LiberTriceſimus
ſiue ibi tm̄: ſiue hic ⁊ ibi: ſiue ideo hic vt nō ibi. ſcl̓ariaꝙͣuiſ a damnatōe venialia ꝯcremātē ignē trāſitorie tribulatōis inueniāt. nō redarguo: qꝛ forſitan veꝝ eſt. p̄tenī ad illam tribulatōeꝫ ꝑtinere. mors etiā ipſa de pͥmipeccati ꝑpetratōe accepta: vt ſcd̓m edificiū cuiuſqꝫ tēpus qd̓ eam ſeqͥtur ab vnoquoqꝫ ſentiat̉. Itaqꝫ temperarias penas alij quidem in hac vita tm̄. alij pꝰ mortēalij vero ⁊ nūc ⁊ tūc. verūtamen ante iudiciū patiūtur¶ Idem ſuꝑ pͣs. xxxvii. Ideo dn̄e. inquit. ne in ira tuacorripias me: ſed in hac vita purges me. Neqꝫ purgatum reddas talem: cui iam emundatorio igne ſit opus.ꝓpter illos qͥ ſalui fiunt. ſic tn̄ qͣſi ꝑ ignem: nam eo ꝙſalui erūt d̓r. ignis ille ꝯtemnit̉: gͣuior tn̄ erit ꝙͣ qͥcquidin hac vita pōt hō pati ¶ Hugo de ſacra. li. ii. Eſt itaqꝫpena poſt mortē que purgatoria d̓r: cuiꝰ locus oīno det̉minatꝰ nō eſt: niſi qꝛ multis exemplis ⁊ reuelatōnibusanīaꝝ in eiuſmodi poſitaꝝ ſepe mōſtratū eſt in hoc mūdo illam exerceri. Et fortaſſis ꝓbabiliꝰ erit: vt in hiſ potiſſimū locis ſingule penā ſuſtinere credātur: in qͥbꝰ culpam ꝯmiſerunt. ¶ Beda ſuꝑ parabol̓. Licet itaqꝫ ſicutſcpͥtū ē. mortuo hoīe īpio nulla ſit vltra veīe ſpes. Sūttn̄ qui de peccatis leuioribꝰ cuꝫ qͥbus defuncti ſunt: abſolui pn̄t: vl̓ penis caſtigati: vel ſuoꝝ p̄cibus ⁊ elemoſinis ac miſſaꝝ celebratōibꝰ releuari. Sed hoc an̄ iudicium. Qui vero poſtea ſe liberādos putāt fallunt̉: ⁊ forſitan ad illos ꝑtinet qd̓ ſeqͥtur. Expectatio ſolicitoꝝ peribit ¶ Actor. De hac aūt materia ſcꝫ de pena purgatoria pleniꝰ dictū eſt ſuꝑiꝰ: vbi actū eſt in generali de anime humane natura¶ ¶ LXIX.¶ De iudicio ꝑpetue damnatōnis.¶ Gregorius vbi ſupraT aūt ſuꝑiꝰ ē habitū: ſicut electoſ beatitudo letificat. Ita credi neceſſe eſt: ꝙ a die exitus ſuiignis reprobos exurat. Nam ſi viuentis hoīsincorporeꝰ ſpūs tenet̉ in corꝑe: cur nō ⁊ poſt mortē ſpiritus licet incorporeꝰ etiā in corporeo teneatur igne.Ceterū: ſi dyabolꝰ et angeli eiꝰ cum ſint incorporei: corporeo ſunt igne cruciādi. quid miꝝ ſi anīe ⁊ anteꝙͣ recipiant corꝑa: poſſint corporea ſentire tormēta. ⁊ vnꝰ quidem eſt ignis gehenne ſed nō omnes vno modo cruciatpeccatores. Naꝫ vniuſcuiuſqꝫ quantū exigit culpa tm̄ſentitur ī pena Uiſ aūt ſcire qūo iuſtū ſit: vt culpa cū fine perpetrata puniat̉ ſine fine. hoc recte quis q̄reret: ſidiſtrictꝰ iudex non hoīm corda: ſed facta penſaret. Atiniqui propterea cum fine deliquerūt. qꝛ cū fine vixer̄tNam voluiſſent vtiqꝫ ſi potuiſſent ſine fine viuere: vtpotuiſſent ſine fine peccare Oſtendūt enī ꝙ in peccatoſemꝑ viuere cupiūt: qui nūꝙͣ deſinūt peccare cū viuuntIuſtū eſt ergo: vt nunꝙͣ careāt ſupplicio qui nunꝙͣ voluerūt carere peccato. ⁊ qͥdem oīpotens deus qꝛ piꝰ eſt.miſeroꝝ cruciatu nō paſcitur: quia vero iuſtus eſt: abiniquoꝝ vltōe in ꝑpetuū non ſedabitur. ¶ Idem in moral̓. li. xv. Eſt inqͥt ꝑs homīs impii a deo ⁊ hereditasverboꝝ eius a dn̄o. Cum videlicꝫ diſtricta dei iuſticiaſuppliciū a reprobis exigit. eis mala vſqꝫ ad verboruꝫretributōeꝫ reddit: vt qui de magnis malis debitoresſunt. ſuppliciis traditi. etiā nouiſſimū quadrātē ſoluāt.Illis enī minima parcūtur: qꝛ maiora in ſe mala diſtricte defleuerūt. Naꝫ quos magna premūt: etiā minorain gehenna pariter affligūt ¶ Ceſarius arelatenſis inomel̓. Illa vero penalis excluſio qꝛ culpā iubetur inquirere: ſubſtantiā neſcit abſumere. flama ſiquid̓ illa nō tāreum ꝑſequitur ꝙͣ reatū. Et ſi modus eſſet delictoꝝ: eſſet ⁊ mēſura cruciatuū. Si vero totā naturā occupauitpariter ⁊ inuoluit exceſſus capitaliū ſceleꝝ: qꝛ non recipit cauſa remediū: carebit fine ſuppliciū. Occidente teitaqꝫ pena: ⁊ viuificāte ſententia: dum ſibi nullā ſpemꝓmittere pōt vel poſt immeuſa tꝑa iam etiā in pn̄ti ſen
tientur cōſequentium ſeculoꝝ tormenta: ac ſi doloremmortis auget immortalitas ꝯſcīe impoſita. Eſcas crīaminiſtrāt ardoribꝰ ſempiternis. manetqꝫ in hoc preceptum actoris iudicis vt ignis arbiter depaſta non deuoret: ſed ad hoc puniat vt ſemꝑ interimat ¶ Hiero. ſuꝑyſaiā li. vi. Subtꝰ te inqͥt ſternet̉ tinea: ⁊ oꝑimentū tuūvermes: Per hec materia ſupplicioꝝ intelligitur: queſcꝫ ex ipſis peccatis naſcitur. ſicut etiaꝫ ꝙͣdiu materiacadaueris eſt: ⁊ aliquis humor in eo: vermes ex putredine naſcūtur. ſic ex ip̄a materia peccatoꝝ ſupplicia gignūtur ¶ Idem ſuꝑ hiere. li. iiii. Maledicta. inqͥt. dies in qͣ natus ſū ⁊cͣ. hoc teſtimonio captamꝰ ꝙ meliꝰ ſitnō eſſe ꝙͣ in ſuppliciis viuere Iuxta illud qd̓ ſcriptū eſtMors viro requies. et iterū. quare data eſt miſerolux⁊ vita his qui in amaritudine anīe ſunt. ¶ Auguſtinꝰſuꝑ pͣs. Legimꝰ quoſdā in alioꝝ ꝯꝑatōe tolerabilioreꝫexcepturos damnatōnem. Alicui vero mitigari eā cuitraditꝰ eſt penam: vel in quibuſdā interuall̓ hr̄e pauſā:quis audacter dixerit. qn̄ quidē vnaꝫ ſtillam diues illenon meruit. ¶ Idem de ciui. dei li. xxi. Quidaꝫ vero ſiciniuſtū putant: vt ꝓ peccatis quantūlibet magnis ꝑuotꝑe ꝑpetratis pena qͥs eterna dānetur: quaſi hoc nulliꝰiuſticia legis attendat: vt tanta quiſqꝫ mora tꝑis puniatur quāta admiſit vnd̓ puniretur. Quis enī ꝓ aliquocrimine morte mulctatur: nō ꝙ mora qua occiditur eſtimant leges eius ſuppliciū: ⁊ nō ꝙ eū in ſempiternū auferunt de ſocietate viuentiū. Sicut ergo nō efficiunt leges terrene ciuitatis. vt iniquꝰ reuocetur occiſus nec ciuitatis celeſtis: vt ad vitam reuocet̉ eternā ſcd̓a mortebamnatꝰ. recte quoqꝫ factꝰ eſt malo dignuſ eterno: quihic in ſe peremit bonū: quod eſſe poſſet eternū. ¶ Bedavbi sͣ. Mortuo gͦ hoīe impio nulla erit vltra ſpeſ. Heumiſer hanc ſentētiā origenes ꝑtrāſiit qui poſt extremūiudiciū vitam homībꝰ peccatoribꝰ dandam credidit¶ AXX.De iudicio diuine remuneratōnis.Hieronimus ꝯtra pelagianos libro ſcd̓o.On eſt aūt iniuſtꝰ deus: vt tn̄ peccata ꝯdēnet.⁊ oꝑa bona nō memoret ¶ Idem ſuꝑ aggeumItaqꝫ ſi qn̄ videris quēꝙͣ facere nonnulla queiuſta ſunt etiā inter oꝑa multa peccatoꝝ: nō eſt tam iniuſtus deus: vt ꝓpter multa mala paucoꝝ obliuiſcaturbonoꝝ: ſed faciet eū illa tantūmodo que in terrā bonaꝫſeminauit metere: ⁊ in horrea ſua ꝯgregare. ¶ Idem ſuper ezechielē. li. ix. Siquid̓ ⁊ de nabuchodonoſor regechaldeo per ezechielem d̓r a dn̄o. Dabo ei terrā egyptiꝓ eo ꝙ laborauit michi. Ecce in eo ꝙ nabuchodonoſormercedeꝫ accepit operis boni: intelligimꝰ etiā in ethnicis ſi aliquid boni fecerīt. nō abſqꝫ mercede dei iudicōp̄teriri. Unde ⁊ apud hieremiā idem rex appellatur columba dei: ꝙ aduerſus populū peccatoreꝫ dei ſeruieritvoluntati. ¶ Idem in li. de ſpū ⁊ littera. Uerūtamē ſicut nō impediūt a vita eterna iuſtū quedam peccata venialia: ſine quibus hec vitā non ducitur. ſic ad ſalutemeternā nō ꝓſunt impio aliquā bona opera: ſine quibusdifficillime vita cuiuſlibet peſſimi homīs inuenitur.¶ Idem in libro de correctōe ⁊ gr̄a. Cūqꝫ ſicut iaꝫ ſuperiꝰ dictū eſt. Ipſa vita eterna qm̄ certū eſt bonis oꝑibus debitā reddi: ab apl̓o gr̄a dei d̓r. cū gr̄a nō oꝑibuſreddatur: ſed gͣtis detur: ſine vlla dubitatōe ꝯfitenduꝫeſt: ideo gr̄am vitā eternā vocari qꝛ his meritis redditque gr̄a ꝯtulit hoī ¶ Idem ad ianua. li. ii. Eſt aūt. vt dictū eſt sͣ. quedā anīaꝝ requies ab oī labore moleſtiarūſancta atqꝫ ꝑpetua: in quā nobis trāſitꝰ fit ex hac vitaet eſt in illa requie nō deſidioſa ſegnicia: ſed quēdā īeffabilis trāquillitas agnitionis ocioſe. Sic enī ab huivite oꝑbꝰ in fine reqͥeſcit̉: vt in alteriꝰ vite actōe gaudeatur. Sꝫ qꝛ tal̓ actio in dei laude agitur: ſine labore