Druckschrift 
Disputatio Philosophica De Causis
Einzelbild herunterladen
 

Deinde,fi datur objcchim, cujus propter latitudinem reliquee difei-plinat non funt capaces, fequitur,quod detur difciplina, qua: hoc obje-ctum explicet.At verum eftprius.Ergo & poft. Ratio confcqu entix: Quiaquot funt diverfa objedta, tot funt diverfe fpeciesdifciplinarum. Nam ,

difFercntiafpccificacujuslibetfcientix fiimiturex ejus objecto:& omnisfcientia accipit unitatem fpecificam ex unitate fubje&i proprii & adae-quati,circa quod verfatur. Antecedens probatur: Quia nulla eftaliadi-fciplina,qux de ente poteft agere, qua ens eft. NeclpecialisrNamPhy-ficaagitde corpore naturali, quatenus eft naturale. Mathematica agit decotpore quanto,quatenus eft quantum. Nec generalis. Logica enima-git quidem de omni ente & non ente, fed non de ente, qua ens eft,fedqflatenus notionibus fecundis velatum & opertu m,feu ente rationis. Er-go relinquitur, quod adhuc aliud fit objcCtum ab his diverfiim, circaquodfolaMetapliyfica verfetur. Alterum argumentum Rami,quodat~tinct,kborat fallacia confequentix: Ex antecedenti non infertur necel-fanbconfcquens.' Quia nihil obftat, quo minus res una & eadem in di-verfispolLit confiderari difciplinis, fed non eodem modo & relpectu.

Nam fobjedtum confiat duabus partibus, materia nimirum,feu re con-fiderata,&forma,feu modo conuderandi. Quoad materiale,poteft qui-demlubjectum unum & idem efle commune multis difciplinis: fed quo-ad formale,unius fit & eft proprium. Nam ficut forma determinatur res&reftringitur; ita formale fubjedH fubjedhim ad ceitam quandam rc-ftringitdifciplinam. Hsec obiter. Eodem modo caufa poteft confiderariin multis difciplinis (non eodem refpedtu, feu confiderandi modo,feddiverfo)& nihilominus primario locum habere in certa quadam difei- /

piina.CaufaenimaMetaphyficoconfideratur,qua caufa eft: a logico ve-ro qua argumentum eft, feu quatenus confert ad modum bene disferen-di,vel,quod idem eft,a Metaphyfico realiter, a Logico intcntionaliter.

Kefpondeo igitur limitando hoc modo: Si in Logicis agitur de caufis, qua :caufe 1 funt,non eodem modo &c refpedtu in exteris difciplinis de his eritagendum.Jamin antecedente apparet falfitas. Nam utfiipra didhnn,m i!

Logicisnonagiturdecaufis,in quantum caufe,fedin quantum argumen-ta funt & conferunt ad modum benedisferendi. Quam frivolx igiturfintallatx Rami rationes, ex his,qux dici a funt,liquido conftat. Nosver Thefisaf-ro thefin affirmantem, & quidem redte cum Ariftotele tanquam recc-ptam,&abomnibuspene Philofophis approbatam,defendimus,moti his *

A iij