Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
245v
Einzelbild herunterladen
 

Explanatio ſancti Thome

ꝓbauerunt et viderunt opera mea quadraginta annis. Propter quod offenſus fui generationi huic: et dixi ſemꝗer hi errant corde. Ipſi autē non cognouerunt vias meas:quibus iuraui in ira mea: ſi introibunt in requiem meam.Supra probauit apoſtolus xp̄s eſt maioris excellētieꝙͣ moyſes: hic concludit magis eſt obediendū chriſtoEt hoc facit propter auctoritatē prophete dauid in. psͣ.Ubi tria facit. qꝛ prīo ꝓponit auctoritatē cōtinet quādam exhortationē. Secūdo exponit eam ibi Videte fratres ⁊c. Tertio ex auctoritate et expoſitiōe arguit. 4. ca.ibi Timeamus ergo fratres ⁊c. Circa primuꝫ tria facit.Primo em̄ inſinuat auctoritatē verboꝝ ſequentiū. Secundo ponit exhortationē que eſt in auctoritate ibi. Hodie ſi vocē eius ⁊c. Tertio ponit quandā ſimilitudinemibi. Sicut in exacerbatiōe ⁊c. Auctoritas verboꝝ eſt exhoc non ſunt prolata humana adinuentione: ſed a ſpirituſancto. Vnde dicit. Qua propter ſicut dicit ſpiritusſanctus. Ipſe autē verba veteris teſtamenti allegat prona nouo ne credatur tm̄ ſint referenda ad vetus teſtamentum. immo etiā ad nouū et ad aliud tempꝰ referri debēt.Et ſunt verba ſpirituſſancti. qꝛ vt dicitur. 2. Pe. 1.humana voluntate allata eſt aliquando prophetia ſedſpirituſancto inſpirati locuti ſunt ſancti dei homīes Ip̄eem̄ dauid dicit. 2. reg. 23. de ſeipſo. Spiritus domini locutus eſt per me. In hoc ergo oſtendit auctoritatē veram. quia ſcilicet eſt a ſpirituſancto contra manicheum. Deinde dicit. Hodie ſi vocē ⁊cͣ. Pōit monitioneꝫvbi facit tria. Primo em̄ deſcribit tempus dicit: Hodie. Secundo ſubdit beneficium ibi Si vocem eius ⁊c.Tertio ſubiungit monſtionē ſuam ibi Nolite obdurare.⁊c. Tempus eſt hodie ſcilicet tempus dei. Tempus em̄legis veteris dicebatur nox. quia erat tempꝰ vmbre. infra. 10. Umbram em̄ habens lex futuroꝝ bonoꝝ Sedpus noui teſtamenti. quia repellit vmbram noctis legisdicitur dies Ro. 13. Abijciamus opera tenebrarū et induamur arma lucis ⁊c. Et in hac die exhibetur nobis beneficium. quia audimus vocē eius quod non erat in veteri teſtamento in quo audiebantur tm̄ verba prophetarum. ſupra. 1. Olim deus loquens patribus in prophetis. nouiſſime vero diebus iſtis locutus eſt nobis in filio⁊c. Eſa. 52. Propter hoc ſciet populus meus nomē meum in die illa. qꝛ ego ipſe qui loquebar ecce adſum. Canticoꝝ. 2. Sonet vox tua in auribꝰ meis ⁊c. In hoc enimexhibetur nobis beneficiū tantū deſideratum Luce .19.In hac die tua que ad pacē tibi ⁊c. Si ergo tm̄ beneficiū ecce monitio. Nolite obdurare corda veſtra. Cor durum ſonat in malum. Durum eſt qd̓ non cedit ſed reſiſtitimpellenti. Et ſic dicitur cor hominis durū quando noncedit diuine iuſſioni. Eccl̓. 3. Cor durū male habebit innouiſſimo. Ro. 2. Scd̓m duritiā tuā cor tuū īpenitenstheſaurizas tibi irā in die ire. Hec autē induratio ex duobus cauſatur. Ex vno quaſi negatiue. ſcilicet ex deo nonapponente gratiā Ro. 9. Cuius vult deus miſeretur etquē vult indurat. Ex alio vero poſitiue. et hoc modo indurat ſeipſum non obediendo deo et non aperiendo corſuum gratie Zacha. 7. Cor ſuum poſuerunt vt adamantem ne audirent legem et verba que miſit dn̄s exercituūſpiritu ſuo per manū prophetaꝝ prioꝝ. Nolite ergo obdurare corda vr̄a .i. nolite corda claudere ſpūiſcō. act. 7Uos ſemꝑ ſpūiſcō r̄ſtitiſtꝭ. Cōſeq̄nt̓ pōit ſimilitudīeꝫcum dicit Sicut in exacerbatione ⁊c. Intentio autē apo

ſtoli eſt ex factis prioꝝ concludere per ſimilitudinē ſuumpropoſitū. quia vt dicitur Ro. 15. Quecunqꝫ ſcripta ſūtad noſtram doctrinā ſcripta ſunt. Facit autem duo circahoc. quia primo proponit exemplū in generali ponendocul pam. Serundo in ſpeciali ibi. Vbi temptauerunt mepatres veſtri ⁊c. Vt autē ſequamur expoſitionē apoſtolioportet ponere in iſta lr̄a ſenſum qui cōueniat expoſitiōiLegimꝰ autē inter alia duas culpas filioꝝ iſrael grauiſſime punitas. Vna fuit inobedientia quā habuerūt in facto exploratorum de quo Numeri. 13.. 14. Pro quo facto indignatus dn̄s voluit totū populū delere. Vnde iurauit nullus intraret terrā promiſſionis exceptis duobus ſcilicet Caleph. et Ioſue. Iſtud autē vocat ſpecialiter exacerbationē. quia licet per alia peccata offendiſſent.deum tamen per illud exacerbauerunt ipſum. quia ſicutfructus acerbus qui opponitur maturo non eſt aptus adcibum ſic tunc ira dei fuxt inflexibil̓. Baruch. 4. Exacerbaſtis qui fecit vos. Aliud peccatū fuit peccatū tēptationis. Frequent̓ em̄ temptauerunt deū. quia quandoqꝫ6pro aqua. quandoqꝫ pro carnibus. quandoqꝫ vero pane ita decies temptauerunt ipſum. Poſſet autē aliqͥsputare idem eſſet peccatū. exacerbatio et tēptatio. ita vellet apoſtolus dicere. Nolite obdurare corda veſtraſicut in exacerbatione que fuit in die temptationis. Sedhoc eſt contra expoſitionē apoſtoli. Sed dicenduꝫ eſt ſicNolite obdurare corda veſtra ſicut in exacerbatiōe. iterum ſicut in die tēptationis. ita ſint duo peccata. Vnde psͣ. Conuerſi ſunt et temptauerūt deū et ſanctū iſraelexacerbauerunt. Conſequenter proſequitur culpas inſpeciali cum dicit. Vbi tēptauerunt me patres veſtri ⁊cͣ.Et circa hoc duo facit. quia primo ponit peccatū temptationis. Secundo peccatū exacerbationis ibi Et dixi ſemper hij ⁊c̄. Circa primū tria facit. Primo em̄ ponit peccatū tēptationis. Secundo oſtendit eius grauitatem ibiProbauerunt ⁊c. Tertio ponit penā ibi Propter qd̓ of̄fenſus fui. Dicit ergo Peccatū temptationis. quia ſcd̓mdiem temptationis inquit in deſerto. Temptare autē eſtexperimentū ſumere de re quam quis ignorat. Vndequis temptat deum procedit ex infidelitate. Sed ſciēdūeſt aliquando aliquis tēptat deum non cum intentione temptandi et experiendi. verūtamen ſe habet ad modum temptātis. Qui eniꝫ vtitur re ſua propter vtilitatēnon temptat proprie. puta ſi aliquis fugiēs currat ſuperequum ſuum et ſi temptat: non tamē cum intentioneptandi. Sed quando ad nihil vtile eſt quod facit. tūcptat. Item ſi aliquis exponat ſe alicui periculo compulſus neceſſitate ſub ſpe diuini auxilij non temptat deumSi autem ſine aliqua neceſſitate tūc temptat deū. Et ſicdicit ipſe Mat. 4. temptabis dominū deū tuū. quianeceſſitas nulla erat mitteret ſe deorſum. Sic iſti temptauerunt dominum. quia dubitauerūt de poteſtate deiclamantes contra moyſen: ac ſi deus non poſſet eis darecibum. Deinde ponitur grauitas culpe dicit: Probauerunt me ⁊cͣ. Quanto eniꝫ aliquis maiora beneficiadei recipit et maiorē certitudinē diuine poteſtatis tantograuius poſtmodum peccat. Iſti vero viderunt ſigna etprodigia in terra egypti. apertionē maris et alia miracūla et tamen non ceſſauerunt Vnde numeri. 14. Homīes viderūt maieſtatē meā et ſigna feci in egypto in ſolitudīe tēptauerūt me iam decē vices ⁊c. Et ideo dicit probauerūt. id ē exꝑiri voluerūt. et viderūt. id eſt exꝑti ſūt oꝑa mea. id ē effectꝰ poterāt eſſe niſi virtutꝭ infinite eēt ille oꝑa faciebat. Et hoc totū vno die: ſed40. ānis qͥbꝰ .ſ. māſerūt ī deẜto. qꝛ ſemꝑ habuer̄t māna colūnā ignis nub̓. vl̓ ꝓbauer̄t vider̄t me qꝛ .ſ. ī pll̓o