Explanatio ſancti Thome

uertere ſe ad fantaſmata. ad hoc ꝙ actu intelligat non ſolum vt abſtrahat ſpecies a fantaſmatibꝰ. ſed etiam vt ſpecies habitas fantaſmatibus: applicet cuius ſignū eſt ꝙ leſo organo virtutis imaginatiue vel etiam memoratiue nōſolum impedit̉ homo ab acquiſitiōe noue ſcientie: ſed etiāab vſu ſcientie prius habite. Sic ergo remanet ſcientia inanima: poſt corporis mortē ꝙͣtū ad ſpecies intelligibiles.non aūt quantū ad inſpectionē fantaſmatū qua anima ſeparata non indigebit: habēs eſſe ⁊ operationē abſqꝫ corporis cōmuniōe. Et ẜm hoc apl̓us hic dicit. ꝙ ſciētia deſtruet̉ ſcꝫ ẜm cōuerſionē ad fantaſmata. Vnde et Eſa. 29.dicit̉. Peribit ſapientia a ſapientibꝰ ⁊ intellectus prudētium eius abſcondet̉. ¶ Deinde cum dicit. Ex parte eniꝫcognoſcimus. ꝓbat qd̓ dixerat. Et pͥmo inducit ꝓbatiōꝫSecundo manifeſtat ea q̄ in ꝓbatione continent̉ ibi. Cūeſſem paruulus ⁊cͣ. Inducit gͦ pͥmo ad ꝓbandū ꝓpoſitumtalem rationē. Adueniēte ꝑfecto ceſſat imperfectū. ſꝫ dona alia preter caritatē habent imꝑfectionē. ergo ceſſabuntſuꝑueniente perfectione glorie. Primo gͦ ꝓponit minorem ꝓpoſitionem quo ad imꝑfectionē ſcientie cum dicit.Ex ꝑte em̄ cognoſcimꝰ id eſt imperfecte. Nā ꝑs habet rationem perfecti. Et hoc precipue verificat̉ ꝙͣtum ad cognitionem dei ẜm illud Iob. 36. Ecce deus magnus vincēsſcientiā noſtrā. Et. 26. Ecce hec ex parte dicta ſunt viarum eius. Proponit etiaꝫ imperfectionē ꝓphetie cū ſubdit. Et ex parte id ē imperfecte ꝓphetamꝰ. Eſt em̄ ꝓphetia cognitio cum imperfectione vt dictū eſt. Tacet aūt dedono linguarū qd̓ eſt imperfectiꝰ his duobꝰ vt infra. 14.patebit. Secundo ponit maiorem dicens. Cum aūt venerit quod ꝑfectum eſt id eſt ꝑfectio glorie euacuabit̉ qd̓ exparte eſt id eſt om̄is imperfectio tollet̉. De qua perfectione dicit̉. .1. Pe. vltimo. Modicū paſſos ipſe ꝑficiet. Sedẜm hoc videt̉ ꝙ etiam caritas euacuet̉ ꝑ futurā gloriā. qꝛipſa eſt imperfecta in ſtatu vie ꝑ cōparationē ad ſtatū patrie. Dicendū ergo ꝙ imperfectio dupliciter ſe habet adid qd̓ dicit̉ imꝑfectū. Quandoqꝫ em̄ eſt de ratione eius.qn̄qꝫ vero non. ſed accidit ei ſicut imꝑfectio eſt de rationepueri. non aūt de ratione hominis. Et ideo adueniente ꝑfecta etate ceſſat quidē pueritia. ſed humanitas ſit ꝑfectaImꝑfectio eſt ergo de rationē ſcientie ꝓut hic̄ de deo habet̉ inquantū ſcꝫ cognoſcit̉ ex ſenſibilibꝰ ⁊ ſimiliter de ratione ꝓphetie inqͣtū eſt cognitio figuralis. ⁊ in futurū tēdens. non eſt aūt de ratione charitatis ad quā cognitū bonum diligere ꝑtinet. ⁊ ideo ſuꝑueniente ꝑfectione glorieceſſat ꝓphetia ⁊ ſcientia. charitas aūt non ceſſat ſed magis ꝑficit qꝛ quanto ꝑfectius cognoſcet̉ deus tanto etiamꝑfectius amabit̉. ¶ Deinde cum dicit. Cum eſſem paruulus ⁊cͣ. manifeſtat ea que ꝓmiſſa ſunt. Et pͥmo manifeſtatmaiorē ſcꝫ ꝙ veniēte ꝑfecto ceſſat imperfectū. Scd̓o manifeſtat minorē ſcꝫ ꝙ ſcientia ⁊ ꝓphetia ſint imꝑfecta ibiUidemus nunc ⁊cͣ. Oſtendit aūt pͥmū ꝑ ſimilitudinē ꝑfecti ⁊ imꝑfecti qd̓ inuenit̉ ī etate corporali. Vnde ⁊ primodeſcribit imꝑfectū etatis corporalis dicens. Cū eſſem ꝑuulus ſcꝫ etate: loquebar vt ꝑuulus id ē ꝓut congruit ꝑuulo ſcꝫ balbutiendo. Unde ꝓpter naturalē defectū locutionis qͥ eſt in ꝑuulis cōmendat ſapientia. ſap̄. 19. Ꝙ linguas infantium fecit diſertas ⁊ vt ꝑuulus loquit̉ qͥ vanaloquit̉ psͣ. Uana locuti ſunt vnuſquiſqꝫ ad ꝓximuꝫ ſuumQuantū vero ad iudicium ſubdit. Sapiebā vt ꝑuulꝰ .i.approbabā vel reprobabā aliqͣ ſtulte vt faciunt ꝑuuli. quiquandoqꝫ precioſa contemnunt ⁊ vilia appetūt vt diciturꝓuer. 1. Uſqꝫ quo ꝑuuli diligitis infantiā et ſtulti ea queſunt ſibi noxia cupient. Sapiunt gͦ vt ꝑuuli qui ſpūalibꝰcontemptis: terrenis inherent. de quibꝰ dicit̉ phil̓. 3. Gloria in confuſione eoꝝ qui terrena ſapiūt. Quantū aūt adrationis diſcurſum dicit. Cogitabā vt ꝑuulus id ē aliqua

vana. Vnde ⁊ in psͣ. dicit̉. Dn̄s ſcit cogitatiōes hominūqm̄ vane ſunt. Et videt̉ apl̓us ordine prepoſtero hec triaponere. Nam locutio preexigit iudiciū ſapientie. iudiciūvero preſupponit cogitationes rōnis. Et hoc ſatis cōgruit imperfectioni puerili in qua eſt locutio ſine iudicio ⁊ iudiciū ſine deliberatione. Poteſt aūt referri qd̓ dicit. Loquebar vt paruulus ad donū linguaꝝ. cum dicit. Sapiebam vt paruulꝰ ad donū ꝓphetie. ꝙ aūt ſubdit cogitabāvt ꝑuulus ad donū ſciētie. Secūdo ponit id qd̓ ꝑtinet adꝑfectionē etatis dicens. Quādo aūt factus ſum vir id eſtqn̄ ꝑueni ad ꝑfectam ⁊ virilē etatem euacuaui id ē abieciea que erant ꝑuuli: qꝛ vt dicit̉ Eſa. 65. Puer centum annoꝝ moriet̉. ⁊ peccator centum annoꝝ maledictꝰ erit. Eteſt attendendū ꝙ apl̓us hic comꝑat ſtatum preſentē pueritie ꝓpter imꝑfectionē. ſtatū aūt future glorie ꝓpter ꝑfectionē virili etati.Lectio quarta.Idemus nunc ꝑ ſpeculū in enigmate: tūc aūt facie ad faciē. Nūc cognoIſco ex parte: tūc aūt cognoſcā ſicut ⁊cognitus ſum. Nunc autē manet fides. ſpescharitas tria hec. Maior autem horum eſtcharitas.Hic loquit̉ de viſione que eſt cognitio dei. Unde oīa precedentia dona euacuāda ſunt intelligenda ẜm ꝙ ordinātur ad cognitiōꝫ dei. Circa hoc duo facit. Prīo em̄ ꝓbatid qd̓ intendit in generali. Secundo in ſpeciali de ſeipſoibi. Nunc cognoſco ⁊cͣ. Dicit ergo dixi ꝙ ex parte cognoſtimus. qꝛ nunc videmꝰ ꝑ ſpeculū ⁊ in enigmate. ſed tūcſcꝫ in patria videbimꝰ facie ad faciem. Ubi pͥmo conſiderandū eſt quid ſit videre ꝑ ſpeculum in enigmate. Scd̓oquid ſit videre facie ad faciem. Sciendū eſt ergo ꝙ ſenſibile aliquid poteſt tripliciter videri .ſ. aut ꝑ ſui preſentiāin re vidente. ſicut ipſa lux que preſens eſt oculo. aut perpreſentiam ſue ſimilitudinis in ſenſu īmediate deriuatamab ipſa re ſicut albedo que eſt in pariete videt̉ non exiſtēte ipſa albedine preſentialiter in oculo ſed eius ſimilitudine. licet ipſa ſimilitudo non videat̉ ab eo. aut ꝑ preſentiāſimilitudinis non īmediate deriuate ab ipſa re ſed deriuate a ſimilitudine rei in aliquid aliud. ſicut cuꝫ videt̉ aliqͥshomo ꝑ ſpeculū. Non em̄ ſimilitudo hoīs īmediate eſt inoculo ſed ſimilitudo hoīs reſultātis in ſpeculo. Per hūcergo modū loquēdo de viſione dei. dico ꝙ naturali cognitione ſolus deꝰ videt ſeipſuꝫ: qꝛ in deo idē ē ſua eſſentia ⁊ſuus intellectus. Et ideo ſua eſſentia eſt preſens ſuo intellectui. Sꝫ ſcd̓o modo forte angeli naturali cognitiōe deūvident inquantū ſimilitudo diuine eſſentie relucet īmediate in eos. Tertio vero modo cognoſcimꝰ nos deuꝫ in vita iſta in ꝙͣtum inuiſibilia dei ꝑ creaturas cognoſcimꝰ vtdicit̉ Ro. 1. Et ita tota creatura eſt nobis ſic̄ ſpeculū qd̓dam qꝛ ex ordine ⁊ bonitate ⁊ magnitudine que in rebꝰ adeo cauſata ſunt: venimus in cognitionē ſapientie bonitatis ⁊ eminentie diuine. Et hec cognitio dicit̉ viſio in ſpeculo. ¶ Ulterius aūt ſciendū eſt ꝙ huiuſmodi ſimilitudoque eſt ſimilitudinis in alio relucentis eſt duplex qꝛ aliqn̄eſt clara ⁊ aꝑta. ſicut illa que eſt in ſpeculo. aliqn̄ obſcura⁊ occulta. ⁊ tunc illa viſio dicit̉ enigmatica. ſicut cuꝫ dicome mater genuit ⁊ eadē gignit̉ ex me. Iſtud ē ꝑ ſimile occultum. Et dicit̉ de glacie que gignit̉ ex aqua congelata⁊ aqua gignit̉ ex glacie reſoluta. Sic gͦ patet ꝙ viſio ꝑ ſimilitudinē ſimilitudinis eſt in ſpeculo ꝑ ſimile occultū inenigmate. ſed ꝑ ſimile clarum ⁊ apertum facit aliam ſpeciē allegorice viſiōis. Inqͣtū gͦ īuiſibilia dei ꝑ creaturascogͦſcimꝰ dicimur videre ꝑ ſpeculū. Inqͣtū vero illa īui-