Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
98r
Einzelbild herunterladen
 

in epiſtolam Tad Corinthios XIIII

loquens: quid vobis ꝓdero: niſi vobis loqͣraut in reuelatione. aut in ſcientia. aut in prophetia. aut in doctrina. Tn̄ que ſine aīa ſuntvocem dantia. ſiue tibia. ſiue cithara. niſi diſtinctionē ſonituuꝫ dederint: quō ſciet̉ id qd̓canitur aut citharizat̉. Etenim ſi incertā vocem de tuba quis parabit ſe ad bellum? Ita vos linguam niſi manifeſtū ſermonē dederitis: quō ſciet̉ quod dicit̉. Eritis eniminaera loq̄ntes. ml̓ta vt puta genera līguarum ſunt in hoc mundo. nihil ſine voce eſtSi ergo neſciero virtutē vocis: ero ei cui loquor barbarus: qui loquit̉ mihi barbarusSic vos qm̄ emulatores eſtis ſpūuꝫ ad edificationem eccleſie querite vt abundetis.Hic apl̓us excludit obiectionē ſeu falſum intellectum quipoſſet eſſe circa premiſſa. poſſent em̄ aliqui credere exqͦapl̓us prefert ꝓph̓iam dono linguaꝝ donū linguarumeſſet contemnendū. Unde vt hoc excludat dic̄. Volo autēvos ⁊cͣ. Ubi primo oſtendit quid intēderit inſinuare. Secundo rōem hoꝝ aſſignat ibi. Nam maior ⁊c. Dicit licꝫhec dicta ſunt ſupra dixerim non tn̄ volo vos donū linguaꝝ ſpernere. ſed volo vos oēs loqui linguis tn̄ magisvolo vt ꝓphetetis. Numeri. 11. Quis tribuat vt omnispopulus ⁊c̄. Cuiꝰ rationē aſſignat cuꝫ dicit. Nam maior⁊c. qͣſi d. Ideo volo vt magis ꝓphetetis. qꝛ maior eſt ⁊c.Et huius ratio eſt qꝛ aliqn̄ aliqͥ mouentur a ſpūſancto loqͥaliqd̓ myſticū qd̓ ipſi non intelligūt. Unde iſti habēt do linguaꝝ. Aliqn̄ aūt ſolū loquūt̉ linguis: ſꝫ etiā eadicunt interpretant̉. Et ideo dicit. Niſi vt interp̄tet̉.donum linguaꝝ cum interpretatione eſt melius ꝙͣ ꝓphetia. qꝛ ſicut dictū eſt interpretatio cuiuſcūqꝫ ardui ꝑtinetad ꝓphetiā. Vnde loquit̉ interpretat̉ ꝓpheta eſt etdonum linguaꝝ habet. interp̄tat̉ vt eccleſiam dei edificet. ideo dicit. Vt eccleſiā ⁊c. id eſt ſolum intelligat ſeſed etiam vt eccleſia edificet̉. Ro. 14. Que edificationisſūt inuicē cuſtodiamꝰ. Ro. 15. Unuſqͥſqꝫ ꝓxīo ſuo placeat ī bonū ad edificatōꝫ. Nūc aūt frēs ⁊c. hic ꝓbat donūꝓph̓ie ē excellētiꝰ ꝙͣ donū linguaꝝ exēpla. hoc tripliciter. Primo exemplū a ſeipſo ſumptū. Secūdo exēplum ſumptū a rebus inaīatis ibi. Tn̄ ſine aīa ⁊c. Tertio exemplū ſumptū ab hominibꝰ diuerſimode loquentibus ibi. Tam multa ⁊cͣ. Ex ſeipſo aūt argumentat̉ ſic.Conſtat ego non minus habeo donū linguaꝝ ꝙͣ vosſed ſi loquerer vobis ſolum linguis interpretarer nihil vobis ꝓdeſſem. Ergo nec vos adinuicē. Et hoc eſtdicit. Nunc aūt fratres ſi venero ad vos lingnis loquēs.Hoc dupliciter pōt ītelligi ſcꝫ vel linguis ignotis vel adlr̄am quibuſcūqꝫ ſignis non intellectis. quid vobis ꝓdero niſi loquar vobis aut in reuelatione ⁊c. Vbi notanduꝫ iſta quattuor ſcꝫ aut in reuelatiōe ⁊c. poſſunt duplicit̓diſtingui. Uno penes ea de quibꝰ ſunt. Et ſic ſciēdū ē illuſtratio mentis ad cognoſcendū eſt de quattuor qꝛ vl̓eſt de diuinis. hec illuſtratio ꝑtinet ad donū ſapientie.Diuinoꝝ em̄ vt ſupra dictum ē. 2. eſt reuelatio qꝛ ſuntdei nęmo nouit ⁊cͣ. Et ideo dicit in reuelatione ſcꝫ illuminat̉ mens ad cognoſcendū diuina. Uel eſt de terrenis non de quibuſcūqꝫ. ſed de illis tm̄ ſunt ad edificatiōꝫfidei. hoc ꝑtinet ad donū ſcientie. ideo dicit. In ſcientia. non geometrie nec aſtrologie qꝛ hec ꝑtinet ad edificationē fidei. ſed in ſcientia eſt ſanctoꝝ ſap̄. 10. Dedit

illi ſcīam ſanctoꝝ ⁊c. Uel eſt de euentibus futuroꝝ hocꝑtinet ad donū ꝓphetie. Et ideo dicit. Aut in ꝓphetia.ſap̄. 8. Signa monſtra ſcit anteꝙͣ fiant. euentus tempoꝝ ſeculoꝝ. Notandū aūt ꝓphetia non accipit̉ hiccōmūiter ſcꝫ ẜm ſupra dictū? ſed accipit̉ hic particulariter ꝓut eſt manifeſtatio futuroꝝ tm̄. Et ẜm hoc diffinit̉ aCaſſiodoro. Prophetia eſt diuina inſpiratio rerū: futuraīmobili veritate denuncians. Eccͣ. 24. Adhuc doctrinaꝫquaſi ꝓphetiam effundā ⁊cͣ. Uel eſt de agendis moralibꝰ hoc ꝑtinet ad doctrinā. Et ideo dicit. Aut in doctrina.Ro. 12. Qui docet ī doctrina. Proue .13. Doctrina bona dabit gratiaꝫ. Alio modo poſſunt hec diſtingui penesmodos acquirendi cognitionē. Et ſic ſciendū eſt om̄iscognitio aut ē a ſuꝑnaturali principio .ſ. deo: aut naturaliſcꝫ lumine naturali intellectus nr̄i. Si aūt a ſuꝑnaturaliprincipio ſcꝫ lumine diuino infuſo: hoc pōt eſſe duplicit̓.qꝛ aut infundit̉ ſubito cognitio ſic eſt reuelatio. aut infundit̉ ſucceſſiue ſic eſt ꝓphetia quā ſubito habuerūtꝓphete ſed ſucceſſiue partes. vt eoꝝ ꝓphetie on̄dūt.Si vero cognitio acqͥratur a naturali prīcipio hoc eſt aut ſtudiuꝫ ꝓpriū ſic ꝑtinet ad ſcientiā. aut tradit̉ ab alio ſic ꝑtinet ad doctrinā. Tn̄ que ſine anima ⁊c. hic oſtēdit idē exempla ſumpta ex rebꝰ inaīatis ſcꝫ inſtrumenta vident̉ vocem habere. Et pͥmo inſtrumēta gaudij.Secūdo inſtrumēta pugne ibi. Etem̄ ſi incertā ⁊cͣ. Dicit. Hoc non ſolū patet ea ſupra dicta ſunt ſed etiamꝙͣtū ad ea ſine aīa vocem dant loqui linguis ſoluꝫnon ꝓdeſt alijs. Et ſine aīa ſunt vocem dantia. Contravox eſt ſonus ab ore animalis ꝓlatꝰ naturalibꝰ inſtrumētis formatus. Non ergo ea que ſunt ſine aīa dant vocem.Dicendū licet vox non ſit niſi animaliū tamē poteſt dici quādā ſimilitudinē ſcꝫ ẜm quedā ſicuti inſtrumētahabent quandā ꝯſonātiā melodiā. ideo de illis hic facit mentionē ſcꝫ de cithara dat vocem tactu: tibia queflatu. Si ergo hec dant voceꝫ ſine diſtinctione quomō ſcietur ⁊cͣ. Cum em̄ homo inſtrumēta aliquid intendat exprimere ſcꝫ aliquos cantus ordinant̉ vel ad fletū vel adgaudiuꝫ. Eſa. 30. Canticū erit vobis ſicut vox ſanctificateſolēnitatis: leticia cordis ſicut pergit tibia vt intretin montem dn̄i Vel etiam ad laſciuiā non poterit dijudicari ad quid canit̉ tibia aūt ad quid cithara ſi ſonus ſitfuſus indiſtinctus. Ita ſi homo loquit̉ linguis interpretat̉ non poterit ſciri qͥd velit dicere. Etem̄ ſi incertam vocem dederit ⁊cͣ. hic oſtendit idē exempla inanimatoꝝ .ſ. inſtrumēta ad pugnā ordinata. Et ſumit̉ hecſimiltudo ex libro numeri. 10. Ibi em̄ legit̉ dn̄s p̄cepitmoyſi vt faceret duas tubas argenteas eſſent ad cōueniendū populū ad mouendū caſtra ad pugnandū. Etquolibet iſtoꝝ habebant certum modū tubandi. qꝛ aliterdabant vocem quādo debebant cōuenire ad conciliū. alit̓quādo mouebant caſtra. aliter quādo pugnabant.arguit apl̓us ſicut ſi tuba det incertā voceꝫ id eſt indiſtinctā neſcit̉ vtrū debeat ſe parare ad bellum: ita vos ſiloquimini tm̄ linguis niſi diſtinctū ſermonē dicatis interpretando vel exponendo non poterit quis ſcire quid loqͣmini. Per tubā poteſt intelligi p̄dicator Eſa. 58. Quaſituba exalta vocem tuam ⁊cͣ. Ratio aūt quare poteſt ſciri quid loqͣmini eſt qꝛ eritis in aera loquētes id ē inutilit̓ſupra. 9. Sic pugno quaſi aera verberās ⁊cͣ. Tammulta ⁊cͣ. hic ſumit exemplū a diuerſis linguis loquentium. Et circa hoc tria facit. Primo oſtendit diuerſitatemlinguarum. Secundo inutilitatē loquentiū ſibi ad inuicēin linguis extraneis ibi. Si ergo neſciero ⁊cͣ. Tertio concludit quod intendit ibi Sic vos quoniā emul̓. ⁊c. Dic̄ prīo. Multe diuerſe lingue in mūdo ſunt. qͥlibꝫ pōtloqͥ cūqꝫ vult. ſi tn̄ loꝗͣt̉ determinate intelligit. Et

A