Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
30v
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

N

d e s i m

plari bgmt rnbi.-egrana qnindecim,qui error fequntnsarithmeticas notas vulgares videtur.figriari enim fo-let boc pa&o. 15. Ex hac etiam conic£lnra putant ali~qui recentioves,quumpridribns verbis legitur (mtmixgrana 1 1) legendim grana vndecim . ftgnificatenimnota h.-ec (11 )modo duo,modo vndecirn. CMerum (icde Monachorum lektione aliquid dicam) quum jluic.cap.475. lib.i.vbide murnia agit,collap/is inpeUus,[iomachu,& iecur,vnius tantum Kirat. 1 .granornm trium,autfe~cundum q!tofdam,quatuor pondere,mumiam exhiheatcum duobtts danich,ide(i,granis fex,aut fecttndum ali-quos feptem,fiue 0B0 luti armeni,& alio danich,cr6cicurh .aqua folani: non video ego certe quantnm huicconietlur&jitfidendum.

.Totio eittsnifttfiefiddrach. i.& 5 .vfqite addrach-mars 10) Excellitprofecto hxc rhabarbari menfitra,ftqwtidianam experientiam animaduertimus. QjiareManardusnon temere de errore commom-.it. Tejiantnrquidam inantiquiff. codice legiffe drach.4.. T^osveroinnoflro manufcr.fcriptum inuenimus dracb. 10.roma-rla,& obferuata apud medicos pro denario rnrnero no-ta. patamus atttepro V. nota,qu& germana erat lectioj&pro quinarionttm''ro ponitur, X. denartjnumerino-*tam fcriptoris ofcitantia irrepfiffe,atqueboc pafio e.veo errorepro qttinque drach. 1 o.fiuffe deinceps repofi-tai. Hic aute errorvt pro V. reponaturXJitera,qudminfcribendo jit fncilis,niillusnonvidet.

n)e cafia fijiulx. Cap. VI.

A NT fiftulaeftdc medicinis,in quibus

cftfiduciaiuuamcntorum,&eftfi"e

nocumento,carens acuitate,& mor-dicatione, & omni exceflii lasdente,ftiper cuius cxhibitione prajfumitur in omniietate,ita quod pueris,& prccgnantibus.

Electio . Eleclio eius conltatin fex pro-prietatibus. Vt fit arundo,eius crafla,plena,Jplendens, & mulri ponderis. & fit pulpa eiuswlchdchs,8c pinguis.& haufta ex arundine con-leiruata in vaiis pigritatur.

Coiiplexio, &c proprietas .Eft xqualisde-clinas ad latus caliditatis,ct eft humida in primogradu,& eft lenitiua, refolutiua, clarificatiua sa-guinis,fedatiua acuitatis eius, & cholcrce rubea;.

Rectipicatio . Non eft in ea nocu-mentum apparens pra'ter,quod nocet debiliahabentibus vilcera, & lubrica. Remouetur abeahoc nocumentum in pcrmixtione myroba-lanorum,& rhabarbari cum ca, & aqua mafti-chis,&lpica:,cumea,&rimilitercftmedicamenbonum. & quandoquc neceffe eft ci lubricita-temaddere, & proprie in deficcatione vilceru,quare fapientes admiicucrunt cum ea oleumamvgdalarum dulcium. Diuretica quoque fa-ciunteamdeclinaread vias vrince, quarenecel 1faria efteorum permixtio,quando oportetme-bris fecunda; expulfionis conferre. Et ipfa eft detardc,& debiliter folutionem facicntibus, pro-pter quod miiccnda cuili ca funt quxdam ex rc-busacuitatcm habentibus, (icutalhafce, & hvi-fopus, vigorant, enim cius folutionem. Et nia--gis adhuc ficcuin quoddam ex ventrem foluen-tibusmiiccatur. Et iplaquidem cumaquaca-iei eft nobilis operarionis.

p l 1 c 1 b v s

E Pos sb . Mnndificat faiiguiiicm,& cbmpefcicomncm acuitate,& fedat flidnl, & prOpric cumfucco endiuic,aut folatri,aut tarafa.co,in quibusaduenitiam dcpuratiofecundum artem.&ipfaquidem mundificat ftomachum,& educit cho-lcra,&phlegma,&operaturillud finenocume-to,& exceifu, carct enim mordicationc. &ip(aquidelenit peclus,& »utt,&refoluitapbftemataacuta in eis.& confcrt calefadioni renu supta cudiureticis,&infufioneliquiritie,& f phibctgenc-ratione lapidis lncis, & confert febribus calidis.

De cafia fiftula. Cap. VI.

Afia filtula calido fngidoteperata,niii SYLV.quod paulo eft caJidior, humida pri-mo gradu, cJementer Sc mnoxie a ve-triculo bilcm, & pituitam purgatle-niendo,febnbus indeortis coieit, fanguinem hacratione puriorem reddit,ac eius fanguinis,& bilisflaua: acrimoniam fragit,refoluitthoracis,& puJ-monis,& aipcrx artenar phlegmonas,ea/cjucpar-tesJenitipfamor/us expcrs,htim iedat, pr;rfertimfumpta cum fucco intybi, vel cichonj, vcl foJani,artedeputato . Intemperiem denique renum cali-dam mitigat,cum diureticis fumpta,& glyc\ r rrhi-%x decotto, ob idque calculum in his gigni pro-hibet. Dcligenda eftfiftula infigm, pJcna,ob idgraui,fplendente foris,ac etiam inpulpa pingui,]ux' recens fumeda cfi potius,quam vafis feruata.

1 autem vifcera funt hcciora, cafiac lubricitas au-^ genda eft oleo amvgdalarum dulcium :fidebilia,& lubricafint,minueda myrobalanis,veJ rhabar-baro,vel aqua cum maftiche coCfa,veI lpica addi-ta.fi ad vias vrinarias ferri eam volumus,vreticamifceantur. Quoniam verotardius,& imbecilhuspuvgat,acre ahquid(qualethymuin,hyflopum,)adionem eius intcndens rm7ccatur,aut potius ali-quid medicamentorum vaJenter purgantium.efh-caciu/t-]ue purg.it hxc,fi ex fero laCtis propinetur.Tam eft benignum, & innoxium hoc medica-mentum,vt omni artati, &i pfis ctiam pueris, &prargnantibus tuto /iimatur.

De cafiafflttla.

. } hac non fcripferimt antiqui,fed nitularem ilhm M ANA.

I / vocauemnt, qiiam nunc cafiamligneam vufgus Cafmfijh.uappcllat,res tamen nobilisefl hic Mefuxeafia, & quaadaluumleniendam,& lani,& a:grotates,/iue mane ,fi-./»«/« ann.ueparumante cibu,tutovtuntur. Condiricrepit,& lac-charorecensin eundem vfum,in quem lcnima quoqueefficacia (unt,longeque magis,quamfntraneus liquor.

HViiisliofimMcfuesomiiit;quocJlitmedicamentumtutifli- SY LV.mum.hodic<iafur,cortice, meinbraiils,& icmunbuspcrcri-brum purgar.i,ab vnciadmiidiaad /efcunciam, vel dracli.i o. ma-lie.vdantec^iM.fcd paulo aate paftusduos.trcs, proximos,eaamdracJi.t.3.4.cfamrlus,quibns eft aluus natura pignor,in cjue v/iunquibtifdain iucundius cft pulpam l.tta caltclli cufpide exccptam,deuorarc, Coiidiram /acciiaro ab mdigems,dum( reccnseit,oileu-dunt Veneti,&; Liiiitani. Quamautem vim purgatoriam tribuitMauardus iemini iplius,m.uorem, iciiicet, quam pu/pa - ipii,rcnrccipiendam confirmat Mula fuo multiplici expenmcnto.Cprtcxvero huius ad menfes mouendos,aut partu luuandum inefficaciorcit multo,quani aiix arom.mc.e,«(e c;ua nos ia (implicibus.

CafiiA