Explanatio ſancti Thome
vltimo. interrogat petrum quem volebat preficere ſi diligeret ipſum plus alijs. ¶ Finis ⁊ vtilitas eſt: qꝛ ꝓ hominibus conſtituit̉ id eſt ꝓ ipſoꝝ vtilitate. Non em̄ cōſtituit̉ ꝓpter gloriaꝫ. non ꝓpter cumulandas diuitias.nec ꝓpter conſanguineos ditandos. 2. Corin. 4. Nosautē ſeruos veſtros ꝑ ieſum. et vltimo. Scd̓m poteſtatēquam deus dedit mihi in edificationē et non in deſtructionem. Si vero aliquis querit quod ſuuꝫ eſt nō eſt paſtor ſed mercenarius. ¶ Materia dignitatis eſt quia pōtifex pͥncipat̉. Nā ſic̄ dux vel rector in ciuitate: ita iſte inhis que ad deum ſupple ordināt̉. Exo. 4. Tu eris ei inhis que ad deum pertinent ⁊c. 2. Corin. 10. Arma militie noſtre non ſunt carnalia ⁊c. Sicut ergo illa que pertinent ad dei cultum excedunt temporalia: ita dignitaspontificalis excedit omnes alias dignitates. Non ergopontifices debent ſe implicare negocijs ſecularibus pretermiſſis his que ſunt ad deum. 2. Ti. 2. Nemo militāsdeo ⁊c. ¶ Actus pontificis eſt offerre dona id eſt volūtarie oblata non extorta. Exo. 25. Ab om̄i homine qui offert vltroneus accipietis ⁊ ſacrificia que ſibi offerunt̉ proſatiſfactiōe peccatoꝝ ⁊cͣ. Leuit̓. 4. Pro eis rogabat ſacerdos ⁊ ꝓ peccatis eiꝰ ⁊ dimittent̉ ei. In quo deſignatꝙ omne quod offert ſiue voluntarium ⁊ votiuū ſiue proſatiſfactione debet offerre ẜm diſpoſitionē prelati. ¶ Cōſequenter cum dicit. Qui condolere poſſit ⁊c. oſtenditquid requirat̉ ad vſum: ſcꝫ pietas. Et circa hoc tria facit. Primo em̄ oſtendit ꝙ ad vſum pontificis requirit̉miſericordia ⁊ pietas. Scd̓o on̄dit ꝙ requirit̉ miſericordię motiuū ibi. Quoniā ⁊ ipſe ⁊c. Tertio on̄dit miſericordie ſignum ibi. Et ꝓpterea debet ⁊c. Dicit ergo dicoꝙ debet eſſe in his q̄ ad deum. tamē debet eſſe mediusinter hominem ⁊ deum Deut̓. 5. Ego medius ⁊ ſequeſter fui inter dn̄m ⁊ vos. Sicut ergo ꝑ deuotionem orationis debet tangere deum tanꝙͣ vnum extremū. ſic ꝑ miſericordiam ⁊ compaſſionē debet tangere alteruꝫ extremum ſcꝫ hominē. Et ideo dicit. Qui condolere poſſit. 2Corin. 11. Quis infirmat̉ ⁊ ego non infirmor. Econtrario Amos. 6. Nihil patiebant̉ ſuper contritione ioſeph:Duplex eſt autē defectus. Quidam em̄ deficiūt ex ignorantia. Et ideo dicit. Eorū qui ignorant. Eſt autē ꝓprieignorare carere ſcīa eoꝝ que qͥs debet ſcire. Quidā ꝟoex certa ſcīa. Et ꝙͣtuꝫ ad hoc dicit. Et errāt. ¶ Motiuūpietatis ponit cum dicit. Quoniā ⁊ ipſe ⁊c. Iſtud motiuuꝫ eſt infirmitas. Et illi qui preſunt aliquādo infirmāt̉2. Corin. 4. Habemus theſaurum iſtum in vaſis fictilibus ⁊cͣ:. Et ratio huius eſt vt ex ſe aliorum infirmitatibꝰcōpatiant̉. ⁊ ideo dominus ꝑmiſit cadere Petrū. Ecc̄.z1. Intellige que ſunt proximi tui ex teipſo. Et ideo dicit. Quoniā ⁊ ipſe circumdatꝰ ē infirmitate ſcꝫ ꝙͣtū adpenalitates ⁊ culpam. psͣ. Miſerere mei deus quoniaminfirmus ſum. Sap̄. 9. Homo infirmus ⁊ exigui temporis ⁊c. Et nota ꝙ dicit. Circumdatus. Carnales em̄ habent infirmitatē peccati in interioribus. Ratio em̄ ⁊ volūtas in ipſis ſubdite ſunt pecccato. Sancti vero habētin exterioribus. quia nō ſunt ſubiecti peccato. tamē ſuntcircumdati fragilitate carnis Ro. 7. Mente ſeruio legidei. carne aūt legi peccati. Signū autē huiꝰ ē qꝛ ⁊ in veteri lege ſicut patet Leuit̓. 9. et. 16. et etiam modo ſicutpatet in canone miſſe cum dicit̉. Nobis quoqꝫ peccatoribus ſtatutum eſt ꝙ ſacerdos offerat etiam ꝓ ſe: quodnō fieret niſi eſſet infirmitas peccatorum quibus eſt circūdatus nō oppreſſus. Si em̄ ſit in mortali peccato nondebet celebrare. Et ideo dicit ꝙ ꝓpterea debet quēadmodum ꝓ populo etiam ꝓ ſe offerre ꝓ peccatis. ¶ Conſequenter ponit modum ꝑueniendi ad pontificatu cumdicit. Nec quiſꝙͣ ⁊c. Hoc eſt em̄ contra naturam ꝙ ali-
quid ꝑducat ſe ad ſtatum altiorē ſua natura ſicut aer nōfacit ſeipſum ignem: ſed fit a ſuperiore. Vnde diſciplinadei non habet ꝙ quiſꝙͣ ſibi ſumat honorē fauore: pecunia: potentia: Amos. 6. In fortitudine em̄ noſtra aſſumpſimus nobis cornua. Oſee. 8. Ipſi regnauerunt ⁊ nonex me. Sed debet vocari a deo ſicut aaron. Exo. 28. Applica ad te aaron. Et ideo dominus confirmauit ſacerdotium eius. ſicut patet Numeri. 17. per virgam que floruit. Tales ergo debent aſſumi qͥ non ſe ingerunt. Unde antiquitus ſigno viſibili oſtēdebant̉ ſicut patet de beato nicolao ⁊ multis alijs. ¶ Deinde cū dicit. Sic ⁊ xp̄s⁊c. oſtendit quomodo chriſtus ſit pontifex. Et circa hocduo facit. Primo em̄ oſtendit quo dicta conueniūt xp̄oSecundo ex hoc concludit intentum ibi. Appellatus ēa deo. ⁊c. Circa pͥmuꝫ tria facit. Primo em̄ oſtendit ꝙxp̄s factus eſt pontifex non a ſe ſed a deo. Secūdo agitde ipſiꝰ officio ibi. Qui in diebꝰ carnis ſue ⁊c̄. Tertiode ipſius miſericordia ibi. Et quidē cum eſſet ⁊c. Circapͥmum duo facit. qꝛ pͥmo oſtendit ꝙ xp̄s non ꝓmouit ſeipſum. Secundo oſtendit a quo ſit ꝓmotus. ibi. Sedqui locutus eſt ⁊c. Dicit ergo. xp̄s non ſemetipſum clarificauit. ⁊cͣ. Tirca quod ſciendū eſt ꝙ non dicit non fecitſeipſum pontificem: ſed dicit non clarificauit ⁊cͣ. Suntem̄ quidā qͥ ſe clarificāt vt fiant ſicut ypocrite: qui demōſtrant in ſe aliqua vt eligant̉ vel prebendas conſequant̉nullus tamen facit ſe pontificem. chriſtus vero non ſolūnon fecit ſe pontificeꝫ: ſed nec ſe clarificauit vt fieret Io8. Ego gloriam meā nō quero. Et paulo poſt ſequit̉. Eſtpater meus qui glorificat me. Et hoc eſt verum inquantum homo. quia in ꝙͣtum deus habet eandem gloriā cūpatre. ¶ Deinde cum dicit. Sed qui locutus eſt ⁊c. oſtēdit a quo eſt ꝓmotus. Et pͥmo oſtendit a quo eſt clarificatus. Secūddo quomō eſt pontifex deſignatus ibi. Etin alio loco ⁊cͣ. Clarificatus autē eſt diuino iudicio. qꝛſcꝫ dominus locutus eſt ad ipſuꝫ in psͣ. Filius meus estu ⁊cͣ. Et hoc eſt expoſitum ſupra. Item Matth̓. 3. Hiceſt filius meus dilectus ⁊c. Cum ergo oſtēdit eū ab eterno genitum oſtendit gloriam eius. ſupra. 1. Qui cum ſitſplendor glorie ⁊cͣ. Pontificatus etiam accipit̉ a deo inꝙͣtuꝫ homo quēadmodū in alio loco dicit. ſcꝫ in psͣ. Tues ſacerdos ineternū ⁊c̄. Utit̉ aūt apl̓us auctoritate psͣ.tanꝙͣ magis famoſa ⁊ maioris auctoritatis vtpote magꝭfrequentata. Dicit autē ſacerdos quia ſe obtulit deo patri. Eph̓. 5. Dilexit nos ⁊ tradidit ſemetipſum ꝓ nobisoblationem ⁊ hoſtiaꝫ deo ⁊c. Et ne credat tale eſſe ſacerdotiū xp̄i ſicut fuit in veteri lege. diſtinguit ipſum ꝙͣtuꝫad duo. Primo quantū ad dignitatē: qꝛ ineternum. Illud enim fuit temporale. erat em̄ figurale: ⁊ ideo non eſtperpetuū: ſed tranſit veniente figurato. Sed ſacerdotiuꝫxp̄i eſt eternum. qꝛ eſt de veritate que eſt eterna. Itē hoſtia eius habet virtutem introducendi in vitam eternā.Item durat ineternum. Secundo ꝙͣtum ad ritum: quiaofferebant̉ animalia. hic aūt panis ⁊ vinū. Et ideo dicit.Scd̓m ordinem melchiſedech. Iſtud autē infra exponetur. ¶ Deinde cum dicit. Qui in diebus ⁊c. oſtendit ꝙillud quod ꝑtinet ad officium pontificale conuenit xp̄o.Et pͥmo oſtendit eius conditionem. Secundo actū eiusibi. Preces ſupplicationeſqꝫ ⁊c. Tertio efficatiam ibi.Cum clamore valido ⁊c. Conditio eius eſt ꝙ fuit vnꝰ exhominibus. quia vt dictum eſt pontifex ex hominibꝰ aſſumit̉: Et ideo dicit. Qui in diebus carnis ſue ⁊c. Ponitur autem hic caro ꝓ tota natura humana. ſicut illudIo. 1. Verbum caro factum eſt. Sed nunquid modo noſunt dies carnis eiꝰ? Et videt̉ ꝙ ſic ꝑ illd̓ Luc. vl. Spiritus carnem ⁊ oſſa non habet ſicut me videtis habere.Quare ergo magis dicit̉ tempus ante paſſionē ⁊ reſura