LiberTriceſimūſprimas

ꝯmunia: at appetit ⁊ amplectit̉ naturali deſiderio ſtatum illum future beatitudinis: in quo erūt omnia communia. Aliqua vero eſſe ꝓpria dictat eadem ratō: ſedquaſi coacta qꝛ ſic eſſe eſt neceſſe pro ſtatu nature corruꝑte. Omnia ergo eſſe ꝯmunia eſt de iure naturali quaſiex beneplacito nature corrupte. Aliqͣ vero eſſe ꝓpria qͣſi ex ꝑmiſſione nature. Et ille quideꝫ qui primo ſibi aliqͥd apꝑpͥauit: criminaliter peccauit: ſi tn̄ ex cupiditatehoc fecit: ſicut legitur de Cayn. Si aūt ideo qꝛ omniaeſſe communia pro nature corruptōe nociuū eſſe vidit:nō peccauit: ſed prudenter egit. Et ꝙ d̓r: iniqͥtas eſt dicere: hoc eſt meū: vel hoc eſt tuū: ſic eſt intelligenduꝫ etexponendū. ſcꝫ ꝙ ex iniquitate ꝓdiit hmōi appellatio:qꝛ ꝑmanſiſſent omnia cōmunia ſi non peccaſſet homo.LIX.¶ De regula dilectionis dei.corde hominis Prima continet omnia p̄ceptaUnt aūt due regule iuris naturalis ſcripte iniuris naturalis que pertinēt ad deū: hoc .ſ. diliges dominū deū tuū ⁊c̄. iuxta deuteronomiuꝫ ⁊ euangelium. diligeſ inquit deū ex toto corde tuo .ſ. omnes cogitatōnes tuas in ip̄m dirigendo: ſicut dicit ſalomon Inoībus viis tuis cogita illū: et ip̄e dirigꝫ greſſus tuosEt ex tota anima tua. ſcꝫ omnes affectōnes tuas in ipſum applicādo. Iuxͣ ſcriptū qd̓ eſt in libro iob. Si direxerit ad eum cor ſuū ſpūm eius ⁊ flatuꝫ ſuum ad ſe trahet. Et ex tota fortitudine tua. ſcꝫ oēs conatus tuoſ adipſum diligendū: eiqꝫ ſeruiendū referendo. Iuxta illudfortitudine meā ad te cuſtodiui. ¶ Bernhardus clareuallenſis in ſermone. Diliges dn̄m ex toto corde tuo: ⁊ex tota anīa tua: ⁊ virtute tua .i. dulciter. prudenter. etfortiter. Affectōes enī propͥe cordis eſſe dicūtur: anīavero ſedes ſapīe d̓r. De his tribꝰ interrogatꝰ eſt petruſqꝛ prius inuentꝰ fuerat hn̄s minus. Audiens enim depaſſione dn̄i primo ferre nō potuit: tanꝙͣ dulciter amāſvnde ⁊ meruit audire. Uade retro ſathana. Similequid erat in apoſtol̓ cuꝫ dicebat̉ eis. Si diligeretis megaude retis vtiqꝫ ⁊c. Bolebāt enī: qꝛ diligebant dulciter: ſed nō ſapiēter. Nocte vero ipſa quā dn̄s tradituseſt diligebat quidē petrꝰ ⁊ dulciter ⁊ ſapienter: cum diceret. Dn̄e tecū paratꝰ ſum ⁊ in carcerem ⁊ in mortemire ſed nō diligebat fortiter: qꝛ qui cecidit ſtabili n̄ eratille gradu. ¶ Idem ſuꝑ cantica omel̓. xl. Eſt aūt charitas in actu: ⁊ eſt in affectu. De prima puto datum eſſepreceptū hominibꝰ cum dicitur. Diliges deū ⁊c̄. Namin affectu quis ita habeat vt mādat̉: ergo illa mādaturad meritum: iſta datur in premiū. Cuiꝰ iniciū ⁊ ꝓfectūvitam quoqꝫ pn̄tem experiri diuina poſſe gr̄a nō negamus: ſed plane conſummatōeꝫ future felicitati defendimus. Nec latuit preceptorē precepti pondus vires hominū excedere: ſed iudicauit vtile ex hocipſo illos admoneri ſue inſufficientie: vt omne os obſtruatur. ⁊cͣ: vtſcirēt ad quem iuſticie finem niti pro viribus oporteretAccipientes itaqꝫ mandatū: ⁊ ſentientes defectuꝫ clamemꝰ in celum ⁊ miſerebit̉ noſtri deus. Et ſciemꝰ in illa die: qꝛ non ſcꝫ ex oꝑibus iuſticie que fecimꝰ nos.Proſper de vita ꝯtemplatiua li. iii. Quid eſt autemdiligere deum niſi illi occupare animū ꝯcipere fruēdeviſionis eius affectū. peccati odiū. mundi faſtidiū. diligere etiā proximū quē ipſe cenſuit diligēdū: in ip̄o amore ſeruare modū ⁊ ordinem legitimū. ¶ Actor. Hoc eſtiuxta mattheū maximū ⁊ primū mandatū. Maximumvidelꝫ ꝯp̄henſione: qꝛ omīa p̄cepta virtuteſqꝫ ꝯpehenduntur in eo. ſicut dicitur ab apl̓o. Plenitudo legis eſtdilectio. Et recte d̓r plenitudo: qꝛ ſine hac vacua ſuntomnia Iuxta illud ad chorinth. Si charitatē n̄ habeonichil ſum. Maxima eſt etiā p̄rogatiua vtilitate: quiaſine illa. dicit apoſtolus. cetera nichil prodeſſe. Nam ſi

linguis inquit hominū loquar ⁊ angeloꝝ ⁊c. Maximūquoqꝫ dimenſione: que quadruplex eſt. apoſtolo dicente. In charitate radicati. Lōgitudo charitatis eſt: ꝙ ipſa nūqͣ excidit. Latitudo: ꝙ per totū orbem ſe extenditSublimitas: ꝙ deuꝫ ſuper omīa diligit. Profunditasꝙ vſqꝫ ad peccatores deſcendit. Dicit̉ etiā hoc mandatum primū reſpectu ſecundi: quod eſt de dilectōe proximi. Primū ſcꝫ dignitate: qꝛ dignior eſt deꝰ ꝙͣ proximꝰ.⁊ etiā dilectōis maioritate: qꝛ deus magis diligenduseſt. Lucas hoc preceptū ꝯmemorans tribus p̄dictis addit quartū. ſcꝫ ex omni mente tua. Quod etiam in mattheo legitur. Diligēdus eſt aūt ex tota mente .i. omniūoperum intentōes ad ipſum referendo: vt omīa ꝓpterdeum fiant. Scd̓m illud apl̓i ad chorinth. Siue māducatis. ſiue bibitis. ſiue aliud quid facitis: omnia in gloriam dei facite. Et quattuor iſta pn̄t ad quattuor virtutes referri: que ſunt vnū in radice dilectōnis dei. vt aitauguſtinꝰ. ſed diuerſificātur ſcd̓m effectus ¶ Auguſtinus in libro de moribꝰ eccleſie. Dilectio ſiquideꝫ in deum redit: qͣ ſe illi nō ꝯponere: ſed ſupponere affectat ⁊appetit. Quod quāto inſtantiꝰ fecerit: tanto beatior ⁊ſublimior erit. Illoqꝫ dn̄ante liberi erimꝰ ac per charitatem fiet: vt deo ꝯformemur. Deniqꝫ ſi virtus ad beatam vitā nos ducit. nichil eſſe virtutem affirmauerimniſi ſummū amorem dei. Nam ⁊ ꝙ ipſa virtus qͣdriꝑtita dicitur Ex ipſiꝰ amoriſ vario quodāmodo effectu accipitur. Eſt enī tꝑantia amor integrū ſe prebens ei qd̓amatur. Fortitudo amor facile tolerans omīa ꝓpter ioquod amatur. Iuſticia vero ē amor ſoli amato ſeruiēs⁊ ꝓpter hoc recte dn̄ans. Prudentia eſt amor: ea qͥbusadiuuatur ab eis quibus impeditur ſagaciter eligenshec eſt charitas ſimplex ac pura que ſpūſancto inſpirata perducit ad filiū per quem pater cognoſcitur. ⁊cͣ..LX.¶ De regula dilectionis proximi ¶ Actor.Uic precepto ſimile eſt ſecundū: qꝛ de dilectōeſicut ⁊ primuꝫ. Et etiam quia de diligenda re(ſimili videlicet de proximo qui factus ad imaginem dei. Diliges inquit proximū tuum ſicut teipſuꝫHec eſt ſecūda regula comp̄hendens omnia que ad ꝓximum pertinent mādata. Hic ſolet fieri quadrifaria diuiſio. Exiſtens enī in via ibi ſimiliter exn̄tem diligeredebet ad id ad quod ſeipſum. Exiſtens in patria ibidēexūtem: in eo in quo ſeipſuꝫ. Exn̄s in via exn̄tem in patria in eo ad quod ſeipſum. Exn̄s in patria exn̄tem invia ad id in quo ſeip̄m ¶ Auguſtinus de doctriua chriſtiana libro pͥmo. Ille ſiquidem iuſte ⁊ ſancte viuit: quirerum integer eſtimator eſt. Ipſe aūt eſt qui ordinataꝫhabet dilectōeꝫ: ne aūt diligat non diligendū: aut nondiligat quod diligendum eſt: aut amplius diligat quodminꝰ diligendum eſt: aut minꝰ vel plus quod eque diligendum eſt: aut eque quod minꝰ vel plus diligendū eſtOmnis enī peccator inquantū peccator non eſt diligedus. Et omnis homo inquantū homo eſt diligendus ꝓpter deum. deus vero propter ſeipſum. ⁊ ſi deus oī homine ampliꝰ diligendus eſt: plus debet quiſꝙͣ deum diligere ꝙͣ ſe ipſum. Item alius homo plus diligendꝰ eſtꝙͣ corpus noſtrum: quia propter deum diligenda ſuntomnia. Et poteſt nobiſcum alius homo frui deo: quodnon poteſt corpus. Omnes autē hoīes eque diligendiſunt. Sed cum omnibꝰ prodeſſe non poſſis his potiſſimum conſulendū eſt: qui pro locoꝝ ⁊ tempoꝝ vel etiaꝫquarumlibet rerum oportunitatibꝰ ꝯſtrictiꝰ tibi quaſiquadam ſorte iungunt̉. Inimicos etiam noſtros diligimus: nō enī timemꝰ: qꝛ nobis auferre pn̄t qd̓ diligimꝰſed potius eos miſereamur: qꝛ tanto magis nos oder̄t:quanto ab illo quem diligimꝰ ſeparati ſunt: ad quem ſiconuerſi fuerint: ⁊ illū tanꝙͣ beatificū bonū: ⁊ nos tāꝙͣſocios tanti boni neceſſe eſt vt diligant. Si autē vl̓ cui