Explanatio ſancti Thome
Unc autē melius ſortitus eſt mininſteriū quanto ⁊ melioris teſtamētimediator eſt: qd̓ in melioribus reꝓmiſſiōibus ſancitū eſt Nā ſi illud priꝰ culpa vacaſſet: non vtiqꝫ ſcd̓i locus inquireret̉Uituperās em̄ eos dicit. Ecce dies veniētdicit dn̄s: ⁊ ſūmabo ſuper domū iſrael: ⁊ ſuper domū iuda teſtamentū nouū: nō ẜm teſtamentū qd̓ feci patribꝰ eoꝝ in die qua apprehendi manū eoꝝ vt educerē illos de terra egypti: qm̄ ipſi nō permanſerūt in teſtamento meo. ⁊ ego neglexi eos dicit dn̄s: qꝛhoc eſt teſtamentū qd̓ diſponā domui iſraelpoſt dies illos dicit dominus: dando legesmeas in mentē eorum ⁊ in corda eoꝝ ſuperſcribam eas.Supra apl̓us probauit xp̄m eſſe pontificē ⁊ per ꝯſequēsminiſtrū ſacramentoꝝ non tamen ſcd̓m veterē legē: hicoſtendit ip̄m eſſe miniſtrū maioꝝ ⁊ melioꝝ ꝙͣ illa fuerit.Et circa hoc facit tria. Primo em̄ premittit intentū. Secūdo aſſignat cauſam eius. Tertio ꝓbat ſcd̓m ibi. Quāro melioris ⁊c. tertiū ibi. Nam ſi illud ⁊c. Dicit ergo dico ꝙ nō habet aliquid terrenū offerre: ſed nūc. id eſt tempore gratie ſortitus eſt. id eſt ſorte accepit melius mīſteriū. id eſt dignius ſacerdotiū. Dicit̉ ſacerdotiū xp̄i miniſteriū: quia nō cōpetit niſi inquantū homo fuit miniſterRom̄. 15. Dico enim xp̄m ieſum miniſtrū fuiſſe ⁊c. Dicit autē fortitus eſt. id eſt ſorte accepit: quia illud quodhabet̉ per ſortem expectat̉ a dn̄o. p̄s. In manibus tuisſortes mee. Et ideo oīa que fiūt ẜm diſtributionē diuiniarbitrij dicunt̉ ſorte dari ⁊ talia ſūt effectus gr̄e. Ephe.1º. Sorte vocati ſumus. id eſt diuina electiōe qꝛ quādocōtingit deficete iudiciū humanū ſolent ſe hoīes conferre ad electionē ⁊ diſpoſitionē diuinā mittentes ſortē. ſicut patet Act. 1º. de electiōe mathie. vndę Prouer. 16.Sortes mittunt in ſinū ⁊ a dn̄o temperant. xpus quidēiſtud miniſteriū ſorte. id eſt diſpoſitiōe diuina cōſecutuseſt. ¶ Deinde cū dicit. Quāto melioris ⁊c. aſſignat cauſam quare miniſteriū hoc maius eſt. Oīs em̄ ſacerdosmediator eſt. Iſte autē mediator eſt melioris federis. ſcꝫhoīs ad deū. Mediatoris em̄ eſt extrema cōciliare. Iſtevero ad nos diuina attulit: qꝛ per ip̄m facti ſumus diuine cōſortes nature. vt dicit̉. 2º. petri. 1º. Ip̄e etiā noſtraoffert deo. Et ideo dicit apl̓us. 1ᵉ. tymoth. 2. Mediatordei ⁊ hoīm homo xp̄s ieſus. Ibi ꝓmittebant̉ temꝑalia.Eſa. 1. Si volueritis ⁊ audieritis me bona terre comedetis. Hic aūt celeſtia. ſicut ſupra dictū eſt. Sic ergo iſtudmelius eſt quantū ad id qd̓ dn̄s hoībus ꝓmittit. Itemin illo dicunt quedā que pertinēt ad cultū dei. et iſta ſūtcerimonialia. quedā vero que ad rectitudinē vite. ⁊ iſtaſūt precepta moralia que manēt: alia vero nō. In nouoaūt addunt̉ ꝯſilia iſtis preceptis que dant perfectis quiſunt capaces ſpiritualiū. Et ſic manēt precepta eadē: ſedꝓmiſſa diuerſa. Item ſacramēta ſunt diuerſa: qꝛ ibi eratfigura tantū: hic aūt figure veritas expreſſa. Per oīa ergo teſtamentū iſtud eſt melius. ¶ Deinde cū dicit. Naꝫſi illud ⁊c. ꝓbat ꝙ illud teſtamentū cuius xp̄s mediatoreſt melius eſt. ⁊ facit talē rationē. Si primū teſtamentūnō habuiſſet culpā nō quereret̉ aliud ad corrigendū defectū ip̄ius. Sed querit̉. ergo ⁊c. Antecedēs ponit̉ ⁊ patet in lr̄a. Sed cōira. Ro. 7. Lex ergo peccatū eſt. Ab-
ſit. Ergo male dicit ꝙ nō vacabat a culpa. Reſpondeo.Dicendū eſt ꝙ aliquid pōt ꝯuenire legi dupl̓r. Vel ẜmſe ⁊ ſic erat bona. vel ratione illoꝝ quibus data eſt. ⁊ ſicdicit̉ habere culpā ꝓpter duo. Primo qꝛ nō dabat virtutē ad purgandū cōmiſſa. Infra. 10. Impoſſibile eſt ſāguine thauroꝝ aut hyrcoꝝ aufferri peccata. Secūdo qꝛnon dabat gratiā ad intereſſe ad vitandū peccata: ſed adcognoſcendū tantū. ⁊ ſic erat occaſio peccati. Ro. 7. Cōcupiſcentiā neſciebā niſi lex diceret: Non ꝯcupiſces. Etſic dicit non vacaſſe a culpa: qꝛ hoīes in ipſa relinquebātur in culpa. Sed dicit nō inquiret̉ locus. Sicut em̄ corpus nūꝙͣ perfecte quieſcit ſed ſemꝑ mouet̉ quouſqꝫ pertingat ad locū ſuū: ſic quādiu habet̉ aliquid imperfectenō quieſcit deſideriū ſed ſemꝑ tendit vltra vſqꝫ dū veniat ad perfectū Inquirebat̉ ergo locus iſtius ab hoīe quideſiderabat: ſed magꝭ a deo qui ꝓpter noſtre ſalutis deſideriū dicit̉ inquirere. ¶ Deinde cū dicit. Vituperansem̄ ⁊cͣ. ꝓbat veritatē ꝯſequētis. ſcꝫ ꝙ inquirit̉ locus teſtamēti ⁊ hoc per auctoritatē. Iere. 31. Ecce veniēt dies⁊c. Et circa hoc facit duo. Primo em̄ premittit auctoritatē. Secūdo arguit ex ip̄a ibi. Dicendo aūt nouū. Prima in duas Primo em̄ premittit ꝓphetiā noui teſtamēti dationē. Secūdo deſcribit ip̄m ibi. Nō ẜm teſtimoniū⁊c. Iteꝝ prima in tres. Primo em̄ oſtendit tꝑis datiōisoportunitatē. Scd̓o noui teſtamēti perfectionē ibi. Conſūmabo teſtamentū nouū ⁊c. Tertio quibꝰ datū fuit ibi.Super domū iuda ⁊c̄. Dicit ergo. Vituperans em̄ dn̄sno quidem legē ſed eos qui ſcꝫ erāt ſub lege. dicit. Eccedies veniūt ⁊c. Hec eſt auctoritas que nō habet̉ omninoſub iſtis verbis: ſed mutant pauca. Ibi em̄ dicit̉ ſic. Ecce dies veniūt dicit dn̄s ⁊ feriā domui iſrael ⁊ domui iuda fedus nouū. non ſcd̓m pactū quod pepigi cū patribusveſtris in die quā extendi manū meā vt educerē eos deterra egypti pactū quod irritum fecerūt ⁊ ego dn̄s ſum.Sic ergo patet ꝙ pauca mutant. Dicit ergo quantū adtemporis oportunitatē. Ecce dies veniūt. id eſt tempusgratie quod comparat̉ diei: quod illuminatū eſt a ſole iuſticie. Rom̄. 13º. Nox preceſſit dies autē appropinquauit. Quantū ad perfectionē noui teſtamenti dicit. Conſūmabo nouū teſtamentū. Et dicit conſūmabo quod ſonat ad perfectionē. Apocal̓. 21. Ecce noua facio omnia.Iſtud autē verbū conſūmabo non habet̉ ibi. ſed vtit̉ eoapoſtolus ad deſignandū perfectionē noui teſtamenti.Eſaie. 10. Conſūmationē ⁊ abbreuiationē faciet dn̄s ſuper terrā. Fuit enim nouū teſtamentū perfectū quantuꝫad eruditionē vite: que non extendit̉ tantū ad generalēiuſticie eruditionē ſed ad perfectā. Math. 5. Niſi abundauerit iuſticia veſtra ⁊c̄. Iteꝫ in veteri teſtamento erāttantū figuralia. in nouo vero veritas figurarū. ⁊ ita nouū conſumat et perficit vetus. Quantū ad tertiū dicit.Super domū iſrael ⁊ iuda. Sed nūquid dat̉ tantū iudeis? Non. Rom̄. 9º. Non omnes qui ſunt ex iſrael hi ſūtiſraelite. Et ſequit̉ ꝙ non qui filij carnis hi ſunt filij deiſed qui filij ſunt promiſſiōis eſtimant̉ in ſemine. Illi ergo qui ſortiti ſunt gratiā dei ſunt iſrael per fidem ⁊ iudaper confeſſionē. Rom̄. 10. Corde credit̉ ad iuſticiaꝫ ⁊c̄.Dicit̉ autem ſuper domū ⁊c. triplici rationē. Una quiaxp̄us in propria perſona predicauit iudeis nō gentibus.Math. 15º. Non ſum miſſus niſi ad oues que perierūtdomus iſrael. Secūda quia gentiles facti ſūt participesnoui teſtamēti ſicut oleaſter infertus in bonā oliuā participat pinguedinē eius. Ro. 11. Alia qꝛ tꝑe roboam ⁊ ieroboam diuiſum fuit regnū iuda a regno decem tribuū.que quidē remanſerūt in ydolatria: ſed regnū iuda magis adheſit deo. licet nō ex toto. Et ideo vtroſqꝫ tetigit.¶ Deinde cum dicit. Nō ẜm teſtamentū ⁊c. deſcribit no