De cauſa poſ.
CXXXVII
tutionem petentemʰ non eſtniſi ſuper queſtione ſpoliatōnis ſi eum reconueniat audiēdus: cum reſtitutionis petitōin hoc priuilegiata noſcatur.vt ipſam intentans non cogatur ante reſtitutionem ſpōliatoribꝰ reſpōdere. qͣꝫquamab agendo ſpoliatione ab eis in modum exceptionis opoſita repellatur.De plus petitionibus.Gregorius nonus.Onſilium prouidentie dici nōCpoteſt: ꝙ pecuniam tibi debitaꝫante terminumab aduerſario repetiſti. punitur enim importunitas pluspetentium ſi ſuper petitioneſua duxerint in iudicio ꝑſiſtendum. ita ꝙ qui repetūt amplius ſine cauſa in expenſis ad-
uerſario ꝯdēnant̉. Qui auteꝫplus loco. ad intereſſeᵏ tenētur. pro eo ꝙ vtilitas adimit̉debitoribus. quam haberentſi ſtatuto loco ſoluiſſent. Evero a quo amplius tēporeˡpetitur. inducie duplicanturnec liteꝫ excipiet. niſi ei ſoluātur expenſe. Te quoqꝫ dubitare non credimus. ꝙ cauſaplus petiturᵐ. cum aliquidin genere vel ſubalternationedebetur. ⁊ rem in ſpecie vel vnum preciſe peti contingit.Re autem fi. x. ſint debita etxx. petantur. Loco vero cumquis vbi conuenit ſoluere. ſꝫalibi conuenitur. Temporequoqꝫ cum ante diem vel cōditionem petitur quod debetur¶ De cauſa poſſeſſionis ⁊ ꝓprietatis.Gregorius felici ſicilie.
Oper ſpoliatione. reſtitutōem petētem. qͥ n. petit reſtitui ab aduerſario ꝯueniri nō pōt petiloCrio: niſi de alia ſpoliatori: vt h̓ d̓r: nec p̄t ei referriqō pprietat ab eo ſuꝑ eo de qͥ ꝯuenit. ff. de iudi. ſi de vi eipoſſeſſione: ⁊. C. de rei vendi. ordinarij. ⁊. jͣ. de reſti ſpol̓.in l̓r̄is. itē cuꝫ qͥsex ꝯqōne. niſi prius fuerit reſtitutꝰvt hic ⁊. jͣ. de reſtiſpol̓. ſolicite. Un̄noͣ: ꝙ vbi due qōnes poſſeſſorie ꝓponūt̉ a diuerẜ ilſe pn̄t ſil̓ traccarivt h̓ ẜm illā regulā: qͥ prior appellat: por agat. ff. deiudi. qͥ prior. ⁊ tūcvna ſnīa d̓berꝫ termiari s. e. cū dilectꝰ. qꝛ vtraqꝫ ſpōliatō pͥuilegiata ēSi ꝟo vnꝰ agit p̄titorio ⁊ alter poſſeſſorio: diſtīgueqͣliter reꝰ obijciatſpoliatōem. Si eīpetat directe reſtitui: due ſunt petitiōes: qꝛ in modūactiōis ſit recōuētio de ſpoliatiōe:tūc ſil̓ tractandeſunt. vt s. cū dilectus. Si in modūexceptiōis ꝓpōatur ſpoliatō: tuncprimo trattaturexceptio ſpoliationis: ẜm ꝙ d̓r in illa decr̄. cum dilectusSi vero quis agat de ſpoliatione contra ſuum ſpoliatorem: veſ etiam de re alia: tunc ſpoliator poteſt opponereexceptionem de ſua ſpoliatione: ⁊ in modum actionis⁊ in modum exceptionis: vt hic dicit. Sit ergo cautuſquod ſibi magis expediat: vtrum agere directe vel excipere. ſi magis expediat reo poſſidere rem aduerſarijqͣꝫ ſuam recuperare: excipiat: quia probata exceptōneſua non compellitur reſpondere: niſi primo fuerit reſtitutus. vt in ca. cum dilectus. Si magis expediat recuperare rem qua eſt ſpoliatus: proponat ſpoliationemſuam directe: ⁊ ea probata reſtituetur: vt colligitur h̓:⁊ ca. cum dilectus. ⁊ idem ſi petitorio agatur: quia reus dupliciter poteſt proponere ſuam ſpoliationem: vts e. cum dilectus. ⁊ hoc cum ſuper diuerſis rebus fit cōuentio ⁊ oppoſitio ſpoliationis. Secus videtur quando ſuꝑ ead̓ re fit ꝯuētio ⁊ r̄cōuētio: tūc vtilius eſt proponere ſpoliationem in modum actionis. jͣ. de reſti. ſppl̓.ex ꝯqōne. qꝛ reſtituetur in eo caſu an̄ ingreſſum principalis cauſe. Si vero in modum exceptionis non reſtituetur ſed repellit agentem. ⁊ ſic vtroqꝫ caſu preiudicat queſtio ſpoliationis in hoc caſu. Item compenſatōnon poteſt opponi petenti reſtitutionem: quia ſic indirecte admitteretur reconuentio. C. d̓ compen. l. vlti. argū. jͣ. de excep. cum inter in fi. Itē in momentanea poſſeſione ceſſat reconuentio. E. qui leg. per. l. vlti. Sedſi ago contra te poſſeſſorio: ⁊ tu reconuenis me poſſeſſorio: ⁊ ego excipio contra te in modum exceptionisde ſpoliatione eadem de qua conuentio: nūquid debeoadmitti. Hico ꝙ ſic: quia ad alid̓ proponitur vt actio:
ad aliud vt exceptio: ar. ff. de inoffi. teſta. contra veterani. §. ſed impuberes. ⁊. jͣ. de reſti. veniens. ij. ⁊. c. cum ītua. Sed qͥd ſi ille excipiat de ſua ſpoliationē. Dico ꝙpoteſt ⁊ elidit actionē meā ⁊ ita remanet conuentio ⁊re conuētio inefficax: ſi autem expediret ei magis agere qͣꝫ excipere: ꝓponat de ſua ſpōliatōne in modūreplicationis: etſic per replicationem elidit exceptionem meā: ⁊ ſicremanet cōuentio et recōuentioefficax.Onſilicuꝫ. ī iudicō ꝑſi ſtendū. Et ita ſic volūt deſiſtere a petitōne: licitū eſt necpuniūt̉: ⁊ hoc pn̄tfacere vſqꝫ ad litꝭconteſtationē poſtea vero non poſſunt d̓ſiſtere ſinepena. C. eo. ti. l. vna. ſic licitū eī ē pnitere ante litis ꝯteſtatōnem. ff. rēra. ha. ampliushic. Sed videturꝙ licitum ſit penitere quandocunqꝫ ante ſententiāvt. ff. de inoffi. teſta. contra veterani. §. meminiſſe. ⁊. C.de his quibus vt indig. alia. ⁊. C. ad. l. cornel. de fal. l. qͥfalſas. ⁊. C. locati. conductores. in quibus poteſt penitere ante ſententiam. Sed prius dictum verius eſt: ꝙante litis conteſt. penitere debent: al̓s puniuntur in expenſis. C. eo. l. vna. ⁊ hic. ⁊ hoc etiam cum re aut cauſaplus petitur: ſed lex illa loquitur: cum aliquis per dolum ſuper maiori quantitate exigit cautionem: ⁊ illeſi perſiſtat: a toto debito punitur: exceptis duobus caſibus: ſcilicet tranſactiones ⁊ ſecunde confeſſiōes quiexcipiuntur in le. ⁊ ita de alijs plus petionibus loquitur hic.k ¶ Plus loco ad intereſſe. qui petit alio loco qͣꝫ conuenit: ad intereſſe per officium iudicis poteſt conueniri in eo in quo damnificatur: ꝙ in alio loco conuenitur. ff. de eo quod cer. lo. l. ij. §. fi. de hoc intereſſe dictumeſt. sͣ. de offi. dele. pͦ. ⁊. g.l ¶ Amplius tempore. In iſtis quattuor modis pluſpetendi olim puniebantur in tota cauſa. inſti. deacti. §ſiquis agens. ⁊ inſti. de excep. §. appellatur. ſed hodie n̄ita puniūtur qui enim āte tempus petit: inducie duplicantur: ⁊ nihilominus in expenſis punitur: inſti. de excep. §. hodi ē autē. ⁊ hic. Si autem re cauſa loco plus petat: ⁊ reus aliqd̓ damnum ſuſtinuit circa ſportulas: actor triplicē penā patit̉: inſtitu. de act. §. tripli. ⁊. §. ſed hͦquideꝫ antea. ⁊ in alijs expenſis condemnabitur: vt dictum eſt in littera.m ¶ Cā plꝰ petit̉. Hic exēplificat p̄dictos qͣttuor modos plus petēdi: puta cū plꝰ petit̉ ꝓmiſi tibi. x. l̓ ſtichū: īoptōe mea ē ſolue̓ quē volo. C. d̓ ꝯdi. īde. ſi qͥs ẜuū. ⁊. ff.
.fi.s 2