Culpa

¶ Que ſunt crimina depoſitione digna. ℟. d. An.vbi sͣ. ꝙ omne dilictū cauſans irregularitateꝫ queenumerāt doc. in. c. niſi cū pridē. §. ꝓpter cōſcientiam. de renun. in glo. magna. de quibus. jͣ. irregu-laritas primo. Itē ſi ē diu cōtinuatū. lxxxj. di. p̄ſbiter. in glo. Item fornicatio notoria. vel diu cōtinuata. vel ſcandala. c. qͣꝫ ſit. de ex. p̄la.¶ Que ſunt crimīa degradatione digna? ℟. qui sͣ.ibidem. ꝙ omne crimen cū incorrigibilitate. c. cuꝫnon ab homine. de iudi. Fallit in heretico. c. ad abolendam. ⁊. c. excōicamus. de here. ⁊. c. j. eo. ti. li. vjItem in falſario lr̄aꝝ apoſtolicarum. c. ad falſariorum. de crimi. fal. Item in ſortilego. xxvj. q. ij. c. qͥcunqꝫ ſacerdotum. de homi. dubium eſt. Et dic ꝙſi intelligatur de verbali. eſt verum. ſecus ſi de reali.4 ¶ Utrum criminoſus ante ꝑactam penitentiamvel poſt poſſit celebrare ſine diſpenſatione. vel poſſit ꝓmoueri ad ordines. ℟. ẜm glo. ⁊ Inno. in. c.ex tenore. de tem. ordi. ꝙ aut crimen ē occultū. ⁊ ſicpoteſt dū tn̄ vere peniteat. tex. ē ī. c. fi. de tē. or. Sūfficit em̄ abſolutio ſacerdotis ex ptāte clauiū niſi ſittale crimen quod impediat executionē poſt penitētiam. vt in. d. c. niſi cū pridem. §. j. vt ē in criminequod inducit irregularitatē. d̓ quo. jͣ. irregularitasprimo. Si vero crimen ē manifeſtū ꝙͣuis nō ſit crimen enorme ſꝫ mediocre non poteſt ſine diſpenſatione etiā poſt ꝑactā penitentiā. At dicit̉ manifeſtūſi cōuictus ē in iudicio. vel timore ꝓbationis confeſſus ē. vel operis publicatione. Nec obſtat. c. p̄ſbiteꝝ. ⁊. c. ꝑuenit. l. diſt. qꝛ ꝑ illud n̄ ē ablata facultas diſpenſandi cum vere penitentibus. ⁊ maxīevbi non īminet ſcandalū. vt. l. diſt. vt cōſtituēt̉. ⁊c. dn̄o ſancto. Et hec vera ſunt in criminibus capitalibus. que dicunt̉ mediocra. ſecus in leuibusEt dicunt̉ leuia que contingunt ꝑ imperitiam. velculpam ſine dolo. vel ſi ē dolus ē tn̄ cū re modica.vt no. ī. l. inſpiciēdū. ff. de pe. ⁊ in. l. leuia. ff. d̓ accu.et in. c. cū dilecti. eo. ti.¶ Quis poteſt diſpenſare cū talibus? Rn̄. ꝙ ep̄sin criminibus minoribus adulterio. In maioribꝰautem ſolus papa. vt no. in. c. at ſi clerici. de iudi. n.ſi ex magna cauſa. vide. jͣ. diſpenſatio. §. v. ⁊ etiā n̄poſſet qn̄ inducūt irregularitatē. vtputa qꝛ celebrauit excōmunicatus. ⁊ huiuſmodi. niſi in caſibus īquibus a iure cōcedit̉ diſpenſatio in irregularitate. vt. jͣ. irregularitas ꝑ totū.¶ Crimen dicit̉ publicū. quod ad publicū ſpectatiudicium. Et hec ſunt que no. ff. de pub. iudi. l. j. q̄ſunt. lex iulia maie. Et ſub hac cōprehende ſacrilegia. ⁊ reſidua. lex iulia. de adul. lex cornelia. de ſiccacarijs ⁊ veneficis. Lex pō. d̓ pari. lex iulia pec. Lexcornelia. de teſta. fal. An autem in alijs Azo dicitꝙ ſic. Intellige in inſtrumentis. nō in alijs ſcripturis ẜm Accur. Lex iulia de vi publica ⁊ priuata. deambitu repetundaꝝ. ⁊ de annona. ⁊ hmōi in quibus lex exprimit quod ſit publicum. vt in. l. iij. ī fiff. de p̄uarica. ⁊ ibi Bar. ⁊ Io. de Imo. in. l. fi. ff. d̓preuarica. delic. ⁊ in. l. ij. ff. de concuſ. Sed ẜm iuscanonicum omne crimen dicit̉ publicum quia adpublicum iudicium ſpectat puniendum. vt in. c.

trina. de collu. in glo.¶ Item publicoꝝ iudicioꝝ quedam ſunt capitalia. ex quibus mors aut exilium imponitur. hec eſtaque ⁊ ignis īterdictio. ꝑ has penas eximit̉ caputde ciuitate. Nam cetera non exilia ſꝫ relegationesꝓprie dicunt̉. quia tunc ciuitas retinet̉. Quedamſunt non capitalia ex quibus pecuniaria aut ī corpus aliqua cohertio pena eſt. vt in. l. publicoꝝ. ff. d̓pub. iudi.I Priſma vide. jͣ. oleum ſanctum.alia latiſſima ẜm Bar. inl a. i. qd̓ nerua. ff. depo. Et ideꝫceſt ꝙ verus dolꝰ ⁊ manifeſtus. Alia la-tior. ⁊ eſt dolus p̄ſumptus. Alia lata ⁊ hec ē nō intelligere qd̓ omnes intelligēnt. vel maior pars tex.eſt in. l. late culpe. ff. de ver. ſig. Sꝫ no. ꝙ cōiter glo.nō ponūt niſi latā culpā. ⁊ tex. in. d. l. qd̓ nerua exponit latiorem ꝓ lata. Et ſic colligo ẜm glo. in. d. l.qd̓ nerua. ꝙ noīe doli ꝓprie n̄ cōprehendit̉ qui exculpa fecit. qꝛ dolus differt re ⁊ noīe a culpa. qꝛ dolus eſt a ꝓpoſſto vt ꝓbat̉ in. l. j. §. dolū. ff. de dolo.Culpa vero non. vt in. l. ſi ꝓcuratorem. §. dolo. ff.man. ⁊ ꝓ hoc facit dictum Bal. in. l. qͥd gͦ. §. penaff. de his qͥ no. infa. vbi dicit̉. accuſat̉ qͣs de homicidio doloſe facto. ⁊ ꝓbat̉ culpa. an abſoluet̉ ſeu mitius aget̉ in eadē inſtātia. ℟. ꝙ mitius aget̉. ⁊ ſic ſētit ꝙ dolus nō eſt realiter culpa. Deꝝ ē ꝙ lata culpa eſt dolus p̄ſumptus. ita ꝙ vbicunqꝫ qͥs tenet̉de dolo venit ⁊ lata culpa. Sꝫ tn̄ verus dolus nōeſt. vt no. glo. in. c. bona fides. de depo. Et in conſcientia vbi ceſſat p̄ſumptio nō habet̉ ꝓ dolo. Etqͥs debeat ꝓbare dolū vel latam culpā interueniſſe. vide. jͣ. cuſtos. §. j. Nota etiā ꝙ lata culpa ē deuiatio incircumſpecta ab ea diligentia quā habenthomines cōiter eiuſdem ꝓfeſſionis. Et ideo errorartificis n̄ ē latā culpa niſi qn̄ errat ī eo qd̓ cōit̓ homines in illa arte ſciunt non qn̄ errat in eo qd̓ excellentiſſimi ſciunt. Ita limitat Bar. in. d. l. qd̓ nerua. vn̄ ſi depoſui pecuniā apud cāpſorē qͥ cōiter habebatur bone cōditionis ⁊ non erat. n̄ ē lata culpaEt Bal. ī. l. pignoris. C. de pig. ac. dicit. Acceſſi admolendinū. ⁊ incurſu hoſtiū ꝑdidi beſtias nonlata culpa. exquo maior pars credebat ſecurum acceſſum.¶ Utrum lata culpa equiparetur dolo. vide. jͣ. do 1¶ Quid ē leuis culpa? ℟. ē omittē qd̓ diligēs ho­ 2lus. §. iij.mo non omiſiſſet. vel facere qd̓ diligens homo nōfeciſſet. Exemplum. Fenerator nō excuſſit res pignoratas a tineis tali tꝑe quo diligens feciſſet.¶ Quid eſt leuiſſima culpa? Rn̄. ē nō p̄uidere qd̓diligentiſſimꝰ p̄uidiſſet. l. ſi putator. ff. ad. l. aqͥl̓. velomittere qd̓ diligentiſſimus nō omitteret. l. diuusff. de offi. p̄ſi. nō eqͥtare vt diligentiſſimus equitaret leuiſſima culpa eſt vl̓ non curare facere qd̓ diligentiſſimus curaret.¶ Qua culpa tenet̉ qͥs ex cōtractu. vides. cōmo­ 4datum. §. xj.¶ Qua culpa teneat̉ quis ex officio? ℟. Pa. in. c. 5cum cauſam. de teſti. ꝙ iudex tenet̉ de dolo ⁊ lata

5