in epiſtolam ad Epheſios III

Unde ſubdit. Quam fecit dominus in xp̄o ieſu domīonoſtro Quarto auctoris effectum. ibi. In quo habemusfiduciam ⁊ acceſſum. Eſt ergo ſapientia que reuelaturmultiformis ⁊ hec quidē multiformitas tangit̉. Iob. 11.Utinā deus loqueret̉ tecuꝫ ⁊ apperiret labia ſua tibi vtoſtenderet tibi ſecreta ſapientie: ⁊ ꝙ multiplex ſit lex eiꝰ⁊c. Gap̄. 7. Eſt enī in illa ſcꝫ ſapiētia diuina ſpūs intelligentie ſanctus vnicus ⁊ multiplex ⁊c. Mult iplex ſcꝫ īeffectibꝰ: vnicus ſcꝫ in eſſentia. ¶ Modus aūt multiplicitatis reuelate ſcīe ē ẜm p̄finitionē ſeculoꝝ .i. diſtinctionem ⁊ determinationē diuerſorum tempoꝝ. Deus eniꝫordinat alia eſſe in vno tempore: alia ī alio: ⁊ ẜm hoc huiuſmodi ſapientia multiformis dicit̉ ẜm p̄finitionē ſeculorū quia diuerſa tempora diuerſis ornat effectibꝰ. Auctor autē huius multiplicatis ē xp̄s. Unde dicit. Quamfecit deus in xp̄o ieſu dn̄o nr̄o .i. per xp̄m. Ipſe enim mutat tempora ⁊ ſtatuꝫ eoꝝ. Heb̓. 1. Multipharie multiſqꝫmodis ⁊c. per quē fecit ⁊ ſecula. Pōt autē hoc qd̓ dicitquem fecit deus. ⁊c̄. referri vel ad eternā p̄deſtinationēNam ip̄am fecit pater ī filio ſuo. ſupra pͥmo. Elegit nosin ip̄o ante mūdi cōſtitutionem vt eſſemus ſancti. Ipſeem̄ filius ē ſapientia patris. Nihil autē diffinit vel preordinat aliquis niſi per ſapientiā. Uel poteſt referri ad p̄deſtinationis eterne cōpletionem quā deus pater ꝑ filiūcōſūmauit. 1. Coꝝ. 10. In quos fines ſeculorū deuener̄tSupple ſumus. ¶ Effectus aūt auctoris ē magnitudofructꝰ qui nobis a xp̄o ꝓuenit. qd̓ ponit̉ cū dicit. In quohabemus fiduciā ⁊c. Circa qd̓ duo facit. Primo ponitque recepimus. Secūdo appropriatū ꝑ qd̓ recepimꝰ ibiPer fidē eiꝰ. Bona autē que recepimus ſunt duo. Unūqd̓ pertinet ad ſpem obtinendi. ⁊ quantum ad hoc dicitIn quo ſcꝫ xp̄o habemus fiduciā ſcꝫ veniendi ad celum⁊ eternā hereditatē. Io. 16. Confidite ego vici mundū.2. Coꝝ. 3. Fiduciā talem habemꝰ ꝑ xp̄m ad deū. Aliudbonū ꝑtinet ad obtinendi facultatē. ⁊ ꝙͣtuꝫ ad hoc dicitEt acceſſum ſcꝫ habemꝰ. Heb. 4. Adeamꝰ cū fiducia adthronū glorie eiuſ. Iere. 3. Patrē vocabis me ⁊ poſt meingredi nō ceſſabis. Ro. 5. Per quē acceſſū habemꝰ ꝓfidem in gratia iſta in qua ſtamus ⁊ gloriamur ī ſpe gl̓iefilioꝝ dei. Per quid autē hec dent̉ nobis ſubdit dicensPer fidē eius ſcꝫ xp̄i. Ro. 5. Iuſtificati ex fide pacē habeamus ad deū ꝑ dn̄m noſtrū ieſum xp̄m. Vt ergo breuiter cōprehendamꝰ dico ꝙ reuelata ē ſapiētia dei multiformis varietatis ẜm diſtinctionē ⁊ p̄finitionē ſeculoꝝque dedit nobis fiduciam ⁊ acceſſum ad pr̄em ꝑ fidē eiꝰQuibus autē reuelata ſit iſta multiformis ſapientia deioſtendit ⁊ tunc ſumit̉ iſta littera ſuperius dimiſſa. Vt innoteſcat principibus ⁊ poteſtatibus ex qua apparet magnitudo. Et qꝛ etiā in terris ſūt pͥncipes ⁊ poteſtates addit. In celeſtibus .i. in celo vbi nos erimus. ¶ Notāduꝫē autē hic ꝙ principes ⁊ ptātes ſunt duo ordines qui exip̄orū nominę p̄eminentiam in operando deſignāt. Poteſtas ordinat ad reprimendū impedimenta ſalutis: ſedordo pͥncipatuū p̄eſt ⁊ iniungit ad bene exequendū. Ꝙaūt ad ordinē pͥncipatus ꝑtineat regulare pꝫ ꝑ illud p̄s.Preuenerunt pͥncipes cōiuncti pſallentibꝰ ⁊c̄. Iteꝫ pͥncipes iuda duces eoꝝ ⁊c. Ꝙ autē ad poteſtates ꝑtineatrepͥmere pꝫ Ro. 13. Vis autē nō timere ptāteꝫ. bonū fac⁊ habebis laudē ex illa: dei enī miniſter ē tibi in bonumſi aūt malefeceris time. Non em̄ ſine cauſa gladium portat ⁊c. Magni ergo ſunt quibꝰ innoteſcit qꝛ ſanctis angelis per quos dirigunt̉ ⁊ defendunt̉ ſancti. Per quidaut eis innoteſcat multiformis ſapiētia dei ſubdit dicēsPer eccl̓iam qd̓ quidē habet magnā difficultatē. Namglo. habet .i. ꝑ apoſtolos in eccl̓ia p̄dicantes. Unꝰ quidem intellectus eſſe poteſt ꝙ ſcꝫ angeli didicerūt ab apo

ſtolis: ⁊ hoc videt̉ quandā rōnem habere. videmꝰ enimꝙ in celo inter angelos ſuꝑiores qui īmediate a deo illuminant̉: illuminant ⁊ docet inferiores angelos qui nō īmediate illuminant̉ a deo. Nō videt̉ ergo irrationabileꝙ apl̓i qui īmediate a deo ſunt edocti. ẜm illud Io. pͥmo.Unigenitus filiꝰ qui ē in ſinu patris ip̄e enarrauit vt doceant angelos. Sed hoc quidē ſatis ſufficienter dici poſſet niſi aliud occurreret. Cū em̄ in xp̄o ſint due nature.diuina ſcꝫ ⁊ humana. Edocti quidē ſunt apl̓i a xp̄o immediate ꝙͣtum ad humanam naturā. Angeli autem īmediate naturam diuinā vident: etiā inferiores al̓s nō eēntbeati cū in ſola viſione diuine eſſentie rōnalis creaturebeatitudo cōſiſtat. Nō eſt ergo cōueniens nec rō aliquavt dicamus ſanctos qui ſunt in patria doceri a ꝙͣtūcūqꝫperfectis viatoribus. Nam licet inter natos mulierū nōſurrexit maior iohanne baptiſta: tamē qui ē in regno ce­ ᵐlorū maior eſt illo: vt dicitur Mat. 11. Dicere autē ꝙ demones doceantur ab hominibꝰ. hoc abſqꝫ p̄iudicio credibile ē. Sed ꝙ beati qͥ immediate verbū conſpiciūt qd̓eſt ſpeculum ſine macula in quo relucent oīa: a viatoribus doceant dici nō debet nec conueniens videt̉. Dicēdum ē ergo ꝙ innotuit angelis per eccl̓iam .i. per apl̓osp̄dicantes vt dicit glo. nō ꝙ angeli hoc didicerint ab eisſed in eis. Nam ſicut dicit Augꝰ. ſuꝑ Gen̄. ad litteramDeus anteꝙͣ creaturas crearet: ante dico ordine naturenon ordine temporis cum ẜm tempus ſimul omnia creata ſint rōnes rerum naturaliū indidit mentibus angelorum: quo fit vt angeli dupliciter res naturales cognoſcerent: qꝛ cognouerūt eas in verbo: ⁊ hec cognitio diciturmatutina. Itē cognouerūt eas in naturis ꝓprijs: ⁊ hecdicit̉ cognitio veſpertina. ¶ Ulterius notandū ē ꝙ ſuntquedam rationes myſteriorum gratie totam creaturamexcedentes ⁊ huiuſmodi rationes nō ſunt indite mentibus angelorum: ſed in ſolo deo ſunt occulte. Et ideo angeli non cognoſcunt eas in ſeip̄is: nec etiam in deo ſꝫ cognoſcunt eas ẜm ꝙ in effectibus explicantur. Cum igitur rationes pertinentes ad multiformem ſapientiā deiſint huiuſmodi ſcꝫ in ſolo deo abſcondite: ⁊ poſtmodumin iſtis forinſecis effectibus explicate: manifeſtum eſt ꝙangeli eas nec in ſeip̄is nec in ip̄o verbo nec etiā ab apoſtolis nec a viatoribus alijs cognouerūt ſed in ip̄is apoſtolis explicatas prius in mente diuina latentes cognouerunt: ſicut domus que eſt in mente artificis vel conceptu de dono facienda: nullus ſcire poteſt ꝙͣdiu latet ī mēte: niſi ſolum illē qui ſolus illabitur animabus ſcꝫ deusſed poſtꝙͣ conceptus eſt iam in effectu extrinſeco explicatus quia domus iam facta eſt: ſic aliquis de domo iaꝫfacta que prius latebat in mente artificis edocetur. nonautem edocetur per domum ſed in domo. Unde iam reſtat vt aliter exponatur hoc quod dicit. Vt īnoteſcat pͥncipibus ⁊c. vt illa coniunctio vt accipiatur nō cauſaliterſed quodāmodo conſecutiue ⁊ legatur ſic Illuminare q̄ſit diſpenſatio ſacramenti abſconditi a ſeculis in deo quiomnia creauit ita tamē abſconditi vtª innoteſcat principibꝰ: ⁊ id eſt iſtud ſacramentum ita fuit abſconditum indeo ꝙ inde innotuit principibus ⁊ poteſtatibus non abeterno ſed a ſeculo quia omnis creatura principium. habet. Et hoc non per eccleſiam terrenam ſed celeſtem: qꝛibi eſt vera eccleſia que eſt mater noſtra ⁊ ad quā tendimus ⁊ a qua noſtra eccleſia militans eſt exemplata. Etſic li per deſignat ordinem nature tantum vt dicatur pereccleſiam celeſtem. id eſt de vno in aliud. ſicut dicitur illud factum eſt notum per totum regnum vel ciuitatē: qꝛnoua currunt ab vno in aliū ẜm ꝙ verba currunt ſic̄ d̓rAct̉ .9. de ſuſcitatiōe thabite beghine ſcī petri. Notū ātfactum eſt ꝑ vniuerſam yopen ⁊ crediderunt multi. ⁊c