DeNA.CCXXVI
561olim. de iniurijs. Index tn̄ ſi hꝫ poteſtatē mulctādi ſicut hꝫ ordinarius. vt in. l. ij. in. fi. ff. de iudi. bene poterit exigere10 ¶ Quarta pena d̓r iudicialis. ⁊ hec p̄t peti ſicut cūqͥs obligauit ſe ſub pena. x. ad ꝓbanduꝫ aliqͥd ī. c.cū dilectus. de elec. ſꝫ hec nō petit̉ a clericis ⁊ a religioſis niſi pro intereſſe ſuo.1¶ Quīta pena eſt arbitralis. ⁊ hec petitur ab eo qͥnō ſeruat arbitriū. c. dilecti. de arbi. ⁊ hoc p̄t peti aquocūqꝫ. vt in. d. c. dilecti. et ibi glo.12 ¶ Sexta pena d̓r ꝯuentōnalis quā ꝑtes extra iudiciū int̓ ſe īponūt. ⁊ peti pōt qͣntū inteſſe. l. p̄dia. ff.de ac. empti et vēdi. ẜm Ho. et do. Anto. ī. d. c. dilecti. Sꝫ ẜm Inno. in. c. ſuā. de penis. et Pa. ī. d. c.dilecti. pōt etiā peti ſi excedat int̓eſſe: niſi ſit in fraudē poſita: ſꝫ nō credo a clericis vl̓ religioſis. ſecus alaicis ⁊ preſumit̉ in fraudē vſurarū poſita qn̄ ſimpliciter eſt poſita ſuꝑ ꝓmiſſione qͣntitatis. vt in. l.cū allegas. C. de vſuris. ⁊ ibi ꝑ doc. ⁊ in. l. iulianꝰ.§. idem. Papinianꝰ. ff. de ac. empti ⁊ vēdi. ⁊ Bar.in. l. rogaſti. §. j. ff. ſi cer. pe. et canoniſte in. d. c. dilecti. Secus eſſet ſi apponeret̉ ſuꝑ facto. vt in dictisiuribus. Similiter non p̄ſumeret̉ in fraudē qn̄ ꝓmittitur qͣntitas ⁊ poſtea factū. ⁊ vltima pena ẜmdo. Anto. in. d. c. dilecti. ⁊ allegat Butri. in. l. cū filius. ff. de condi. et demō. ⁊ Bart. in. d. §. j. et eamſequor niſi ꝯtrahēs eſſet vſurarius. qͣꝫuis Io. an. īaddi. ad Spe. teneat ꝙ p̄ſumitur in fraudem ⁊ allegat Dy. in. d. l. cū filius. Et vt intelligas pono tibi exemplū. ꝓmitto tibi ſoluere centū. ⁊ niſi dedero dabo tibi. x. ꝓ pena. ſic preſumit̉ in fraudē quiaſuper qͣntitate. Aliud exemplū. ꝓmitto tibi faceredomū: portare ligna ⁊ niſi fecero ſoluam penaꝫ. ſicnō preſumitur in fraude̓. qꝛ ē ſuper facto. Aliud exemplū ꝓmitto tibi centū in tali termino ⁊ ꝓmittovenire ad iudicē et reciꝑe p̄ceptuꝫ de ſoluendo veldando pignora. ⁊ ſi nō fecero ꝓmitto tibi ſoluerepenā. ſic non p̄ſumitur. qꝛ lꝫ ſit pͥmo qͣntitas. tamēpoſt eſt factū ⁊ vltimo pena.13 ¶ Utrū ille qͥ ex īpotētia nō facit ad qd̓ obligaturſub pena euadat? Rn̄. ꝙ ſi loqͥmur de pena iurisvel ſtatutoꝝ: ſic eſt clarū ꝙ nō incurritur. Ideꝫ dicde ſnīa iudicis generalit̓ imponētis penā puta excōicationis ẜm Fede. cōſilio. deccxiij. et ſequit̉ Pa.in. c. Pͣ. et. G. de offi. dele. quia verba generalia debent intelligi ciuili mō. ar. l. ſicut. ff. de ſerui. et in. l.ratū. ⁊ in. l. quod dicimus. ff. de ſolū. Si autē ſpāliter imponit penā. puta niſi cōpareas tali die excōico te. tunc ẜm Pa. in. c. cum ſuꝑ cā. de teſti. co. ſi exſnīa aperte cōſtat ꝙ iudex voluerit euꝫ ligare. ſiuepoſſet vel nō. ſic cū ſnīa ſit nulla cū contineat ītolerabilem errorem non ligat. c. per tuas. de ſen. excō.ſimiliter non ligat ſi apparet ꝙ nō voluit ligare īpotentē. puta quia dicit ſi contēpſeris vel ſi diſtuleris cōpere ⁊cͣ. qꝛ nō potēs nec contēnit nec differt.vt dicit glo. in. c. qͣꝫ ſit. d̓ elec. li. vj. Si v̓o non pōtꝑpendi mēs iudicis ſic quo ad deum non ligat: ſꝫquo ad eccīam et nos. ⁊ ſic intellige glo. in. d. c. vnico. iiij. q. v. ⁊ in. d. c. cuꝫ ſuper cā. ſꝫ tn̄ ꝓbato īpedi.mēto nulla indiget abſolutione ẜm Hoſt. ⁊ Spe.et placet etiam ẜm Pa. in. d. c. cū ſuper cauſa. ſi eſſꝫ
ſnla pape. qꝛ debemus p̄ſumere ꝙ noluerit euꝫ ligare. ar. c. vt noſtrū. vt eccīaſtica beneficia et ſic nōeſſet irregularis lꝫ celebraſſet quod bn̄ nota. Si autē loqͣmur de alijs penis ſic certū eſt ꝙ in foro anime peti nō poſſunt ẜm Sco. in. iiij. diſt. xv. q. ij. niſi qͣntum intereſſe importat. facit. c. ſignificante. depigno. ⁊. c. ij. de ꝯſti. ⁊. c. ex lr̄is. de in integ. reſtitu.Et ad. l. incendiū. C. ſi cer. pe. que vult vt incendium nō liberet qn̄ qͣntitas eſt in obligatōne qꝛ cumobligatio ſit in genere. vt. ff. ad. l. fal. l. in rōne. §. diligent̓. totū genus perire nō pōt? ℟. ꝙ qn̄ cōſiſtit īgenere obligatio. veꝝ ē ꝙ obligatio ex impotētia n̄extinguitur. lꝫ liberet a pena. ꝓpterea dicit Aug. inl. reſcriptū. in pͥn. ff. de pac. ꝙ etiam ſi teneamus ꝙfiſcus habeat tacitam hypotecā in maleficijs ꝯtradelinquētem non tn̄ prefert̉ creditoribus īmo creditores preferūtur ei allegat tex. cū ſua glo. ī. l. vnica. C. de penis fiſca. Rō quia talis tractat d̓ lucrocaptādo. ⁊ creditores de dāno vitādo. facit. l. fi. §.licētia. C. de iure delib. ⁊. l. vnica. C. de impo. lu. deſcrip. ⁊. l. fi. C. de cōdi. qd̓ nota bn̄ ꝓ exigētibꝰ penā vltra intereſſe ſuū ab illis qͥ ſunt nō ſoluendo.quia tenent̉ reſtituere eā creditoribus.¶ Quid ſi obligatus ſub certa pena ad aliquid fa4ciendū vel dandū ꝓ parte īpleuit et ꝓ parte nō exculpa ſua. ℟. Pa. in. c. ſuā. de penis. ꝙ ſi obligatioeſt diuidua non cōmittit penā niſi pro parte nō ſoluta. Si v̓o eſt indiuidua ſic ſoluet totā penā etiaꝫde iure canonico. Et qn̄ dicatur obligatō diuiduaeſt qn̄ ſolutio ꝑtis per ſe valet quo ad partē tantuꝫqͣntum totū ad ſe totū. Indiuidua v̓o d̓r qn̄ nō valet illa ꝑs per ſe. Exemplū ꝓmitto tibi ſcribere bibliam et decretū ſic ſi ſcripſi ſolū bibliā nō ſoluā penā in totū. quia obligatio eſt diuidua qꝛ biblia ꝑ ſevalet ẜm totū ſuū. ſecus ſi ꝓmiſiſſet ſcribere bibliāet ſcripſi qͣtuor quinternos certe nō valet ꝓ bibliaet ideo obligatio erit indiuidua qꝛ ad nihil ꝑ ſe valere pn̄t ſine alijs. de hoc plene nota in. l. ſtipulatōnes nō diuiduntur. ff. de verbo. obliga. ⁊ in. d. c. ſuam. vbi addit glo. hec vera quo ad penā q̄ ꝯmittitur in nō dando vel nō faciendo. Secus qn̄ qͥs debet recipere. puta legatū vel hereditatē ſi ſic feceritvel ſoluerit: qꝛ niſi totū faciet nō habebit. vt ī. l. meuius. ⁊. l. cui fundus. ff. de ꝯdi. et demō. de quo vide plene in. l. ſi ſeruus. ff. ſi qͥs cautio.¶ Utrū ſtatuta ſint licita q̄ ſolum imponūt pecuniariā penā pro homicidio: adulterio ⁊ hmoi? ℟.Ho. et ſeqͥtur Pa. ī. c. ij. d̓ delic. puero. ꝙ nō: qꝛ homines exponūtur venales ad delinquendū. quiamulti bene timent cruciatus qͥ nō timent penā pecuniariā. vt habeant ſuū intentū. ar. l. in ſeruoꝝ. ⁊in. l. aut facta. ff. de penis. et in aut̓. de manda. pͥn.§. oportet.¶ Utrū ꝓmittens ſub certa pena hr̄e ratū ꝯmit 16tat penam ꝯtraueniens de facto. ℟. ẜm Bar. in. l.id qd̓ pauꝑibꝰ. E. de ep̄i. et cle. ꝙ nō. Secus ſi promiſiſſet hr̄e ratū ⁊ firmū. qꝛ ratu refert̉ ad ius. ⁊ firmū ad factū. vt in glo. d. l.¶ Utrū tp̄us p̄fixuꝫ in odium negligentis currat 17ignorāti. vel legitime impedito. ℟. ẜm Pa. in. c. qꝛdiuerſitatem. de cōceſ. p̄ben. ꝙ nō. Secus quādo
p p
13