Explanatio ſancti Thome

Ropter quod ⁊ deus exaltauit illum: ⁊ donauit illi nomē quod eſtſuꝑ omne nomen: vt in nomine ieſu omne genu flectatur: celeſtium. terreſtrium: ⁊ infernorū. ⁊ omnis lingua confiteat̉.quia dominus ieſus chriſtus in gloria eſtdei patris. Itaqꝫ chariſſimi mei ſicut ſemꝑobediſtis non in preſentia mei tantum: ſedmultomagis nunc in abſentia mea cuꝫ metu ⁊ tremore veſtram ſalutem operamini.Deus ē em̄ qui operat̉ in vobis ⁊ velle ⁊ ꝑficere ꝓ bona voluntate.Supra cōmendauit xp̄i humilitatē: hic cōmendat eiuspremiū qd̓ ē exaltatio ⁊ gloria. Luc. 14. et. 18. Gīs qͥ ſeexaltat humiliabit̉ ⁊ qͥ ſe humuliat exaltabit̉. Iob. 22.Qui humiliatꝰ fuerit erit ī gl̓a. ⁊c. Nota triplice exaltationē xp̄i ꝙͣtū ad gloriā reſurgētis ibi. Propt̓ qd̓ ⁊c. ꝙͣtū ad notificationē ſue diuinitatis ibi. Et donauit ⁊cͣ: etꝙͣtum ad reuerentiā totius creature ibi. Vt innomīe ⁊c.Dicit ergo. Propter quod ⁊ deus exaltauit illum ſcꝫ vtde morte reſurgeret. Item de mortalitate ad īmortalitatem. Ro. 6. Chriſtꝰ reſurgens ex mortuis iam nō moritur: mors illi vltra non dominabit̉ ⁊c. psͣ. Dextera dn̄iexaltauit me non moriar ſed viuam ⁊cͣ. Item exaltauiteum in dextris ſuis conſtituendo. Eph̓. i. Conſtituēs illum ad dexterā ſuam in celeſtibus ſupra omnē pͥncipatum ⁊ poteſtatem ⁊ virtutem ⁊ dn̄ationem et om̄e nomē⁊c̄. Sꝫ verū eſt ꝙ alij exaltant̉ in gloria ⁊ in īmortalitate. ſed iſte plus quia dedit ei nomen ⁊c. Nomē autē imponit̉ ad ſignificandū rem aliquā. ⁊ tanto nomē eſt altiꝰquanto res ſignificata per illud eſt altior. ⁊ ideo nomendiuinitatis ē altiꝰ. psͣ. Domine dn̄s noſter ⁊c. Ergo hocnomē vt deꝰ diceret̉ ⁊ eſſet dedit iſti ſcꝫ xp̄o pater tanꝙͣvero deo. Sed fotinus dicit ꝙ hoc ponit̉ hic ſicut premiū humilitatis xp̄i. et dicit ꝙ non eſt verus deus. ſꝫ ꝙſit ſibi data quedā eminentia creature ⁊ ſimilitudo diuinitatis qd̓ non eſt verū. qꝛ dictum eſt ſupra. Cum in forma dei eſſet ⁊c. Dicendū ergo eſt ꝙ in xp̄o eſt duplex natura et vnum ſuppoſitū. Hec em̄ perſona deus eſt ⁊ homo. et ideo poteſt hoc dupliciter exponi. Uno modo vtdonauerit ei hoc nomen pater inquantū eſt filius dei. ethoc ab eterno ꝑ generationē eternam que donatio nihileſt aliud ꝙͣ eterna eius generatio. Io. 5. Sicut pater habet vitam in ſemetipſo: ſic dedit ⁊ filio vitam habere inſemeripſo ⁊c. Alio modo de xp̄o homine. ⁊ ſic pater dedit illi homini nomen vt deus eſſet: nō ꝑ naturā. qꝛ aliaeſt natura dei: et alia homīs. ſed vt eſſet deus per grāꝫnon adptionis ſed vnionis: vt ſimul eſſet deus ⁊ homo.Ro. 1. Predeſtinatꝰ eſt filius dei in virtute ⁊c. ille ſcꝫ qͥfactus eſt ex ſemine dauid ẜm carnem. Et hec eſt expoſitio auguſtini ẜm intentionē apl̓i. Simile habet̉ Act̉. 2.Certiſſime ſciat omnis domus ⁊c. Prima aūt eſt ambroſij. Sed queris ꝙͣtum ad vtrāqꝫ expoſitionē humiliauit⁊c Propter hoc ⁊c. premiū non p̄cedit meritū. Nō ergoeterna generatio ⁊ incarnatio eſt premiū paſſionis xp̄i.qꝛ precedūt. Sed dicendū eſt ꝙ in ſacra ſcpͥtura dicit aliqͥd fieri qn̄ īnoteſcit. Donauit ergo id ē fecit maniſeſtummundo ꝙ hoc nomē haberet. Hoc em̄ manifeſtatū eſt inreſurrectione: qꝛ an̄ nō erat ſic nota diuītas xp̄i. Et huiccōcordat textus ſequens. quaſi nō donauerit qd̓ nō haberet. ſed vt hoc oēs venerent̉. Et ponit̉ duplex veneratio ſcꝫ in ſubiectione operis ⁊ in confeſſione oris ibi. Et

om̄is lingua ⁊c. Dicit ergo. Et dedit illi nomē qd̓ ē ſuꝑomne nomen. etiam ẜm ꝙ homo. Ideo ſubdit. Vt in nomine ieſu quod eſt nomen hoīs ome genu flectat̉ Phil̓.2. et Eſa. 45. Mihi curuabit̉ om̄e genu. ⁊c. Sed hic errauit origenes. qꝛ cuꝫ audiuit ꝙ om̄e genuflectat̉ quodeſt reuerentiā exhibere credidit futurū quandoqꝫ ꝙ omnis creatura rationalis ſiue angeli ſiue homīes ſiue demones ſubijcerent̉ xp̄o ſubiectione charitatis. Sed contra hoc ē illud Matth̓. 25. Ite maledicti in ignē eternū⁊c. Sed dicendum eſt ꝙ eſt duplex ſubiectio. Una volūtaria ⁊ alia inuolūtaria. Et eſt futurū ꝙ oēs angeli ſancti xp̄o ſubijciant volūtarie. ⁊ ideo dicit om̄e genu flectatur. Et ponit̉ ſignū ꝓ ſignato. psͣ. Adorate eum omnesangeli eius. Item ꝙ homīes. psͣ. Om̄es gentes qͣſcūqꝫfeciſti venient ⁊ adorabūt coram te domine: glorificabūtnomē tuū ⁊c. Et ꝙ demōes licet īuolūtarie. Iac. 2. Demones credunt ⁊ contremiſcunt ⁊c. ¶ Deinde cū dicit.Et om̄is lingua confiteat̉ ⁊c. Ponit̉ exhibitio reuerentie in confeſſione oris. Omnis lingua ſcꝫ celeſtiuꝫ terreſtrium ⁊ infernoꝝ. Non de confeſſione laudis dicit̉ hocreſpectu infernorum: ſed de coacta que ſit ꝑ recognitionem dei Eſa. 40. Uidebit omnis caro pariter ꝙ os domini locutum eſt ⁊c. psͣ. Confiteant̉ nomini tuo quoniāterribile ⁊ ſanctuꝫ eſt ⁊c. Et hoc qꝛ dn̄s ieſus chriſtꝰ ⁊c.Iſte ſcꝫ homo in gloria ⁊cͣ. Nō dicit in ſimili: qꝛ in eadēIo. 5. Omnes honorificent filium ſicut honorificant patrem. ¶ Et notandum eſt ꝙ in pͥncipio dicit. Qui cumin forma ⁊c. Hic dicit In gloria. qꝛ futurum erat ꝙ illudqd̓ ab eterno habuit omnibꝰ īnoteſceret. vt Io. 17. Clarifica me tu pater apud temetipſum claritate quā habuipriꝰ ꝙͣ mūdꝰ fieret apd̓ te. ¶ Deinde cuꝫ dicit. Itaqꝫ fratres ⁊c. Concludit̉ exhortatio. Et circa hoc tria facit. qꝛprimo hortat̉ ad bene agendum. Secundo oſtendit quōdebent agere ibi. Omnia autē ⁊c. Tertio quo fructu ibiUt ſitis ⁊c. Item pͥma in tres. Quia pͥmo cōmemorat p̄teritam obedientiā. Secūdo on̄dit qͥd agere debeant ibiNon in preſentia ⁊c̄. Tertio dat fiduciā adimplendi ibiDeus em̄ ⁊c. Dicit ergo. Itaqꝫ exquo xp̄s ſic ſe humiliauit ⁊ ꝓpter hoc eſt exaltatus. debetis ſcire ꝙ ſi humiliamini exaltabimini. ⁊ hoc debetis facere qꝛ ſemꝑ obediſtis. Et facit mentionem de obedientia cōmendando bona eorum. ⁊ hoc ideo: qꝛ ꝑ obedientiam intelligit̉ om̄isvirtus: qꝛ ex hoc eſt homo iuſtus ꝙ mandata dei cuſtodit. Ro. 6. Serui eſtis eius cui obediſtis ſiue peccati admortem ſiue obeditionis ad iuſticiam ⁊c. Item om̄e bonum quantumcūqꝫ bonum eſt ꝑ ſe per obedientiam reddit̉ melius. ꝓuer. 21. Uir obediens loquetur victorias.Item qꝛ obedientia inter alias eſt maxima. Nam offerrede rebus exterioribus eſt magnū: ſed maius ſi de corpore. ſed maximū ſi de anima ⁊ volūtate tua quod fit ꝑ obedientiam. 1. Reg. 15. Melior eſt obedientia ꝙͣ victime ⁊auſcultare magis ꝙͣ offerre adipem arietuꝫ ⁊c. Sed ſi ſicfeciſtis hortor vt ſic faciatis decetero. ¶ Deinde cum dicit. Ron in preſentia ⁊c. oſtendit quid agere debeant.Et pͥmo monet vt agant fideliter. qꝛ ſeruus infidelis nōſeruit niſi qn̄ dn̄s videt. qꝛ n̄ curat niſi placere: ſꝫ fidelisſemꝑ bene operat̉. ⁊ ideo dicit. Nō in preſentia mea tm̄quia ſic vide̓t̉ ꝙ non faciatis ex inſtinctu bone voluntatis. Ephe̓. 6. Nō ad oculū ſeruientes quaſti hominibusplacentes. ſed vt ſerui chriſti facientes voluntatem dei.⁊ animo cum bona voluntate ſeruientes domino ⁊ nonhominibus ⁊c̄. Eecundo vt humiliter ibi. Cum metu ⁊tremore. Suꝑbꝰ em̄ non timet ſed humilis .ī. corin. 10.Qui ſe exiſtimat ſtare videat ne cadat ⁊c̄. Prouer. 28.Reatus homo qui ſemꝑ eſt pauidus. psͣ. Seruite dn̄oin timore: ⁊ exultate ei cum tremore. Tertio ſalubriter