in epiſtolam ad Hebreos I-

ris ex eo morte morieris. Secundo modo diabolus quiſuadendo homini pecccatū mortis ipſum adduxit Sap̄.2. Inuidia dyaboli mors intrauit in orbē terrarū. ¶ Dicit autē deſtrueret. non ꝙͣtum ad ſubſtantiaꝫ quā habetincorruptibilē. non quātū ad maliciā vt aliquando dyabolus bonus fiat: vt dicit Mrigenes. ſed quantū ad poteſtatis dominiū Io. 12. Nūc iudicium eſt mundi: nuncprinceps mūdi huius eijcietur foras. Col̓. 2. Expoliāspoteſtates ⁊ principatus traduxit confidenter palā triūphans illos in ſemetipſo. Et hoc factū eſt per mortē xp̄itriplici ratione. Una eſt ex parte xp̄i. Iuſticie em̄ eſt vera ratio vt victor victum ſibi ſubijciat. 2. Pe. 2. A quoem̄ quis ſuperatus eſt huius ⁊ ſeruus eſt. xp̄s eniꝫ vicitdyaboluꝫ Apocalip̄. 5. Uicit leo de tribu iuda. Et ideoiuſtū eſt dyabolū ſibi eſſe ſubiectū. Luce. 11. Cum fortisarmatꝰ cuſtodit atriū ſuū ⁊c̄. Alia ratio eſt ex parte dyaboli. Iuſticia em̄ exigit: ꝙ qui male vtitur poteſtate ſibiconceffa amittat eā. Dyabolo autē data eſt permiſſiua inpeccatores quos ſeduxit: ſed non in bonos. Quia ergohanc extendere preſumpſit etiam in ipſo chriſto qui peccatum non fecit Ioh̓. 14. Uenit princeps mundi huiuset in me non habet quicꝙͣ. Et ideo meruit illaꝫ perdere.Tertia ratio eſt ex parte noſtri. quia iuſtum eſt ꝙ victusſit ſeruus victoris vt dictū eſt. Homo autē per peccatuꝫſeruus erat dyaboli Ioh̓. 8. Qui facit peccatū ſeruꝰ eſtpeccati: et ita ſubiectus dyabolo: et obnoxius peccato.Chriſtus autē ſoluit preciū pro peccato noſtro. psͣ. Quenon rapui tunc exoluebā. Sublata ergo cauſa ſeruitutꝭ:ſcilicet peccato: per xp̄m eſt homo liberatus. ¶ Sciēdūeſt auteꝫ ꝙ nulla alia ſatiſfactio fuit conueniens. Homoem̄ erat debitor. vnus autē bene poteſt ſatiſfacere ꝓ alioex charitate. Nullus autē pro tota humana natura. quianon habet poteſtatē ſuper illā. Nec etiā ip̄m humanumgenus ſufficienter poterat ſatiſfacere. quia totū erat peccato obnoxium Nec etiā angelus. quia iſta ſatiſfactio eſtad gloriā que excedit facultatē nature angeli. Oportuitergo eſſe hominē qui deberet ſatiſfacere ⁊ deū qui ſolushabet poteſtatē ſuper totū humanū genus qui poſſet prototo humano genere ſatiſfacere. Per morteꝫ ergo dei ethominis deſtruxit eum qui habet mortis imperiū. ¶ Cōſequenter cū dicit. Vt liberaret eos ⁊c. Ponit̉ alia vtilitas ex parte noſtra. Homo em̄ intantū eſt ſeruus peccatiinquantū inducit̉ ad peccandū. Inter oīa vero duo ſuntque inducunt ad peccandū efficaciſſime. ſcꝫ preſentiumbonoꝝ amor male inflāmans. preſentiū etiā penarum timor male humilians. De his. psͣ. Incēſa igni ꝙͣtū ad pͥmum: et ſuffoſſa quantū ad ſecundū. Hec autē duo in idēreducunt̉. quia ꝙͣto quis amat bonum aliquod: tanto timet malū ſibi contrarium. Iſta ſunt quibus homo ligat̉⁊ detinetur in peccato: magis tamē per timorē mouēt̉ qͣꝑ amorē Unde videmus ꝙ ſeue beſtie penarum timoreretrahunt̉ a maximis voluptatibus. Et ſic timor maximeligat homines. Inter omnes autē timor mortis eſt maximus. Eſt em̄ finis terribiliū. Unde ſi homo timorē iſtūſuperat. ſuperat omnes. et hoc ſuperato ſuperatur omnis anor mundi inordinatus. Et ideo chriſtus per mortem ſuā fregit hoc ligamē. quia abſtulit timorē mortis.⁊ ꝑ conſequēs amorē vite preſentis. Quando em̄ conſiderat homo ꝙ filius dei dominus mortis mori voluit nōtimet mori. Vnde prius dicebat ille. Ecc̄. 41. O morsꝙͣ amara eſt memoria tua. Sꝫ poſt clamat apoſtolꝰ Philipen̄. 1. Deſideriū habens diſſolui ⁊ eſſe cū chriſto. Unde Mat. 10. Nolite timere eos qui occidunt corpus ⁊c.Dicit ergo. Vt liberaret eos qui timore mortis obnoxijerant ſeruituti. ſcilicet peccati per totā vitā quam nimis

appetebāt. Ul̓ aliter. homo em̄ duplici ſeruituti erat obnoxius ſcilicet legis. Unde act̓. 15. Lex dicit̉ iugū quodnec nos nec patres noſtri portare potuimus. Manꝰ em̄moyſi erant graues. Exod̓. 17. Gal̓. 4. Ut eos qui ſublege erant redimeret. Erat etiā obnoxius ſeruituti peccati. Ab iſta duplici ſeruitute xp̄s nos liberauit. Differentia autē inter nouū et vetus teſtamentū eſt timor et amorIn nouo eſt amor Ioh̓. 14. Si diligitis me mādata meaſeruate. Uetus autē fuit lex timoris Ro. 8. Non em̄ accepiſtis ſpiritū ſeruitutis iteruꝫ in timore. Et ideo dicit.Ut liberaret eos qui timore mortis corporalis quā infligebat lex ꝑ totā vitā obnoxij erāt ſeruituti legis. ¶ Conſequenter cū dicit Nuſꝙͣ em̄ āgelos ⁊c. Probat apoſtolus vtilitatē quā mors xp̄i attulit. Et circa hoc tria facitPrimo em̄ oſtēdit ꝙ xp̄s per mortē nos liberauit quodprobat ex conditiōe nature paſſibilis quā aſſumpſit. Secundo concludit ſimilitudinē ibi. Unde debuit ⁊c. Tertio oſtendit ſimilitudinis vtilitatē ibi. Et miſericors fieret ⁊c̄. Dicit ergo Ita dixi ꝙ xp̄s per mortē ſuā liberauitnos a peccato et morte. Nec eſt dubiū ꝙ ꝙͣtū ad conditionē nature angelus maior eſt homine. ſed quia angelꝰnon fuit obnoxius ſeruituti nec dignus morte. ideo nonaſſumpſit angelū Ꝙ ſi aſſumpſiſſet angelū hoc vtiqꝫ fuiſſet propter dignitatē nature. ſed nuſꝙͣ legitur ꝙ aſſumſit eum: ſed tm̄ humanā naturā non tamē ydealē. ſed inindiuiduo ⁊ athamo. ⁊ hoc ex ſemine abrae. Mat. 1. Filij abraam ⁊cͣ. Et hoc addit vt iudei magis venerenturxp̄m. Signanter vero dicit Apprehendit. quia illud ꝓprie dicitur apprehendi quod fugit. Non ſolū autē ipſanatura humana fugiebat a deo: ſed etſam ipſi filij abrae.Zacha. 7. Auerterunt ſcapulā ⁊c. Glo. Chryſoẜ. Magnū ⁊ mirabile et ſtupore plenū eſt carnē noſtrā ſurſū ſedere ⁊ adorari ab angelis ⁊ archangelis. Hoc ergo ſepius in mente verſans exceſſum patior: magna de generehumano ymaginans. ¶ Deinde cū dicit. Un̄ debuit ⁊c̄.Ex predictis concludit ſimilitudinē Quaſi dicat. Quiaergo non apprehendit angelos ſed ſemen abrae. ideo debuit per omnia aſſimilari fratribus. Per om̄ia inꝙͣ in qͥbus ſunt fratres non in culpa ſed in pena. ⁊ ideo debethabere paſſibilē naturā. Vnde infra. 4. Temptatū autēper omnia pro ſimilitudine abſqꝫ peccato ⁊c. ꝙͣtum ſcilicet ad penā non tēptatione culpe. Item ſunt fratres ꝙͣtum ad gratiā. 1. Iohā. 3. Uidēte qualē charitatē deditnobis deus pater vt filij dei nominemur ⁊ ſimus Ro. gQuos preſciuit ⁊ p̄deſtinauit conformes fieri ⁊c. ¶ Cōſequenter ponit vtilitatē iſtius ſimilitudinis dū dicit Etmiſericors fieret ⁊c. Vbi duo facit. quia primo ponit eā.Secundo exponit ipſam ibi In eo em̄ ⁊c. Nam xp̄s ẜmꝙ mediator eſt duplex habet officium. Unū ꝙ preponit̉toti humano generi ſicut iudex Iohannis. 5. Poteſtatēoedit ei iudiciū facere ⁊cͣ. Aliud per comparationem addeum apud quem pro nobis quaſi aduocatus interpellat. quia aſſiſtit vultui eius pro nobis. infra. 9. ⁊. 1. Io.2. Aduocatum habemus apud patrem ieſum chriſtum⁊c. In iudice autē maxime deſiderat̉ miſericordia ⁊ precipue a reis. In aduocato deſideratur fidelitas. In chriſto autem inſinuat apoſtolus illa duo eſſe per paſſionemeius. Humanum em̄ genus in chriſto inquantum eſt iudex deſiderabat miſericordiam. Inquantum aduocatusfidelitatem. Et iſta duo exhibuit chriſtus per paſſionemUnde quantum ad primum dicit ꝙ per paſſionē aſſimilatus eſt fratribus vt miſericors fieret. Sed nūquid nōfuit miſericors ab eterno? quia miſerationes eius ſuperomnta opera eius. psͣ. Item ab initio habuit miſericor-

S