Explanatio ſancti Thome

Unde dicit. Cum cognoueritis deum per fideꝫ. quomodo conuertimini a fide ad elementa: id eſt ad litteralemlegis obſeruantiam que dicitur elementa. quia fuit prima inſtitutio diuini cultus. Elementa dico infirma: qꝛnon perficit iuſtificando. Hebreo. 7. Neminem ad perfectum adduxit lex. Egena quia non confert virtutes ⁊gratiam adiuuando per ſe. Sed quid eſt quod dicit cōuertimini. Et videtur hoc inconuenienter dictum. Similiter ⁊ hoc ꝙ dicit denuo. Nam iſti nec iudei fuerantnec al̓s legalia ſeruauerant. Ad quod dicendum ē ꝙ cultus iudeorum medius eſt inter cultum chriſtianoꝝ ⁊ gētilium. Nam gentiles colebant elementa ip̄a tanꝙͣ viuaquedam. Iudei vero elementis quidem non ſeruiebantſed deo ſub ip̄is elementis inquantum obſeruationibuscorporalium elementorum deo cultum exhibebāt. ſupraeodem. Sub elementis huiꝰ mundi eramus ſeruientesChriſtiani vero ſeruiūt deo ſub chriſto. id eſt in fide xp̄i.Quando autem aliquis peruenit ad terminum tranſacto medio ſi iterum redire velit ad mediū: idem videt̉ acſi velit redire ad principium. Et ideo apoſtolus quia iſtiiam peruenerant ad terminum ſcꝫ ad fideꝫ chriſti: ⁊ nūcredierunt ad mediū ſcꝫ ad cultum iudeorū. inde eſt ꝙ ꝓpter quandam conformitatem medij ad principiū diciteos conuerti ad elementa ⁊ denuo eis ſeruire. Et ꝙ itaſit: probat cū dicit. Dies obſeruatis iudaico ritu ſcilicetſabbata: ⁊ decimū primi menſis ⁊ huiuſmodi que dicuntur in glo. Menſes. id eſt neomenias vt primū ⁊ ſeptimum menſem. vt habet̉ Leuit̓. 23. Tēpora ſcꝫ egreſſionis de egypto. ⁊ ꝙ hieroſolymā tribꝰ vicibus veniebātper ſingulos annos. Itē annos iubilei ⁊ ſeptimū annuꝫremiſſionis. Et ex hoc ſequitur periculum. quia ex hocnihil prodeſt fides xp̄i. Unde dicit. Timeo ne forte ſinecauſa .i. inutiliter in vobis laborauerim. infra. 5. Si circuncidimini xp̄s vobis nihil proderit. ¶ Conſequentercum dicit. Eſtote ſicut ego. ⁊c. reducit eos ad ſtatum ſalutis. Quaſi dicat. Ita timeo ne forte ſine cauſa laborauerim in vobis. ſed ne ita ſit eſtote ſicut ego. Hoc ī glo.tripliciter legitur. Primo modo ſic. Eſtote ſicut ego .ſ.legē deſerētes ſicut ego dimiſi. Secūdo modo ſic. Eſtote ſicut ego errorē .ſ. priſtinū corrigentes ſicut ego errorem meū correxi. Et hoc poteſtis quia ego ſupple ſuꝫ ſicut vos ⁊ tamē de errore meo correctus ſum. Tertio modo ſic. Eſtote ſicut ego. ſcꝫ ſine lege viuentes: quia egoſupple qui legem habui ⁊ in lege natus ſum. modo ſumſicut vos ſupple fuiſtis ſcꝫ ſine lege.Lectio quarta.Ratres obſecro vos: nihil me leſifſtis. Scitis aūt qꝛ per infirmitatemcarnis euangelizaui vobis iāprideꝫ⁊ tēptationē vr̄am in carne mea non ſpreuiſtis neqꝫ reſpuiſtis: ſed ſicut angeluꝫ dei excepiſtis me ſicut xp̄m ieſū. Ubi ē ergo beatitudo vr̄a? Teſtimonium em̄ perhibeo vobis quia ſi fieri poſſet oculos veſtros eruiſſetis ⁊ dediſſetis mihi. Ergo inimicus vobis factus ſū verū dicens vobis? Emulant̉vos nō bene: ſed excludere vos volunt: vtillos emulemini. Bonū autē emulamini inbono ſemꝑ: ⁊ non tm̄ cū pn̄s ſum apud vos.Poſtꝙͣ rep̄hendit apl̓s galathas: hic oſtendit ſe hoc nōex odio feciſſe. Et primo oſtendit ſe nō habere verā cau-

ſam odij ad eos vllā. Secūdo ꝙ nec habet cām eſtimatam. ibi. Ergo inimicus factus ſū vobis. ⁊c. Tertio aſſignat cauſam p̄miſſe reprehenſionis ibi. Filioli mei ⁊c.Circa primū duo facit. Prīo oſtendit ꝙ non habet cāmodij ad eos. Secūdo ꝙ magis habet cām amoris. ibi.Scitis autē ꝙ per infirmitatem ⁊c. Circa primū notandum ē ꝙ cōſuetudo ē boni paſtoris in correctione ſubditorum aſperis dulcia miſcere: ne ſcꝫ ex nimia ſeueritatefrangant̉. Luce. 10. legitur de ſamaritano ꝙ in curatione ſauciati infudit vinū ⁊ oleum. Ecōtra de malis paſtoribus d̓r Ezech. 34. Cū auſteritate imperabatis eis. Etideo apl̓s ſicut bonus p̄latus oſtēdit ꝙ nō ex odio increpat eos blande loquēdo eis ꝙͣtū ad tria. Primo quātuꝫad charitatꝭ nomē. Vnde dicit Fratres. pͣs. Ecce ꝙͣ bonum ⁊ ꝙͣ iocundū habitare fratres in vnū. Scd̓o ꝙͣtumad modeſtie verbū. Vnde dicit. Obſecro vos Prouer.18. Cū obſecrationibꝰ loquit̉ pauper. Tertio quantumad excuſationē. Unde dicit. Nihil me leſiſtis. Et ego nōſum talis ꝙ habeā odio illos qui me nō offendūt. ¶ Secundo oſtēdit ſe ad eos habere cām amoris cū dicit. Scitis autē ꝙ per infirmitatē ⁊c. Ubi tria ponit ex quibushomines ſe diligere cōſueuerunt. Primū ē mutuū ſocietatis auxiliū: ⁊ ex hoc etiā amor in hominibus cōfirmatur. ẜm illud Luc̄. 22. Vos eſtis qui ꝑmanſiſtis mecuꝫ⁊c. Et quantū ad hoc dicit. Scitis autē ⁊cͣ. Ubi pͥmo cōmemorat tribulationē quā paſſus eſt apud eos. Secundo oſtendit qūo ei aſtiterunt ibi. Et tēptationē noſtram.⁊c. Dicit ergo quantū ad primum. Dico ꝙ nihil me leſiſtis āmo ſeruiuiſtis mihi. Scitis em̄ .i. recordari poteritis ꝙ euāgelizaui vobis iāpridie .i. tranſacto tēpore ꝑ infirmitatē carnis .i. cū infirmitate ⁊ afflictiōe carnis meevel cū multis tribulationibꝰ quas patiebar a iudeis quiſunt de carne mea me ꝑſequētibus. pͥmo Coꝝ. 2. Cū timore ⁊ tremore multo fui apud vos. 2. Coꝝ. 12. Uirtusin infirmitate ꝑficit̉. Et hec licet infirmitas fuerit cauſaſpernendi me ⁊ temptationis veſtre. ẜm illud Zach. 13.Percute paſtorem ⁊ diſpergent̉ ouēs. ⁊c. Vos tamē tēptatiōem veſtrā que erat in carne mea .i. tribulationemmeam que erat vobis cā temptatiōis nō ſpreuiſtis. Ecc.II. Nō ſpernas hominē in viſu ſuo. Quia vt dicit dominus. Luc̄. 10. Qui vos ſpernit me ſpernit. ⁊c. Neqꝫ reſpuiſtis doctrina meā ⁊ me qͥn velletis eſſe ſocij tribulationum. Eſa. 33. Ve qui ſpernis: nōne ⁊ ipſe ſperneris.⁊c. ¶ Secundū autē qd̓ cōfirmat inter homines dilectionē ē mutuus amor ⁊ mutua dilectio ad inuicē. ẜm illd̓Prouerb̓. 8. Ego diligentes me diligo. ⁊c. Et quantuꝫad hoc dicit. Sed ſicut angelum dei excepiſtis me. id eſtita honorifice ſicut nunciū verba dei nūciantē. 1. Theẜ.2. Cum accepiſſetis a nobis verbum auditus dei. ⁊cͣ.Et inde ē ꝙ predicatores dicūt̉ angeli. Malach̓. 2. Legē requirent ex ore eius ⁊c̄. Et nō ſolū ſicut angelum recepiſtis ſꝫ ſicut ieſum chriſtum .i. ac ſi xp̄s ip̄e veniſſet.Qui profecto in ip̄o ad eos venerat ⁊ in eo loquebatur.ẜm illud. 2. Coꝝ. vlt̓. An experimentū queritis eiꝰ quiin me loquitur xp̄s Mat. 10. Qui vos recipit me recipit⁊c. ¶ Deinde increpat eos ꝙ ſic deteriorati erāt. Undedicit. Ubi ē ergo beatitudo veſtra? Quaſi dicat. Noneex hoc homines beatificabant vos ꝙ me honoraſtis ⁊ p̄dicationē meam recepiſtis. Iob. 4. Ubi ē timor tuus ⁊fortitudo tna patientia tua ⁊ perfectio viarum tuarum:¶ Tertiū qd̓ amorem confirmat eſt mutua beneficentiaEt ꝙͣtū ad hoc dicit. Teſtimoniū ꝑhibeo ꝙ ſi fieri poſſꝫid ē iuſte fieri potuiſſet. Illud em̄ fieri pōt qd̓ iuſte ſit vl̓ad vtllitatē eccl̓ie fuiſſꝫ Ocl̓os eruiſſetꝭ ⁊ dediſſetꝭ mihiQuaſi dicat. Ita me diligebatis ꝙ non ſolum mihi veſtra exteriora ſed etiam oculos veſtros dediſſetis mihi.