Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
257r
Einzelbild herunterladen
 

in epiſtolam ad Sebreos VIII

capl̓o ſunt maiora. Deinde cum dicit Talē habemuspontificē ⁊c. premittit que debet dicere Et primo dignitatē huius ſacerdotij. Secūdo officiū eius ibi. Sancto miniſter. Dignitas eius eſt quia talē habemus pontificē qui conſedet ad dexterā magnitudīs in excelſis. Sedes eſt iudiciaria poteſtas que aliquibus cōuenit tanꝙͣminiſtris dei ſicut om̄ibus regibus: quia adorabuntom̄es reges terre. vt dicit̉ in p̄s. om̄ibus prelatis. 1ᵉ.corinth. 4. Sic nos exiſtimet homo vt mīſtros dei. Sedes ergo magnitudīs eſt excellentiſſima poteſtas iudicādi. Item pars dextera eſt potior in anīali ſigni ficat bona ſpiritualia. Quia ergo xp̄s habet iudiciariā poteſta dicit̉ ſedere. Pater em̄ omne iudiciū dedit filio Io. 5Quia vero poſt deū habet hoc excellētiſſime ſedet in dextera magnitudīs in excelſis. id eſt in potioribꝰ bonis.Supra. 1. Sedet ad dexterā maieſtatis in excelſis. hocaūt qd̓ dicit̉ conſedere vel cōſedet poteſt referri ad xp̄mſcd̓m eſt deus ſic cōſedet quia habet eandē auctoritatē iudicandi quā habet pater: ſed diſtinctus eſt in perſona. Et ſic lymagnitudinis accipit̉ perſona patris.Uel ẜm homo hoc magis ꝓprie ad intentionē apl̓iquia loquit̉ de pontificatu xp̄i qui eſt pontifex inquantūhomo. Et ſic cōſedet qꝛ humanitas aſſumpta habet quā aſſociationē ad deitatē conſedet ad iudicandū. psͣ.Eleuata eſt magnificētia tua ſuper celos. Ioh. 5. Poteſtatē dedit ei iudiciū facere qꝛ filius hoīs eſt. Et ſic apparet dignitas ſacerdotis. Conſequēter dicit. Sanctoꝝ miniſter ⁊c. oſtēdit dignitatē officij eius. Dicit̉ aūtmīſter ſanctoꝝ .i. ſcāꝝ edtū .ſ. ſanctuarioꝝ Mīſtri em̄ antiqui accipiebāt miniſteriū vt cuſtodirēt ſacra ſeruirēttabernaculo. Hoc aūt excellētius habet xp̄s quia eſt miniſter. quidem inquantū deus: quia ſic eſt auctor: ſedinquantū homo. Luce. 12ª. Tranſiēs miniſtrabit illis.Humanitas enim xp̄i eſt ſicut organū diuinitatis. Eſt ergo miniſter ſanctorum: quia miniſtrat ſacramenta gͦratie in preſenti glorie in futuro. Item eſt miniſter tabernaculi veri qd̓ eſt vel eius eccleſia militās. p̄s. Quā dilecta tabernacula tua dn̄e virtutū ⁊c. Uel triumphans.Eſa. 33. Tabernaculū quod nequaꝙͣ tranſferri poterit.pͣs. Dn̄e quis hītabit in tabernaculo; ⁊c̄. homo aūt xp̄smīſter eſt: quia oīa bona glorie per ip̄m diſpenſant̉. Dicit aūt veri ꝓpter duo. Primo ꝓpter differentiā ad vetus. primo qꝛ erat figurale iſtius. 1ᵉ. coꝝ. 19. Oīa in figura illis cōtingebant. Iſtud autē eſt veritas illius. Eſtergo verū. id eſt veritatē continēs reſpectu figure. Secūdo quia illud factū eſt per hominē. iſtud autē ſcꝫ vel gratie vel glorie eſt a ſolo deo. p̄s. Gratiā gloriā dabit dominus Ro. 6. Gratia dei vita eterna. Et ideo dicit. Qd̓fixit deus.. coꝝ. 5. Scimus quoniā ſi terreſtris domꝰnoſtra huius habitatiōis diſſoluat̉: quia ex deo habemꝰdomū non manufactā eternā in celis. Deinde dicitOmnis em̄ pontifex ⁊c. explicat in ſpeciali. circa hocfacit tria. Primo em̄ oſtendit xp̄m eſſe miniſtrū aliquo ſanctoꝝ. Secūdo veteris legis ibi. Si ergo eſſꝫ⁊c. Tertio aliquoꝝ maioꝝ ibi. Nunc aūt melius ⁊cͣ.Facit aūt primo talē rationē. Om̄is pontifex ad hocſtituit̉ vt offerat munera hoſtias. ẜm hoc dicit̉ Miniſter ſanctoꝝ. xp̄us autē eſt pontifex vt ſupra probatū eſt.Ergo neceſſe eſt ip̄m habere aliqua que offerat. Supra5. Om̄is pontifex ex homībus aſſumptus ⁊c. Hoſtia eſtde animalibus. munera de quocūqꝫ alio. Leuit. 21. Incenſum panes dei ſui offerunt. Quia vero neceſſe fuitxp̄m habere offerret ip̄e ſeip̄m obtulit. Fuit aūt talisoblatio mūda quia caro eius nullā maculā peccati habuit. Exod̓. 12. Erit agnus abſqꝫ macula maſculus anniculus. Item fuit ꝯgrua quia congruū eſt homo homi.

ne ſatiſfaciat. Infra.. Obtulit ſemetip̄m immaculatūdeo. Item apta ad immolandū. quia caro eius mortaliserat. Ro.. Mittens deus filiū ſuū in ſimilitudinē carnis peccati. Item ideꝫ ei cui offert̉. Io. 16. Ego patervnū ſumus. Item vnit deo illos quibus offert̉. Ioh.17. Ut om̄es vnū ſint ſicut tu pater in me ego in te vt ipſi nobiſcū vnū ſint. Deinde cum dicit. Si ergo eſſet ſuper terrā ⁊c. oſtendit xp̄us non eſt miniſter legaliū. Et circa hoc facit tria. quia prīo inducit quandā conſequentiā. Secūdo oſtendit ip̄am rationabilē ibi. eſſent ⁊c̄. Tertio ꝓbat eam per auctoritatē ibi. Sicut reſponſum eſt moyſi ⁊c̓. Conſequētia vero talis eſt. Ergoſi eſſet ſuꝑ terrā hoc eſt antecedēs. Nec eſſet ſacerdoseſt cōſequens. Vnde cōſequentia eſt vna cōditionalislegit̉ multis modis. Primo ſic. et eſt ẜm glo. nec ponit̉hic noīatiuus. ideo ſic intelligit̉. Si illud qd̓ offert̉ eſſet ſuper terrā ⁊c. quod dupliciter intelligit̉ Uno modovt ſit ſenſus Si illud qd̓ offert̉ eſſet aliquod terrenū xp̄snon eſſet ſacerdos. Quaſi dicat. Nulla neceſſitas eſſetſacerdotij eius: quia multi eſſent qui talia offerrēt Sednūquid caro xp̄i terrena erat? Reſpondeo. Dicendūeſt materialiter eſt terrena. Iob.. Terra data eſt inmanus impij ⁊c. Sed dicit̉ non eſſe terrena primo ratione vnionis. Ioh.. Qui de celo venit ſuper om̄es eſt.id eſt filius dei qui illā ſibi vniuit. Item ratiōe virtutisactiue. ſcꝫ ſpirituſſancti qui formauit Item ratiōe fructus: quia oblatio eius ordinat̉ ad conſequendū aliquid terrenū: ſed celeſte. Io. 8. Vos de mūdo hoc eſtisego ſum de hoc mūdo. Hec eſt prima expoſitio melior. Secūda talis eſt. Et ſi. id eſt quāuis illud qd̓ offert̉eſſet ſuper terrā: qꝛ neceſſariū eſt aliqͥd offerri eſſet ſacerdos. ſed alius ydoneus: quia nullus poſſet ydoneusinueniri ad offerendū iſtud. Tres ſūt alie lecture in quibus ſubintelligit̉ offerēs. primo in generali vt ſenſusſit. Si eſſet aliquis ſacerdos terrenus qui poſſet offerre celeſtibus xp̄s non eſſet ſacerdos. Alia eſt de xp̄o ſpecialiter ſic. Si xp̄us eſſet ſacerdos terrenꝰ non cōpeteretei ius ſacerdotij eſſent qui ſcd̓m legem offerrēt munera. Aliter ſic. Si xp̄us adhuc eſſet ſuper terrā: ita ſcꝫnondū aſcendiſſet eſſet ſacerdos: quia compleuiſſet ſacerdotiū ſuū. Sed ſcd̓m primā expoſitionē cōtinuatur littera ſic. Et probat quia multi eſſent qui ſcd̓m legēofferrent talia munera. ſcꝫ illi qui deſeruiūt exemplarivmbre celeſtiū. Sacramēta legalia fuerūt figura aliorūquantū ad duo. ſcꝫ quantū ad cognitionē quantū ad rerum expletionē. Quantū ad cognitionē dicit. Exemplari: quia in veteri lege quaſi in quodā exemplari potęrat legi id ad qd̓ noſtra cognitio debet ferri. Sed videt̉ loquat̉ improprie. Exemplar em̄ prius eſt exemplatoquod ꝓprie dicit̉ exemplū. Sed celeſtia ſunt priora necfacta ſunt ad ſimilitudinē veteris legis: ſed magis econuerſo. Reſpōdeo. Dicendū eſt prius dicit̉ dupliciter.Uno modo ſimpliciter: ſic procedit obiectio. Vel quoad nos ſic veꝝ eſt illa ſunt priora. Quantū ad ſecundū dicit. Umbre: quia ſicut vmbra repreſentat corpus nec tamen illud attingit ita illa repreſentabāt no teſtamentū. Infra. 10. Umbram habens lex futuro ⁊c. Conſequēter probat per auctoritatē rationabilitatē conſequētie dicit. Sicut reſpōſum eſt moyſi. ſcꝫa domino. Exod̓. 25. Uide ſcꝫ diligenter cōſiderandofacito oīa ſcd̓m exemplar ⁊c. Quia naturaliter inferioratendūt in ſimilitudinē ſuperioꝝ. Dominus em̄ per ſenſibilia voluit nos ad intelligibilia ſpiritualia manuduci. Iob. 38º. Nunquid noſti ordinem celi: pones rationem eius in terra? ⁊c.Lectio ſecunda.

U iij