Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
210r
Einzelbild herunterladen
 

in epiſtolam Tad Timotheum I

ſuetudo iras. fortitudo tīores audacias. Per has em̄paſſiones turbat̉ puritas cordis. Et ideo iſte virtutes faciūt cor purū. Sed nūquid hoc requirit̉ ad charitatem?Reſpondeo. Dicendū eſt ſic. qꝛ impoſſibile eſt corimpurū ſit promptū ad charitatē: quia vnicuiqꝫ eſt diligibile qd̓ ſibi eſt conforme. Cor impurū diligit illud qd̓competit ei ẜm paſſionē. Ergo neceſſe eſt ſit expeditūa paſſionibus. Cant. 1ꝰ. Recti diligūt te. Alie virtutesſunt que rectificāt hominē ad ꝓximuꝫ ex hoc ſequit̉habeat conſcientiā bonā: quia facit alteri qd̓ ſibi nonvult fieri. Mat. 7. Oīa ergo quecūqꝫ vultis vt faciantvobis hoīes vos facite illis ⁊c. Et ideo que cōtra proximū ſunt: ſunt cōtra conſcientiā. Qui ergo habuerit conſcientiā bonaꝫ poteſt deū pure diligere. qꝛ qui habet conſcientiā bonā timet penā. Timor autē noneſt in charitate ſed fugit deū non vnit̉ ei. Et ideo precepta que ꝯſcientiā rectificant bene diſponunt ad charitatē. Alie ſunt virtutes ad habendā verā fidem. ſcꝫ virtutes quibus deū colimus. ſcꝫ latria hmōi que ſunt ordinata ad remouendū errores ad firmandū in cordibꝰfidei firmitatē de deo. Qui em̄ non habent verā fidem: poſſunt deū diligere. qꝛ qui falſo credit de deodiligit deū. Non em̄ diligit qui credit. quia non figit̉affectus niſi in illo qd̓ oſtendit intellectus. Et ideo quefaciūt fidem bonā ordinantur ad charitatē. Et ideo dicitDe corde puro qꝛ faciūt hoc. Math. §. Beati mūdo corde qm̄ ipſi deū videbūt. De cōſcientia bona. 2ᵉ. coꝝ.1ꝰ. Gloria noſtra hec eſt teſtimoniū conſciētie noſtre ⁊cͣ.Et fide ficta. id eſt vera. Et ideo virtutes preceptaordinant ad finem qui eſt charitas. que ſumitur ſcd̓miſta tria ⁊cͣ.Lectio tertia.Quibus quidā aberrantes cōuerſi ſunt in vaniloquiū: volentes eſſelegis doctores. intelligentes. neqꝫ que loquūtur: neqꝫ de quibus affirmantScimus aūt qꝛ bona eſt lex ſi quis ea legittime vtat̉. ſciētes hoc qꝛ lex iuſto eſt poſita: ſed iniuſtis ſubditis. impijs peccatoribus. ſceleratis cōtaminatis. patricidis matricidis. homicidis. fornicarijs. maſculoꝝ cōcubitoribus. plagiarijs. mendacibus periuris. ſi quid aliud ſane doctrīeaduerſat̉ que eſt ẜm euangeliū glorie beatidei qd̓ creditū eſt mihi. Gratias ago ei quime ꝯfortauit in xp̄o ieſu dn̄o noſtro: qꝛ fideleꝫ me exiſtimauit ponēs in mīſterio. Quiprius blaſphemus fui perſecutor cōtumelioſus: ſed miſericordiā dei ꝯſecutus ſuꝫqꝛ ignorās feci in incredulitate. Superabūdauit aūt gratia dn̄i noſtri fide dilectione que eſt in xp̄o ieſu.Supra oſtendit virtutū dignitatē vtilitatē: hic declarat harū neceſſitatē quia quicūqꝫ ab his deſcendit in periculū falſe doctrine cadit. Et circa hoc duo facit. qꝛ primo ponit̉ falſitas doctrine in quā incidūt. Scd̓o cōditio. falſo dicentiū ibi. Volenteſ eſſe ⁊c. Dicit ergo. Finisprecepti ⁊c. hec ſunt principalia legis a quibus quidādiſcedūt. p̄s. Uana locuti ſunt ⁊c. Et nota receſſus

a charitate cauſa eſt falſe doctrine. qꝛ qui amant charitatē cadunt in mendaciū. 2ᵉ. theẜ.. Qui crediderūt veritati ſed conſenſerūt iniquitati. Similiter qui dimittūt cordis puritatē. Habentes em̄ cor infectū paſſionibus iudicant ſcd̓m affectū earum non ſcd̓m deū. 1ᵉ.corinth. 2. Animalis homo percipit que dei ſunt ⁊c.Similiter habētes conſcientiā malā: qꝛ poſſunt quieſcere in veritate Et inde eſt querūt falſa vt in eis quieſcant. Infra eodē. Habens fideꝫ conſcientiā bonā. Similiter qui hꝫ fidē fittā. Eſa. 21. Qui ineredulus eſt infideliter aget. Deinde cuꝫ dicit. Volentes ⁊c. ponit̉ditio falſa docentiū. primo inordinata ambitio. Secūdo defectus eoꝝ. Quantū ad primū dicit Volentes eſſe⁊c. Math. 23. Amāt primos recubitus in cenis vocari ab homībus rabbi ⁊c. Iaco. z. Nolite plures magiſtrifieri ⁊c. Quantū ad ẜm dicit. Non intelligētes ⁊c̄. p̄s.Neſcierūt neqꝫ intellexerūt: in tenebris ambulāt. Sap.5. Sol intelligentie eſt ortus nobis ⁊c. Neqꝫ que dicunt per auctoritates quas intelligūt. neqꝫ de quibꝰaffirmāt. ſcꝫ cōcludendo. Deinde cum dicit. Scimusautē ⁊c. ponit legis conditionē quantū ad duo. Primoquantū ad bonitatē legis. Secūdo quantū ad finē intētionē legiſlatoris ibi. Scientes ⁊c. Dicit ergo. Scimꝰ.ſcꝫ per certitudinē. lex bona eſt mala vt heretici dicūt. p̄s. Lex dn̄i īmaculata ⁊c. Ro. 7. Lex qͥdē ſctā eſt mandatū ſanctū iuſtū bonū. Sed ꝯtingit aliquisbono vtat̉ male. Cuꝫ ergo lex ſit bona requirit̉ homoea bene vtat̉. Et ideo dicit. Siquis ⁊c. Al̓s ſit ei morsvt dicit̉ Rom̄. 8. In lege em̄ ſunt quedā moralia quedaꝫ cerimonialia. Cerimonialia quidē in figura xp̄i eccleſie ſunt data: ſed indigent vt intelligant̉ non ſolū carnaliter ſed etiā ſpiritualiter in figura futuroꝝ. vt ſcias ſunt perpetuo ſeruāda. ſed ceſſant veritate veniente. Iere. 31º. Et feriā domui iſrael domui iuda fedus nouū. non ſcd̓m pactū quod pepigi patribus veſtris ⁊c. Et ſic exponit̉ glo. Sed apl̓s videt loqui de moralibus. quia ſubdit lex poſita eſt ꝓpter peccata hecſunt precepta moralia. Hoꝝ legittimꝰ vſus eſt vt homo attribuat eis ꝙͣ in eis cōtinet̉. Data eſt lex vt cognoſcat̉ peccatū. Ro. 7. Quia niſi lex diceret. Non cōcupiſces ⁊cͣ. qd̓ dicit̉ in decalago. eſt ergo in eis ſpes iuſtificatiōis ſed in ſola fide. Ro. 3. Arbitramur iuſtificarihominē per fidē ſine operibus legis. Deinde dicit.Scientes ⁊c. oſtendit conditionē legis quantū ad legiſlatoris intentionē. primo ponit exiſtimatā. Scd̓o ponit verā intentionē ibi. Sed iniuſtis ⁊c. Exiſtimata intētio excludit̉ dicit. Iuſto ⁊c̄. Ubi poſſet eſſe duplex falſus intellectus. Unus iuſtus legē non ſeruat qd̓ falſum eſt: quia niſi ſeruaret eaꝫ quantū ad mortalia iuſtusnon eſſet. Unde xp̄us factus eſt ſub lege. Alius iuſtus non obligat̉ ad precepta legis peccaret ſi faceret contra ea. Sed verus eſt qꝛ quod imponit̉ alicui linponit̉ ſicut onus. ſed lex iuſtis non imponit̉ ſicut onus:quia habitus eoꝝ interior inclinat eos ad hoc ad qd̓ lex ideo eſt onus eis. Rom̄.. Ipſi ſibi ſunt lex. Uelaliter lex eſt poſita pro iuſtis ſed pro iniuſtis. Quaſidicat. Si omnes eſſent iuſti nulla neceſſitas eſſet dandilegem. quia omnes eſſent ſibi lex. Intentio bonoruꝫ debet eſſe vt alios inducant ad virtutes. Quidā auteꝫ perſe ſunt bene diſpoſiti ad virtutes. alij habent mentē bene diſpoſitā ſed per aliū. Et de iſtis ſufficit paterna monitio non coactiua. Alij aūt nec per ſe: nec per aliū benediſponunt̉. ideo eis oīo eſt neceſſaria lex vt pꝫ in ethicis Deinde cum dicit. Sed iniuſtis ⁊c. ponit verā intentionē. primo deſcribit eos in generali quibus neceſſa

.119