LiberTriceſimus
Orro iuxta verbum dn̄i nunc iudiciuꝫ eſt mundi. Quid ergo expectandū eſt in fine ſcl̓i: ſed infine qd̓ expectat iudiciū erit iudicādoꝝ viuoꝝatqꝫ mortuoꝝ. iudicium erit p̄mioꝝ ac ſupplicioꝝ eternoꝝ. nunc aūt eſt iudiciū nō damnatōnis ſed diſcretōnis. Unde ſcriptū eſt. Iudica me deꝰ ⁊ diſcerne cauſaꝫmeam ¶ Idem ꝯͣ fauſtū li. i. Dec hac bonoꝝ ⁊ maloruꝫdiſcretōe legimꝰ apl̓m dixiſſe. vide bonitatē dei ⁊ ſeueritatē. In eos quidem qui cecider̄t ſeueritatē. In te aūtbouitatē. Occultū eſt. altū eſt ab hūana cogitatōe ſecluſum. qūo deus ⁊ iuſtificat impium ⁊ damnat pium.Non ergo ideo garrire debemꝰ aduerſum diuina iudicia: qꝛ ſunt inſcrutabilia: qͣnto ꝯuenientiꝰ eſt humanomodl̓o expaueſcere vbi expauit apl̓s: ⁊ clamare O altitudo diuitiaꝝ ſapīe ⁊ ſcīe dei: ꝙͣ incōprehenſibilia ſuntiudicia eius: ⁊ inueſtigabiles vie eius. ¶ Gloſa. ſuperepl̓am ad roma. Ualde vtiqꝫ paruū habemꝰ ſenſum acdiſcutiendā iudicioꝝ dei iuſticiā. ad diſcutiendā grāmgratuitā nullis p̄cedentibꝰ meritis reddita. neqꝫ tammouet nos: ꝙ quibuſdā indignis gr̄a p̄ſtatur. ꝙͣ ꝙ heceque indignis alijs denegatur: ⁊ ſcio quidem ꝙ iniquitas nō eſt apud deū. ⁊ ꝙ ſuꝑbis reſiſtit: humilibꝰ autēdat gr̄am. Illud vero latet. qͣre quibuſdā indignis datquibuſdā negat. Aliquid ergo eſt in abdito ⁊ ꝓfundoiudicioꝝ dei obſcuꝝ: ſed tn̄ iuſtū: nec putes id poſſe coprehendi Hec enim eſt altitudo diuitiaꝝ p̄ſcientie ⁊ ſcientie dei. ¶ Gloſa ſuꝑ epl̓am ad thimo. Et ſicut alibidicit apl̓us. Nouit dn̄s qui ſunt eius .i. amat ſuos ⁊ defendit quos futuros eſſe ꝯformes imagini filii ſui p̄ſciuit. Quos enī p̄deſtinauit: hos ⁊ vocauit. iuſtificauit.glorificauit. Nūerꝰ taliū ē ortꝰ ꝯcluſus: fons ſignatusparadiſus cū pomoꝝ fructibꝰ. ex hoc nūero ſunt non ſolum qui ſuꝑeminentē charitatis viam ingreſſi ſunt: ſedetiā quidā qui adhuc nequiter viuūt. Nam in p̄ſciētiadei multi qui foris eſſe vident̉: intꝰ ſunt: ⁊ in his omībꝰnouit dn̄s qui ſunt eiꝰ: nondū apparuit iudiciū: ſed iameſt in noticia dei factū. nouit eī qui ꝑmaneāt ad coronāet qui ad flamam: nouit triticum ⁊ paleaꝫ ¶ CIIIIDe iudicio correctionis ſiue caſtigiatiōis¶ Gloſa ſuper. ij. ad theſſaloni.Eterū iudicio pn̄ti deus ſinit malos affligerebonos ⁊ ꝓſperari. Bonos vero facit aduerſapati. Unde apl̓s ad theſſalon̄. ait. Tribulationem ſuſtinetis in exemplū iuſti iudicii dei. hoc eſt. vt fitis exemplū ⁊ documentū alijs ꝙ iuſte iudicat deꝰ: dūſuos permittit affligi: ⁊ malos proſꝑari: ne videlꝫ ipſifatigētur dū a deo corripiūtur. Ipſe nāqꝫ iuſto iudicōflagellat oēm filiū quē recipit Iuxͣ qd̓ ⁊ petrꝰ dicit: tempus eſt vt incipiat iudiciū a domo dei. ¶ Gregor̄. vbiſupra. Propter hoc inquit arcus meꝰ in manu mea inſtaurabitur. per arcum extremi dies iudicii deſignāturſicut alibi d̓r. Dediſti metuētibꝰ te ſignificatōem: vt fugiant a facie arcꝰ In arcu enī qͣnto longiꝰ trahit̉ cordatanto de eo diſtrictior exit ſagitta. ſic illiuſ iudicii diesquāto longiꝰ differtur vt veniat: tanto cum venerit deillo diſtrictior ſentētia procedit. Idcirco diuerſis cladibus nunc ꝑcutimur: vt his correcti paratiores inueniamur. vnde illic p̄mittitur. Oſtendiſti populo tuo ⁊cͣ.¶ Hiero. ſuꝑ hieremiā li. iii. Diuerſis enī medicaminibus peccātes ſaluari cupit deꝰ: vt qui ꝯtempſerāt blandientē: timeāt ꝯminante. vnd̓. multiplicate ſunt inquitmichi vidue ⁊c. propter hoc etiā paulo poſt d̓r in hieremia iuxͣ editōeꝫ. lxx. Non fias michi dn̄e alienꝰ ꝑcensmichi in die mala. Et eſt ſenſus Ne parcas michi in p̄ſenti ſcl̓o: qd̓ malū ē: ſed redde michi peccata mea vt requiem habeā ſempiternā: qꝛ quē diligis caſtigas: ⁊ flatellas oēm filium quem recipis ¶ Idem ſuꝑ yſaiā. li. xiHinc ⁊ quondā egrotauit Ezechias vſqꝫ ad mortē: ne
videlicet cor eius poſt incredibiles triumphos eleuaretur: infirmitate corꝑis viſitatur ¶ Idem ſuꝑ epl̓am adgal̓. li. ii. Sic ⁊ paulus paſſus eſt ſtimulū carnis: ꝓpterqd̓ ⁊ ſcribit galathis: ꝑ infirmitatē carnis euangelizaui vobis. Tradūt aūt eū ſepe gͣuiſſimū capitis doloreꝫperpeſſum fuiſſe. ⁊ hunc eſſe angelū ſathane qui ad hocei appoſitꝰ eſt vt eum ne extolleret̉ colaphizaret. ¶ Iohannes criſoſto. ſuꝑ mattheū omel̓. x. Certe ſi tales eſſemus etiā in requie: quales in tribulatōe ſumꝰ: nequaꝙͣerudiri afflictonibꝰ indigeremus. ¶ CV¶ De iudicio interrogationis ac probatōis¶ Grego. vbi ſupra li. xxviii.Ribus autē modis ꝯditor noſter interrogarenos cōſueuit: cū ſcꝫ aut flagelli diſtrictōne noſꝑcutit. ⁊ quāta nobis inſit vel deſit patientiadn̄dit. aut quedā que nolumꝰ p̄cipit: ⁊ nr̄am nobis obedientiā vel inobedieneiā patefacit. aut aliqua nobis occulta aperit: ⁊ aliqua abſcondit. ⁊ menſuraꝫ nobis nr̄ehumilitatis innoteſcit. Flagello nāqꝫ interrogat: cummentē bene ſibi ꝑ trāquillitatē ſubditā: afflictōnibꝰ pulſat. Precipiendo aūt dura nos interrogat: ſicut Abrahām terrā ſuā iubetur egredi: ⁊ pergere quo neſciebat:in montē vnicū filiū ducere: ⁊ quem ad ꝯſolatōeꝫ ſenexacceꝑat immolare. ¶ Idem in li. i. Cuꝫ itaqꝫ beatꝰ ioboīm virtutū mandata p̄ficeret: vnū ei deerat: vt etiā flagellatꝰ agere gr̄as ſciret. Pena quippe interrogat: ſi qͥetus quis veraciter amat. Percuſſionū aūt diuerſa ſūtgenera. aliqn̄ enī peccator ꝑcutitur: vt ſine retractionepuniat̉. ſicut ꝑiture iudee dr̄. Plaga inimici ꝑcuſſi tecaſ. cru. Aliqn̄ vt corrigat̉: ſicut cuidā in euangelio d̓r.Ecce ſanus factꝰ es: iam noli peccare. ⁊c. Aliqn̄ vero n̄pro p̄terita culpa diluēda: ſed ꝓ futura cauenda ꝑcutit̉ſicut de ipſo apl̓s loquitur: Ne magnitudo inquit reuelationū extollat me: datus eſt michi ſtimulꝰ carnis meeangelꝰ ſathane. ⁊cͣ. Nonnunꝙͣ vero vt ſola diuine virtutis potiꝰ amputata ꝑcuſſione monſtretur: ſicut d̓ ceconato dr. Neqꝫ hic peccauit neqꝫ parentes eiꝰ: ſꝫ vt manifeſtentur opera dei in illo: in qua videlꝫ manifeſtatione quid agitur: niſi vt ex flagello meritoꝝ virtꝰ augeat̉Idem in libro. ix. Si repente inquit interroget: quisrn̄debit ei. Repente deus interrogat: cuꝫ nos in diſtrictōne ſui examinis inopinatos vocat: ſed interrogationi illiꝰ rn̄dere homo nō ſufficit: qꝛ ſi remota pietate diſcutitur illiꝰ examini etiā iuſtoꝝ vitā ſuccumbit. vl̓ certe interrogat cum duris nos ꝑcuſſionibꝰ pulſat vt mēſnr̄a que magͣ de ſe in trāquillitate eſtimat: ſemetipſaꝫveraciter qualis ſit in ꝑturbatōne dep̄hendat. Et pleꝝqꝫ cum ꝑcuritur gemit: ſed rn̄dere non ſufficit: qꝛ ⁊ ip̄aei ꝑcuſſionis ſue aduerſitas diſplicet. Sꝫ tn̄ ſemetipſūhomo ꝯſiderās tacet: ⁊ diuina iudicia diſcutere metuit: qꝛ eſſe ſe puluerē agnoſcit. Unde ⁊ per pauluꝫ d̓r. Ohomo tu quis es qui reſpondeas deo. Reſpondere deonō poſſe ꝯuincitur: qͥ homo nominatur: qꝛ per hoc ꝙ dehumo ſumptꝰ eſt: iudicia ſuꝑna diſcutere dignꝰ nō eſt.vnde ibi quoqꝫ ſcꝫ in iob aperte ſubiūgitur: Uel qͥs eipōt dr̄e: Cur ita facis. ¶ Hiero. ſuꝑ yſaiā li. i. Suꝑ qͦinqͥt ꝑcutiā vos vltra: addentes p̄uaricatōem. hoc dicinius teſtimonio deum idcirco percutere delinquentes?vt percuſſos corrigat: ⁊ nō tam pena ſit ꝙͣ emendatio.¶ Idem ſuꝑ epl̓am ad ephe. li. iii. Chriſtianoꝝ itaqꝫ ꝓpria virtus eſt: etiā in his que aduerſa putantur referre gr̄as creatori: ⁊ ſemꝑ dicere. Benedictꝰ deus: ⁊ minora me ſcio ſuſtinere ꝙͣ mereor. hic aīmꝰ eſt chriſtianihic crucem ſuam tollens ſequitur ſaluatorem: quē nonorbitas nec dāna debilitāt: quē vt flaccꝰ ī lirico carmīeait. Si fractus illabatur orbis imꝑauiduꝫ ferat ruine.¶ Iſido. in ſenten. ſuis. li. iii. Diſcat ergo non murmurare: qui mala patitur. etiā ſi ignorat cur mala patitur