292 CHRONICA REGIA COLONIENSIS. CONT. V. A. 1247. 1248.

ubi prohibetur transire ab Henrico rege Sardinie, filio natu-rali imperatoris; post longam moram ad propria® rediit.

Dec. 13. Rex novus castrum Werde 1 in die Lucie obsidere in-cepit 1 ’. Ante 0 hoc tempus castrum Noviomagum per comi-tem Gelriensem 2 idem rex cepit.

Anno Domini 1248.

Henricus dux Brabantie moritur in Ianuario. Ineodem mense novus rex cum legato descendens d in inferiorespartes Rheni, venerunt in Traiectum, legato exhortante etinducente e homines per quos transierat ad crucis assump-tionem contra civitatem Aquensem. In Traiecto autem cuminter homines f ipsorum et cives quedam modica fuissetsuborta seditio et ob s hoc passim tumultuatio fieret a populo,rex et legatus non h sine rubore et indignatione celeriterrecesserunt. Veniens autem legatus Coloniam, predicavitibidem crucem contra Aquenses, verbo predicationis laicosattrahendo, prelatos autem et plures clericos partim exhor-tatione partim comminatione cruce compulit signari, latasententia contra renitentes 1 . Quam tamen sententiam excom-municationis ad petitionem domini Coloniensis archiepiscopi kaltera die relaxavit, quemlibet relinquens 1 sue conscientiepreter illos, qui per gratiam domini pape beneficia obti-nuerant m vel eam prosequebantur". Hinc legatus ascenditad partes superiores Rheni versus Argentinam, ubi honorificedicitur esse receptus. Interim novus rex Wilhelmus cum

Apr. 29 . suis fautoribus civitatem Aquensem 3. 0 Kal. Maii obsedit 3 .Cumque in occasu solis quidam ex obsidentibus, avidi fameet laudis, primum insultum contra unam portam insegniterPadorirentur, tam milites quam plebei interiores egredientes,eis viriliter occurrerunt. Initoque utrinque acerrimo con-flictu, quibusdam de exterioribus ibi prostratis et ex impro-viso i cadentibus in cellaria domorum extra muros infractarumaqua repleta 0 , ceterisque fugientibus, Aquenses ibi preva-luerunt. Et licet ex hoc conflictu timor maximus essetincussus toti exercitui s regis, Aquenses sine alio damnoexercitus regis, tenebris eos arcentibus, sunt regressi. Inhoc conflictu de exterioribus periit nobilis 1 vir de Perwyss"- 4et quidam tam milites quam satellites, quorum corpora cir-

a) sua D 2. b) coepit D 2. c) Ante — cepit des.D 2. d) descendentes D 2.

e) indicante D 2. i) honorabiles DI, g) ab D 2. h) non sine des. D 2.

i) renutantes D 2. k) deest D 2. 1) suae rei. D 2. ra) obten. D 2. n) pers. D 2.

0) deest D 2. p) insigniter D 2. q) in exprovisoDl. r) repletis DI. 2.

s) r. ex. D2. t) n, vir des. D 2. u) Perwich D2.

1) Kaiserswerth. 2) Ottonem. A. 3) Hoc in dubium vocant diplo-

mata Wilhelmi regis ; cf. dissertationem meam p. 35 sq. C . 4) Gode -

fridus dominus de Pirweis (Perwez prope Gembloux) memoratur in chartis

a. 1247, De Smet 1 Chron , Flandr . II , p . 898 sqq, H.-H,