Capitulum.IX.

tute ꝓcedit. ſed hͦ eſt vel qꝛ diſponitur a celo. vl̓ qͥa illuminat̉ ab angelo. vel qꝛ a deo inclinat̉. ſcꝫ ꝙ vadatad agrum et fodiat. ⁊ ſic theſauꝝ inueniat. que quidem cauſalitas diuerſimode ē in his tribꝰ. ¶ Primoem̄ celū inducit hoīem ad aliquid faciendū ꝑ modalicuiꝰ paſſionis quā imprimit ī corꝑa nr̄a. ¶ Scd̓angelꝰ diſponit hoīem ad eligendū nō imprimendoaliquā paſſionē vt celū. ſꝫ ꝑ modū cuiuſdā intelligibilis cōſideratōis illuminādo ad cognoſcēdū ꝙ aliqͥd ē bonū nō tn̄ de fine. qͣre ē bonū illud fieri ¶ Tercio a deo volūtas hoīs inclinat̉ ad aliqͥd eligēdū cuius rōem ignorat. ⁊ ſic ex his tribꝰ dr̄ hō fortunatus¶ Et ad maiorē declarationē hoꝝ ſciendūaliqͥd fortuitū vel infortuituꝫ pōt ꝯtingere homīcomꝑationē ad celū ⁊ ꝑ comꝑatōem ad angelos. nōaūt ꝑ cōꝑatōem ad deū reſpectu cuiꝰ ī nulla re pōt eēaliqͥd nō p̄uiſū ſeu caſuale. qꝛ nihil pōt cōtingere p̄ter intētōem ⁊ cognitiōem dei. Secundū eſt ꝙ nō ſꝫeligit. illud quod angelus intendit. aut ad quod corpus celeſte inclinat. ſed bn̄ illud quod deus oꝑatur īillo. Nam angeloꝝ cuſtodia interdū ceſſat ẜm illudHiere. lj. Curauimus Babylonē ⁊ nō eſt curata. etmulto magis inclinatō corpoꝝ celeſtiū aliqn̄ ceſſat.Diuina autē ꝓuidētia nūqꝫ ceſſat. ſed ſꝑ ē firma. itaꝙ licet aliquod bonū poſſet homini contingere preter eius intētionē. ⁊ p̄ter celi inclinationē ⁊ angeli illuminationē. nō tamen p̄ter dei ordinatiōem ⁊ ꝓuidentiā ſub qua oīa cōtinent̉. Terciū conſideranduꝫꝙ bn̄ fortunatus dr̄ aliquis qn̄ ex deo vel angelo velcelo aliqͥs inclinat̉ ad eligenduꝫ aliqͥd ſibi vtile cuiꝰrōem ignorat. Et econtra male fortunatꝰ dr̄ aliquisqn̄ ex ſuꝑioribꝰ cauſis. puta celo. angelo ad cōtrariaeius electio inclinat̉. Sicut de quodā dicitur Hiere.xxij. Scribe viꝝ iſtum ſterilē qui in diebꝰ ſuis nōſperabit̉. Ubi dicas ꝙ nūqͣꝫ volūtas homīs ad mlū inclinat̉ niſi ꝑmiſſiue. nō autē effectiue. Cōtingitem̄ homī bn̄ vel male ẜm fortunā aliqn̄ ſeip̄o agentevt cū fodiēs ī terra inuenit theſauꝝ quieſcētē. Quādoqꝫ occaſiōe alicuiꝰ alterius cauſe cōcurrētis. vt cūquis vadit ad foꝝ cā emēdi aliquid ⁊ ibi inuenit debitorē ſuum quē nō credebat inuenire. hec Tho. iniij. contra gētiles. c. lxxxix.De quibꝰ bonis eſt.§. j.fortuna. Et ē dicendū ꝙ circa bona corꝑalia ext̓ioranā reſpectu bonoꝝ ſpūaliū ſeu mentaliū nō pōt eſſefortuna. nec pōt aliqͥs dici bn̄ vel male fortunatꝰ reſpectu hoꝝ. Cuiꝰ rō eſt. qꝛ hō tunc dr̄ bn̄ vl̓ male fotunatus. qn̄ accidit ei aliqͥd boni vel mali p̄ter eiꝰ intētionē. Sed bona ſpūalia vel mala. ſicut ſunt oꝑvirtuoſa vel vicioſa nō poſſunt alicui euenire pretereius intentionē cū conſiſtant ī electōe cū qua cōcurrit intētio homīs. poteſt tn̄ reſpectu hoꝝ dici bn̄ velmale naturatus .ſ. ẜm ꝙ habet inclinatiōes naturales ad vicia vel v̓tutes. Eſt gͦ fortuna circa bona exteriora. eo ꝙ poſſunt homini euenire p̄ter eius intentionem. ⁊ reſpectu hoꝝ poteſt homo dici bn̄ naturatus. ⁊ bn̄ fortunatus. a deo gubernatus. ⁊ ab angelocuſtoditus. A celo autē ꝓpter diſpoſitionē relictācorꝑe dicit̉ homo nō ſolum bene vel male fortunaſed etiam bene vel male naturatus. Tho. in. iij. contra gentiles. c. lxxxix. Contingit ergo error circa fortunam. quādo .ſ. quis eſtimat etiam bona virtualiaeſſe a fortuna. ⁊ hec ē inſania falſa. vel cum quis ponit ſpem vel finē ſuum in bonis exterioribꝰ fortune⁊ hec ē vanitas. Sed btūs (ait p̄s.) cuius ē nomē dn̄ſpes eiꝰ ⁊ nō re. in va. ⁊ inſa. fal. Habet em̄ fortuna circa bona ip̄a exteriora de quibꝰ eſt ſex defectus. ⁊ ideonō ſperandū in eis.¶ Primo defectū imꝑmiſcibilitatis.

Secundo defectū equitatisTercio defectum veritatis.Quarto defectū ſtabilitatis.Quinto defectū fidelitatis.exto defectum ꝑfectibilitatis.Primū defectuꝫ .ſ. īꝑmiſcibilitatis qd̓ hēat fortuna pꝫ. qꝛ nullus eſt ī hac vita ita bn̄ fortunatꝰ qͥn ī alquo ſit male fortunatus. Boetius de ph̓ica conſolatione. Nullus ē tā cōpoſite felicitatis qͥn ī aliquo cūſua fortuna rixet̉. Salomon fuit felix ⁊ gl̓ioſusgno ſuo ⁊ tn̄ ī ſenectute ſua inſurrexerūt guerreatꝫ. iij. Reg. xj. Octauianus imꝑator fuit itanatus vt diceret̉ de eo in ꝓuerbio. Nec melioriano. nec felicior octauiano. qͥ tn̄ nō habuit filium cui dimitteret imꝑiū. Huiꝰ rōem aſſignat Augdicēs. Deus felicitatibꝰ terrenis amaritudines īm.ſcet vt alia querat̉ .ſ. felicitas. cuius dulcedo nō ē fallax. ¶ Secundꝰ ē defectus eqͥtatis ſeu rectitudīs inqͣꝫtum .ſ. boni vident̉ male fortunati ⁊ mali bn̄ fortunati ẜm illud p̄s. Ecce pctōres ip̄i ⁊ habundātes ī ſeculo obtinuerunt diuitias. Et de ſanctis dr̄ Sap̄. ii.Tanqͣꝫ in fornace .ſ. tribulatōis. ꝓbauit electos dn̄Un̄ Grego. in. xv. moral̓. ait. Pn̄tis vite ꝓſperitasinnocentie teſtis nō eſt. qꝛ multi ad ꝑhennē vitaꝫ ꝑflagella redeunt. ⁊ pleriqꝫ ad infinita ſupplicia ꝑducēdi ſine flagello moriunt̉. Et. Aug. Nihil infelicifelicitate peccantiū. qua penalis nutrit̉ impunitas⁊ mala volūtas eius velut hoſtis interior roborat̉q. j. Paratꝰ. circa fi. ¶ Terciꝰ ē defectus ꝟitaPulta em̄ credimus eſſe fortuita q̄ non ſunt. vtoꝑa bona vel mala ex quibꝰ aliqͥs p̄miat̉ vel punit̉ īvita iſta. vt ꝙ quis furet̉. vn̄ poſtea ſuſpēdit̉. vel qͥaliquis inſiſtat virtutibus ⁊ ſcīe vnde exaltatur. Eecontra multa attribuūt hoīes induſtrie huuianeeſunt fortuita vel ita inherent temꝑalibus ac ſi amiti nō poſſint. Aug. Magne virtutis eſt cū felicitateluctari. Magnę felicitatis eſt a felicitate non vinci¶ Quartꝰ ē defectus ſtabilitatis. Nā bona fortune huiꝰ mūdi paꝝ durāt. p̄s. Uidi impiū ſuꝑexaltatū ⁊ eleuatū ſicut cedrꝰ lybani ⁊ trāſiui .ſ. ꝑ cōſiderationē. ⁊ ecce nō erat. queſiui eū ⁊ nō inuētꝰ ē locꝰ eiusAlexāder magnus in breui deuicto Dario oīm obtinuit munitōes ⁊ regna. ⁊ poſt. xij. annos cognouit ꝙmoreret̉. ⁊ tūc oīa amiſit. j. Machab̓. j. Innocētiꝰ devilitate cōditionis humane ait. Subito cū nō ſuſpcat̉ infortuniū accidit. calamitas irruit morbꝰ inuadit. mors int̓cipit quā nullꝰ euadit. Et vt dicit Boetius de philoſophica conſolatſone. In om̄i aduerſitate fortune infeliciſſimū infortunij genus eſt fuiſſefelicē. ¶ Quintus ē defectus fidelitatis vel diſcretionis. Nā pagani fortunā cecā appellāt ⁊ pingūt. eoꝙ paſſim in quoſlibet incurrēs ſine vllo examīe meritorum ⁊ ad bonos ⁊ ad malos venit. Tulliꝰ de amcicia. Fortuna nō modicū ignaros ml̓tos excecauit.Nō aūt ip̄a fortuna ceca ē. ſed eos cecos plerūqꝫ efficit quos cōplexa ē. Et Seneca. Fortuna ei cui mutū fauet ſtultū efficit. Ecōtrario facit prudēs. Naꝫvt ait Sen̄. Fortune inſtabilitas prudētis aīm norꝯquaſſat. Nā virtuoſus neqꝫ bona fortuna extollit̉qꝛ nullū bonū exterius ē quod ip̄e multū appreciet̉.neqꝫ mala fortuna deprimit̉. qꝛ de nullo malo tantūcōtriſtat̉ ꝙ deuiet ꝓpter illud a via rōnis. ¶ Sexiē defectꝰ ꝑfectibilitatis. Nā ꝑfectū ē cui nihil deeſt.Nullus aūt ē in vita pn̄ti cui nō deſit aliqͥd ⁊ cui ſufficiat quod habet. Et p̄cipue qͥ habet bona fortunmultis indiget ad cōſeruādū ea. nec deſūt ei cure ētīores inquietātes. Exemplū de tyrāno ſiculo Dionyſio qͥ fecit ſuſpēdere gladiū acutiſſimū ī filo tenuiſſimo ſuꝑ caput cuiuſdā ſui amici inuitati ad conuiuium ſuū nobiliſſimū. qui vnū bolū nō potuit fu-