Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
173r
Einzelbild herunterladen
 

in epiſtolam ad Epheſios IIII

menſurauit. Ipſe em̄ ſolus recepit ſpiritum non ad menſuram. Ioh̓ .1. ceteri auteꝫ ſancti ad menſurā recipiunt.Ro. 12. Unicuiqꝫ ſicut deus diuiſit menſurā fidei .i. cor.z. Anuſquiſqꝫ propriā mercedē accipiet ⁊c. Matth̓. 25.Anicuiqꝫ ẜm propriā virtutē ⁊c. Quia ſicut in poteſtate xp̄i eſt dare vel non dare: ita dare tantum vel minus. Sequitur Propter quod dicit ⁊c. hic ponit quandaꝫauctoritatē aſſumptā de psͣ. refertur ad hoc quod dixitScd̓ꝫ menſurā donationis xp̄i. vbi tria facit. Primomemorat xp̄i aſcenſionē. Secundo humani generis liberationē. Tertio ponit̉ donoruꝫ ſpiritualiū collationem.Partes conſequentur ſe. Oſtendit ergo primum dicēsſic. Propt̓ quod ſcilicet ſignificandū dicit ſcilicet ꝓpheta dauid in psͣ. Aſcendens xp̄s in altum ⁊c̄. Michee .2.Aſcendit ante eos pandēs iter ⁊c. Iob. 39. In altū alaserigit ⁊c. Aſcendens inꝙͣ ſed non ſolusˡ. quia captiuamduxit captiuitateꝫ. eos ſcilicet quos dyabolus captiuauerat: humanū em̄ genus captiuatū erat ſancti in charitate decedentes qui meruerunt gloriam in captiuitateoyaboli detinebātur quaſi captiui in lymbo Eſa. 5. Ductus eſt captiuus populus meus ⁊c. Hanc ergo captiuitatem xp̄s liberauit ſecum duxit in celū. Eſa. 49.quid tolletur a forti preda aut quod captum fuerit a robuſto ſaluabitur ac ſaluū poterit eſſe. quia hec dicit dn̄sEquidē captiuitas a forti tolletur quod ablatū fuerita robuſto ſaluabitur. Sed certe hoc non verificatur ſolūꝙͣtum ad iam mortuos ſed etiā quantū ad viuentes quicaptiui tenebantur ſub peccato quos a peccato liberansſeruos fecit iuſticie vt dicitur. Ro. 6. Et ſic quodammodo eos in captiuitatem duxit non ad perniciē ſed ad ſalutem. Luce. 5. Ex hoc homīes eris capiēs. ſolū autem homines a captiuitate eripuit ſue ſeruituti ſubiecitſed etiā eos ſpiritualibus bonis dotauit. Unde ſubdit̉:Dedit dona hominibus ſcilicet gratie glorie. psͣ. Gratiam gloriam dabit dominus. 2. Pe. 1. Per quēcioſa nobis promiſſa donauit ⁊c. Nec eſt contrariū quodin littera precedenti dicitur. Accepit dona in hominibꝰquia certe ipſe dedit vt deus accepit vt homo in fidelibus ſicut in membris ſuis. Dedit in celo ſicut deus accepit in terra ẜm modum loquēdi quo dicitur. Matth̓.25. Qd̓ vni ex minimis meis feciſtꝭ mihi feciſtꝭ. Deinde cum dicit. autem aſcendit ⁊c. Exponit propoſitam auctoritatē primo quantū ad aſcenſionē. Secundo quantū ad materiam donatiōis ibi. Et ipſe dedit ⁊cͣ.Circa primū duo facit. Primo oſtendit quomodo deſcēdit ibi. Qui deſcendit. Secundo quomodo aſcendit ibiQui aſcendit ⁊c. Circa primū conſiderandū eſtchriſtus vere ſit deus inconueniens videbatur ſibiueniret deſcendere: quia nihil eſt deo ſublimius. Et id̓oad hanc dubitationē excludendam ſubdit apoſtolꝰ. Oauteꝫ aſcendit quid eſt: niſi quia deſcendit primuꝫ ⁊c̄.Ac ſi diceret. Ideo poſtea dixi aſcendit. quia ipſe primo deſcenderat vt aſcenderet: aliter enim aſcendere nonpotuiſſꝫ. Quo autē deſcendit ſubdit dicens: quia in inferiores partes terre. Quod poteſt intelligi dupliciter.Uno modo vt per inferiores partes terre intelligant̉ iſtepartes terre in quibus nos habitamus: que dicunt̉ inferiores eo ſunt infra celū aerē. In has aūt partes terre dicitur deſcendiſſe filius dei motu locali ſed aſſumptione inferioris terrene nature ẜꝫ illud Phil̓. 2. Exinauiuit ſemetipſuꝫ ⁊c. Alio modo poteſt intelligi de īferno qui etiam infra nos eſt. Illuc em̄ deſcendit dominus ẜm animaꝫ vt inde ſanctos liberaret. Et ſic videturhoc eis conuenire quod dixerat. Captiuam duxit captiuitatem Iach̓. 9. Tu quoqꝫ in ſanguine teſtamenti quieduxiſti vīctos tuos de lacu in quo erat aqua. Apoc̄.

10. Uidi alium angelum fortē deſcendenteꝫ de celo ⁊c.Exod̓. 3. Vidi afflictionē populi mei eſt in egypto ⁊c.Et ſequitur. Et deſcendi liberare eum. Deinde dicit. Qui deſcendit ⁊c̄. Manifeſtat eius aſcenſionem ꝙͣtum ad tria. Primo quantū ad perſonā aſcendentis cuꝫdicit. Qui deſcendit ipſe eſt qui aſcendit ⁊c. In quo deſignatur vnitas perſone dei hominis. Deſcendit enimſicut dictum eſt filius dei aſſumendo humanam naturaꝫaſcendit autē filius hominis ẜm humanam naturam advite īmortalis ſublimitatem. Et ſic eſt idem filius deideſcendit: filius hominis qui aſcendit. Iohan. 3. Nemo aſcendit in celum niſi qui deſcendit de celo filius hominis qui eſt in celo. vbi notatur humiles qui volūtarie deſcendunt ſpiritualiter deo ſublimante aſcendunt.quia qui ſe humiliat exaltabitur. Luce. 14. 18. Secūdo oſtendit terminum aſcenſionis dicit: Super om̄escelos. psͣ. Qui aſcendit ſuper omnes celos ad orientemNec ſolum intelligendum eſt aſcēderit ſuꝑ omnes celos corporales: ſed etiam ſuper omnē ſpiritualē creaturam. ſupra cap̄. i. Conſtituēs illū ad dexterā ſuā in celeſtibus ſuper omnem principatum poteſtatē viruteꝫ dominationē omne nomē quod nominat̉ ⁊c. Tertio ponit aſcenſionis fructum cum dicit: Vt adimpleretomnia. id eſt omne genus hominum ſpiritualibꝰ bonisrepleret. psͣ. Replebimur in bonis domꝰ tue. Ecc̄. 24.A generationibꝰ meis adimplemini. Ul̓ vt adimpleretomnia. id eſt vt ad effectum perduceret om̄ia que de ip̄oerant ſcripta Luce vlti. Oportet impleri omnia que ſcriꝑta ſunt in lege prophetis pſalmis de me.Lectio quarta.T ipſe dedit quoſdam quidē apoſtolos. quoſdam autē ꝓphetas. alios vero euangeliſtas. alios autē paſtores doctores ad conſummationem ſanctorum in opus miniſterij in edificationemcorporis chriſti: donec occurramus omnesin vnitatē fidei agnitionis filij dei in virūperfectuꝫ. in mēſurā etatis plenitudīs xp̄i.Hic exponit apoſtolus quod ſupra dixerat de donationedonorum. Circa quod duo facit. Primo oſtendit dominus ſingulis fidelibus dedit donoꝝ diuerſitatē. Secūdo oſtendit illorum donorū fructū vtilitatē ibi. Adſummationem ſanctorū ⁊cͣ. Et quia per dona chriſti diuerſi ſtatus munera in eccleſia deſignantur. conſiderādum eſt inter dona chriſti primo ponit apoſtolos. Unde dicit. Et ipſe dedit quoſdā quideꝫ apoſtolos. Luc̄. 6Elegit ex ipſis quos apoſtolos nominauit .i. coꝝ. 12.Quoſdam quidem poſuit in eccleſia: primuꝫ apoſtolosSecundo ꝓphetas. Tertio doctores. Quarto virtutesApoſtoli primo loco ponūtur. quia ipſi priuilegiati fuerunt in omnibus donis xp̄i. Habuerunt em̄ plenitudinēgratie ſapientie quidem ꝙͣtum ad reuelationē diuinorum miſterioꝝ. Luce vlti. Aperuit eis ſenſum vt intelligerent ⁊c. Mar. 4. Luc̄. 8. Vobis datū eſt noſce miſterium regni dei ⁊c. Iohā. 15. Omnia que audiui a patre meo nota feci vobis. Habuerunt etiam copiā eloq̄ntie ad annunciandum euangelium. Luce. 21. Dabo vobis os ſapientiam cui non poterunt reſiſtere contradicere omnes aduerſarij veſtri. Matth̓. vltimo. Euntesin mundum vniuerſum predicate ⁊c. Habuerunt etiamprerogatiuam auctoritatis et potentie quantum ad curādominici gregis Iohā. vltimo. Paſce oues meas. 2. corinth̓. 10. De poteſtate noſtra quaꝫ dedit nobis deus in

F iij