Explanatio ſancti Thome
adduxit lex. quia nec ad perfectionē iuſticie. Math. 5º.Niſi abūdauerit iuſticia veſtra pluſꝙͣ ſcribarū ⁊c̄. Itemnon dabat cōſumationē patrie: quia nō introducebat invitā. Et in huius ſignū ipſe legiſlator nō potuit intrareterrā promiſſiōis. Deutro. vlti. Has aūt duas perfectiones habemꝰ per xp̄m. Eſa. 10. Conſumatio abbreuiatainundabit iuſticiā. Rom̄. 6. Verbū conſumās ⁊ abbreuians in equitate. Hec ſūt ergo antecedētia. ¶ Conſequētia vero ponit cū dicit. Quid adhuc ⁊c. Et hoc quantūad primū. Quaſi dicat. Si illud fuiſſet conſūmatū ⁊ perfectū quid adhuc fuit neceſſariū ſurgere aliū ⁊c. id eſt nōdixiſſet ſcd̓m ordinē melchiſedech: ſed ẜm ordinē aaronqd̓ quia non fecit ergo erat imperfectū. Hec eſt tota prima ratio. per quā patet ꝙ ſacerdotiū xp̄i prefert̉ leuiticoSecūda ratio probat ꝙ etiā ip̄m euacuat: quia perfectūeuacuat imperfectū. 1ᵉ. coꝝ. 13. Cum venerit quod perfectū eſt euacuabit̉ quod ex parte eſt. Ergo ſacerdotiū xp̄ieuacuat ſacerdotiū leuiticū. Eſt ergo primū conſequēsꝙ ſacerdotiū xp̄i euacuat ſacerdotiū leuiticū. Secundūcōſequens eſt ꝙ etiā euacuat̉ lex que per illud admīſtrabat̉. ⁊ iſtud ponit cū dicit ꝙ tranſlato ſacerdotio neceſſeeſt vt legis trāſlatio fiat. Erat em̄ lex ſub adminiſtratione ſacerdotij. gͦ mutato ſacerdotio neceſſe eſt ꝙ lex mutetur. Et huiꝰ ratio eſt: quia mutato fine neceſſe ꝙ mutentur ea que ſunt ad finem. ſicut qui mutat propoſitumeundi per aquam mutat propoſitum querendi nauem.Omnis autem lex ordinatur ad conuerſationeꝫ humanam ſcd̓m aliquod regimen. Vnde ſcd̓m philoſophū inpoliticꝭ. mutata cōuerſatiōe neceſſe eſt mutari legē. Sicut autē lex humana ordinat̉ ad regimē humanū: ita ſpiritualis ⁊ diuina ad regimen diuinū. Hoc autē regimendeſignat̉ ꝑ ſacerdotiū. Trāſlato gͦ ſacerdotio neceſſe eſttranſferri legē. Signanter autē loquit̉ quia nō dicit ſacerdote tranſlato. Lex enim non reſpicit perſonā ſacerdotis. Unde mortuo ſacerdote nō mutatur lex niſi forteſit illa introducta per perſonam eius: ſed mutato ſacerdotio mutatur totus modꝰ ⁊ ordo regiminis. Et de iſtamutatiōe habetur Ierem̄. 3º. Feriam domui iſrael ⁊ domui iuda fedus nouū non ſcd̓m pactū quod pepigi cū patribus veſtris ⁊c. Rom̄. 8. Lex ſpiritus vite in xp̄o ieſuliberauit me a lege peccati ⁊ mortis. Lex em̄ vetus dicitur lex peccati ⁊ mortis per occaſionē acceptā: quia ſcꝫgratiam non cōferebat ex opere operato ſicut ſacramētanoue legis. Sed obijcit h̓ manicheꝰ. ſi lex vetus fuit data per diuinā prouidentiā cū illa ſit immutabilis: etiamip̄a lex eſſet immutabilis ⁊ per cōſequens nō debuit mutari. Cū ergo mutata ſit nō eſt data per diuinā prouidentiā. Reſpondeo. Dicendū eſt ſcd̓m ꝙ dicit auguſtꝭ. contra fauſtū. Sicut ſapiēs diſpenſator vna ⁊ eadē diſpoſitiōe ⁊ prouidentia ſcd̓m diuerſitatē tempoꝝ ⁊ perſonarū dat alia ⁊ alia precepta. ſicut alia hyeme. alia eſtate.alia pueris. alia ſenibus. alia perfectis. alia imperfectis⁊ tamē eſt eadem ꝓuidentia: ita diuina ꝓuidentia īmobili permanēte mutata eſt lex ꝓpter mutationē temporū: quia ante aduentū debuerūt dari precepta que figurarent venturū: ſed poſt aduentum que ſignificēt veniſſe.Item data ſunt illis precepta ſicut pueris. in nouo veroſicut perfectis. Unde lex dicit̉ pedagogus quod eſt proprie pueroꝝ. Vnde ſi in lege dicit̉ aliquid quod ſonet inperpetuitatē: hoc eſt ratiōe figurati. Item glo. dicit hicꝙ iſta tranſlatio ſacerdotij fuit figurata. 1. Regū. 2. quādo ſacerdotiū fuit tranſlatū ad ſamuelē qui nō fuit de tribū leui. Contra: quia ſamuel nō fuit ſacerdos. īmo magis hoc fuit figuratū in tranſlatione ſacerdotij ab abyathar ad ſadoch qui etiā erat leuita. Et dicendū eſt ꝙ licet ſamuel nō eſſet ſacerdos: tamen aliquid ſacerdotale
egit: quia ⁊ ſacrificiū obtulit ⁊ reges vnxit. ſcꝫ ſaul ⁊ dauid. Et quantū ad hoc tranſlatuꝫ eſt ad ip̄m ſacerdotiū.Et ſic dicit̉ in p̄s. Moyſes ⁊ aaron in ſacerdotibus eius⁊ ſamuel inter eos qui inuocāt nomen eius. Item cōtraillud qd̓ dicit glo. ꝙ non erat de tribu leuitico. quia .1.N aral̓. 6. Helcana qui fuit pater eius ⁊ ip̄e numerat inter filios leui. Reſpondeo. Dicendū eſt ꝙ ſamuel quantū ad aliquid fuit de tribu iuda ⁊ hoc quantū ad matrē.ſed quantū ad patrem de tribu leui. nō tamen de aaronſed quantū ad locū fuit de monte effraim. Licet em̄ vndecim tribus habuerint certas ꝓuincias. non tamē tribus leui: ſed inter ip̄as accepit poſſeſſionē et ſic habitabat in monte effraim. ¶ Deinde cū dicit. In quo em̄ ⁊c.manifeſtat qd̓ dixit. Et primo ꝙ ſacerdotiū ſit tranſlatūSecūdo hoc exponit ibi. Manifeſtū eſt em̄ ⁊c. Dicit ergo dictū eſt ꝙ tranſlatū eſt ſacerdotiū: quia ille cui dixitꝓpheta. Tu es ſacerdos: eſt de alia tribu. ſcꝫ iuda nonde leui. ſicut patet Math. 1º. De qua tribu nullus preſto fuit altario. id eſt altaris miniſterio. ſcꝫ de iuda. Sꝫcontra. Rex ozias ingreſſus eſt templū vt poneret incēſum. 2º. Paral̓. 26º. Reſpondeo. Dicendū eſt ꝙ licitenullus preſto fuit altari. vel etiam nullus impune. Ipſeem̄ ozias grauiter fuit punitus: quia vſqꝫ ad mortē fuitleproſus. Et ſi dicas ꝯtra illud quod dicit̉ nullus ꝙ beata virgo fuit de tribū ⁊ ſtupe aaton: quia erat cognataelizabeth que fuit de filiabus aaron. Luce. 1º. Reſpondeo. Dicendum eſt ꝙ inter ſtirpes ſacerdotalis ⁊ regiaerāt preclariores. vnde ⁊ frequēter coniūcte fuerunt permatrimoniū ſicut patet de primo ſūmo ſacerdote qui accepit vxorē filiā aminadab ſororē naaſon qui fuit dux intribu iuda. Exo. 6. ⁊ etiā. 4. Regū. 1I. ⁊. 2. Paral̓. 22.Ioiada ſacerdos duxit in vxore ioſabeth filia regis iorāvnde potuit eſſe ꝙ aliqua parte elizabeth eſſet de tribuiuda. ¶ Deinde cum dicit. Manifeſtū eſt em̄ ⁊c. exponitquod dixit dicēs: ꝙ manifeſtū eſt ꝙ dn̄s ortus eſt de tribū iuda. Math. 1. Apoc. 5ꝰ. Uicit leo de tribu iuda ⁊c.De qua nihil ⁊c. Lex em̄ mandauit nullū aſſumi ad miniſteriū tabernaculi niſi tantū de tribu leui. vnde de tribū iuda nihil de ſacerdotibꝰ locutus eſt moyſes. ¶ Deinde cū dicit. Et amplius adhuc ⁊c. quia ſuperiꝰ poſuitvnā rationē ad probandū ꝙ ſacerdotiū xp̄i prefert̉ leuitico ⁊ ip̄m euacuat ideo hic ponit aliā in qua oſtendit rationē euacuatiōis ⁊ tranſmutatiōis illius. ⁊ vtit̉ quadāconditiōali. In qua primo ponit duo antecedētia. Secūdo duo cōſequentia ibi. Reprobatio quidē ⁊c. Circa primū duo facit. Quia primo ponit illa antecedētia. Secūdo manifeſtat quod dixit ibi. Conteſtat enim ⁊c. Ratioſua talis. Si nouus ſacerdos furgit hoc nō erit ſcd̓m legē carnalis mādati ſed ſcd̓m legē vite eterne ⁊ inſolubilis. Et huiꝰ ratio eſt: quia primus fuit ſcd̓m legem illaꝫoportet ergo ꝙ nouus ſit ſcd̓m aliam legē. ſi tamen ſurgit aliquis nouus. Sed dicendū eſt ꝙ ſurgit alius nouus. In maiori ergo ſunt duo quoꝝ vnū pertinet ad vetus teſtamentū. ſcꝫ ꝙ eſt mandatū carnale. ⁊ hoc qꝛ habebat quaſdā obſeruātias carnales. ſicut circumciſionē⁊ purificatiōes carnales. Item quia ꝓmittebat penas ⁊premia carnalia. Eſaie. 1. Si volueritis ⁊ audieritis mebona terre comedetis. Infra. 9. Iuſtitijs carnis vſqꝫ adtempus correctiōis impoſitis. Et iſtud antecedēs ponitcū dicit. Amplius manifeſtū eſt ⁊c. Et patet ꝙ pertinetad nouū teſtamentū quod nō diſpenſat per carnalia ſedcōſiſtit in ſpiritualibus. Eſt em̄ ſcd̓m ſpiritualē virtuteꝫper quā generat̉ in nobis vita perpetua. Et hoc quia ꝓmittunt̉ in ip̄o bona ⁊ pene perpetue. Infra. 9. Xp̄us aſſiſtens pōtifex ⁊c. Math. 25. Tunc ibūt hi in ſuppliciūeternū. iuſti vero in vitā eternā. Item nō conſiſtit in car-