in epiſtolam ad Galathas. III
confixus ſum cruci id eſt cōcupiſcentia ſeu fomes peccati ⁊ om̄e huiuſmōi mortuū ē ī me ꝑ crucē chriſti. Ro. 6.Uetus homo noſter ſimul crucifixus eſt ⁊cͣ. Item exquocum xp̄o cōfixus ſum cruci ⁊ mortuuꝰ ſum peccato ⁊ xp̄sreſurrexit: cum reſurgente etiam reſurrexi. Ro. 4. Traditus eſt ⁊c. Sic ergo xp̄us in nobis renouat vitaꝫ nouādeſtructa vetuſtate peccati. Et ideo dicit. Uiuo autē id ēquia chriſto confixus ſum cruci: vigorem bene operandihabeo iam non ego ẜm carnem: quia iam non habeo illāvetuſtatē quam prius habui. Sed viuit in me chriſtus ideſt nouitas que ꝑ chriſtuꝫ nobis data eſt. Uel aliter. Homo ꝙͣtum ad illud dicitur viuere in quo principaliter firmat ſuum affectū ⁊ in quo maxime delectat̉. Vnde ⁊ homines qui in ſtudio ſeu in venationibꝰ maxime delectantur dicunt hoc eorum vitam eſſe: quilibet autē homo habet quendā priuatum affectum quo querit quod ſuuꝫ eſtdum ergo aliquis viuit querens tantum quod ſuum eſt.ſoli ſibi viuit. cum vero querit bona aliorum dicit̉ etiamillis viuere. Quia ergo apoſtolꝰ ꝓprium affectum depoſuerat ꝑ crucem chriſti: dicebat ſe mortuū ꝓprio affectuidicēs: Chriſto ꝯfixus ſuꝫ cruci id eſt ꝑ crucē chriſti remotus eſt a me ꝓprius affectus ſiue priuatꝰ. Unde dicebatinfra vltimo. Mihi abſit gloriari niſi in cruce domini noſtri ⁊c. 2. corin. 5. Si vnus ꝓ oībus mortuꝰ ē gͦ oēs mortui ſunt. Et ꝓ oībus mortuꝰ eſt chriſtus. vt ⁊ qui viuuntiam nō ſibi viuāt ſed ei. ⁊c. Utuo aūt .i. iam nō viuo egoquaſi in affectu habēs ꝓpriuꝫ bonū. ſed viuit in me chriſtus id ē tantū chriſtū habeo in affectu. ⁊ ipſe chriſtus eſtvita mea. Phil̓. 1. Mihi viuere chriſtus eſt ⁊ mori lucrū¶ Conſequēter autē cum dicit. Ꝙ autē nunc viuo ⁊c. re.ſpondet dubitationi que poterat eſſe duplex ex premiſſoverbo. Una eſt quomō ipſe viuit ⁊ non eſt ille ſcꝫ qui viuit. Secunda quomō confixus eſt cruci. Et ideo hec duoaperit. Et primo primū quomō ſcꝫ viuit ⁊ non ipſe viuitdicens. Ꝙ autem nunc viuo carne ⁊c. Ubi notandū eſtꝙ illa ꝓprie dicūtur viuere que mouēt̉ a principio intrinſeco. Anima autē pauli conſtituta erat inter deum ⁊ corpus. et corpus quidē viuificabat̉ ⁊ mouebatur ab animapauli. ſed anima eius a chriſto. Quantū ergo ad vitamcarnis viuebat ipſe paulus. Et hoc eſt qd̓ dicit. Ꝙ auteꝫnunc viuo in carne id eſt vita carnis: ſed quantū ad relationem ad deum chriſtus viuebat in paulo. Et ideo dicit.In fide viuo filij dei per quā habitat in me ⁊ mouet me.Abachuc. 2. Iuſtus autē meus ex fide viuit. Et nota ꝙdicit In carne non ex carne. quia hoc malum eſt. Secundo oſtendit ꝙ confixus eſt cruci dicens. Quia amor chriſti quē oſtendit mihi in cruce moriens ꝓ me facit vt ſemꝑei configar. Et hoc eſt quod dicit. Qui dilexit me. 1. Io.4. Ipſe prior dilexit nos. Et intantū dilexit me ꝙ tradidit ſemetipſum ꝓ me ⁊ non aliud ſacrificiū. Apoc. 1. Dilexit nos ⁊ lauit nos a peccatis noſtris in ſanguine ſuo.Eph̓. 5. Sicut chriſtꝰ dilexit eccleſiaꝫ ⁊ ſemetipſum tradidit ꝓ ea ⁊c̄. Sed attēdendū ē ꝙ ipſe filiꝰ tradidit ſe: etpater tradidit filiū Ro. 8. Qui ꝓprio filio nō peꝑcit: ſꝫꝓ nobis omnibus tradidit illum. Et iudas tradidit eumvt dicitur Matth̓. 26. Et totum vna res eſt: ſed non vnaintentio: quia pater ex charitate. filius ex obedientia ſimul ⁊ cum charitate. iudas vero ex proditione. ¶ Con ſequenter cum dicit. Non abijcio gratiam dei ⁊c. infert cōcluſionem principalem. Et primo inducit concluſionem.Secundo manifeſtat modum. Dicit ergo. Exquo tantaꝫgrāꝫ recepi a deo ⁊ tradidit ſe ⁊ ego viuo in fide filij dei:non abijcio gratiam filij dei id eſt non repudio nec ingratum me exhibeo. ī. corin. 15. Gratia dei in me vacua nonfuit ⁊c. Vnde ⁊ alia littera habet. Nō ſum ingratus gratie dei Heb̓. 12. Contemplantes ne quis deſit gratie dei.
ſcilicꝫ per ingratitudinem ſe indignum fatendo. Modꝰautem abijciendi et ⁊ ingratitudinis eſt ſi dicerem ꝙ lexeſſet neceſſaria ad iuſtificandū. Et ideo dicit. Si em̄ ꝑ legem iuſticia: ergo chriſtus gratis eſt mortuus id eſt ſi ſufficiens ſit lex id eſt opera legis ſuffificiūt ad iuſtificandūhominē chriſtus ſine cauſa mortuꝰ eſt ⁊ fruſtra. qꝛ ad hocmortuus eſt vt nos iuſtificaret. 1. Pe. 3. Chriſtus ſemelꝓ peccatis noſtris mortuus eſt ⁊c̄. Ꝙ ſi hoc ꝑ legem fieri poſſet ſuperflua fuiſſet chriſti mors. Sꝫ nō gratis mortuus nec inuacuū laborauit vt dicit Eſa. 49. Quia peripſuꝫ ſolū gratia iuſtificās ⁊ veritas facta eſt vt dicit̉ Io.I. Si qui autē ante paſſioneꝫ chriſti iuſti fuerūt hoc etiāfuit ꝑ fidem xp̄i venturi in queꝫ credebant ⁊ in cuius fideſaluabant̉.¶ Capitulum tertium.Inſenſati galathe quis vos faſcinaouit nō obedire veritati? Ante quoꝝoculos ieſus chriſtus ꝓſcriptus eſt⁊ in vobis crucifixus.Supra confutauit apl̓us vanitateꝫ ⁊ mutabilitatē galatharum ꝑ auctoritate euangelice doctrine oſtendens ſuādoctrinam auctenticam fuiſſe ab alijs apoſtolis: hic veroꝑ rationes ⁊ auctoritates oſtendit hoc ideꝫ ſcꝫ ꝙ legalianō ſunt ſeruanda. Et hoc dupliciter. Primo ex inſufficientia legis. Secundo ex dignitate eorum qui ad chriſtūconuerſi ſunt. ⁊ hoc quarto capi. ibi. Dico auteꝫ quantotempore ⁊c. Circa primum duo facit. Primo premittitobiurgationem. Secundo proſequitur ſuam probationem ibi. Hoc ſolum a vobis volo ⁊c. Circa primum duofacit. Primo obiurgat eos attendens eorum fatuitateꝫ.Secundo rationē obiurgationis aſſignat ibi. Ante quorū oculos ⁊c. Primo ergo eos de fatuitate obiurgat vocans eos inſenſatos. Unde dicit. O inſenſati ⁊cͣ. inſenſatus autē proprie dicitur qui ſenſu caret. Senſus auteꝫſpiritualis eſt cognitio veritatis. qui ergo veritate caretpropie inſenſatus dicit̉. Mat. 15. Et vos ſine intellectueſtis. Sap̄. 5. Nos inſenſati vitam illoꝝ ⁊c. Sed contraMatth̓. 5. dicitur. Qui dixerit fratri ſuo fatue ⁊c. Sedfatuus idem eſt qd̓ inſenſatus. Ergo apoſtolus reus eſtgehenne ignis. Sed dicenduꝫ eſt vt auguſtinus dicit ꝙintelligendū eſt ſi dixerit ſine cauſa ⁊ animo vituperādi:ſed apoſtolꝰ ex cauſa dixit ⁊ animo corrigendi. Vnde dicitur in gloſa. Hoc dolendo dicit. Secundo cum dicit.Quis vos faſcinauit ⁊c: oſtendit modum quo inſenſatierant effecti. Vbi notandum eſt ꝙ inſenſatus fit ali quismultis modis. Vel quia non proponitur ſibi aliqua veritas quā cognoſcere poſſit. Vel quia ⁊ ſi proponat̉ ſibi tamen nunquā eam acceptat. Vel quia veritatem propoſitam vel acceptam deſerit a via veritatis recedens. et tales erant iſti galathe qui veritatem fidei quam acceperātdeſerentes veritateꝫ propoſitam rēnuerunt. ſupra 1. Miror ꝙ tam cito ⁊c. Et iō iſtum gradū inſenſationis in eisreprehendit dicens: Quis vos faſcinauit ⁊c. Ad ſciendum autem quid ſit faſcinatio. ſciendum eſt ꝙ ſcd̓m gloſam faſcinatio proprie dicitur ludificatio ſenſus: que perartes magicas fieri conſueuit: puta cum hominem facitaſpectibus aliorum apparere leonem vel cornutū. ⁊ huiuſmodi. et hoc etiam ꝑ demones poteſt fieri qui habentpoteſtatē mouendi fantaſmata ⁊ reducendi ad principiaſenſuū ipſos ſenſus īmutando. Et ſcd̓m hanc acceptionēſatis ꝓprie dicit apl̓us. Quis vos faſcinauit qͣſi. d. Voseſtis ſicut hō ludificatꝰ qͥ res manifeſtas alit̓ accipit ꝙͣ ſitin rei ꝟitate. qꝛ ſcꝫ eſtis ludificati ꝑ deceptiōes ⁊ ſophil-