LiberTriceſimus
magiſterio: nō niſi eius gͣtuito effectu ſe poſſe ſurgerenec niſi voluntario ſuo defectu cadere potuiſſe. Quiergo remīſcentes ꝯuertunt̉ ad dn̄m: ab illa deformitate qua ꝑ cupiditates ſcl̓ares ꝯformabātur huic ſcl̓o. reformātur ex illo: non enī imago illa ſe pōt reformare: ſicut potuit deformare. Sane nō vno momento fit ꝯuerſionis reformatio: ſicut vno momento fit in baptiſmoremiſſione peccatoꝝ oīm illa renouatio. Qūo enī aliudeſt febribꝰ carere: aliud ab īfirmitate que febribꝰ factaeſt reualeſcere. Et iteꝝ aliud eſt telū infixum de corpore demere: aliud vulnꝰ qd̓ eo factuꝫ eſt ſanare: ita curatio pͥma in anīa eſt cām remouere languoris: qd̓ ꝑ oīmfit diluentiaꝫ peccatoꝝ. Scd̓a ipſum ſanare languorē:qd̓ fit paulatim ꝓficiendo in renouatōne huiꝰ imagīs.Un̄ psͣ. Poſtꝙͣ premiſit qui ꝓpiciat̉ omībus iniquitatibꝰ tuis: qd̓ fit in baptiſmo ſubiungit: Qui ſanat oēsinfirmitates tuas qd̓ fit quotidianis acceſſibꝰ cuꝫ renouatur hec imago ¶ Gloſa ſuꝑ epl̓am .ii. corin. Nos autem reuelata facie .i. expedita ratōe gloriā dn̄i ſpeculātes .i. glorioſum dn̄m in eandem imagineꝫ tranſformamur .i. de obſcura forma in lucidam tranſimꝰ atqꝫ mutamur. Eſt enī etiā inter vicia natura bona. cūqꝫ creatura ratōnal̓ in rebus creatis excellentiſſima a creatore ſuo ab impietate iuſtificatur: a deformi forma in formoſam mutatur De gloria creatōnis in gl̓am iuſtificationis. vel de gl̓ia fidei in gl̓iam ſpei: ⁊ hoc tanꝙͣ a ſpūdn̄i: qꝛ tam optabil̓ tranſformatōis bonū nobis cōfert̉a gr̄a dei ¶ Bernhardꝰ clareuall̓. Conuertimini ergoad me: dicit dn̄s. patet ꝙ nō corꝑal̓ ꝯuerſionis nos admonet: q̄ quidē in momento fieri poſſet. īmo ſpūaliſ quenō vnā die ꝑfici: vtinā vel in oī vita pn̄ti valeat ꝯſummari. Attende ſolerter quid diligas: qͥd metuas: vndegaudeas vel ꝯtriſteris: ⁊ cor ꝑuerſum inuenies ſub pānis ꝯuerſionis. totū enī cor in his qͣttuor affectōnibusverſatur: ⁊ de his accipiendū puto quod d̓r. Conuertimini ad me in toto corde vr̄o.¶ CXIX.Quam multiplicem effectū miſericordieſue circa peccatorē oſtendit.¶ Idem.ſericordias dn̄i in eternuꝫ cantabo: vt qͥd michi neſcio que cogitatō de penitentie huiꝰ onre immurmuret: vt illud ſuꝑ ceruicem meamagguet: ſentio ſiqͥdem aliud onus ſuauiꝰ quidē: ſed ml̓to maius. Sic eī onerat me deus miſeratōnibꝰ ſuis: ſicconcludit ſic obruit beneficiis: vt onus aliud ſentire n̄poſſim: ſeptem nimiꝝ in me video miſcd̓ias Prima ſiqͥdem eſt: ꝙ me adhuc in ſcl̓o poſitū ingͣtum ⁊ paruipendentem a multis peccatis conſeruauit. Secunda ꝙ mepeccante nō ſtatim vltionem adhibuit: ſed me ꝓlongante iniqͥtatem: ipſe pietateꝫ prolongabat. Tercia: qꝛ cormeum viſitauit ⁊ immutauit. ut amara fierent: q̄ male dulcia prius erāt. Quarta penitentiā miſericorditerſuſcepit. multi eniꝫ penitentia ducti ſunt: ſed infructuoſa. Quinta ꝙ michi ꝯtinendi deinceps ⁊ emendatiusviuendi virtutem preſtitit: ne recidiuū paterer: ⁊ eēt nouiſſimꝰ error peior priore. Manifeſte eniꝫ diuine virtutis eſt nō humane: ſuſceptuꝫ ſel̓ iugum a ceruice ſua excutere: qꝛ oīs qui facit peccatū: ſeruus eſt peccati: neceſt liberari niſi in manu forti. Iam vero poſtꝙͣ his qͥnqꝫ miſeratōibꝰ a malo liberatꝰ ſum: vt facerem qd̓ ſcriptum eſt. Declina a malo ⁊ fac bonū. in duabꝰ alijs bona largitꝰ eſt. he ſunt gr̄a celeſtia ꝓmerendi: ⁊ ſpes obtinendi. Ecce ſeptem panes nobis piſtribuit. Si enimfacte ſunt michi lacrime mee: panes die ac nocte: qͣntomagis diuine oꝑationes ⁊ miſeratōnes. multo enī dulcius ſapiunt: meliuſqꝫ reficiūt ⁊ cōfirmant cor homīs.veꝝ multa ex his panibꝰ inter digitos ꝓſperātis vel ꝓterentis fragmenta cecider̄t que colligi oportet ne pereant Primi itaqꝫ panis .i. cōſeruatōis a peccato tria fragmēta tenēo. Tribus enim modis memini me a pecca
cato ꝯſeruatū .ſ. ſubtractōe occaſionis: data virtute reſiſtendi: ſanitate affectōnis. Secūdus panis patiētiafuit: qua vltionē tardauit: qꝛ indulgentiam cogitauit.huiꝰ etiā tria fragmenta accipite .ſ. cogitātes longanimitatem quā exhibuit. Electōem p̄deſtinatōis ſue qͣmimpleri voluit. Et charitatem nimia qua nos dilexitTercii quoqꝫ ſcꝫ ꝯuerſionis a peccato tria habeo fragmenta: a tribꝰ enī ꝯuerſus ſum. ſcꝫ ꝯſideratōe peccatorum. mētu ſupplicioꝝ. ſpe venie ⁊ ꝯſolationū. Quartiſcꝫ indulgentie totidem fragmenta colligite. Sic enimin toto indulſit oēm iniuria. vt iam nec damnet. vlciſcēdo. nec cōfundat improperādo. nec minꝰ diligat imputando. ita vt vbi abundauit delictū. ſoleat gr̄a ſuꝑabundare. In quinto etiā pane ꝯtinentia ſcꝫ a peccato triainuenio. vnde nō immerito clamare poſſim: Quia fecitmichi magna qui potens eſt: ⁊ ſanctū nomen eius. Nōenī paruū quid cōtinentiaꝫ reputo: que tales habet oꝑpugnatores carnem videlꝫ hoſtem domeſticū. pn̄s ſecūlum neꝙͣ concludens vias meas. ⁊ iacul̓ ſuis me impetens per portas quinqꝫ ſenſuum: ⁊ malleū vniuerſe terre ſerpentē callidiſſimū hoſtem: quem nec videre poſſuꝫne dum cauere. Sextus .i. gr̄a ꝓmerendi ſil̓r in tribuscōſiſtit. ſcꝫ in odio maloꝝ p̄teritoꝝ. ⁊ ꝯtemptu pn̄tiumbonoꝝ ⁊ deſiderio futuroꝝ. Septimꝰ .i. ſpes obtinendiin tribꝰ etiā ꝯſiſtit: q̄ ſunt charitas adoptōnis. veritasꝓmiſſionis. ptās redditōis. Hec eī tria ita cōfirmāt cormeum. vt nulla me penuria meritoꝝ. nulla conſideratōꝓprie fragilitatis: nulla eſtimatio celeſtis beatitudinisab altitudine ſpei deiicere poſſit in ea firmiter radicatū¶ CXXQualiter veritatis et gratie ſue lumen infundit. ¶ Gregoriꝰ in moralibꝰ libro. xxxijſus adueniat: qꝛ veritatis lumē qd̓ elatis occuN manibꝰ abſcondit luceꝫ: ⁊ precipit eī vt rurpatiſqꝫ mentibus abſconditur. afflictis hūiliatiſqꝫ reuelatur. annunciat de illa amico ſuo. ꝙ poſſeſſioeius ſit: ⁊ ad eam poſſit aſcendere. Amicus veritatis ēamator recte actionis. Unde ⁊ ipſa veritas dicit apl̓isUos amici mei eſtis: ſi feceritis que ego p̄cipio vobismaiorem hanc dilectōem ⁊c. Non ergo ſe deſperet humana fragilitas. vnigeniti ſanguinē ꝯſideret. ⁊ in p̄cioſuo conſpiciat: ꝙͣ magna eſt que tanti valet. Conſiderꝫcelos. ſperet ſuꝑnāͣ patriā. angeloꝝ ſe ſociā ſciat. atꝫ iuſuo capite p̄latam ſe etiā angelis gaudeat. Cuiꝰ itaqꝫcor nō hmōi pietatis admiratōem exiliet: et in ſubleuationem tante cōſideratōis expaueſcet. vnde ⁊ apte ſubditur. Super hoc expauit cor meū: ⁊ motuꝫ eſt de locoſuo. Quia pauor dum mentem ꝑcutit: hanc a ſemetip̄aalienā reddit. locus aūt hūani cordis eſt delectatō vitepn̄tis: ſed cum diuina aſpiratōe tangitur: locus nr̄i cordis fit amor eternitatis Bene ergo d̓r. Suꝑ hoc expauit cor meum: ⁊ motum eſt de loco: qꝛ pigrū cor ⁊ terrenis dudum cogitatōnibꝰ deditū: cum repente ꝑ excelſūſe ad ſumma ſuſpendit: cogitōnis infime locū mutauūIdem in libro. xxix. Per quā viam ſpargit̉ lux: diuiditur eſtus ſuꝑ terram. Quid lucis noīe niſi iuſticia deſignatur. de qua d̓r. Populꝰ. qui ambulabat in tenebriſvidit lucem magnā. Omne aūt qd̓ ſpargitur nō continue ſed ſub qͣdam intermiſſione iactatur. lux ergo ī hacvita ſpargitur: qꝛ ad omīs rei intelligentiā cōtinua nōhabetur. Tunc ergo nobis lux ſparſa iam n̄ erit quaido mens nr̄a ad deū funditꝰ rapta fulgeſcit. requiriturergo a deo homo neſciens per quā viaꝫ ſpargitur lux.ac ſi ei patenter dicat: dum dura corda emollio: dum vigida inflecto: dum aſperſa mitigo: dum frigida accendo. debilia roboro: dum vaga ſtabilio: dum nutant laconfirmo: intuere ſi vales incorꝑal̓r veniēs: quibus eameatibus illuſtro.¶ AXXI.¶ Qualiter poſt in fijſionē gratie temptatō