III. Ca.

Ltribuā eis in tꝑe. psͣ. Deus vltionum dominus. Naū. I.Deus emulator ⁊ vlciſcens dominus. Secundo ꝓbat ꝑauctoritatem qd̓ dictuꝫ eſt de beniuolentia exhibenda inimicis. In qͣ quidē auctoritate pͥmo ponit documentuꝫ vtſubueniamus inimicis in articulo neceſſitatis qꝛ hoc eſtde neceſſitate precepti vt ſupra dictū eſt. Et hoc eſt quoddicit. Sed ſi eſurierit inimicus tuus ciba illum. ſi ſitit potum da illi. Matth̓. 5. Benefacite his qͥ oderūt vos. Secūdo rōeꝫ aſſignat dicens. hoc em̄ faciēs carbones igniscōgeres ſuꝑ caput eius. Qd̓ quidē vno mō poteſt intelligi in malum vt ſit ſenſus ſi tu ei benefacias bonū tuū vertet̉ ei in malū qꝛ ex hoc incurret combuſtionem ignis eterni per ſuam ingratitudinē. ſed iſtē ſenſus repugnat charitati. contra quā ageret qͥ alicui ſubueniret vt ei ꝓueniret̉in malum. Et ideo eſt exponendū in bonum vt ſit ſenſus.hoc em̄ faciens id eſt in neceſſitate ei ſubueniens carbones ignis id eſt amorem charitatis de qua dicit̉ Can̄. 8.Lampades eius vt lampades ignis atqꝫ flāmaꝝ. congeres id eſt cōgregabis ſuꝑ caput id eſt ſuper mentē eius qꝛvt aug. dicit in libro de cathezizādis rudibus nulla ē maior ꝓuocatio ad amādū ꝙͣ preuenire amando. Nimis em̄durus animꝰ qͥ dilectione ⁊ ſi nolebat impendere nolit rependere. ¶ Deinde cum dicit. Noli vinci a malo ⁊cͣ. probat qd̓ dixit ꝑ rōem. Naturale eſt em̄ homini vt velit aduerſarium vincere ⁊ non vinci ab eo. Illud aūt ab aliquovincit̉ qd̓ ad illud trahit̉ ſicut aqua vincit̉ ab igne qn̄ trahitur ad calorem ignis. Si ergo bonus aliquis homo ꝓpter maluꝫ qd̓ ſibi ab aliquo infert̉ trahat̉ ad hoc ꝙ ei malefaciat bonum a malo vinceret. Si aūt econtrario ꝓpterbeneficiū qd̓ bonus ꝑſecutori exhibet eum ad ſuum amorem trahat bonꝰ malū vincet. Sic ergo: Noli vinci a malo ſcꝫ eius q̄ te ꝑſeqͥtur vt tu eum ꝑſequaris. ſed in bonotuo vince maluꝫ illius. vt ſcꝫ ei benefaciendo eum trahasa. Io. vltīo. Hec ē victoria q̄ vincit malū fides nr̄a. Iere.15. Ipſi conuerterent ad te ⁊ tu non conueteris ad eos.Incipit capitulū decimūtertiū.Mnis anima poteſtatibus ſublioVmioribus ſubdita ſit. Non eſt em̄poteſtas niſi a deo. Que autē ſūta deo ordinata ſunt. Itaqꝫ qui reſiſtit poteſtati: dei ordinationi reſiſtit. Quiautē reſiſtunt: ipſi ſibi dānationē acquirūt.Nam principes non ſunt timori boni operisſed mali. Uis autē non timere poteſtatem?Bonum fac ⁊ habebis laudē ex illa. Dei em̄miniſter eſt tibi in bonum. Si aūt malum feceris: time. Non em̄ ſine cauſa gladiū portatDei em̄ miniſter eſt vindex in iram ei qͥ malum agit. Ideoqꝫ neceſſitati ſubditi eſtote:non ſolum propter iram: ſed etiam propterconſcientiam. Ideo em̄ ⁊ tributa preſtatis.Miniſtri enim dei ſunt in hocipſum ſeruiētes. Reddite ergo omnibus debita: Cui tributum: tributū. cui vectigal: vectigal. cui timorem: timorem. cui honorē: honorem.Poſtꝙͣ apoſtolus oſtendit qualiter ſe debeat homo exhibere deo vtendo donis gratie eius: hic oſtendit quō debeat ſe exhibere ꝓximo ⁊ primo quantū ad ſuperiores. ſcd̓oquantū ad om̄es ibi. Nemini qͥcꝙͣ debeatis ⁊cͣ Circa pͥmū

duo facit. pͥmo inducit hoīes ad ſubiectionē quaꝫ debentſuperioribus. ſecundo ad exhibendū ſubiectiōis ſignū ibiIdeo ⁊ tributa preſtatis ⁊cͣ. Circa pͥmū duo facit. pͥmo ꝓponit documentum. ſecundo rationem aſſignat ibi. Nonem̄ eſt poteſtas ⁊cͣ. Tertio infert concluſionem intentamibi. Ideoqꝫ ⁊cͣ. Circa pͥmū conſiderandū eſt ꝙ quidā fideles in pͥmitiua eccl̓ia dicebant terrenis poteſtatibꝰ ſe ſubijci non debere ꝓpter libertatē quā conſecuti erant a xp̄oẜm illd̓. Io. 8. Si filius vos liberauerit vere liberi eritisSꝫ libertas ꝑ xp̄m conceſſa eſt libertas ſpiritus quā liberamur a peccato ⁊ morte ſicut ſupra. 8. dictū eſt. Lex ſpūsin chriſto ieſu liberauit me a lege peccati ⁊ mortis. Caroaūt adhuc remanet ſeruituti obnoxia ſicut ſuprā. 7. dictūeſt. Et ideo tunc nulli ſubiectioni homo ꝑ xp̄m liberatuserit obnoxius nec ſpūali. ſcꝫ nec carnali. Un̄ dicit̉. 1. cor.55. Cum tradiderit chriſtus regnū deo ⁊ patri ⁊ euacuauerit omnem pͥncipatū ⁊ poteſtatem. Interim aūt duꝫ corruptibilem carnem gerimus oportet nos dn̄is carnalibꝰſubiacere. Vnde dicit̉ eph̓. 6. Serui obedite dn̄is carnalibus. Et hoc eſt etiam qd̓ hic apl̓us dicit. Om̄is aīa poteſtatibus ſublimioribus ſubdita ſit. Poteſtates aūt ſublimiores hic dicunt̉ homines in poteſtatibus conſtituti qͥbus ẜm iuſticie ordinem ſubijci debemus. 1. Pe. 2. Subditi eſtote omni humane creature ꝓpter deum ſiue regi qͣſi p̄cellenti. Dicit aūt indeffinite poteſtatibꝰ ſublimioribꝰvt ratione ſublimitatis officij eis ſubijciamur etiam ſi ſintmali. Vnde. 1. Pe. 2. ſubditur. Subiecti eſtote nō tantūbonis ⁊ modeſtis ſed etiā diſcolis. Ꝙ aūt dicit oīs aīa ꝑſinodochen intelligit̉ oīs hō. ſicut ⁊ Gen̄. 17. Delebit̉ aīailla de populo ſuo. Vtit̉ autē hoc mō loquēdi qꝛ ſublectionem ſuperioribꝰ debemus ex aīo .i. ex pura volūtate ẜmilld̓. Eph̓. 6. Nō ad oculū ſeruientes quaſi hoībꝰ placentes ſed ex aīo cū bona volūtate. ¶ Deinde cū dicit. Nō ēem̄ ptās ⁊cͣ. ponit rōem admonitionis p̄miſſe. pͥmo quidēex parte honeſti. ſecūdo ex ꝑte neceſſarij ibi. Qui aūt reſiſtūt ⁊cͣ. Circa pͥmū duo facit. priº p̄mittit duo pͥncipia. ſecundo ex eis concludit ibi. Itaqꝫ q̄ reſiſtit ⁊cͣ. Primo em̄p̄mittit origineꝫ poteſtatis dicens. Nō ē em̄ poteſtas niſia deo. Quicqͥd em̄ cōmuunit̓ de deo ⁊ creaturis dicit̉. adeo in creaturas deriuat̉ ſicut patet de ſapīa Eccͣ. j. Oīsſapīa a dn̄o deo eſt. Poteſtas aūt de deo ⁊ hoībꝰ d̓r. Iob36. Deꝰ poteſtates non abijcit cū ⁊ ip̄e ſit potēs. Vnde cōſequēs eſt ꝙ humana ptās ſit a deo. Dan̄. 4. Dn̄abit̉ excelſus in regno hoīm: ⁊ cuicūqꝫ voluerit dabit illd̓ Io. 19Non haberes ptāteꝫ aduerſum me vllaꝫ niſi datū eſſet tibi deſuꝑ. Sed cōtra hoc eſſe videt̉ qd̓ dicit̉ Oſee. ę. Ipſiregnauerunt ⁊ non ex me pͥncipes extiterunt ⁊ nō cognoui. Ad qd̓ dicendū eſt ꝙ regia poteſtas vel cuiuſcūqꝫ alterius dignitatis pōt cōſiderari quantū ad tria. Uno quidēmodo quantū ad ipſam poteſtatē. Et ſic eſt a deo ꝑ quē reges regnant. Alio modo poteſt cōſiderari quantū ad modum adipiſcendi poteſtatem. ⁊ ſic qn̄qꝫ poteſtas eſt a deoquando ſcꝫ aliqͥs ordinate poteſtatē adipiſcitur ẜm ilud.Heh̓. 5. Nemo ſibi honorē aſſumit. ſed qͥ vocat̉ a deo tāꝙͣaaron. Quandoqꝫ vero non eſt a deo ſed ex ꝑuerſo hominis appetitu q̄ ꝑ ambitionem vel quocūqꝫ alio illicito modo poteſtatē adipiſcit̉. Amos. 6. Nūquid non in fortitudine noſtra aſſumpſimꝰ nobis cornua. Tertio modo poteſtconſiderari quantū ad vſum ipſius. ⁊ ſic qn̄qꝫ eſt a deo puta cum aliqͥs ẜm precepta diuine iuſticie vtit̉ conceſſa ſibipoteſtate ẜm illud ꝓuer. 8. Per me reges regnant ⁊cͣ.Quandoqꝫ aūt non eſt a deo. puta cum aliqͥ poteſtate ſibidata vtunt̉ ꝯͣ diuinā iuſticiam ẜm illd̓ psͣ. Aſtiterūt regest̓re ⁊ pͥncipes cōuenerūt in vnū aduerſus dn̄m ⁊cͣ. Dubitat̉ etiā d̓ p̄tāte peccādi vtꝝ ſit a d̓o. Ad qd̓ dicēdū ē ꝙ ip̄a