in epiſtolā Tad Corinthios I
quā iuſtificamur a pctīs. Ro. 3. Iuſtificati gratis ꝑ gratiam ipſius. Ultimū autē eſt pax que perficit in felicitateet̓na. psͣ. Qui poſuit fines tuos pacē. Eſa. 32. Sedebitpopulus meus in pulchritudīe pacis. Per hec autē duoomnia alia includit. Vnde dicit gratia ⁊ pax. Cauſam eorum oſtendit ſubdens. A deo patre noſtro ẜm illud Iac.1. Omne datū optimū ⁊ omne donū perfectū de ſurſuꝫ eſtdeſcendens a patre luminū. Addit auteꝫ. Et domīo ieſuxp̄o per quē vt dicitur. 1. P e. 1. Maxima ⁊ p̄cioſa ꝓmiſſa donauit nobis deus. Ioh̓. 1. Gratia ⁊ veritas per ieſuꝫxp̄m facta eſt. Ꝙ autē dicit. A deo patre noſtro. poteſt ītelligi de tota trinitate a qua creati ſumus ⁊ in filios adoptati. Addit̉ autē ⁊ domino ieſu xp̄o. nō qꝛ ſit ꝑſona aliavel ypoſtaſis preter tres perſonas. ſed ꝓpter aliā naturāUel quod dicitur. Deo patre noſtro ꝑ quandā appropriationē accipit̉ ꝓ perſona patris ſicut Ioh. 20. Aſcēdo adpatrē meū deū meū ⁊ deū veſtrū. In hoc auteꝫ ꝙ ſubdit.Et dn̄o ieſu xp̄o. manifeſtat̉ ꝑſona filij. tacet autē de ſpirituſancto. quia eſt nexus patris ⁊ filij ⁊ intellectꝰ ex ambobus. vl̓ quia eſt donū vtriuſqꝫ intelligit̉ in donis de qͥbus dicit Gratia ⁊ pax q̄ per ſpiritūſanctum dant̉ īfra. 12.Hec omnia operat̉ vnus atqꝫ idē ſpiritus. ¶ Deinde cuꝫdicit Gratias ago deo meo. Incipit epiſtolarē tractatum⁊ primo gratias agit de bonis eoꝝ: vt correctionē ſuoruꝫdefectuū tolerabilius ferāt. Secūdo ponit eoꝝ inſtructionem ibi. Obſecro aūt vos fratres. Circa primū duo facitPrimo gratias agit de bonis que iam acceꝑant. Secūdo de bonis que infutuꝝ expectabant ibi. Expectātibusreuelationē. Circa primū duo facit. Primo ponit gratiarum actionē cū dicit: Gratias ago deo meo qui ſcilicet etſi ſit deus omnium ꝑ creationē ⁊ gubernationē tamen eſteius ⁊ cniuſlibet iuſti ꝑ fidē ⁊ deuotionē. psͣ. Deus mees tu ⁊ confitebor tibi. Oſtendit etiā quādo gratias agitcum. dicit. Semper quia hec gratiaꝝ actio ex charitatꝭ affectu ꝓcedit qͥ in eius corde aſſiduus erat ꝓuer. 17. Omni tempore diligit qui amicus eſt. ⁊ ꝙͣuis omni temporeeos diligeret ⁊ pro eoꝝ bonis gratias ageret actualit̓ tamen etiā pro eis gratias agebat omnibus horis quas habebat orationi deputatas. Oſtendit etiā ꝓ quibus gratias agit cū dicit. Pro vobis de quoꝝ ſcilicet bonis ꝓptercaritatis vnionē gaudebat. ſicut de ſuis. 3. Io. 1. Maiorēhoꝝ non habeo gratiā ꝙͣ vt audiam filios meos in veritate ambulare. Secundo oſtēdit materiā gratiaꝝ actionis⁊ primo in generali cum dicit. In gratia dei id eſt ꝓ gratia dei que data eſt vobis in chriſto ieſu id eſt ꝑ xp̄m ieſūIoh̓. .1. De plenitudine eius omnes nos accepimꝰ gratiam ꝓ gratia. Secundo in ſpeciali vbi primo oſtendit gratie abundantiā cū dicit. Quia in omnibus ſcꝫ que ꝑtinētad ſalutē. Diuites id eſt habundātes facti eſtis in illo ideſt ꝑ xp̄m ẜm illud 1. coꝝ. 8. Propter vos egenus facieſt vt illius inopia diuites eſſetis. Et expōit in quibꝰ ſintdiuites facti cū dicit. In omni verbo. vel quia omnibꝰ generibus linguaꝝ loquebant̉. Ul̓ qꝛ in verbo doctrine habundabant verbū antē nō ꝓferret̉ ordinate niſi ex ſciētiaꝓcederet. et ideo ſubdit In omni ſcientia id eſt intelligētia omniū ſcripturaꝝ ⁊ vniuerſalit̓ omniū q̄ ꝑtinent ad ſalutē. Sap̄. 10. Dedit illi ſcientiā ſanctoꝝ hoc autē qd̓ dicit apoſtolus referendū eſt ad eos qui erāt in eccleſia ꝑfectōres in quibus etiam alij minores has diuitias poſſidebāt ſicut aug. dicit ſuꝑ Ioh̓. Si amas vnitatē habes qͥſquis in illa alter habet. tolle inuidiā ⁊ tuum eſt qd̓ aliushabet quos cupiditas ⁊ inuidia nō ſeꝑat charitas iūgit.Scd̓o oſtendit rectitudinē dicēs: Sic̄ teſtimoniū xp̄i confirmatū eſt in vobis nō eſſet tectū ꝟbū doctrīe: neqꝫ rectaſciētia ſi a teſtimōio xp̄i diſcordaret. vl̓ ſi etiā xp̄i teſtimoniū nō firmit̓ ꝑ fidē cordibus īhereret: qꝛ vt dicit̉ Iac. 1.
Quilheſitat ſil̓is eſt fluctui maris qͦ a vēto mouet̉ ⁊ circūfert̉. Teſtimōiū aūt xp̄i dicit vl̓ qꝛ de ipſo ꝓphete p̄nūciauerunt ẜm illd̓ act̓. 10. Huic oēs ꝓphete teſtimōiū ꝑhibent. vl̓ qꝛ ip̄e xp̄s teſtimoniū ꝑhibuit ẜꝫ illd̓ Ioh̓. 8. Si2ego teſtimoniū ꝑhibeo de meip̄o veꝝ eſt teſtimoniū meū.Ael etiā qꝛ apl̓us in ſua p̄dicatiōe xp̄o teſtimoniuꝫ dedit.tact̉. 22. Nō recipiēt teſtimoniū tuū de me. Tertio tāgitgratie ꝑfectioneꝫ cū dicit. Ita vt nihil vobis deſit in vllagratia. qꝛ ſcꝫ in diuerſis ꝑſonis oēs gratias gratis datashabebāt. Ad diuinā em̄ ꝓuidētiā ꝑtinet vt abſqꝫ defectuneceſſaria largiat̉. psͣ. Nihil deeſt timentibꝰ eū. Et iteꝝInqͥrētes āt dn̄m nō minuēt̉ om̄i bono. ¶ Deinde ponitinfutuꝝ expectāda. Et circa hoc tria facit. Prīo pōit futuri boni expectationē dicēs: Vobis inꝙͣ nō ſolū habētibus gratiā in pn̄ti ſꝫ etiā expectātibꝰ infutuꝝ reuelatiōeꝫdūi nr̄i ieſu xp̄i qua ſcꝫ ſctīs ſuis reuelabit̉ nō ſolū ꝑ gloriam hūanitatis ẜm illd̓ Eſa. 33. Regē in decore ſuo videbūt. ſed etiā ꝑ gl̓iaꝫ diuinitatꝭ ẜm illd̓ Eſa. 4. Reuelabitur gl̓ia dn̄i. q quidē reuelatio hoīes beatos facit. 1. Io.3. Cū autē apparuerit ſimiles ei erimꝰ: ⁊ videbimꝰ eū ſicuti eſt. Et in hoc vita et̓na ꝯſiſtit ẜm illd̓ Ioh̓i. 7. Hec ēvita eterna vt cognoſcāt te ſolū veꝝ deū ⁊ quē miſiſti ih̓mxp̄m. Sicut aūt illi qͥbus xp̄s reuelat̉ ſūt beati in re: ita illi qͥ hoc expectāt ſunt beati in ſpe Eſa. 3. Beati oēs qͥ expectant eū. Et ideo de ip̄a expectatiōe gr̄as agit. ¶ Secundo on̄dit ꝙ hec expectatio nō eſt vana ex auxillo diuine gr̄e. Vnde ſubdit Qui ſcꝫ xp̄s qͥ ſpē dedit vobis huiꝰreuelationis etiā ꝯfirmabit vos in gr̄a accepta. 1. Pe. vl̓timo. Modicū paſſos ip̄e ꝑficiet ꝯfirmabit ſolidabitqꝫ. ethoc vſqꝫ in finē ſcꝫ vite vr̄e. Mat. 10. Qui ꝑſeueraueritvſqꝫ in finē hic ſaluus erit Nō aūt vt ſitis ſine peccato. qꝛſi dixerimꝰ qm̄ pctm̄ nō habemꝰ ip̄i noſmetip̄os ſeducimꝰ⁊ veritas in nobis nō eſt. vt d̓r Ioh̓. .1. ſed vt ſitis ſine crimine id eſt ſine pctō mortali i. thimo. 3. Miniſtrēt nullūcrimē habētes. ⁊ hoc inꝙͣ erit in die aduētus dn̄i nr̄i ih̓uxp̄i. qꝛ ſcꝫ qͥ ſine crimine inuenit̉ in die mortis: ſine crimīeꝑueniet ad diē iudicij ẜm illd̓ Ecc. 11. Si ceciderit lignūad auſtꝝ ſiue ad aqͥlonē in quocūqꝫ loco ceciderit ibi erit.Niſi aūt ſine crimīe nūc inueniat̉: fruſtra illā reuelationēexpectaret. ¶ Tertio ratōeꝫ ſue ꝓmiſſiōis aſſignat dicēs.ꝙ deꝰ vos ꝯfirmabit qd̓ debetis ſperare: qꝛ deꝰ eſt fidel̓.Deutro. 32. Deus fidelis ⁊ abſqꝫ vlla iniqͥtate. Per quēvocati eſtis in ſocietatē filij eius ieſu xp̄i dn̄i nr̄i. vt ſcꝫ habeatis ſocietatē ad xp̄m. ⁊ in pn̄ti ꝑ ſimilitudineꝫ gr̄e ẜmillud. 1. Ioh̓. 1. Si in luce ambulemꝰ ſicut ⁊ ip̄e in luce ēſocietatē habemꝰ cū eo ad inuicē. Et in futuro ꝑ ꝑticipationē gl̓ie. Ro. 8. Si cōpatimur vt ⁊ ſimul glorificemur.Nō aūt videret̉ eſſe fidelis deus ſi nos vocaret ad ſocietatē filij ⁊ nobis denegaret ꝙͣtū in ip̄o eſt ea ꝑ q̄ ꝑuenire adeū poſſemus. Un̄ Ioſue. I. dicit. Nō te deſera neqꝫ derelinquam.Lectio ſecunda.Bſecro aūt vos fratres ꝑ nomē dn̄inr̄i ih̓u xp̄i. vt idip̄m dicatꝭ oēs. ⁊ nōCſint in vob̓ ſciſmata. Sitis aūt ꝑfectiin eodē ſenſu ⁊ in eadē ſciētia. Significatumeſt em̄ mihi de vobis fr̄es mei ab his qͥ ſuntcloes: qꝛ cōtētiōes ſunt int̓ vos. hoc aūt dico qd̓ vnuſqͥſqꝫ vr̄m dicit. Ego qͥdē ſuꝫ pauli. ego āt appollo. ego ꝟo cephe. ego aūt xp̄iDiuiſus eſt xp̄s. Nunqͥd paulꝰ crucifixꝰ eſtꝓ vob̓. aut in nomine pauli baptizati eſtis.k iij
k iij