¶ De ſacramēto
eſſet. ⁊ puer adhuc in ea viuerꝫ ¶ Queritur. quid faciendū eſſet quādo apparet aliquod membrum pueri ⁊ timet̉ imminere mortis periculū. Reſpondeo ꝙin tali periculo egreſſa parte pͥncipali .ſ.capite baptiſari debet. ſꝫ ſecꝰ eſt de alijspartibꝰ: vt de manu vel de pede. qͣꝫuisnō noceat ſi ille ꝑtes aſꝑgantur baptiſmali aqua. qꝛ diuina miſericordia nō eſtartāda. Et ſi poſtea plenarie naſcat̉ tūcſub tali cautela baptiſet̉ ſub hac forma.Nō te rebaptiſabo ſi es baptiſatus. ſedſi nō es baptiſatus: tūc ego baptiſo te innoīe patris ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti. ¶ Scienduꝫ ꝙ materia baptiſmi eſt aqua puranaturalis. Un̄ baptiſmus nō pōt fieriin vino. nec in ceruiſia. neqꝫ in vrina. neqꝫ in aliquo alio liquore. Sꝫ forma verborū baptiſmi eſt hec. Ego te baptiſoin noīe patris ⁊ filij ⁊ ſpūſſancti. vt patꝫextra de baptiſmo. ca. pͥmo. et ſine hisꝟbis nō pōt fieri baptiſmus. Sciendūꝙ ille vetule q̄ pueros baptiſant in articulo mortꝭ ſic dicētes Solt du leben ſoſigdyrdas eynbat. ſolt du aber danſterbanſo ſiges eyn douff: in noīe pr̄iset filij ⁊ ſpūſſancti. Tales mulieres cuꝫtalibꝰ verbis nō baptiſant. Querit̉ quipoſſint baptiſare. Reſpōdeo ꝙ debitꝰminiſter baptiſmi ẜm om̄es theologoseſt ſacerdos. Sꝫ in neceſſitate qͥlibꝫ poteſt baptiſare. ſiue vir ſiue mulier fidelisſiue infidelis: dūmodo habeat intētōeꝫbaptiſandi ⁊ ſeruat formā eccleſie. Sꝫtamē clericus nō debet baptiſare p̄ſentep̄ſbytero. neqꝫ laicus pn̄te clerico. neqꝫmulier pn̄te viro. vt pꝫ diſt. iiij. c. mulierQuerit̉. vtrū baptiſmꝰ debeat ꝑ aliqd̓tempus differri. Reſpōdeo ẜm beatuꝫTho. Magis eſt laudabile ꝙ puer qͣꝫcitius poteſt fieri baptiſet̉. Primo quiainterim mori poſſet ⁊ damnaret̉. Secūdo. quia demones nō habent tantā poteſtatem in baptiſatis ſicut in nō baptiſatis. neqꝫ quātum ad nocumēta ſpūalia neqꝫ ad corporalia C ¶ Quis
eſt effectus baptiſmi. Reſpōdeo ꝙ baptiſmus habet multiplices effectus de qͥbus aliquos hic dicam. Primus eſt ꝙbaptiſmus ẜm Bonauenturā ſuꝑ. iiij.diſt. iiij. digne ſuſcipientibꝰ delet omnēculpam originalem mortalem ⁊ venialēet reſtituit pͥmariaꝫ innocētiam quo adanimā. Hoc probat̉. quia ſi ſic moreret̉ſtatim ad celum euolaret. ſed hoc nō fitniſi om̄i culpa deleta. igit̉ ⁊c̄. ¶ Scd̓seffectus. ꝙ ignem infernalē ⁊ etiaꝫ purgatorij extinguit quātum ad ip̄m baptiſatū. vt de cetero ignis infernalis vl̓ purgatorius nō poſſit in eū age̓ niſi ip̄e poſtmodum peccādo reaccenderet eū cōtraſe. Un̄ admirāda eſt fatuitas illoꝝ quipoſt baptiſmū peccāt cum volūtarie ignem in ꝓprium ſubiectum reaccendunt¶ Tertius effectus ꝙ baptiſmus deletoēm ſatiſfactionem pro peccatis quamhomo in p̄ſenti deberet pro peccatis ſuis explere: vt patet. quia ſi aliqͥs infidelis iudeus vel paganus mille annos vixiſſet. ⁊ omni die mille peccata mortaliacōmiſiſſet ſi ꝯterit̉ ⁊ fidem ſuſceperit. etſic cū deuotōe baptiſatus fuerit: tūc nulla penitētia ſatiſfactoria ſibi imponēdaeſt ꝓ om̄ibus peccatꝭ ſuis. qꝛ baptiſmꝰtollit omnē ſatiſfactōnem. Et ſi talis ſicpoſt baptiſmū moreret̉ ſtatim ad celumeuolaret. ¶ Quartus effectus eſt ꝙ fomitē mitigat. qꝛ in baptiſmo datur hoīgr̄a ad ſupprimendū fomitē peccati Sꝫdiceret qͥs. quare baptimꝰ nō delet omnem fomitem peccati ſicut delet peccatū originale de quo fomes ꝓcedit. Rn̄deo ꝙ ꝓpter fragilitatis ꝓprie cognitōeꝫet ꝓpter nrāꝫ humilitate. Iob. vi. Queem̄ fortitudo mea vt ſuſtineā. Et vt inuocemus diuinum auxiliū ⁊ dei miſericordiā vt p̄ſeruet nos a malis. psͣ. Miſerere mei dn̄e qm̄ infirmꝰ ſum. Itē ꝓpter exercitatōem .ſ. vt reſiſtamus vicijset cōcupiſcētijs carnalibus ⁊ ſic habeamus materiam exercēdi ꝟtutes ⁊ meredi gloriā. Un̄ Gregꝰ. Temptatio cui