Druckschrift 
Joannis Mesuae Opera : de medicamentorum purgantium delectu, castigatione, & usu, libri duo ; quorum priorem Canones universales, posteriorem de Simplicibus vocant, Grabadin, hoc est Compendii secretorum medicamentorum, libri duo, quorum prior Antidotarium, posterior de Appropriatis vulgo inscribitur ; cum Mundini, Honesti, Manardi, & Sylvii in tres priores libros observationibus, quae vulgo cum his prodire consueverunt, his accessere Plantarum in libro simplicium descriptarum Imagines ; atque item Joannis Costaei annotationes
Entstehung
Seite
25r
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

D E SIMPLJCIEVS. i f

Quapropter caucaut ab eius acceptio .ne patien- A nu; ttihendaqmdcm purgat^taaeis autem pajrtes +

tcskriloiicmihipus. | ^auecrgo aaiealpcn in quaspermeat, tergendo. f Bilem,pituitamq; pur-

tcmporibus fngaUs. Excoiticut cnim & folu- gat,ob,daftkbhusvenmcuh, &ccrebri", &reli

tl0 D o1i C ? SSur.5,% ad diach., Et * *f»n, ^

r. r , oom,hcpraccauet,vteiuscreberf vfuslenluuin- + y *

lntuhonisaDaiu. i .viqucaaaiacn.3. r 7 ' . m pt.&

ltiumenta,or corpus rebcjuum,nuJJo inlanabili af i>« «w

. feftutentarifinat, fedfenfiisacuat, cogitationem

^De^Aloe, Cdj). I. rcddat mchoicm. Hepati CQn£ei:c, idtcrum toljit,

ha:marrhoidibus,& fedi nocet,ob id vitanda his, f'"-'«»

YLV. Loemedicamentorumpurgantiuprx- quibusiftcepartesdoIent:&aerefrigido, quia tuc-^&h'.

ftantiisima, & ob fuam quandampra: fumptaexcoiticatis fanguinem educit. Vinum au- Zthfpt

'^hVi!: rogatiuam excellentiisima.Cum enim tem,vel aqua rofiita, vcl fticcus foeniculi, quo aloe fi

r ' n r 1 1 t r v m ^ us

ca?tera purgantia partes noitras pnnci fuitmacerata^oculoslotioneterget^vinone acuit 5 ' , cr

pes,&ex his, ceu fontibus profcdas facultates no- delachrymatione fftit.Daturab aur. 1 .ad drach. 2. "lluuL

ftrumcorpus difpen(antesfvel adioms vehemen- Infufaautemabaur.i.addracb.3. Veruntamen eu

tialsdant, [.vel nihil iuuent, Aloe fo!a eas par- ^ & taidius purget aloc,ob icl diu ante cibum fumc- ea!u ' a J' 1 " 11

tes imbecillas roborat, & ad tunCtiones (uas redu- da; & tam imbecilliter , vt eius facultas purgatrix \!bZ"i

Cit,nulla omnino adtione noxu,prxtercpa quod hepar vix tran/eat,nifilargiorfumatur, cum deni-

venarum ora tantum aperit, vt per harc fanguis cf- que adeo venarum ora patefaciat, vt inde faiiguis

fluat. Ad haseiusdotesaccedit,quodcxtens pur emarietjhis eius incommodishacratione occurri-

gantibus, & hisprarfernm,qua* vacuando corpo- mus. In primis tarditatcm purgqndi alocipfi cele-

ra diffoluunt, aloemifta, ha'c ipia corrjgit,&nO- ramus,fi cum aromatis eftentis tenuioris, &acri-

xis eorum prohibitis meliora reddit. Namfua bus, vtmace,nucemufchata , cinnamomo, /pica l,b -7-Mtth.

crafsiofcfubitantia tenuem lllorum, acremque na nardi,caIamo aromatico,cubebis,(chcenantho,afa

turam frangit, & noxam partium ab his prompta ro,maftiche,cavyophvUis portione pari ,croco au-

celeremque proprietate cjuadam fubfiantia; mhi- tem poitione dimidia, in aqua: fextuplo igni leto,

bet,/ua deniquc purgandi tarditate,horum cereli- ad aqux eius tertiam,coquantur,aIoes drachme 6.

tatem contemperat,purgationemc]'; auget.His igi- in hhras aqu^ /inguIas:poft /iccenturin vmbra pri

turipfis nunquamnon milcendaaloe. Eatnvero mum,deindein fole. Idem alij fimiliter effitiunt

mittuntlndia, Perfia, Armenia, Arabia. Optima per aromata fex,quibus cum aloe milhs Galenus

tSyrlde*ni autcm eft f Indica, poft hancPcrfica,tertio loco hierampicram componit.Eius enim adlionem ta-

%£% Armenia, Arabica ignobihlsima. Bonitatem eius lia citatiorem reddunt,& prceterea hyftopus, cin-

prarcipuam declarant color,odor,iapor, pondus , namoraum,cafia , & alia plurima. Sunt qui celeri-

confiltentia,&in finguhs conditiones quxda ipe tatcm purgandi aloe acquirant,macerantes aqua il

iiandar.Colore enim eft flauo in rubrum inclina- la,cui mcodta liint aromata,deinde expreftum po-

te,hepafts niodo,ac perfpicup, & fplendentc.opa- tui dantes. A paitibus autem remotis,trahendi po-

ca enim, & obfcura cft dctenor, & qux vctuftate teftatem aloeconciliamus,alijs purgantibus valen

nigrefcit. Odor vero ineft bonus qmde, ied iiius , ter (qualia funt colocynt\us,turbit\-i,& fimilia)mi;

non autem per adulterium acquifttus . Sapor ftis: vel in decoito illo aromatum , vel in fero la-

autemprimo guftatu dulcis,fubamarus [ mox va- dtis, velin trochilcis,vel catapotijs, velin aliamc-

lenteramarus.j Subftantiadeniq;fittenera,fria- dicamcntiforma. Poftremo vcnasaperirc definit

bili, [pura,doli expeite,rara, ] ob id leui, quoquc aloe,bdellio,auttragacantho,autmaihche, aut fi-

leuior,eopva»ftantior, & quanto a diftis conditio milipermifta.Hscautcm tria eiusincommoda no

nibusabeltlongius,tanto eftdeterior.Aduiteran- modo maiora habct aloc, diftas bonitatis notas

tes cam inftitores,ac fophiftar,partcs eius craflas,et ^ egreifa, led prxterea ventrem totum torminibus

impuras,Iotione fecrctas, aqua marina paucu cro- dolonhcis conturbat,ventriculum,& hepar,& vi-

cum habente aliquoties Jauant,& liccant,donec iu Icera aha Ia'dit molefta adeo vacuatione, vtfu vir-

cida,colorcflauo,odorebonoeuadat,fed odor tuteillishcerente, interdum languinem quo.que

tCaiidd,croci dolu prodit. t Calfacit ordine fecundo, fic- vacuet. Ha:morrhoidibus,& fedi eadem maxime

frdine inten r \ C C 1*1 T * 1 C

f.vd z.re- cat tertio^led tamcn line moriu: ob id excrementa nocet. Lottonc jgitur partes huius lmpura? lepa-

m.jfo Gai. con f um ; t ^^r a putredine vindicat etiam cadauera, rentur, & quod purius eft,aromatum deco<ito ma

prsefertim myrrhcc mifta.languini vero draconis, ceretur,&hismifccantur, qua:lpfam promptc lu-

et myrrhseiun<fta,fanat vlcera putrida,et maligna, bricando per inteftina dcturbent,qualia lunt aqua

quia vt dixi,fine morlu ficcat.oratamen venarum hordei,cumoleonucum,autvuarumpaftaru de-

aperitjPrcefertim hepatis. Quaproptcr hepar ab ea coctum,aut aqua tepida cum melle. Bdellium au-

la'cli | quidam putauerunt, vtque ipfiim pouus iu- tein, & tragacanthum,pra:ter ca:tera,omnem aloe

f-rtfcni" viaretcorre<5lione elfecerunt. Ad haec f aloe lota , caftigant, & emendant.

'iidun!a"c minusaluumfubducit,ftomachum magis robo-rat:non lota contra. P.oftremo melle excepta mi-

Mejux, E IOAN