V N I V E ]

dicins titcxdebilitatcvirtiitisalteratiux.veldigeftiux,& ldeo debet cxhiben talis,qua: eonfortat vututem fto-rnachi alteratiuam>qua: eciatn alteret dilpoiitionem corporis,tk medicin^talis autern res elicibalis,fiue medicina cibalis,qu? quidem cft tacilis digeftionis,iiciit ius carms pullina,C^l;- perdicum, vel vicelia ouorum, &c. cx.eis.n.acquuitur duplex iuuametum.vnum elt,quia vir-tutemconfortant.lecundum, quiaex fubllantia eorumliquida ponftur medicnia,qux erat debilis, ad euacuan-dumdebiceper feceffum lauando, & ex eis verbis MeCdocethis accidentibus proueniencibus ptopterdebilira-tem virtutisiuDuenire.poft, lciiicetcibum lam digeftu.potumque aqua- non veri fngoris/cilicet velin actu ,veljn pocentia: primo dico,quod non debet efle veri frigo-ris m attu,fed tepida,vel calida parum:nam ii harcaquacffet adtu frigida exringueret nacuralem calorem ftoma-chi,& virturem medicin?,&prgcipue de his medicmis,clequibus eft hic fei'mo ,qua -,(cilicet euacuant leniendo,vel Jubricum faciendo.non debec eciam elTe actu mulcucalida ,quia, fcilicet caliditaterefoiueretnatur.alem calo-iem,& ldeo debet effe tepida, aut plutquam tepida, ne,fciUcet tepida exittens vomitum mduceret. dico euamfimiliter, q, hxc aqua non debet effe veri frigorisin po-rentia, ncqac vere calida in potenna: nam li effet mul-tumfrigidainpotentia debiiitaret naturalem caloremitomacni, & virtutemeuisaireraciuam :nec debet effcjnultumcalidampotenria,&hocquia re/oluendona-turale calidum debilrtaret etiam virtutem medicinavcik etiain debilis eft in foluendo,& ldeo debet effe cem-peratainter caliduatem in potentia, & frigiditatcm po-tentia, & hoc modo cum aqua decoquimus taks res,vcacqutrant talem virtutem potetialein m aqua, ficut hocjnoda, & aqua horda, & tic exponendo concordat hoc<hilum didto Auic.i. can. fen.4. ca. de vijs iiue regulis-lucturtendi his,qua:fiunta mcdicinis folutims:nani di-cit ipfe, quod quando medicina folutiua affumpta noneuacuar dcbemusdarcpoft lpfamapozema eiuidem virtutiscum ea,& hocetiam modonos facimuS nam quadoahcui damus cafiam, tamarindos,aut mannam, &iftanon euacuat,fi hocfit, quia virtus eft debilis.damuscibum conforrand ) virtucem,licut effetbrodium ,velius carnmm , <3c pra;cipue pulli: ii autem contingit,per lftud ipta nou euacuat, tunc damus polt comeftio-.tiem cibo digelto apozema,vr aquam iioidei,ver pruno-rum ,coniueuerunctamen quandohoc euenit propterlttam caufam, qadd jjott comeltionem foluunt,<5<: vir-tute itoma. hi lam confortara, ik ldto quando virtus eftdeoiiiijdaiiiUS rem qux lit coruorrans ltomachum, fedli virrus effet tortis,damuS re quxiuvututis ablteiliux»

SI ob naturx imbecillitatcm id cotigit (quodfenlu deprehendere potestaut enim ex mor-bo reualefcit homo,aut alta limtli cauia imbecilItxs elt) & medicamentum iauandoySclubrican.do eftpurgatorium,cibo naturam inox robora-te dato, & potu aqua; minimum fiigtd.r: medi-camenti adio adiuuatur. Si ob flatus, & malamhumorum cjualitatem (quod prcecedentia fla-tum figna, aut lntemperieicum humorca;qua-lis, velmxquaiis declarant) clyltenbus, aut vo-nntu vacttandum cf\: deinde iiatus ditVoluendi,»> cau » hi autmalaqualitascontranoeftaiteranda. Sita-cu ' tas expultnx cit 1 mbecilla: aut medicamentijitguijhtm adtio debilis, aut remifla, data aqtia modice fri-gida, &horapoft, adftringente aitquo, vtcydo-"'""'"1"'' n i°5 pyro,vcl ftmili: mcdtcamentum potentervlwT' ad inferiora detruditur. Ob inteftinotum ob-H ' c def t'iu fttuctioncm^clyftcribus aftectui couententibusiZZfcZm medendumei\,& alijsconftipatam aluum ex-»eiicunm p CC i lcna ij US . Quibus auxilijs ii purgatj,o lion

5 A L E S- 16

procedat, nulla inde noxa itifignis mctuendaeil. Si autem medicamentum purganscomprimendononvacuet, aquam ffigidam priorumnulliproptnandam cenfent, quod adaucta peraquam grauitatc,citius lubricct,ac defccndatmedicamentum. Quod vcrum eft,fi libera habcnt inteftina: fi vero obftructa fint, aut in iitisanfradibus arctata, augetur pcr aquam frigidaanguftia. Id quod cum lntcllcxeris, potabrs re-pidam, quod ha:c praterquam, quod angufttanon auget,lubrtcarc cogit medicamcntu numf-modi. Non cftigtturidauxilium abfolute, &finelimitationelcribendum. Omnccnim mcdicamentum comprimendo purgans,nifi va-cuet, inteftina pradertim tenuia,& alios meatusexiles lxdit. Quapropter vacuandum eft pra:di-<Stis tum lubricantibus, tum ad inferiora tra-hentibus.

HIc fcire dcbes, qt»od fi alicui fit data aliqua medi-cina euacuans comprimendo, &c non euacuat,tunc non debemus dare poit ipfam alram medicina co-prelTiuam,eo qubd ha:c magis adhac c6primit,& coan-guftat meatus,& hoc verum habei,luppo/iro quod nonlitibialiquarescogens ipfam medicinain cuuipccHiuadarcjficut effet m diaria iuperflua,auc dyfentena fimili-ter, &iltam medidnam compretiiuam non debemusdare m habentibus meatus ftnctos, inets enim nonde-bemuseuacuare per medicinam compreiliuam, quiamagiscoanguftar, &ideofi fintaliqua corpora diuaadfeceffum,non de bemus in eisad euacuandum dare me-dicina compreisiuam, eo qtfod maioremftypticitatem.ventris faciet, & pra:cipue ante cibum, vnde poitea ficmaiornecelsirasexhibendi folutiuum fortius,& ideo; quia in m ulieribus meatus funt valde flndti, non debe-mus dare hanc medicinamcomprelsiuam,m poiterumenim inducunt ftridturam meatuum, muenimus enimjn mulieribus conftringi menfirua ex vlu my robalano-rum,vtebantur enim eis propterpafsiones capitis,& ftomachi, quareoportuit nos dareeis fortia folutiua, fed ficanales lunt valde lati, tuncmaximeiuuantur talia cor-pora ex vfu comprefsiuorum propter oppofita caufam,aquam tepidam: nam aqua tepida, fiue calida parum,licet fit potentiafrigida, tamen fui adtuali caliditate dila-tar,& aperit meatus.fui etiam fubftantia liquida lauat,&. lubricum facir non timens id,(cilicet ftricturam meatuum,& faciat fic,vt in aqua llla frt dccodta aliqua me-dicina aperitiua, aut hoc enim malum enr nmere/u-per ea ltcfionem ,fcilicet ventriscon/Jipationem,quametiam dicimus, auc eriani quas diccmus , vc notumell, &c.

; r Iautem medicamentum folucndo purgatoO rium,&obid fugiendum , non vacuant ,quam potes celerrime a corpore expellatur, velvomitu, vel potius deiedione, ad quam clyfte-ribus etiam potenter attrahcntibus lpiiun reucl-les, fi ad luperiora moueatur : taleenim uifi ci-to vacuetur, anguftiam, aeftuationcm, conuul-forium quendam motum, in quo partes exten-duntur,& retrahuntur,totius corporis mole-ftiam violentam, cordis morfum, prafocatio-nem in quibufdam, fcotoma capitis, & ocuto-rum dolorem tantum, vt hi foras elidi videan-tur, facit. Prseterdt&a anxilia horum medica-mcntorum malignitatcm frequenter obtundit,

6 acrimoniam trangit, Rufb authore, potusaqu® vehementer fngida;, & in eadcm fclTio,6c

qua:*