in epiſtolam ad Galathas. II.
rit ſermo eius. ⁊. 2ᵉ. Theſſal̓. 3º. Fratres orate ꝓ nobisvt ſermo dn̄i currat ⁊c̄. Sed nūquid dubitabat ꝙ inuacuuꝫ curreret. Dicendū eſt ꝙ ſibi nō dubitabat ſed illis quibus predicauerat quia niſi ab illis firmiter teneret̉ ſua doctrina quantū ad illos inuacuū cucurriſſet. et ideo noluitconferre cū eis. vt dum ſcirent auditores ꝙ doctrina ſuaꝯcordaret cū doctrina alioꝝ apoſtoloꝝ et approbat̉ ab eisfirmius eius doctrinā tenerēt. ⁊ quantū ad eos non inuanū curreret. 1ͤ. corinth. 9. Ego ſic curro nō quaſi in incertum. ¶ Conſequēter cū dicit. Sed neqꝫ tytus ⁊c. Oſtendit quid ſecutū ſit ex collatōe cum apl̓is habita. Et ponittria que inde ſecuta ſunt. ſcꝫ ꝙ a ſua ſentētia non receſſit⁊ ꝙ ſue doctrine nihil ſuperadditū fuit. ibi. Ab his autēqͥ videbant̉ ⁊c. Tercio ꝙ ſua doctrina approbata eft. ibi.Sed ecōtra cū vidiſſent ⁊c. Circa primuꝫ duo facit. Primo on̄dit ꝙ nō receſſit a ſua ſentētia in quodaꝫ ꝑticulari.Scd̓o oſtendit ꝙ etiā in nullo alio receſſit ab ea ibi. Sedꝓpter introductos ⁊c. Dicit ergo. Dico ꝙ ita cōtuli cumeis de doctrina euangelij ꝙ ex hoc ſecutū eſt ꝙ doctrinamea ⁊ ſentētia firma permanſit ſcꝫ de legalibus nō obſeruandis ſcꝫ ꝙ gentiles non cogerent̉ ad ſeruandū legaliain tantū ꝙ neqꝫ tytus qui mecū erat cū eſſet etiā gentiliscōpulſus eſt ratiōibus eoꝝ circūcidi. ſed ſuſceptus eſt abapoſtolis in ſocietatē incircūciſus. Vnde tūc data eſt ſententia ab apoſtolis de legalibus nō obſeruandis: ſicut habet̉ Act. 15. Ratio aūt quare poſt paſſionē xp̄i non debētſeruari legalia aſſignat̉ a chryſoſtomo talis. Manifeſtuꝫeſt em̄ ꝙ inſtrumentū quod ſit de aliqua ꝓmiſſione ſeu federe tenet tantū quouſqꝫ compleat̉ fedus ⁊ ꝓmiſſio: quibus cōpletis inſtrumentū predictū in hoc nō tenet. Circūciſio aūt eſt quoddā inſtrumentū ꝓmiſſionis et federis inter deū ⁊ fideles homines. vnde ⁊ abraā accepit circūciſionem in ſignū promiſſionis. vt dicit̉ Gen̄. 17º. Et quia xp̄iperacta paſſione ſoluta fuit ꝓmiſſio ⁊ cōpletū fedus. ideopoſt paſſionē non tenet nec valet circūciſio. Sic ergo patet ꝙ nō receſſit a ſentētia ſua in hoc ꝙ permitteret circūcidi tytū. ¶ Conſequēter oſtendit ꝙ in nullo alio etiā receſſit ab ea cū dicit. Sed ꝓpter ſubintroductos ⁊c̄. Litte.ra autem iſta eſt diuerſa in diuerſis ⁊ obſcura. ⁊ legit̉ ſic.Tu dicis ꝙ nō permiſiſti circūcidi tytū: ſed quare nō permiſiſti? None alibi permiſiſti tymotheū ſicut legit̉ Act.16. Ad hoc poteſt ſic reſpondere apl̓s. quia tūc temporisquādo tymotheus fuit circūciſus. indifferēs erat circūciſio. Utrū ſcꝫ ſeruaret̉ vel nō: ſed modo cū ageret̉ de tytoerat ſpecialis queſtio de circūciſionē quā ego dicebā nondebere ſeruari Vnde ſi permiſiſſē eū circūcidi egomet diffinuiſſem queſtionē ⁊ fuiſſet tractatū in contrariū vtpoteiam determinatā. Et ideo dicit. Dico ꝙ nō ſolum nō permiſi ip̄m circūcidi ab illis quibus neqꝫ ad horaꝫ ceſſimusſubiectiōi ſcꝫ vt gentes ſubderent̉ legi. Et hoc ꝓpter ſubintroductos a dyabolo vel a phariſeis falſos fratres. quiſe fingūt amicos. 2ᵉ. corinth. 12. Periculū in falſis fratribus. Qui ſcꝫ fratres falſi ſubintroierūt in locū vbi erantapl̓i: latenter explorare .i. ad explorandū libertatē noſtrāa peccato ⁊ lege. 2ᵉ. corint. 3º. Ubi ſpiritus dn̄i: ibi libertas. Ro. 8. Non em̄ accepiſtis ſpiritū ſeruitutis ⁊c. infra4. Ut eos qui ſub lege erāt redimeret. Quā .ſ. libertatēhabemus in xp̄o ieſu. .i. per fidem xp̄i. infra. 4. Non eſtisancille filij ſed libere. Et ad hoc ſubintroierūt vt in ſeruitutē legis ⁊ carnaliū obſeruantiarū redigerent ſicut antepaſſionē xp̄i quod nō eſt faciendū. quia fundamētū aliudnemo poteſt ponere ⁊c. 1ͤ. corin. 3. Et hoc vt veritas euāgelij permaneat apud vos. Quaſi dicat. In nullo ceſſimꝰeis ꝓpter hoc ne ſcꝫ occaſionē daremus eis qui ſine circūciſione dicebāt vos nō poſſe ſaluari. qd̓ eſt contra veritatē euangelij qd̓ predicaui vobis. Ambro. autē aliter legit
Scd̓m premiſſa em̄ habet̉ ꝙ ideo ad horā non ceſſit propter ſubintroductos. Ex quo ſequit̉ ꝙ niſi fuiſſent ſubintroducti falſi fratres ceſſiſſet eis de legaliū obſeruatione.Et ideo ꝓpter hoc nō fuit quia ꝓpter hoc nō ceſſiſſet eisſed ꝓpter ip̄am veritatē. Ideo dicit Ambro. ꝙ littera eſtfalſa ⁊ ſuperfluit ibi neqꝫ. Unde vult ꝙ nō ſit ibi neqꝫ. Ettūc eſt ſenſus. Non permiſi circūcidi tytū ſed tymotheuꝫpermiſi circūcidi ꝓpter ſubitroductos falſos fratres in loco vbi eraꝫ cū tymotheo ⁊ alijs qui ſubintroierūt ⁊cͣ. Qd̓cū facere nequiuiſſent populū in ſeditionē contra nos incitare moliebant̉. Quibꝰ ſcꝫ falſis fratribus ꝓpter hoc ceſſimus ad horā ſubiectiōi in facto circūciſionis: circūcidendo tymotheū vt veritas euangelij permaneat ⁊cͣ. que habet ꝙ nec circūciſio aliquid ꝯfert neqꝫ prepuciū: ſed fides.Fuit autē ſpecialis cauſa quare tymotheus circūciſus fuit ⁊ nō tytus. quia tymotheus fuit ex patre gentili ⁊ matre iudea. tytus vero ex vtroqꝫ parēte gentili. Et ſententia apl̓i erat ꝙ qui ex aliquo parēte iudeo nati fuerant circumciderent̉. qui vero totaliter ex gentilibꝰ parentibꝰ nati eſſent nullo mūdo debeāt circumcidi.Lectio ſecunda.B his autem qui videbant̉ eſſe aliquid quales aliquādo fuerint nihilmea intereſt. Deus em̄ perſonaꝫ ho-minis non accipit. Mihi enim qui videbantur eſſe aliquid nihil contulerūt: ſed econtracum vidiſſent ꝙ creditū eſt mihi euangeliuꝫprepucij ſicut ⁊ petro circūciſionis qui enimoperatus eſt petro in apoſtolatuꝫ circūciſionis operatus eſt ⁊ mihi inter gentes: ⁊ cū cognouiſſent gratiā que data eſt mihi: iacobuſ⁊ cephas ⁊ iohānes qui videbant̉ colunne eſſe. dextras dederunt mihi ⁊ barnabe ſocietatis: vt nos in gentes: ip̄i autem in circūciſione tantū: vt pauperū memores eſſemus Qd̓etiam ſollicitus fui hocip̄m facere.Oſtenſo ꝙ apl̓us in nullo receſſit a ſentētia ſua in collatione p̄dicta. hic ꝯſequēter oſtendit ꝙ nihil ſue doctrineper alios apl̓os ſuperadditū fuit. Et circa hoc duo facit.Primo em̄ deſcribit conditionē apl̓oꝝ: nihil ei addere valentiū. Scd̓o ꝓſequit̉ ꝓpoſitū ibi. Mihi em̄ qui ⁊c. Conditionē aūt illoꝝ deſcribit ex tribus. Primo ex auctoritate quā habebāt in eccleſia que eſt magna. Et ꝙͣtū ad hocdicit. Ab his aūt ⁊c. littera defectiua eſt Vnde debet ſuꝑpleri ſic. Ab his aūt ſcꝫ petro ⁊ iohāne. Quaſi dicat. Licet ad horā ceſſerim eis. nihil tn̄ accepi ab eis poteſtatisvel doctrine. Et ſi ab his nihil accepit: multo minus abalijs. Sed notandū eſt ꝙ hoc ꝙ dicit. Qui videbant̉ aliquid eſſe. ſi hoc intelligat̉ ẜm gratiā dei que in ip̄is erat.ſic verū eſt ꝙ ẜm hāc magni erāt. qꝛ quoſ iuſtificauit hos⁊ magnificauit. vt dicit̉ Ro. 8º. Si vero intelligāt̉ aliqͥdeſſe ẜm ſeip̄os. ſic falſuꝫ eſt qꝛ ẜm hoc nihil erant. Nam ſiẜm ſe aliquid eſſe viderent̉ ſemper fuiſſent magni. qꝛ qd̓per ſe ineſt ſemꝑ ineſt. Unde cū non fuerint ſemꝑ magninō ẜm ſe videbant̉ aliquid eſſe. Scd̓o deſcribit eoꝝ cōditionē ex ſtatu eoꝝ ante cōuerſionē quā habuerūt in ſynagoga. Et hūc ſtatū caute oſtendit fuiſſe abiectū ⁊ vilem.Unde dicit quales aliqn̄ fuerāt qꝛ ruſtici pauperes ydeote ⁊ ſine litteris erāt. 1ͤ. corint. 1. Non multi ſapiētes ẜmcarnē ⁊c. Sed quales fuerint. nihil. .i. nō mea intereſt ſcꝫreferre. Et hoc forte introducit vt cōſiderantes ſtatū quē
A ij