Druckschrift 
In epistolas Pauli
Entstehung
Seite
41v
Einzelbild herunterladen
 

Ad Romanos

gat. Primo quidē impietatē quā cōmiſerāt ꝯtra cultū d̓iUno quidē ꝑſequēdo miniſtros eiꝰ. qd̓ tangit dicēs:Dn̄e ꝓphetas tuos occiderūt. 3. regū. 18. Nunquid nonindicatū eſt tibi dn̄o meo quid fecerim interficeret Iezabel ꝓphetas dn̄i. Act. 7. Quē ꝓph̓arum ſunt ꝑſequuti pr̄es veſtri. Alio ꝙͣtuꝫ ad loca deo ſanctificataſcd̓m illud. psͣ. Incenderūt igni ſanctuariū tuū. Et ꝙͣtuꝫad hoc dicit. Altaria tua ſuffoderūt. Ande notandum eſt deutr. 12. dn̄s mādauit dicēs. Ad locuꝫ quem elegeritdn̄s deꝰ veſter de cūctis tribubus vr̄is vt ponat nomē ſuum ibi et habitet in eo venietis offerctis in illo loco holocauſta victimas vr̄as. Tn̄ ante edificationē tēpli permittebat̉ ppl̓us vt in diuerſis locis altaria cōſtrueret adcultū diuinuꝫ qd̓ qꝛ erat cōtra legem: edificato temploezechias rex piiſſimꝰ oīa huiuſmodi altaria deſtrui fecit.Et hoc eſt qd̓ dicit̉. quarti.. 18. Nōne iſte eſt ezechias:qui abſtulit excelſa altaria p̄cepit iude ihrl̓m ante altare hoc adorabitꝭ in ihrl̓m. qd̓ ergo ezechias fecit ex pietate hoc fecit achab iezabel ex impietate volentes cultūdei totaliter extirpare. Tertio allegat cōtra eos impietatem quā facere intendebāt dicēs. Et relictus ſuꝫ ego ſolꝰſcꝫ in cultū vniꝰ dei. Quod quidē dixit helias eo alij ita aꝑte manifeſtabāt ſe eſſe dei cultores. Dicit̉ enimde eo. Ecc. 48. Surrexit helias ꝓpheta quaſi ignisbum illiꝰ quaſi facula ardebat. Et querūt aīam meā .ſ. vtauferant. Miſerat .n. iezabel ad heliā. tertij.. 19. dicens. Hec mihi faciāt dij hec addant niſi hac hora craspoſuero aīam tuā ſicut aīam vnius ex illis .ſ. ꝓphetis baal quos occiderat helias. Deinde cuꝫ dicit. Sed quiddicit ⁊cͣ. Ponit diuinū reſpōſum dicens. Sed quid dicitſcriptura ibidem .ſ. dixiſſe illi .ſ. helie rn̄ſum diuinū.inꝙͣ qd̓ ſequitur. Reliqui mihi .i. in cultu meo non ꝑmittendo eos cadere in pctm̄. 7. milia viroꝝ. Ponit̉ certuꝫpro incerto ꝓpter ꝑfectionē ſeptennarij millenarij. qui curuauerūt genua ante baal .i. qui cultū dei d̓ſeruerunt. Fſa. 43. Oēm qui inuocat nomen meum in gloriam meā creaui. Deinde dicit. Sic ergo ⁊c. adaptat qd̓ dixerat ad ꝓpoſitum. Et primo ponit adaptationēdicēs. Sic ergo hoc tēpore in quo videt̉ multitudo populi deuiaſſe. reliquie .i. multi qui ſunt relicti ab illo excidio ſaluefient vel ſaluefacte ſunt ſcd̓m electioneꝫ gratiedei .i. ſcd̓ꝫ gratuitā electionē dei. Io. 14. me elegiſtꝭſed ego elegi vos. Scd̓o ex hoc infert ꝯcluſionem dicensSi aūt gratia ſalui facti ſunt. iam ex operibus eorum.Tit̓ 3. ex operibus iuſticie que fecimꝰ nos: ſed ſcd̓mſuā mīaꝫ ſaluos nos fecit. Tertio on̄dit ſequi cōcluſionē.ex p̄miſſis dicēs. Alioquin .ſ. ſi gratia eſt ex oꝑibuseſt gratia dicit̉ ex eo gratis dat̉.. 5. Iuſtificati gratꝭ gratiā ip̄ius. Deīde dicit. Quid ergo ⁊cͣ. Infertꝯcluſionem intentā. primo ponit dicēs. Quid ergoſcd̓m p̄miſſa dicemꝰ. Hoc .ſ. iſrael ꝙͣtum ad maioremmultitudinē populi eſt ꝯſequutꝰ qd̓ querebat .ſ. iuſtitiam. Et hoc intelligendū eſt qd̓ ſupra. 9. dictū eſt. iſrael ſectādo legē iuſtitie in legē iuſtitie ꝑuenit. Io. 7Queretis me inuenietis ita tn̄ electio .i. electi exiudeis ꝯſequuta eſt iuſtitiā. Ephe. 1. Elegit nos in ip̄o vteſſemꝰ ſancti. ceteri vero .i. alia pars populi excecati ſuntꝓpter ſuā malitiā. Sap.. Excecauit eos malitia eoruꝫScd̓o ibi. Sicut ſcriptū eſt ⁊c. Manifeſtat cōcluſionē ꝙͣtum ad vltimā ꝑteꝫ. Et pͥmo auctoritatē. Fſa. ſcd̓o perauctoritatē dauid ibi. Et dauid dicit. Circa primū notandum eſt apl̓us ꝯponit auctoritatē ex duabus. Legiturenim yſa. 29. Miſcui vobis ſpūm ſoporis. Et ꝙͣtum adhoc dicit. Dedit deus illis ſpūm cōpunctionis qd̓ ꝑtinetad ꝑuerſitatē affectus. Cōpunctio em̄ importat quandaꝫcordis pūctionem ſiue dolorē. Eſt ergo quedā bona com

punctio qua quis dolet de ꝓprijs peccatis. ſcd̓m illd̓. p̄ſ.Potaſti nos vino cōpunctionis. Eſt aūt mala cōpunctio .ſ. inuidie qua qͦs dolet de bonis alioꝝ. Hunc ergoctionis id eſt inuidie ſpūm eis dedit deꝰ quidē inimittendo maliciā ſed ſubtrahendo gratiā. ſicut ſupra. 10. dictum eſt. Ego ad emulationē adducaꝫ vos in gentem.Item legit yſa. 6. Exceca cor populi huius et aures eiusaggraua oculos eius claude ne forte videat oculis ſuis auribus ſuis audiat. Et ꝙͣtum ad hoc deſignās defectūcognitiue virtutis ſubdit. Oculos vt videāt ſcꝫ per ſeipſos ꝙͣtum ad miracula que xp̄us eis videntibus fecit.Et aures vt audiāt ſcꝫ fructuoſe doctrinā xp̄i apoſtoloꝝ. Yſa. 42. Qui vides multa nōne cuſtodies? Qui apertas aures habes nōne audies? Addit aūt apoſtolꝰ deſuo. Uſqꝫ in hodiernū diem. qꝛ in fine mundi videbūt etaudient quādo cōuertentur corda filioꝝ ad patres eoruꝫvt dicit̉ Mal̓. vltimo. Deinde dicit. Et dauid dicit⁊c. ponit ad idem auctoritatem dauid. In qua primo tangit occaſionem defectus iudeoꝝ dicens. Fiat menſa eoꝝid eſt malitia qua peccatores reficiunt̉. Iob. 20. Cuꝫ dulce fuerit in ore eius malum abſcōdet illud ſub lingua ſuaQue quidem menſa eſt coram ipſis quādo ex certa malitia peccant. hoc quidem ſit in laqueum quādo ex ea paratur tentatio ad peccandū. yſa. 24. Qui explicauerat ſede fouea tenebitur laqueo. Et imcaptionem quādo delectationi ſuccumbit per ſenſum. yſa. 8. Capientur irrētiētur. Et in ſcandalum id eſt impactionem caſus quādo ruunt de peccato in peccatuꝫ. p̄ſ. Pax multa diligentibꝰ legem tuā eſt illis ſcandalū. Et in retributionem illisqn̄ ſcꝫ puniētur ſuis peccatis. Ul̓ qꝛ hocip̄m eſt retributio delictoꝝ qꝛ deꝰ eos ꝑmittit ſic cadere. psͣ. Redderetributionē ſuꝑbis. Ul̓ menſa eſt ſacra ſcriptura iudeisappoſita. ꝓuer. 9. Propoſuit mēſam ſuam. Que quidēſit in laqueuꝫ quādo occurrit aliqd̓ ambiguū. In captionem qn̄ male intelligit̉. In ſcandalū qn̄ ruit in ꝑtinatiaꝫerroris. Et in retributioneꝫ vt ſupra. Scd̓o ponit ip̄m defectū ꝙͣtuꝫ ad cognitiuā virtutē dicit. Obſcurent oculi eoruꝫ ne videant qd̓ magis p̄nunciando ꝙͣ optando dicitur. Ephe. 4. Tenebris obſcuratuꝫ hn̄tes intellectumEt ꝙͣtum ad effectum cum dicit. Et dorſum eoꝝ id eſt liberum arbitrium quod portat ad bona ad mala ſemꝑ īcurua id ē īcuruari ꝑmitte ab eternis ad tēporalia a rectitudīe iuſtitie ad iniqͥtatē. yſa. 51. Incuruare vt trāſeamꝰ.Lectio ſecunda.Ico ergo nūquid ſic offenderunt vtdcaderēt? Abſit. Sed illoꝝ delicto: ſalus eſt gentibꝰ vt illos emulentur. ſi delictū illoꝝ diuitie ſunt mūdi: diminutio eoꝝ diuitie gentium: quantomagꝭ plenitudo eoꝝ. Uobis em̄ dico gētibus. Quādiu quidē ego ſuꝫ gentiū apoſtolus. miniſterium meū honorificabo: ſi quo ad emulādum prouocem carnē meā ſaluos faciā aliquos ex illis. Si enim amiſſio eoꝝ reconciliatio ē mundi que aſſumptio niſi vita ex mortuis? ſi delibatio ſctā eſt: maſſa. Et ſi radix ſancta: rami.Poſtꝙͣ apoſtolus oſtendit caſus iudeoꝝ eſt vniuerſalis. hic incipit oſtendere caſus eorum non eſt inutilis neqꝫ irreparabilis. Et circa hoc duo facit. Primo on̄dit caſum iudeorum eſſe vtilem et reparabilem. excludit gloriam gentilium iudeis inſultantium ibi. Qd̓ ſi ali