Titulus.X.
dicit em̄ ꝙ eadē eſt rō ī cōꝑatione ip̄oꝝ ⁊ virtutū. qꝛ dona ad oēs actꝰ potētiaꝝ aīe ꝑficiūt hoīes. ad quos ꝑficiūt v̓tutes. vn̄ ſic̄ virtutes intellectuales p̄ferunt̉ moralibꝰ. ⁊ ī ip̄is intellectualibꝰ ꝯtēplatiue p̄ferūtur actiuis. vt ſapīa. intellectꝰ ⁊ ſcīa. prudētie ⁊ arti. Ita tn̄ ꝙſcīa p̄fertur intellectui. ⁊ intellectus ſcīe. ſic̄ prudētia ⁊ſyneſis eubulie. Ita etiā ī donis ſapīa. intellectus. ſcīa⁊ ꝯſiliū p̄ferūtur pietati ⁊ timori. In quibꝰ etiā pietaſp̄fertur fortitudini. ſic̄ iuſticia fortitudī. et fortitudotꝑantie. Sed ẜm quid .i. ꝙͣtū ad mīam. fortitudo ⁊ ꝯſiliū de arduis. ſcīa āt ⁊ pietas de cōmunibꝰ. Proptereaaūt maxime timor cōmēdatur. nō qꝛ nobilius alijs. ſꝫqꝛ primordiū qͦddā ꝑfectiōis donoꝝ.¶ De dono ſapīe ⁊ de triplici ſapientia. Capitulū. iij.S iuſti meditabit ſa¶Iuſtus hic et cōiter ī alijs ſcriptura ſacre lipientiā. ⁊ lingua eius loquetur iudiciū. p̄sbris. dr̄ a iuſticia que eſt oīs v̓tus ẜm ph̓m. ī li. ethi. ꝓut .ſ. importat quādā rectitudinē mētis. tribuens vnicuiqꝫ qd̓ ſuū eſt. deo. ſibi ⁊ ꝓximo. Os autē in hoc loconō accipitur ꝓ ore corꝑis. qꝛ eius actꝰ nō eſt meditari:ſꝫ ꝓ ore aīe qd̓ eſt intellectus eius. accipiens cibos veritatis ⁊ ꝑ meditationē maſticās ⁊ traijtiēs ī vētremmemorie. vt inde nutriatur affectꝰ. Meditatur gͦ os i.intellectus iuſti ſapīam .i. q̄ ꝑtinēt ad ſapīam. ⁊ exin delingua corꝑis eꝰ loqͥtur iudiciū .i. ẜm rectitudinē iudicij qd̓ ex ſapīa ſumit. Nā vt dic̄ ph̓us. Unuſqͥſqꝫ recteiudicat que bn̄ nouit. Loquitur gͦ ẜm rectū iudiciū .i.extimationē. ⁊ de dīnis rebꝰ nō errās vt heretici. et dehumanis agēdis .ſ. oꝑbꝰ. qꝛ ẜm dīnas regulas. ſapientia ꝯſulit ⁊ diſponit de agēdis. Sed ſciendū ꝙ triplexeſt ſapientia.Sapia eſſentialis ⁊ increata.Papīa ꝑſonalis ⁊ incarnata.Sapīa humanal̓ ⁊ variata. Os iuſti meditabitur.Primā ⁊ admiratur immenſitatem.Scd̓am. ⁊ imitat̉ bonitatē.Terciā. ⁊ iocūdatur ꝓpt̓ ſuauitatē..§. j.De prima intelligitur illud Sap̄. Oīm eſt artifex oīa ꝓſpiciēs. qd̓ vtiqꝫ ēintelligēdū de ſctīſſima trinitate. Nā vt dic̄ Aug. Sicut inſeꝑabiles ſunt .ſ. in eſſentia. ita inſeꝑabilit̓ oꝑantur .ſ. ab extra. de conſec. diſ. iiij. c. j. Nam ab intra. itapater gignit filium. ꝙ filius non gignit: ſed eſt genitꝰ.et pat̓ ingenitus ⁊ ſpirituſſanctus ab vtroqꝫ proceditnō illi ab eo. Sꝫ ad exͣ ꝓprietates ꝑſonales ī creationemūdi ⁊ gubernatiōe. qd̓ oꝑatur pr̄. idē et filiꝰ et ſpūſſanctus. Un̄ xp̄s dei filius ait Ioh̓. vj. Pat̓ meꝰ oꝑat̉vſqꝫ mō. ⁊ ego operor. Et. j. ad Corin. xij. Hec oīa oꝑat̉vnꝰ ⁊ idē ſpūs. Sic̄ at̄ oīm ꝑſonaꝝ diuaꝝ ē vna eēntiapotētia. ⁊ bonitas. ita ⁊ vna ſapīa. que nō eſt aliud ẜmAug. ꝙͣ ip̄a eſſentia. Nā ⁊ ſi in nobis aliud ſit eſſentiaaliud ſapīa. qꝛ quoddā accidēs adueniēs ei poſt eſſentiā. Nō ſic eſt in deo. cū nil accidat ei. Sꝫ vt dic̄ Boe.Accidēs in deo trāſit in ſb̓am .i. qd̓ eſt accidēs in nob̓.vt ſapīa. bonitas. ⁊ hmōi. ī deo eſt ip̄a ſb̓a ſeu eſſentia.Un̄ in ſequētia. Nil ī deo pret̓ deū. nulla cā p̄ter euꝫ qͥcauſat cauſalia. Idē eſſe. idē noſſe. idē velle. idē poſſe.cūcta ſt̓ ſimplicia. Diſtīguit̉ tn̄ a nobis ſapīa dei a ſuaeſſentia ꝑ intellectū nr̄m. rōne. qꝛ alia rōe cōſideramꝰeius eſſentiā. inqͣꝫtū ꝑ eā ſubſiſtit ⁊ eius ſapīam inqͣꝫtūꝑ eā nouit oīa ⁊ diſponit ad debitū finē. p̄s. Omnia inſapīa feciſti. Et ſapīe. viij. Attīgit ſapīa .ſ. dei a fine vſqꝫ ad finē fortit̓. ⁊ diſponit oīa ſuauit. Cuꝫ gͦ meditat̉os iuſti .i. mens hāc ſapīam. admiratur cū apl̓o: dicēsAd Ro. xj. G altitudo diuitiaꝝ ſapīe ⁊ ſcīe dei. qͣꝫ in cōh
Sapientia perſona .§. ij.lis ⁊ incarnata. eſt dei filius. cui ꝑ appropriationē attribuitur ſapīa. ſic̄ patri potētia ⁊ ſpirituiſancto clementia. Ecc̄i. xxiiij. Ego ſapīa ꝓdij ex ore altiſſimi. primogenita an̄ oēm creaturā. ex ore eius intellectꝰ altiſſimi pr̄is ab eterno ꝓdijt. Et Ecc̄i. j. dr̄. Fons ſapiētieverbū dn̄i in excelſis. Et. j. Ad Corin. xp̄m dei virtutē ⁊ dei ſapīam. Hāc inqͥt Hiero. ad paulinū. doctꝰ plato neſciuit. Hāc demoſtenes eloquēs ignorauit. Perdā ait dn̄s ſapīam ſapientū. ⁊ prudentiam prudentuꝫreprobabo. Loquit̉ apl̓s. ſapīam ī myſterio abſcōditāquā p̄deſtinauit deus an̄ ſecula. Quia em̄ primi parētes ꝑ inordinatū appetitū ſapīe .i. ſcīe boni ⁊ mali ex ſuperbia ꝓcedētē. ꝑdiderūt genus humanū ⁊ quaſi mūdū totū. qͥ ꝓpter ip̄m factus eſt. decuit vt dei filiꝰ ſapīapr̄is humiliaret̉ nr̄a mortalitate aſſūpta vſqꝫ ad ſtulticiā crucis. Stulticia em̄ reputata eſt apud gentilesſapientes ẜm mūdū. ꝙ dei filius mortē ⁊ ignominoſaꝫſufferret. Un̄ apl̓s. Nos p̄dicamus xp̄m crucifixū. gētibꝰ ſtulticiā. Et ꝑ humiliatā ſapīaꝫ incarnatā. ſaluatum eſt genus humanū. ⁊ refectus eſt mundus. Os ergo iuſti meditatur hāc ſapientiam. vt imitetur. qꝛ ſicſapiēs vere efficit̉. Apl̓s. Siqͥs videtur inter vos ſapiens eſſe .ſ. ẜm extimationē ſuā: ſtultus fiat ſe humiliando ⁊ xp̄m imitādo vt ſit ſapiens. Qui em̄ (inqͥt Augꝰ)ſine ſaluatore vult ſalutē hr̄e. ⁊ ſine vera ſapīa extimatſe fieri poſſe prudētē nō ſanus: ſꝫ eger. nō prudēs: ſꝫ ſtultus in egritudine aſſidua laborabit ⁊ in cecitate noxiademens ꝑmanebit. xxvj. q. ij. qͥ ſine.Sapientia tercia.§. iij.que eſt in hoībꝰ hec eſt varia. Pro cuius declaratōe dicit. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. xlv. ar. j. ꝙ ẜm ph̓m ad ſapienteꝫꝑtinet ꝯſiderare cām altiſſimā. ꝑ quā de alijs certiſſime iudicatur. ⁊ ẜm quā oīa ordinari oꝫ. Cā aūt altiſſima dupl̓r ꝯſiderari p̄t. vel ſimplicit̓. vel in aliquo gene̓Ille ergo qui cognoſcit cauſam altiſſimā in aliqͦ gene⁊ ꝑ eā p̄t de oībꝰ que ſunt illius generis iudicare ⁊ ordinare: dr̄ eſſe ſapīēs in illo genere. Ut in medicina quebn̄ ſcit iudicare de ſanitate ⁊ ꝑ que amittitur. ⁊ ꝑ q̄ reꝑatur: dr̄ ſapiens medicus. Et ſil̓r in architectura. ẜmillud. j. ad Corin. iij. Ut ſapiēs architectus fundamētū poſui. Qui aūt cognoſcit cām altinſimā ſimplicit̓ q̄deus eſt. dr̄ ſapiens ſimpliciter. inqͣtū ꝑ regulas diuīasquas docet ſcriptura ⁊ vnctio fuggerit: oīa p̄t iudicare⁊ ordinare ſaltē ꝑtinētia ad ſalutē. hmōi autē iudiciūrectū ꝯſequit̉ quis ꝑ ſpm̄ ſctm̄ ſeu donū eius .ſ. ſapīaꝫ dictū. ẜm illud. j. ad Corin. ij. Spūalis iudicat oīa. ⁊ ſpiritus oīa ſcrutatur etiā ꝓfunda dei. Ex qͥbꝰ pꝫ ꝙ variedr̄ ſapīa. ⁊ eſt triplex.Sapīa criminalis que eſt reproboꝝ.Sapīa virtualis que eſt bonoꝝ.Sapīa cōmunialis que eſt amboꝝ.De ſapīa criminali dr̄ Hiere. iiij. Sapiētes ſunt vt faciant mala. bn̄ aūt facere neſcierūt Apl̓s. Sapīa huiꝰmūdi inimica ē deo. Dr̄ aūt hmōi noticia ſapīa improprie. ꝑ quādā ſimilitudinē. Quod ſic declarat tho. ſecūda ſcd̓e. q. xlv. ar. j. Bonū dr̄ dupliciter. Uno modoquod eſt vere bonū et ſimpliciter ꝑfectū. Alio mō dr̄aliquid bonū ẜm aliquā ſimilitudinē. quod .ſ. eſt ī malicia ꝑfectū. Sicut dr̄ bonus latro vel ꝑfectus latro. qͥſcꝫ ſcit ſubtiliter modos adinuenire ⁊ media ad furandū. Et ſicut circa ea que ſunt vere bona. eſt aliqua altiſſima cā que eſt ſummū bonū. quod eſt vltimꝰ finis.ꝑ cuius cognitionē dr̄ hō vere ſapiēs. ita ⁊ in malis eſtadinuenire aliqͥd. ad quod alia referuntur ſicut ad vltimū finē. ꝑ cuius cognitioneꝫ hō dr̄ ſapiens ad maleagendū. Quicunqꝫ em̄ auertitur a fine debito neceſſe ēꝙ aliquē finē indebitū ſibi p̄ſtituat. qꝛ om̄e agēs agitꝓpter finē. Un̄ ſi p̄ſtituat ſibi finē in bonis exterioribꝰ