū aūt nō deſitdei mīa ſe p̄paranti pt̄ mīam ꝯſequi. Poteſt gverā ⁊ fructiferam pn̄iam age̓. vn̄ latro ī finevite ſue penituit. luc̓. 23. ⁊ ſtatim remiſſioneminuenit. Et eze. 18. dicit̉ in quacūqꝫ hora ingeinu̓it pct̄or. ⁊cͣ. Sꝫ obicit̉ illꝰ augͥ. liº de penitentia. Si vis agere pn̄iani qn̄ peccare n̄ potespct̄a te dimiſerūt tu n̄ illa. ℟º dimitte̓ pct̄a ēduplˣ. vel qūo ad affectum vel qūo ad effectū.pͥmo mō penitens in morte peccata dimittit ⁊hoc ad veram penitentiam ſufficit. ſcd̓o mō dimittit̉ ab eis. Intelligendū tamen ꝙ in illis v̓bis oſtendit augꝰ. ꝙ pn̄ia quā aliquis in finevite ſue facit. non eſt certū ſignū ſalutis. licetpoſſit eſſe efficax ad ſalutem. quia incertū ē qn̄aliquis de pct̄o qd̓ iam facere non pt̄ penitet.vtꝝ .ſ. volūtatem peccā̓di amiſerit. ſed manifeſtius eſt de illo qui pt̄ ſi peniteat ꝙ volūtatēmutauit. Cū etiā qn̄ aliq̓s peccare nō pt̄ poteſtvolūtatē mutare. vt nolit qd̓ pͥus voluit. etiāſi poſſet. Illꝰ aūt eccle. A. viiius ⁊ ſanus ꝯfitearis ꝯſiliū eſt qͦ ad ſalutē. p̄ceptū aūt qͦ ad vitā.hec. pe. Vtꝝ penitentia ſera ſit melior qͣꝫ tempeſtiua. ℟º ſimplᵗ melior eſt tempeſtiua quiaplꝰ hꝫ de volūtario. aliqua tn̄ ſera vt latroniseſt melior aliqua tempeſtiua. Et ideo tanqͣꝫ me

lius. pn̄iam agere in ſanitate ꝯſulit augꝰ.Vtꝝ penitentibꝰ in fine reſeruet̉ aliquā penapꝰ morteꝫ ſcꝫ vtꝝ qui decedit ꝯt̓tus ī p̓gatoriopenam aliquā ſuſtinebit. ℟º dei iuſticia exigitvt pct̄m vel a deo vel ab hoīe puniat̉. ergo ſi n̄eſt ſufficient̓ punitꝰ ab homīe qui decedit anteꝯpletā pn̄iaꝫ puniet̉ a deo. Alioqnͥ de negligertia pn̄ie dilate ꝯmodū reportaret. vnde augꝰ.pͥus eſt p̓gandus igne p̓gatorij qui in aliud ſeculū diſtulit fructū confeſſionis. Si gͦ obidtur ꝙ pena p̓gatorij excedit penam huiꝰ mundi. ſed pena ad quā obligat̉ penitens poſt confeſſionem ⁊ abſolutōeꝫ nō ē tanta qͣnte ſūt mil̓te alie pene huiꝰ mūdi. ergo talis in purgatorio punit̉ iniuſte. Ad hoc dicendū ꝙ deꝰ plꝰ requirit emendā q̄m penam. ideo plꝰ ponderat īpn̄ia qͣntitatem u̓tutis quā ip̄e accipit ex penitentis volūtate q̄m qͣntitatē mol̓ quā accipita ſua acerbitate. vnde apud deū plꝰ ponderatin valore modica pena pn̄s volūtaria qͣm ml̓ta in fut̉o que non eſt ita volūtaria. Et ideomerito pene preſenti que eſt minor in acerbitate ſuccedit p̓gatoria que minor eſt in valore.vnde apud deū plꝰ ponderat in valore vt recōpenſacō fiat. hec tho. pe. ſco. ⁊ rich̓.De ꝑtibus pn̄ie in ꝯi. ti. 4ꝰ.Einde ꝯſiderandū eſt de ꝑtibus pn̄ie.Et pͥmo de ꝑtibus eiꝰ ītegralibꝰ. Ede his pͥmo in ꝯī. ſcd̓o in ſpeāli. Circapͥmū pl̓a q̄runt̉ .ſ. vtꝝ ꝑtes pn̄ie cōgrue aſſignent̉ ꝯtricō ꝯfeſſio ⁊ ſatiſfactō. ℟º ī ſacr̄o penitentie fit emenda volūtaria ⁊ ꝑ viaꝫ iuſticievnde fit ꝑ viam iudicij volūtarie ſuſcepti. adſubeūdum aūt iudiciū ſponte requirit̉ ꝯtricō qͣiquedam citacō. ſequit̉ rei apud iudicē ſpontanea ꝯfeſſio. ſubſequit̉ emende a iudice impoſite ſolutō. ideo ad ꝑfectum eſſe pn̄ie ſacr̄i requirunt̉ hec tria vt ꝑtes integrales eēnciales vl̓ inre vel ſaltem in ꝓpoſito de pe. di. 1. ꝑfecta. Intelligendū tn̄ ꝙ ſatiſfactō dicitur duplˣ. vnomō recōciliacō ⁊ ſic quia onīs ꝑtes pn̄ie ordīantur ad recōciliatōꝫ q̄libet eaꝝ ſatiſfactōdici poteſt. Alio mō ſolutō pene debite ⁊ hͦ mō ſatiſfactō eſt ꝓprie ꝑs vna penitētie q̄ eſt aſſūptioſū adimpletō pene iniūcte. Nichiloīnꝰ tamēetiā ꝑtibus alijs pn̄ie ꝯuenit ꝑ accn̄s ſatiſfactō. vt ꝯtricōi rōne doloris ꝯiūcti qui eſt in ꝑteſenſibili. ꝯfeſſioni rōne erubeſcētie. hec bon̄. Vtꝝ abſolutō ſacerdotis ſit pnͥcipalior parspenitētie ſacr̄i qͣm ꝯpūctō cordis ℟º ī ſacr̄o ēꝑs pnͥcipalior iſta que pnͥcipaliꝰ cooꝑat̉ ad ſacr̄ipnͥcipalem effectū. Dijcipalior aūt effectus ſacͣmentoꝝ noue legis eſt ſanctificare q̄m ſancticatōeꝫ ſignificare. Illa ergo pars ſacr̄i penitētieeſt pnͥcipalior que magis ex vi ſacr̄i cooꝑat̉ adremiſſionem culpe ⁊ pene et̓ne que remittunt̉ꝑ gr̄am ſanctificantē. ꝯpūctio aūt non tātumcooꝑat̉ ad remiſſionē culpe ex vi ſacr̄i. ſꝫ etiaꝫinqͣntū eſt actus v̓tutis vel efficax diſpō ad vtutē. Dico ergo ꝙ ſi ꝯpūctō cōparet̉ cū vtraqꝫvi ſua ꝯiūctim ad abſolutōnē pnͥcipaliꝰ cooꝑtur ad remiſſionē culpe q̄m abſolutō. Si aut