in epiſtolam Tad Timotheumv
vt ſcꝫ qd̓ verbo precipis impleas opere. pͥme Pet̓. vlti.Forma facti gregis ⁊cͣ. Et hoc in locutione. Unde dicitIn verbo ſcꝫ ponderato: ordinato ⁊ circumſpecto. Col̓.4. Sermo veſter ſemper in gratia ſale ſit conditus. prime Pe. 4. Si quis loquitur quaſi ſermones dei. Itemin conuerſatione exteriori vt ſicut excellit loco ⁊ dignitate: ita ⁊ honeſta conuerſatione. pͥme Pe. 2. Conuerſationē veſtram inter gentes habentes bonam. ⁊c. Matt.ę. Uideant opera veſtra bona ⁊ glorificent patrē veſtrūqui in celis eſt ⁊cͣ. ¶ Quantū ad denm ordinat̉ charitate que perficit affectum. Unde dicit. In charitate. pͥmeCoꝝ. 13. Si linguis hominū loquar ⁊c. Col̓. 3. Superomnia charitatem habentes ⁊c. Item per fidem que illuminat intellectum. Unde dicit. In fide. Heb. 11. Sine fide impoſſibile eſt placere deo ⁊cͣ. Qd̓ ſpecialiter competit prelatis qui ſunt cuſtodes fidei. Ande Luc̄. 22º. ſpecialiter dominꝰ orat pro fide petri dicens. Ego pro te rogaui petre vt non deficiat fides tua. Quantum ad ſe ordinat caſtitas quia indecens eſt nimis vt vita miniſtrorum diſcordet a vita domini. Eccl̓. 10. Secundū iudicēpopuli ſic ⁊ miniſtri eius ⁊c. Chriſtus autem ſic caſtitatem dilexit vt de virgine vellet naſci ⁊ ip̄e eam ſeruauit.¶ Deinde cum dicit. Dum venio ⁊c. oſtendit quomō ſitydoneus ad docendū: ⁊ primo facit hoc. Secundo aſſignat rationem premiſſe monitionis ibi. Noli negligere⁊c. Per duo autem ē ydoneus ad docendum ſcꝫ per lectionē in qua acquirit ſcientiā: ⁊ per exercitiū in quo efficitur promptus. Et ideo dicit. Dum venio attende lectioni ſcꝫ librorum ſanctorū. pͥmi Machab̓. 12. Habentesſolatio libros ſanctos. Ioh. 5. Scrutamini ſcripturas.Et hoc ſignificatur Exo. 25. vbi dicitur ꝙ ſemper in archa domini debebāt eſſe vectes in circulis ⁊ circuli ī augulis quaſi ſemper parati ad portandū. Ad exercitiū autem neceſſaria eſt exhortatio noſtra quantū ad agenda:doctrina quantū ad cognoſcenda. Iere .3. Dabo vobispaſtores iuxta cor meū ⁊ paſcent vos ſcientia ⁊ doctrina¶ Deinde cum dicit. Noli ⁊cͣ. ponit rōnem monitionispremiſſe: ⁊ primo ponit cauſam ex dono ſuſcepto. Secūdo cauſam ex premio expectato ibi. Attende tibi ⁊c. Itēprimo ponit rōnem. Secundo oſtendit quomodo qd̓ inrōne continet̉ impleri poteſt ibi. Hec meditare ⁊c. Dicitergo. Noli ⁊c. Quaſi dicat. Ita attende: quia qui recipit gratiam non debet in ea negligens eē: ſed in ea fructificare debet. Mat. 25. Seruus abſcondens in terrapecuniā punit̉ ꝓpter negligentiā. Noli ergo negligeregratiam ⁊c. Per hoc intellige vel dignitatē ep̄alem veldonum ſcientie vel ꝓphetie vel miraculorū quoꝝ nihildebet negligi. 2. Coꝝ. 6. Ne inuanū gratiā dei recipiatꝭ⁊cͣ. Dico gratiā que data ē tibi per prophetiam id ē perdiuinam inſpirationem. Nam in primitiua eccl̓ia vbi pure ⁊ ꝓpter deum electiones fiebant nullus aſſumebaturad ep̄atum niſi ꝑ electionē diuinā: ſicut electus eſt ambroſius ⁊ nicolaus. Et hanc inſpirationē vocat hic prophetiam. Vnde glo. dicit id eſt per ſanctorum electiōeꝫqꝛ ſancti nō eligebāt quē a deo non ſciebant electū. Iteꝫapoſtolus preuidebat hunc profuturum eſſe ppl̓o. Prouer. 29. Cum prophetia defecerit id eſt talis modus electionis diſſiꝑabitur populus. Et quomodo. Cū impoſitione manus p̄ſbyteri. Al̓ia littera habet manuū preſbyterij. Et ſicut dictū ēnomina p̄ſbyteri vel epiſcopi ſunt ꝓmiſcua quia ſacerdotes ⁊ preſbyteri id eſt epiſcopi erantqui recipiebantur cum manus impoſitione. Nume. 27.Uoca ioſue ⁊ impone manū tuam ſuper eum ⁊c. Dominus etiā impoſuit manū pueris: vt dicitur Mat. 19. Itēapoſtoli ſeptem diaconibus. Act̉. 6. Et ideo ordinādisin ep̄m imponunt̉ manus. Sed queſtio eſt cum epiſco-
pus debeat ordinari a tribus. quare hic dicitur ſingulari numero preſbyteri. Reſpondeo hoc ideo dicit: quia ⁊ſi conueniant multi: tamen vnus ē principalis ⁊ alij coaſſiſtentes: tamen poteſt dici ꝙ tunc hec conſtitutio nondum erat: ⁊ tunc pauci erant epiſcopi qui nō poterant cōgregari. Alia littera habet p̄ſbyteri id eſt illorū qui ſibiimpoſuerunt manus nō inquantū homines ſed inquātūpreſbyteri. Et hec impoſitio ſignificat collationem gratie: nō ꝙ miniſtri dent gratiam: ſed ꝙ ſignificat gratiamdatam a chriſto. Unde illorum eſt ſolum qui ſunt miniſtri xp̄i. Et ideo dicit preſbyterij vel p̄ſbyteri: quiaⁱ manus impoſitio: alia ē que fit a diaconibus: ⁊ alia q̄ ſit a p̄ſbyteris. ¶ Deinde cum dicit. Hec meditare ⁊c. oſtēditquomodo impleat̉ qd̓ dictum ē vt ſcꝫ cōtinue mediteturea que ſpectant ad officium ſuum. Heb. vlt. Ip̄i enī peruigilant quaſi rōnem pro animabus veſtris reddituri vtcuꝫ gaudio ⁊c. Hec ergo meditare id eſt frequenter cogita que ſunt ad curam gregis tui. In his eſto: id eſt totavirtus tua ſit ad hoc. Et quare? Vt profetꝰ tuꝰ ⁊c. Mat.5. Nemo accendit lucernam ⁊ in abſcondito ponit. ⁊cͣ.Phil̓. 4. Modeſtia veſtra nota ſit omnibus hoībus ⁊c.Et hec debet ſeruare propter p̄mium expectatū. propterqd̓ ſubdit dicens. Attende tibi ⁊ doctrine. Aliqui ſic attendunt doctrine ꝙ ſui curā negligūt: ſed apoſtolus dicit ꝙ pͥmo attendat ſibi ⁊ poſtea doctrine. Eccl̓. 30. Miſerere aīe tue placens deo ⁊c. Vnde ieſus cepit facere ⁊docere ¶ Inſta in illis .i. inſtāter exerce. 2. Thy. 4. Inſta oportune. Et fructus erit ex hoc copioſus: qꝛ hoc faciens ⁊ teip̄m ⁊c. Et hoc ē magnū. Iac. 5. Qui cōuertifecerit peccatorem ab errore vie ſue ſaluabit aīam ſuaꝫ amorte ⁊c. Dan̄. 12. Qui ad iuſticiā erudiūt multos quaſi ſtelle. ⁊c. Vnde doctoribus debet̉ premium aureole.¶ Deinde cum dicit. Seniorem ⁊c. oſtendit quomododiuerſimode diuerſis ſuā doctrinam debet tradere: ⁊ ponit duas diuerſitates. Unā ẜm etatem. Aliā ẜm ſexum.Scd̓m etatē prīo quantū ad viros. Secūdo quantuꝫ adfeminas ibi Anus ⁊c. Dicit ergo. Seniorē ⁊c. Leui. 19Honora perſonā ſenis Et ideo nō ſunt mordaciter increpandi ſed obſeqͥuendi. 1. Pe. 5. Seniores qui in vobisſunt obſecro conſenior. Et ſi petrus ſenior hoc faciebat:ꝙͣto magis iuuenis. Sꝫ cōtra Eſa. 65. Puer centū annorū moriet̉: ⁊ peccator centū annoꝝ maledictꝰ erit. Reſpondeo dicendū ē ꝙ ſenex propter excedētem maliciamꝑdit honorē ſenectutis: ⁊ tunc increpandus. Iuuenes.⁊c. Mat. 23. Oēs vos frēs eſtis. Ezech̓. 34. Cum auſteritate īperabatis eis. Ex parte feminaꝝ eſt differētia etatū quia anus vt matres: maxime que ſunt iuuenes infra5. Uiduas honora. Iuuēculas vt ſorores ex amore charitatis. Et hoc in omni caſtitate. Quia amor ſpiritualisad mulieres degenerat in carnalē: ideo in his que ad iuuenculas ꝑtinēt adhibēda ē caſtitas ⁊ iō apl̓s addit hocUnde papa ſcribens eis dicit. Dilectis in xp̄o viris ſimpliciter dicit: dilectis filijs.¶ Capitulum quintum.Iduas honora: q̄ vere vidue ſūtSi que aūt vidua fllios aut nepoAtes habet diſcat primū domū ſuāregere: et mutuā vicē reddere parentibushoc enī acceptū ē corā deo. Que autē verevidua ē ⁊ deſolata ſperet in deū. ⁊ inſtet obſecratiōibus ⁊ or̄onibus nocte ⁊ die. Naꝫ q̄