294 CHRONICA REGIA COLONIENSIS. CONT. V. A. 1248.

tissime patuit, quod capsa trium regum de loco suo in medioecclesie constituta® ad ianuam ecclesie ante succensionemignis delata fuerat, non timore ignis, sed timore quassationismurorum, et cum multo labore, cum ecclesia tota fumoimpleretur, [exportata 15 ] sine aliqua lesione integra est ser-vata. Conradus autem archiepiscopus, prelatis ecclesiasticis,nobilibus terre ac ministerialibus suis evocatis innumerabili-que multitudine populi verbo c exhortationis per predicatoresattractis, post completionem solemnis misse in die assump-Aug. 15. tionis beate Marie virginis primarium Iapidem ponit, tamauctoritate domini pape quam sua propria et legati necnonet omnium suffraganeorum Coloniensis ecclesie indulgentiahucusque inaudita fidelibus data, qui suas vel darent d velmitterent elemosinas ad fabricam ecclesie memorate. Ab illoergo tempore fundamentum nove basilice beati Petri, scilicetmaioris ecclesie in Colonia, mire latitudinis et profunditatislargis sumptibus est initiatum.

Eodem anno Conradus archiepiscopus Coloniensis adsuccursum archiepiscopo Treverensi 1 ferendum properatcontra multos nobiles et potentes partium superiorum, quitam precibus quam pecunia multa Zornonis marescalci e - 2electi venerant solvere obsidionem castri Turun, de quoiam prorsus propter penuriam victualium defecerant f defen-sores. Per cuius archiepiscopi Coloniensis" sagacitatem etindustriam quidam potentes ex his qui convenerant ad recon-ciliationem archiepiscopi Treverensis indilate admittuntur,alii metu Coloniensis territi 11 fugam ineunt. Et sic castrumTurun, quod erat latibulum predonum et malleus transeun-tium, in potestatem devenit Coloniensis et Treverensis archi-episcoporum. Qui illud, destructa turre episcopi EngelbertiColoniensis archiepiscopi olim ibidem exstructa, factoquemuro intermedio, inter se dividunt suamque partem quilibetsuis munit 1 .

Ipso anno Ludovicus k rex Francie revelationibus diviniset signis patenter crebrescentibus incitatus, ad liberationemTerre Sancte expeditionem movit, instrumentisque belliciset machinis artificiose compositis, necnon victualibus affluenterpreparatis, cum uxore secum adducta apud Massiliam mareconscendit Lymociumque'•» civitatem [Cypri 111 ], quibusdam"

a) statuit constituta D 2. b) deest DI. c) vero DI. d) vel darent des. D 2.e) marschalei D 2. f) deficerent i) 2. g) deest D 2. b) tanti D 1. i) munivitsuis D 2. k) Loduwicus D 2. 1) Innocumque D 2. m) deest DI. n) cura

quibusdam D 1.

1) Arnoldo II. A. 2) Of. O. Trev. cont. SS. XXIV, p. 408 sq.

3) Limisso. A.