In librum de interpretatione editio prima. 4

Quod ſi non ad rem vniuerſalem: ſed ad determinationem vniuerſalem: negatio eſt. Cuꝫ enim dicimusnon omnis. omnis quidem vniuerſale non eſt. Sedcōſignat qm̄ illud de quo dr̄ vniuerſaliter dr̄: vt cūdicimus oīs hō: homo quidē ip̄m vniuerſale ē. oīsvero n̄ eſt ꝗdē vniuerſale: ſed ſignificat: qm̄ res vniuerſalis .i. homo vniuerſaliter dicta eſt. Ergo quotiens ad determinationē: q̄ rem quālibet vniuerſalevniuerſaliter dictā demōſtrat: negatio ponit̉: nō nomen infinitū. ſed negationē ꝯſtituit. atqꝫ hoc ē qd̓ait. Non .n. dicendū ē. n̄ oīs hō: ſed nō negationeꝫ adhō addendū eſt. oīs .n. nō vniuerſale ſignat: ſed qm̄vniuerſaliter. Ip̄m .n. oīs nō eſt vniuerſalis terminnec oīno terminus. ſed vniuerſali p̄dicato additū facit illud vniuerſaliter enūciari. probat āt hec nō eſſevniuerſales terminos. ſed tm̄ determinatiōes vniuerſaliter cōſignificantes hoc mō. Cū .n. dicimus: currithō nō currit hō. currit nō hō. nō currit non hō. vniuerſalia ꝗdē ſubiecta ſunt in his ꝓpoſitiōibus. ſꝫ nōvniuerſaliter p̄dicant̉. Diſtāt āt he ab his ꝓpoſitiōibus in ꝗbus ſic dicimus. oīs hō currit. nullus hō currit. eo ꝙ iſte ꝗdē vniuerſale vniuerſaliter predicant.Ille vero vniuerſale nō vniuerſaliter. Manifeſtū ēergo. qm̄ oīs ⁊ nullus nō ſunt vniuerſalia. ſed id qd̓vniuerſale predicat̉: faciūt vt vniuerſaliter enūciet̉qꝛ eadem oīa ponēda ſunt. Cū dicimus: currit oīs hōſi infinitū nomē volumus facere: nō dicamus: curritnō oīs hō. ſꝫ negationē .i. nō noī addemus: eadē in ꝓpoſitione cuncta ſeruātes: ſi affirmationē volumꝰ exinfinito noīe facere. Qd̓ ſi ad determinationē vniuerſalis rei negationē aptemus: ſit nō affirmatio noīs īfiniti. ſed propoſitionis ex noīe finito negatio.¶ Quoniam vero contraria eſt negatio ei que eſtomne eſt animal iuſtū. illa que ſignificat: quoniānullum eſt animal iuſtum. he quidem manifeſtumeſt: quoniā nūqͣ erūt neqꝫ vere ſimul neqꝫ in eodeꝫipſo. His vero oppoſite erunt aliquando: ut nonomne animal iuſtū ē: ⁊ eſt aliquod animal iuſtū.¶ Qm̄ he inquit contrarie ſunt: ſimul vere eſſe nō poſſunt neqꝫ in eodē. ⁊ poſſunt quidē viciſſim ⁊ cū tꝑisdiuerſitate eſſe vere. ſimul aūt eſſe non poſſunt. vt ſiquis dicat aureo quidē ſeculo oēs hoīes fuiſſe iuſtosterreo vero nullū hoīem eſſe iuſtū: vtreqꝫ vere eſſepoſſunt. ſed non eodem tꝑe. Hoc eſt .n. qd̓ ait. neqꝫvere ſimul. quod aūt ſecutus eſt. neqꝫ in eodē ipſo .ſ.ſubiecto: ut ſi dicamus. eſt oē viuens iuſtū: ſi referamus ad celeſtes poteſtates vera eſt. Nullū viuens iuſtum eſt. ſi referamus ad equos: vtreqꝫ ſunt vere: ſꝫnon in eodē ipſo. Illud .n. in diuinis: iſtud in equis retinet veritatem. His aūt que ſunt opoſite .i. particulares poſſunt ſimul eſſe vere tunc cum ſuperiores vniuerſales ſint/ ſimul falſe. Que autē ſunt he: ipſe planiſſimo monſtrauit exēplo dicēs. Non oē animal iuſtum eſt. Que eſt particularis negatio: ⁊ eſt aliquodanimal iuſtum. que eſt particularis affirmatio.¶ Sequūtur vero he eam quidem: que eſt nulluseſt homo iuſtus: illa que eſt omnis eſt homo noniuſtus Illam vero que eſt. aliquis homo iuſtus eſt:oppoſita: quoniam non omnis eſt homo non iuſtus. Neceſſe eſt enim aliquem eſſe.¶ Oſtendit ſuꝑius affirmationē vniuerſalē ⁊ vniuerſalem negationem: qm̄ ſibi eſſent contrarie. ſimul veras eſſe non poſſe. Nunc aūt monſtrat vniuerſali ne-

gationi noīs finiti conſentire vniuerſalem affirmationem nominis infiniti: ⁊ particulari affirmationi:que eſt oppoſita vniuerſali negationi nominis finiticonſentire eam: que eſt oppoſita affirmationi nominis infiniti ſcilicet particularem negationem predicatum retinentem: infinitū ⁊ prius deſcribant̉ hoc mō.Negatio. Conſentanee. Affir.S Nullꝰ hō iuſtꝰ ē. Oīs hō n̄ iuſtꝰ ē.Affirmatio.Negatio.s Quidā hō iuſtꝰ ē. Nō oīs hōn̄ iuſtꝰ ē.Conſentanee.¶ Eſt ergo vniuerſalis negatio ea que dicit. nullus homo iuſtus eſt. huic oppoſita eſt contradictorie particularis affirmatio. Quidā homo iuſtus eſt. Rurſuseſt vniuerſalis affirmatio infinitū habens predicatūea que dicit: oīs homo nō iuſtus eſt. huic cōtradictorie particularis opponit̉ infinitū habens predicatū:ea que dicit: non oīs homo non iuſtus eſt. He igiturſeſe perimunt. ſed vniuerſalis affirmatio noīs infiniti .i. oīs homo nō iuſtus eſt. ſequit̉ negationē eam q̄dicit: nullus hō iuſtus eſt. Nam ſi veꝝ eſt nullū eſſēhoīem iuſtū: veꝝ eſt oēm hominem eſſe non iuſtum.Sed his oppoſite rurſus ſibi ipſe cōſentiūt. Nā ſi verum eſt dicere: qm̄ quidā homo iuſtus eſt: veꝝ eſt dicere non oīs homo non eſt iuſtus. Si .n. non oīs homo non iuſtus eſt: aliquem eſſe iuſtum neceſſe eſt.¶ Manifeſtum eſt quoniam etiam in ſingularibus.ſi eſt verum interrogatum negare: quoniam ⁊ affirmare verum eſt: vt putaſne ſocrates ſapiens eſt.Non Socrates igitur non ſapiens eſt. In vniuerſalibus vero non eſt vera: que ſimiliter dicit̉. Uera autem negatio eſt: vt putaſne omnis homo ſapiens eſt. Non. omnis igitur homo non ſapienseſt Hoc enī falſū. ſed nō igitur oīs hō ſapiēs eſt: vera eſt. Hec enī oppoſita eſt: illa vero contraria.¶ Quotiens aliquis inquit in ſingularibus rebus interrogat: ⁊ his qui interrogatur: negat: tunc is quiinterrogat recte negationem. cum ſingulari iungensex infinito nomine faciet affirmationē: vt ſi aliquisdicat. putaſne ſocrates ſapiens eſt. alius reſpondeatnon. erit recta concluſo dicentis. ſocrates igitur nonſapiens eſt ex negatione ergo reſpondentis ⁊ ex infinito noīe non ſapiens. facta eſt affirmatio: ſocratesnō ſapiens eſt. atqꝫ hoc quidē in ſingularibus. Qd̓ ſihoc in vniuerſalibus fiat vniuerſaliter p̄dicatis: negationē potius fieri contingit: qͣꝫ affirmationē: vt ſiquis interroget. putaſne oīs homo ſapienſ eſt ille rn̄deat. non: nō neceſſe eſt ita concludere vt dicat̉: oīshomo igit̉ nō ſapiens eſt. Hoc .n. falſum eſt. nec hoceuenit neceſſario ex interrogati reſpōſione. Sed magis non oīs homo ſapiens eſt. Nam cū aliquis interrogat. putaſne oīs homo ſapiens eſt. ſi ille neget dicens non: tu concludas oportet non oīs igitur homoſapiens eſt. Hoc .n. ex illius reſponſione neceſſe ē euenire. Sed hec contraiacens eſt interrogationi .i. oppoſita. Interrogaſti .n. vniuerſaliter affirmationemdicens. putaſne omnis hō animal eſt. reſpondit nonconcludes tu particularem negationē. non omnis hōanimal eſt. ⁊ hec diuidit verum vel falſum. Nā ſi cōtra eā interrogationem per quā affirmationē vniuerſalē interrogaſti. ille neget: ⁊ tu concludas eā ꝓpoſitionē que dicit. oīs homo igitur non ſapiens eſt.k 2