IX. Ca.

ligit prefert eum alijs eligendo. Sicut autem dilectio dequa hic loquitur ꝑtinet ad eternam dei predeſtinatineꝫ:ita e tiaꝫ odium de quo hic loqͥtur ꝑtinet ad re ꝓbationēqua deus re ꝓbat peccatores. Nec eſt dicēdū ꝙ iſta re ꝓbatio ſit temporalis. quianihil tēporale eſt in voluntatediuina ſꝫ eſt ab eterno. que quidem quātū ad aliqͥd cōuenit cū dilectiōe vel p̄deſtinatiōe. ꝙͣtū aūt ad aliqͥd differtConuenit quidem ꝙͣntū ad hoc ꝙ ſicut predeſtinatio eſtpreꝑatio glorie ita reꝓbatio eſt preparatio pene. eſa. 3º.Peparata eſt ab heri thophet a rege preparata. Differtautem quantū ad hoc ꝙ predeſtinatio importat preꝑationem meritoruꝫ quibus ꝑueiitur ad gloriā. ſed re ꝓbatioimportat preꝑationē peccatorū qͥbus ꝑuenitur ad penā.Et ideo preſcientia meritorū non poteſt eſſe aliqua ratiopredeſtinationis. qꝛ merita preſcita cadūt ſub predeſtinatione. ſed preſciētia peccatorū poteſt eſſe aliqua ratio reꝓbationis ex ꝑte pene que preꝑatur re ꝓbatis inquātuꝫſcꝫ deus ꝓponit ſe puniturū malos ꝓpter peccata que aſeipſis habent non a deo. Iuſtos aūt ꝓponit ſe premiaturum ꝓpter merita que a ſeip̄is nō habet. Oſee. 13. Perditio tua iſrael. tantum ex me auxilium tuum.Lectio tertia.Uid ergo dicemus Nunquid iniqͥtas apud deum? Abſit. Moyſi enimdicit. Miſerebor cui miſertus ſuꝫ etmiſericordiam preſtabo cui miſerebor. Igitur non volentis neqꝫ currentis: ſed miſerētis eſt dei. Dicit enim ſcriptura pharaoni:Quia in hocipſum excitaui te vt oſtendamin te virtutem meam. et vt annuncietur nomen meū in vniuerſa terra. Ergo cuiꝰ vultmiſeretur. et quem vult indurat.Poſtꝙͣ premiſit apl̓us ꝙ ſcd̓m dei electionem vnus alteri prefertur non ex operibus ſed ex gr̄a vocantis: hic inqͥrit de iuſticia huius electionis. Et primo ꝓponit dubitationē. ſcd̓o ſoluit ibi. Abſit. Moyſi ⁊cͣ. tertio obijcit contra ſolutionem ibi. Dicis itaqꝫ mihi quid ad hec ⁊cͣ. Dicit ergo primo. Dictuꝫ eſt ꝙ deus ſine merito precedentevnum eligit et alterū re ꝓbat. Quid ergo dicemus? Nūquid per hoc ꝓbari poteſt ꝙ ſit iniquitas apud deum. videtur ꝙ ſic. Pertinet enim ad iuſticiam in diſtributionibus vt eqͣliter equalibus diſtribuatur. hoīes auteꝫ remota differentia meritorum ſunt equales Si ergo abſqꝫconſideratione meritorum deus inequaliter diſtribuitvnum eligens et alium re ꝓbans. videt̉ ꝙ ſit in eo iniquitas qd̓ eſt contra illud qd̓ dicitur deutro. 32º Deus fidelis et abſqꝫ vlla iniquitate. psͣ. Iuſtus es dn̄e et rectū iudicium tuū. Eſt autem ſciendū ꝙ origenes hanc obiectionem ſoluere volens incidit in errorē. Ponit enim in ſuoꝑiarchon deum ab initio ſoluꝫ creaturas ſpūales feciſſe.et omnes equales ne ex eorum inequalitate poſſet ſcd̓mrationē predictā iniqͥtas deo aſcribi. ſꝫ poſtea creaturarūdiuerſitas ſubſecuta eſt ex diuerſitate meritorū. Nā illarum creaturarū ſpūalium quedā per amoreꝫ cōuerſe ſuntad deum plus vel minus et ſcd̓m hoc diſtincti ſunt ordines angelorum. quedam vero auerſe ſunt a deo plus velminus et ſcd̓m hoc alligate ſunt corporibꝰ vel nobilibusvel ignobilibus. quedam quidē celeſtibus corporibus. q̄dam autem corporibus demonū. quedā autē corporibushominum. et ſcd̓m hoc ratio cōdendi et diſtinguēdi creaturas corporeas eſt peccatum ſpūalis creature qd̓ eſt cō-

tra id qd̓ gen̄. 1º dicitur Uidit deus cuncta que fecerat eterant valde bona. per qd̓ datur intelligi ꝙ cauſa ꝓducēdi creaturas corporales eſt bonitas vt dicit aug. 13º de ciuitate dei. Et ideo hac opinione reiecta. videndum eſt qͣliter apoſtolus dubitationē ſoluat cum dicit. Abſit Moyſi enim dicit ⁊cͣ. Et circa hoc duo facit. primo ſoluit obiectionem predictam quantum ad dilectionem ſanctoruꝫſcd̓o quantum ad odium ſeu re ꝓbationem malorum ibi.Dicit enim ſcriptura ⁊cͣ. Circa primum duo facit. primoꝓponit auctoritatē ſcripture: ex qua ꝓcedit ſolutio. ſcd̓oex ea concluſionem inducit ibi. Igitur nō volētis ⁊cͣ. Inducit autem auctoritatem que habetur exo. 33º vbi dixitdn̄s moyſi ſcd̓m litteram noſtram. Miſerebor cui voluero et clemēs ero in quē mihi placuero. ſed apl̓us induciteam ſcd̓m litteram. lxx. dicens. Moyſi enim dixit dn̄s.Miſerebor cui miſereor et miſericordiam p̄ſtabo cui miſerebor. vbi ſcd̓m ſuperficiem littere oīa bona noſtra deimiſericordie aſcribuntur ſcd̓m illud Eſa. 63º Miſeraonum dn̄i recordabor: laudem dn̄i ſuꝑ oībus que reddiditnobis. Et Tren̄. 3º Miſericordie domini ꝙ non ſumusconſumpti. multe enim ſunt miſerationes eius. Exponit̉autē hec auctoritas in glo. dupliciter. et ſcd̓m hoc ex auctoritate hac dupliciter ſoluitur queſtio et obiectio. Unomodo ſic. Miſerebor cui miſereor id eſt illi qui eſt dignꝰmiſericordia. et ad maiorem expreſſionem iterat dicens.Miſericordiam preſtabo cui miſereor. id eſt cui dignumiudico miſereri. ſicut et in. psͣ. dicitur. Miſertus eſt dn̄stimentibus ſe. Et ſcd̓m hoc licet miſericorditer ſua impēdat tamen ab iniuſticia excuſatur. quia dat quibus dandum eſt et quia non dat cui dandum non eſt ſcd̓m rectitudinem ſui iudicij. Sed miſereri cui dignum eſt poteſt intelligi dupliciter. Uno modo vt intelligatur aliquis dignus miſericordia. ꝓpter opera preexiſtentia in hac vitalicet nō in alia vt poſuit origenes qd̓ pertinet ad hereſimpelagianorum qui poſuerunt gratiam dei hominibus ſecundū merita dari. Sed hoc ſtare non poteſt quia ſicut ſupra dictum eſt ipſa etiam bona merita ſunt homini a deoet ſunt predeſtinationis effectus. Alio modo poteſt intelligi vt aliquis dicatur dignus imiſericordia. non ꝓpter aliqua merita precedentia gratiam ſed ꝓpter merita ſubſequentia. puta vt dicamus ꝙ deus dat alicui gratiam ⁊ꝓpoſuit eam ab eterno illi ſe daturum quem preſciuit eabene forre vſurum. Et ſcd̓m hoc intelligit glo. ꝙ miſeretur cui miſerenduꝫ eſt. Vnde dicit. Miſerebor cui miſertus ero id eſt illi miſerebor vocando: et gratiā apponēdocui preſcius ero ꝙ miſericordiā daturus eſſeꝫ ſciens illūconuertendum et apud me ꝑmanſurū. Sed videt̉ ꝙ nechoc conuenienter dici poſſit. Manifeſtum eſt em̄ ꝙ nihilpoteſt poni vt ratio predeſtinatiōis qd̓ eſt predeſtinationis effectus etiam ſi acciplatur ꝓ vt ē in dei preſciētia. qꝛratō p̄deſtinationis p̄intelligitur p̄deſtinationi. effectusautem in ipſa includitur. Manifeſtum eſt aūt ꝙ om̄e deibeneficiū qd̓ hoīni cōfert ad ſalutē eſt diuine p̄deſtinationis effectus. diuinū aūt beneficiū: non ſolū extendit ſe adinfuſionē gr̄e qua homo iuſtificatur ſed etiā ad gr̄e vſumſicut etiam in rebus naturalibus non ſolum cauſat ipſasformas in rebus ſed etiā ip̄os motus et oꝑationes formarum eo ꝙ deus eſt principium oīs motus cuiꝰ oꝑationeceſſante a mouendo ex formis nullus motus vel operatioſeqͥtur. Sicut aūt ſe habet habitꝰ gr̄e vl̓ virtutꝭ in aīa advſuꝫ ip̄ius: ſic ſe habet forma naturalis ad ſuā oꝑationēEt ideo dicitur Eſa. 26. Oīa opera naſtra operatus es īnobis dn̄e. Probat autem hoc ſpeciali ratione areſtotiles de operibus voluntatis humane. Cum enim homohabeat potētiā ad oppoſita. puta ad ſedēdū vl̓ nō ſedēdūoportet ꝙ reducat̉ in actū ꝑ aliqͥd aliud. Reducit̉ autem