caſtanee. quibuſdā fructus primo candidus eſt utceraſis. & om̄ibus vere bactis. Alijs mox vireſcitvt oliuis. et lauris. rubet vero moris. ceraſis. cornis. deinde nigreſcit. moris. ceraſis. oliuis. Alijs ītus corpꝰ & foris lignū. vt nūcibus. Alijs ecōuerſo. vt ꝑſicis & prunis. putamine claudūtur nicescorio caſtanee qd̓ his qͥdeꝫ detrahit̉. & in meſpilismandit̉. cruſta tegunt̉ glandes. cute vue. corio &mēbrana punica. Carne & ſucco cōſtāt mora. cute& ſucco ceraſa. Quedā ſtatim a ligno recedūt vtnūces & palme. Quedā adherent vt oliue. Conmunia ponūt̉ & om̄ibꝰ ſapoꝝ genera iuxta pliniūxiii. reꝑiunt̉ .ſ. dulcis. ſuauis. pingis. amarus. auſterus. acer. acutus. acerbꝰ. acidus. ſalſus. magnaquoqꝫ in colore ſucci differētia. Eſt em̄ ſanguineꝰmoris. ceraſis. cornis. & etiā vuis nigris. albis vero candidus. Lacteꝰ. in capite ficis. & in corꝑe nōIteꝫ ſpumeꝰ. malis. ꝑficis nullus .i. nulliꝰ coloris.Porro ſuccoꝝ & lacrimaꝝ. diuerſa genera ſūt queex arboribus vel eoꝝ fructibus elicutur aūt ſponte fluūt. vt amoniaca gutta ex melo flore. Mirraquoqꝫ ex eiuſdē nomīs arbore. Thus ex libano.Maſtix ex lentiſco. Pix ex pino. Cedria ex cedro.Opobalſamū ex balſamo. Oleū ex oliua. Vinū exvua &cͣ. XXV ¶ De oꝑe quarte diei.Varta dic ſuꝑiorē mūdi ꝑtem deus celeſtibus lumīaribus adornauit. que diebusac noctibus terrā viciſſim illumīarent.& ml̓tiformi ſuo motu ī cūcta eui temꝑa diſtīguerent. Lumīaria magna ſunt ſol & luna. ſyderū ml̓titudo apud deū numerata ē. hoꝝ ꝓpria quibuſqꝫvis ē. & pro ſui natura fertilis. Alia ſūt in liquorem foluti hūoris fecunda. Alia cōcreti in pruinasaut coacti in niues. aut glaciati in grandines. Aliaflatꝰ tꝑis alia vaporis. Alia frigoris. Stelle u̓o qͥbꝰ qͣlitates tēpoꝝ ſignificāt̉ ſūt he. Arcton qͥ etiāſeptētriō dicit̉. Arthofilax qͥ & boetes arcturusorion. hyades. pliades. que & gilie. canicula. cometes. lucifer. veſperus. Planete aūt .i. ſtelle erraticeſunt. vii. ſcilicet luna. mercuriꝰ. venus. ſol. mars.iupiter. ſaturnꝰ. Signa in zodiaco ſūt. xii. ſcꝫ ariesthaurꝰ. gemī. cancer. leo. virgo. libra. ſcorpius. ſagittariꝰ. capcornus. aquariꝰ. piſcis. Temꝑa anniquattuor etiā ſunt. quoꝝ fines & initia ſcd̓m eccleſiā his v̓ſibꝰ habent̉. Feſtū clemētis hyemis caputeſt orientis. Cedit hiems retro cathedrato ſymōepetro. Ver fugat vrbanꝰ. eſtatē ſymphorianꝰ. Inhis quattuor tꝑibꝰ celebrat ecc̄ia quattuor ieiuniaque ſciunt̉ his verſibꝰ. Dat crux lucia cineres cariſmata dia. Vt ſit in angaria quarta ſequēs feria. Inhis etiā fiūt ſolſticia. & eqͥnoctia. Temꝑa aūt momētis. horis. diebus. menſibꝰ. ānis. luſtris. ſeculis.etatibus diuidūtur. Dies naturalis habꝫ horas. xxiiii. Continet em̄ qͣttuor qͣdrantes. & quilibet qudrans. vi. horas. & hora. vl puncta. & punctꝰ. viiimonēta. momētū. xii. vncias. & vnciā. xlvii. athomos. hunc ecc̄ia inchoat a media nocte. quia tuncortus eſt verus ſol xp̄us. Arabes & aſtronomici ameridie/ ſcd̓m quē ꝓcedunt tabule aſtronomice. Iudei a principio noctis. iuxta illud. Factū eſt veſpe& mane &c. Cōmunis aūt plebs ab ortu ſolis. Dies vſualis & artificialis eſt ſol lucēs ſuꝑ terrā. huius ꝑtes ſūt tres. ſcꝫ mane & meridies et ſero. Noctis vero ꝑtes ſunt. vii. ſcꝫ crepuſculū. veſper. cōticiniū. inte mpeſtū. galliciniū. matutinū. diluculūAnnus diuidit̉ in ſolarē & lunarē. Solaris eſt ſpaciū quo circūit ſol totū zodiacū minꝰ. vi. horarumitinere. vel plus. xviii ſi ſit biſextus. Hunc arabesec egiptii incipiunt a ſeptembre. quia in creatōnemundi leguntur arbores fructum habuiſſe. romani vero a ianuario. quia tunc ſol incipit nobis aꝓpiare. vel pauloante. Iudei a marcio. quia ſol ineo factus ē. Annꝰ lunaris dicit̉ quadruplicit̓. Vnomodo ſpaciū quo luna circūit zōdiacū cōtinēs. xxnii. dies. & viii. horas Alio mō idem ꝙ lunatō. ſcꝫcōtinens. xxix. dies & dimid̓. Tercō mō annꝰ cōisſcꝫ ſpaciū xii. lunatōnū cōtinens dies. cccliiii. Vn̄minor eſt ſolari xi. diebus vel xii. ſi eſt ānꝰ epactalis. Quarro mō annꝰ emboliſmalis. cui ſcꝫ additurvna lunatō ꝓpter xi. dies quibꝰ annꝰ ſolaris excedit lunarē cōmunē. XXVI. ¶ De opere quintediei & primo de auibus.Vinta die ornauit deꝰ aerem volatilibꝰ.et aquā natilibꝰ. vtraqꝫ quidē ex aqua ꝓducens. eo ꝙ facilis ſit trāſitus aq̄ in aeracenuādo. et aeris in aquā ſpiſſando. Volucrū aliecarne veſcunt̉. Alie ſemine reꝑto. Alie diuerſo etfortuito cibo. Alie copule gratia carent vt aquile.et accipitres. que rapinis intendūt. qͥa refugit auaricia plurimoꝝ cōſortia. Alie vero cōnexione gaudent vt colūbe et grues. Alie quoqꝫ ſunt eukorieque ſemꝑ in locis manēt. alie aduētitie que regiōesalias abeūt et hieme ꝑacta redeūt. alie ad manū ſeſubiiciūt et mēſe herili aſſueſcūt tactūqꝫ mulcent̉.alie vero reformidāt. alie ſecretā in deſertis vitaꝫdiligūt. alie domiciliis quibꝰ et homīes delectant̉alie vocibꝰ tm̄ ſtrepunt. alie canoro ſuauiqꝫ modūlamine delectātur. Quedā etiā ex inſtructōne. et q̄dam ex natura diuerſaꝝ obloquūtur vocū diſcrimina. alie vero ſimplices ſunt vt columbe. alie vtꝑdices aſtute. alie iactātiores vt gallus. alie ſpecōſiores. vt pauo. Ceteꝝ quedā ambulāt vt cornices.quedā ſaliūt vt paſſeres. alie currūt vt ꝑdices. alieante ſe pedes iaciūt vt ciconie et grues. quedā ſinevoce nō volant. alie ſemꝑ in volatū ſilent. hec quoqꝫ mira nature differētia ꝙ alia volatiliū alijs lociſnegat. ſicut frugū fruticū ue genera. Auiū generatō multiplex eſt. Quedā infecūde ſunt vt q̄ aduncos habent vngues. alie plurima ꝑiūt vt galline. ꝑdicēs Quoꝝ quoqꝫ alia ſunt cādida. vt columbis.et ꝑdicibus alia pallida vt aquaticis. alia punctisdiſtincta. vt meleagridis. alia rubri coloris. vt faſianis. Intus aūt omne omniū volucrū bicolor. piſciū vero vnicolor in quo nichil ē cādidi. auiū ouaex calore fragilia ſunt. ſerpētum ex frigore leuia. piſcium ex liquore mollia. Volucrum ꝑit veſpertiliotm̄. et lacte nutrit ubera admouens. Sunt et minuta diuerſi generis volatilia que auiū numero nō cōputantur. quorum etiam plura ex putredīe carniūvel fructuū oriuntur. vt ſunt apes bibiones. etcͣ.XXVII ¶ De piſcibus.Iſcium alij herbis paſcunt̉ ac minutis vermibus. alij ſe inuicem deuorāt. alij in aqͥsreptant. alij et ambulandi in terris vſuꝫ.et natandi in aquis officium habent. alij oua generant vt tructe alij viuos de corꝑe ſuo fetus emittunt. vt muſtele. canicule. cete delphines. foce. ethuiōi. Item marinorū piſciū alij ſunt plani vt rumbi. ſolee. paſſeres. alij uero longi ut murena. cōgerPinnarū quoqꝫ diſcrimina fiunt. que uice pedū eisdate ſunt. Nōnullis ſunt quattuor pedēs. quibuſdam trine. quibuſdam bine. pleriſqꝫ vero nulle. aquātiliū quoqꝫ tegumenta plura ſunt. alia nāqꝫ corio et pilis tegunt̉. vt vituli et ypotami. alia corio
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten