officij eccleſiaſtici refertur ſecundum ſicardumepiſcopū cremon̄. in mitrali. Nam ipſū officiūeccleſie conſiſtit in pſalmis. in cantu et lectionibus. Primum muſicoꝝ genus eſt quod fit pulſu digitoꝝ. vt in pſalterio et ſimilibꝰ. ⁊ ad idpertinet pſalmodia. luxta illud. Laudate eum īpſalterio ⁊ cithara. Dicit̉ em̄ pſalteriū a pſallingrece quod eſt tangere latinē. Secundumeſt quod fit voce ſcilicet humana. et ad iſtudpertinent lectiones. Vn̄ pͣs. Bene pſallite ei invociferacionē Et apoſtolus lectionē vocē vocauit dicens. Ignorantes iheſum ⁊ vocem prophetarum que per ſabbatum leguntur. Tercium eſt quod fit flatū. ſicut in tuba. et ad iſtudpertinet cantus. Vnde pͣs. Laudate eum in ſono tube. Sane racionabilis diuerſoꝝ ſonorumconcentꝰ. et cōcordiam vartetate compactamet bene ordinate ciuitatis vnitatem ſignificatSuauis vero cantꝰ fit ex diuerſis. ſed nō ex aduerſis vocibus. Aurſus cantus in eccleſia letician celi ſignificat. Voces vero graues acutē ⁊ſuꝑacute. inuūt tribus modis p̄dicanduꝫ eſſetribus eccleſie ordinibꝰ. ꝓpter triceſimū ⁊. ſexageſimū et centeſimum fructū. Vel iuxta triavolumina ſalomonis ſignificat ordinem incipiencium ꝓficiencium. ⁊ ꝑfectorum De choro dictum eſt in pͥma ꝑte ſub ti. de eccleſia. ¶ Saneſtatutum eſt in cōcilio tholetan̄. et gerunden̄.vt tam miſſe ordo. ꝙͣ pſalſendi. ꝙͣ miniſtrandcōſuetudo ſeruetur in omnibꝰ eccleſijs. qui ineccleſia metropolitana ſeruātur. Abbatibꝰ qͦꝫvel monachis curam animaꝝ habentibꝰ. nonlicet publica officia aliter celebrare. ꝙͣ ī eccleſia ep̄ali. Quamuis auguꝰ. dicat. Quod neqꝫcontra fidem neqꝫ contra bonos mores eſſe cōuincitur indifferenter habendum eſſe. et in eccleſiaſticis ſacͣmētis ſit d̓ iure ꝯſuetudo ẜuāda.De nocturnis. R.Icet eccleſiaſtica officia aveſperis incipiant. ¶ Iuxta illud. De veſpera inveſperam celebrabitis ſabbata veſtra. quia tamen ordo conueniēs eſt.vt a tenebris ꝓdeamus in lucem et nō ecōuerſo. ideo a noctis officio inchoemus. Tempꝰ autem nocturnum. ſignificat vitam noſtrā ī peccatis. Nocturnum officiū noſtri exilij ſeruiciumLaus matutina penitencie ſuffragium. ꝑ quamtendimus ad lucis gaudiū et libertatis. Vel tēpus ante nocturnum. ſignificat tempꝰ an̄ legēmortis. in quo omnes ſilebāt a laudibꝰ dei. Tēpus nocturnum. ſignificat tempus legis datemoyſi. Tempus laudis matutine. ſignificat tēpus gracie a reſurrectione vſqꝫ ad finem mūdiin quo tempore deum laudare tenem̉ De bonisnature. que in illa hora nobis contulit creando. De bonis gracie. que in illa nobis contulitreſurgendo. Et de bonis glorie. que in ea nob̓dabit reſuſcitando. ¶ Sane nocturnale officiuꝫmedia nocte canit̉ ꝓpter quinqꝫ raciones. Primo. quia pͥmogenita egipti de nocte int̓fectaſūt. et primogenita iſrahelis ſaluata. Vt igit̉dominus nobis ſeruet pͥmogenita noſtra ideſthereditatem regni celeſtis. ꝙͣ nobis pͥmo pͥmogenitus dei filius acquiſiuit. Ideo ei canimusofficium nocturnale ne ſimꝰ ſicut eſau. qͥ ꝓ edulio lenticule rufe ꝑdidit pͥmogenita ſua. Secūdo quia dei filiꝰ fuit media nocte natus Iuxtaillud Sapiencie. c. xix. Dum medium ſilenciumtenerent omnia et nox ⁊cͣ. vſqꝫ a regalibꝰ ſedibus venit. Ih̓s filius tuꝰ vt ergo ip̄iꝰ natiuitati grati ſimus eum denocte laudamus. et gr̄asde ip̄ius natiuitate agimꝰ. Tercio quia xp̄s innocte hac hora captus ⁊ illuſus eſt a iudeis. eaeciam hora ſpoliauit infernum. large noctē acpiendo ſcilicet ante lucem. Mane vero ſurrexitedia eciam nocte ad iudicium venturꝰ aſſeritur. Vnde ſtatutum fuit vt in die vigiliarū paſche ante noctis medium dimittere non liceantpopulos expectātes xp̄i aduentum. vt diceturin fexta parte ſub ſabbato ſācto. Ideo hac hora deum laudamꝰ gracias agentes de ip̄iꝰ capcionē. et patrum liberacōne eiꝰ eciam aduentuſollicite expectantes. Quarto vt noctes delictoꝝ noſtroꝝ illuminarent̉. Vnde paulus Et ſileas in vinculis exiſtentes media nocte orātesvninum cunctis audientibꝰ dixiſſe memoranturvbi terremotu reꝑente facto ianua ſpōte patefacta eſt. ⁊ eoꝝ vincula illico ſūt ſoluta. Qumto ꝓpter carnis illecebras pſallendo et orandoedomādas. quia ſicut dicit̉ eccl̓iaſtes xxij. Vigilia honeſtatis domat carnes ¶ Sciendū autēeſt ꝙ in primitiua eccleſia miniſtri eccleſie terdenocte interpolatim ſurgebāt ad diuinū officium celebranduꝫ tria in hoc tempora deſignates. videlicet tempus ante legem. tempus ſublege ⁊ tempus gracie. Surgebāt em̄ pͥmo c̓caprimū ſomnū qn̄ vulgus ſolet ire dormitū. Secundo circa mediam noctem. Tercio paululumante diem. Sic ordinātes officium vt nocturnefinite et lectiones cum ſuis reſponſorijs ꝑlecteeſſent pͥuſqͣꝫ luceſceret. apparente vero aurorapulſatis campanis cātabat Te deum laudamꝰet matutinas laudēs. Ad pͥmam nocturnam pōtifex ſolum et miniſtri eccl̓ie ſurgebāt que ſineinuitatorio cantabatur. ꝓ eo qꝛ nullꝰ ad hancinuitabatur. Et vocabatur vigilia. qꝛ habuitinicium a paſtoribꝰ. vigilias noctes ſuper greges ſuos ſeruantibꝰ ¶ In p̄cipuijs tamen ſolēnitatibꝰ populus tota nocte in dei laudibꝰ ꝑſſtebat. ſed illud ſublatum eſt ⁊ ieiuniū loco illius vigilia ordinatum ꝓut dicetur in ſexta ꝑteſub quarta feria. tercie ebdomade de aduentu.¶ Ad ſecundam nocturnā ſurgebāt miniſtri ſimul. ⁊ cōiugati tam mulieres ꝙ viri. que cuminuitatorio dicebatur. ad ſignificandū āgelosimitantes paſtores ad videndum regem natūAd terciam ſurgebāt omnes cōmuniter. Sedpoſtea algeſcente caritate. cum omnes tam miniſtri eccleſie ꝙͣ populus ſurgere ad nocturnūofficiū pigritarent. ſtatutū eſt vt om̄s media.