Contritio

LIII.

3 ¶ Quō dolus annullet ꝯtractū. vide. jͣ. Dolus. §ix.4 ¶ Utrū ꝯtractus intelligat̉ geri ẜm ꝯſuetudinemloci. licet non exprimat̉? ℟. Pa. in. c. cum. M. d̓ cōſti. ꝙ ſic. no. Bar. in. l. nemo ē qui neſciat. ff. de duobus reis inſti. facit sͣ. Cōſuetudo. §. xiiij. Et no.ꝙ vt dicit glo. in. l. ſi vno anno. in verſi. ſed trāſactio. ff. loca. ꝙ ex qualitate ⁊ natura contractus v̓ba accipiunt̉ cōtra ꝓpriā ſignificationeꝫ. vt ibi vbidonatio accipit̉ ꝓ tranſactione. facit. l. in. l. eo. ti. etno. de re. iur. l. non videt̉. ⁊ ita talia ſunt p̄dicata qͣlia ſubiecta eſſe oſtendunt. ⁊ ecōtra. xxxij. q. ij. Apoſtolus. Et de hoc vide infra Religioſus. §. xix.¶ Contractus aliqui ſunt bone fidei .ſ. emptio. vēditio. locatio. ꝯductio. mandatum. depoſitum. ſocietas. pignus. cōmodatum ⁊ ꝑmutatio. Alij ſuntſtricti iuris .ſ. ſtipulatio. mutuū ⁊ ſimilia. Bone fidei dicunt̉ ꝓpter duo. Primo qꝛ ſi dolus dat cāmeis non tenent. Secundo qꝛ veniunt vſure ex mora. ⁊ iudex poteſt extimare ex bono ⁊ equo qͥd venit recompenſandum. vel reſtituendum. non ſic īcontractibus ſtricti iuris. vide glo. ī. §. actionū. inſti. de actio.6 ¶ Contractus qͥdam dicunt̉ nominati. vt venditio. lacatio. ⁊ huiuſmodi. quia habent ꝓpria nomina eis ſolum cōuenientia.7 ¶ Contractus alij dicunt̉ innominati. qui ſunt qͣtuor. Primus do vt des. Secundus do vt facias.Tercius facio vt facias. Quartus facio vt des. Etio dicunt̉ innominati. qꝛ noīa eoꝝ pn̄t alijs nominatis cōtractibus cōuenire. ⁊ iſti ſequūt̉ naturā cōtractuū nominatoꝝ qͥ eis aſſimilant̉. l. naturales.§. ſꝫ ſi facio. ff. de p̄ſcrip. ver.Ontritio ẜm ꝙ no. ſan. Bo. inc iiij. di. xvj. ar. j. q. j. prime partis eſt dolor volūtarie aſſumptus ꝓ peccatis cuꝓpoſito confitendi ⁊ ſatiſfaciendi. Et no. ꝙ ſicutconteri aliqͥd dicit̉ qn̄ in minimas ꝑtes frangit̉ ⁊ qͣſi annihilat̉. Frangi autem qn̄ ſolum in magnas ꝑtes diuidit̉. ſic methaphorice cor hominis duꝝ dr̄qͣꝫdiu diuine inſpirationi quaſi manui ſe tangentinon cedit. ſicut durum eſt qd̓ tactui non cedit. ſedobuiat .i. dum in affectu peccandi moratur. Cōtritur autem quando affectus peccati ẜm omnē fuipartē in eo totaliter deſtruit̉ .i. qn̄ voluntas ꝑfecterecedit. Frangitur vero ſolum qn̄ reſpicere incipitqͣꝫuis nondū totaliter conuertatur. ⁊ ſic dr̄ atteri n̄conteri.¶ In quo differt cōtritio ab attritione? ℟. ẜm frā.et alios theo. ꝙ in duobus. Primo qꝛ attritio ē dolor imꝑfectus. Cōtritio vero eſt dolor ꝑfectus. Secundo quia attritio ē dolor ſine gratia gratum faciente. ſed non contritio. Et ideo contritio ⁊ attritiomaterialiter idem ſunt ſicut domus obſcura ⁊ illuminata. Attritio quippe eſt lux aurore que creſcendo fit meridies .i. cōtritio. Et aduerte ẜm ſan. Bona. vbi sͣ. ꝙ duobus modis qͥs cōterit̉. Dna ſuperius eleuans q̄ ē ſpes venie ex cōſideratione diuīemiſericordie. Alia deorſuꝫ depͥmens que eſt timor

¶ Utrum dolor cōtritionis debeat eſſe maximus2℟. qui sͣ. ar. ij. q. j. ꝙ duplex ē dolor. Unus in voluntate qui non eſt aliud ꝙͣ peccati diſplicentia. etiſte debet eſſe maximus in genere. id eſt in cōꝑatione ad alios dolores omnium temꝑaliū. Unde incaſu in quo contingeret vel cōmittere peccatū mortale. vel incurrere dānum temꝑaliū. aut mortem.quilibet tenetur magis eligere penam ꝙͣ peccare.vel peccaſſe. Non debet tamen ẜm ſanc. Tho. inquolꝫ. deſcēdere ī ſpēali ad hāc penā. īmo ſtultē facit qui ſeipſum in hoc ſollicitat. Eſt alius dolor inſenſualitate qui cauſatur ex primo dolore vel ẜmneceſſitatem nature ex motu ſuperiorum viriumquem ſcquūtur inferiores vel ẜm electionem ꝓutvoluntas excitat dolorem illum. ⁊ ſic non eſt neceſſe ꝙ dolor ille ſit maximus. immo nec etiam eſt neceſſe dolere iſto modo.¶ Utrū in dolore contritionis poſſit eſſe exceſſus℟. ſan. Bona. vbi sͣ. q. ij. ꝙ non. Primo mō accipiendo ꝓ diſplicentia rationis. Sed ſecundo modo ꝓut ē paſſio ſenſualitatis ſic. Unde ſi aduertitꝙ non poteſt ſuſtinere ſine magno detrimento tenetur temperare. Si autem non aduertit ⁊ ideo n̄temperat. non credo peccet quia dabat operaꝫ reilicite.¶ Utrū homo ſemꝑ debeat conteri? Rn̄. qͥ sͣ. ar.iij. q. ij. ꝙ ſic. Aduertēdū tn̄ eſt ꝙ ē duplex cōtritioſeu deteſtatio peccati. quedā in habitu. ⁊ ad hanctenetur etiam poſt peccati perfectam remiſſioneꝫ.qꝛ vt dicit Hug. de ſan. vic. Cum deus abſoluitaliquem a peccato obligat eū vinculo deteſtatiōisꝑpetue. Quedam eſt in actu. ⁊ ad hanc non tenet̉ſemꝑ ſed ꝓ loco ⁊ tempore. ſcilicet cum recogitatpeccata ſua. intellige de mortalibus. qꝛ de venialibus non eſt neceſſe habere contritionem. vt sͣ. Cōfeſſio. j. §. xxviij. Aduerte hic ꝙ ẜm Tho. ī. iiij. di.xvij. nō ſufficit cōtritio generalis qn̄ homo ſpecialiter peccata ſua mortalia habet in memoria que ſibiadhuc non ſunt remiſſa. ſꝫ oportet ſit ſpecialis d̓ eiſſꝫ poſtqͣꝫ ſunt remiſſa ſufficit generalis. Attēde etiam ẜm Hen. de gan. in quotli. ꝙ circa peccatū pn̄tconſiderari. Primo ſubſtātia actꝰ. Scd̓o aliquodbonū euenit ex peccato. puta filium generatum exadulterio. Tercio inordinatio actus ip̄ius adulterij. Non tenet̉ ergo homo dolere de ſubſtātia actꝰneqꝫ de bono ſecuto ex eo. ſꝫ ſolū de inordinationeactus. Et iō lꝫ hō n̄ poſſit dolere de delectatiōe quāhabuit. nec de filio generato. nihilominꝰ nō ē ext̄ſtatum ſalutis. ſed ſufficit doleat ꝙ talē delectatiōeꝫet filiū habuit ex īordinato mō ⁊ cū offenſa dei.¶ Utrū hō teneat̉ cōteri ſtatim cōmiſſo mortali?Rn̄. ꝙ n̄. qꝛ ſicut p̄ceptū dilectionis dei ꝙͣtum ad 5actū interiorē nō ſemꝑ obligat. ſꝫ ſolū qn̄ materiaoccurreret practice non ſpeculatiue .ſ. cū cōſiderat̉deus vt diligēdus. vel nō diligēdus. tenet̉ hō iudicare vt diligendus ⁊ diligere. ſic ⁊ peccatū mortale cōmiſſuꝫ ſi mēti occurrit practice. vel vt materia delectationis vel deteſtationis tenet̉ homo iudicare deteſtandū ⁊ deteſtari. ẜm Pͣe. de Pal. ī. iiijvel dic vt. jͣ. volūtas. §. vj.¶ Quis eſt effectus cōtritionis. Rn̄. ꝙ ē remiſſio 6