LiberTriceſimus

ita non inuiſibili premio probaretur fides: ſed nec iamfides eſſet: ꝯfeſtim ſui oꝑis ſumendo et querendo mercedem. Nunc vero maiore ⁊ mirabiliore gr̄a ſaluatoriſin vſus iuſticie peccati pena ꝯuerſa ē. Tunc enī dictuꝫeſt homini morieris ſi peccaueris: nunc dicit̉ martiri:morere ne pecces. Quod tunc timendum fuerat vt nōmoreretur: nunc ſuſcipiendum eſt ne peccetur. ſic per ineffabilem dei miſcd̓iam ⁊ ipſa pena vicioꝝ trāſit in arma virtutis: ⁊ fit iuſti meritum: etiā ſuppliciū peccatoris. tunc enī mors eſt acqͥſita peccādo: nunc impletur ꝓiuſticia moriendo. Ita ē cū ex pͥmis hoībus ꝑpetuatapropagine ſit mors pena naſcentis: tn̄ ſi pro iuſticia pietateqꝫ pendatur: fit gloria renaſcentis. Et eū ſit morspeccati retributio: aliqͣ impetrat vt nil retribuatur peccato. Nam qͥcunqꝫ etiā nō ꝑcepto regeneratōnis lauacro pro xp̄i ꝯfeſſione moriunt̉: tunc eis tantū valꝫ ad dimittenda peccata: quatuꝫ ſi abluerentur ſacro fonte baptiſmatis. Qui enī dicit: Si quis nō renatus fuerit exaqua ⁊ ſpiritu: non intrabit in regnum celoꝝ Alio locoiſtos fecit exceptos vbi nō minꝰ general̓r ait. Qui perdiderit animā ſuam ꝓpter me: inueniet eam. Hīc etiamſcriptum eſt: p̄cioſa in ꝯſpectu dn̄i: mors ſanctoꝝ eius.. III.Cur deus bonis et malis communicat bona et mala preſentia. ¶ Idem in li. i.Cacuit autem diuine ꝓuidentie p̄ꝑare in poſterū bona iuſtis: quibꝰ nō fruerent̉ iniuſti. ⁊ mala impiis: quibꝰ nō excruciabūtur iuſti. Iſta vero tꝑalia bona ⁊ mala vtriſqꝫ voluit eſſe communia: vtnec bona cupidiꝰ appetant̉: que mali quoqꝫ hr̄e cernuntur: nec mala turpiter euitētur: quibꝰ ⁊ boni plerumqꝫafficiūtur. Oſtendit aūt ſepe deus etiā in his diſtribuendis oꝑatōem ſuam euidentiꝰ. Nam ſi nunc om̄e peccatum manifeſta pena plecteret: nil vltimo iudicio reẜuari putaretur Rurſum ſi nullum peccatū puniret: nulla eſſe diuina prouidentia crederetur. ſil̓r in rebus ſecūdis ſi nō eas deus qͥbuſdā petentibꝰ euidentiſſima largitate cōcederet: nō ad euꝫ iſta ꝑtiner̄ diceremꝰ. Itēqꝫſi omnibꝰ ea petentibꝰ daret: n̄ niſi propter talia p̄miaſeruiendū illi eſſe arbitraremur: nec nos faceret tal̓ ſeruitꝰ pios: ſed potiꝰ cupidos. ſicut aūt ſub vno igne aurum rutilat: palea fumat: ⁊ ſub eadem ſtipula palee cōminuūt̉. frumenta purgant̉: nec ideo cum oleo amurcaꝯfunditur: qꝛ eodeꝫ p̄li pondere p̄mitur. ita vna eadēqꝫvis tribulatōis irruens bonos probat. purificat. eliqͣt.Malos damnat. vaſtat. exterminat. vn̄ ī ead̓ afflictōemali deū deteſtant̉ ⁊ plaſphemāt. boni vero deū precāt̉⁊ laudant. Tm̄ intereſt. nō qualia ſed qͣlis qͥſqꝫ patiat̉Nam pari motu exagitatur ⁊ exalat horribil̓r ſcenum⁊ ſuauiter fragrat vnguentū. Item excepto ꝙ quilibetqͣntūlibet laudabil̓r viuens in quibuſdā carnali ꝯcupiſcentie cedit quis facile reꝑitur qui eos ꝓpter quoꝝ execrabiles iniqͥtates deus terras conterit. ſic habeat. vthabendi ſunt. ſic cum eis viuat. vt cum talibꝰ eſt viuendum Plerūqꝫ enī ab eis docendis. admonendis. obiurgandis. corripiendis. male diſſil̓atur vel cuꝫ laboris piget. vel eum os eoꝝ corā offendere verecūdamur. ul̓ cūeoꝝ inimicicias deuitamꝰ: ne impediāt ⁊ noceāt in iſtiſtꝑalibꝰ rebus. ſiue quas adhuc appetit nr̄a cupiditas.ſiue quas amittere formidat infirmitas. Iure ergo vitam iſtam qn̄ diuinitꝰ affligūtur cum eis amarā ſentimus. cuiꝰ amādo dulcedineꝫ peccantibꝰ eis amari eſſenolumꝰ. Deinde etiaꝫ hn̄t eām boni quare tꝑalibꝰ affliguntur mal̓: qualem beatꝰ Iob habuit. vt videlicet animus humanꝰ ip̄e ſibi qͣntū gͣtis deū diligat ꝓbatus ſit¶ CIIII.¶ Adhuc de eadem materia¶ Hugo de arra anime.

On ergo o anīa ſancta ꝯturbare te debet: ꝙ invſu tꝑaliū reꝝ eadem bonis ⁊ mal̓ ꝑticipatio ēnec ideo ſil̓r illoſ a deo amari exiſtimes qꝛ tecūhis oībus ſil̓r cōmunicare vides. Nam ſicut beſtie nōpropter ſe: ſed ꝓpter hoīem create ſunt. ita homīes mali nō ꝓpter ſe ſed ꝓpter bonoſ viuūt. vt ſocietaſ illoꝝ vitam exerceat bonoꝝ quos ⁊ felicitate ſua potōra his ⁊que mali ꝯmunicare nō pn̄t admonēt bona querere: etmiqͥtate ſua cogunt artius virtutē amare. poſtremo utdum illos diuina gratia deſtitutos viderent per quelibet abrupta vicioꝝ ruere. diſcat quantaſ ꝓ ſalutē ſuadebeāt creatori gr̄as referr̄ Sil̓r ergo bonis ⁊ mal̓ iſtaꝯcedi debuer̄t. qm̄ aliter boni bona ſibi potōra ſeruarinō crederent: niſi videlꝫ iſta bonis ꝙͣ mal̓ eſſe ꝯmuniacernerent. ¶ Iohannes criſoſto. ſuꝑ Mattheū libro. i.Solem. inquit̉. ſuum facit oriri ſuꝑ bonos ⁊ malos. etpluit ſuꝑ iuſtos ⁊ iniuſtos Omnia quidem bona deusnon ꝓpter omnes homīes dat ſuꝑ terrā: ſed ꝓpter paucos ſāctos. Conuenientiꝰ enī ē: vt peccatores ꝯ meritūſuum. bonis dei fruantur: qͣm vt iuſti contra meritū ſuum a bonis eius fraudentur. Quēadmodū autem peccatores a iuſtis nō ſeꝑat. ne ſeꝑati cognoſcāt ſe eſſe electos ⁊ glorientur: ſed male viuentes dum bona percipiunt ad preiudiciū ſuum ꝑcipiūt: ⁊ boni dum mala patiuntur ad iuſticie lucrū eis cedunt. ¶ Grego. in moral̓.li. v. Cum aūt occulta ſint dei iudicia. cur in hac vitanonnunqͣꝫ bonis male ſit. ⁊ mal̓ bene. Nam cum bonismale eſt: ⁊ malis bn̄. hoc fortaſſe deprehēditur: qꝛ ⁊ boni ſi qua deliquer̄t. hic recipiunt vt ab eterna damnation pleniꝰ liberētur. ⁊ mali bona q̄ ꝓ hac vitā faciuntHic recipiūt: vt ad ſola in poſteꝝ tormenta pertrahāturUnde in inferno ardenti diuiti dr̄. Recordare: qꝛ receꝑiſti bona ⁊c̄. At cum bonis hic bn̄ eſt: ⁊ mal̓ male. īcertum fit valde: vtrū boni idcirco bona recipiant. vt ꝓuocati ad aliquid melius creſcāt. aut iuſto latentiqꝫ iudicio hic ſuoꝝ opeꝝ remuneratōꝫ recipiāt: vt premiis vite ſequētis inaneſcat. ⁊ vtrū malos idcirco aduerſa feriāt: vt ab eternis ſuppliciiſ corrigendo defendant: authic eorum pena incipiat. vt quandoqꝫ complenda eosad vltima gehenne tormenta ꝑducat. vnde ſancti viricum ſibi ſuppetere proſpera mūdi conſpiciunt: timent:ne laboꝝ ſuoꝝ fructꝰ recipiāt. Idcirco etiaꝫ ea moleſtetolerant: qꝛ per hoc ſe vtcūqꝫ tardari interno deſiderionon ignorāt. Plus enī in hoc mūdo honor ꝙͣ deſpectōoccupat. ⁊ magis ꝓſꝑitatis ſublimitas ꝙͣ veceſſitatisaduerſitas grauat. ⁊cͣ.UIIII¶ Qualiter vtriſqꝫ ſcilicet bonis et malis diſtribuit dona ſua gratuita ¶ Idē omel. de talē.Unc etiā dn̄s ad negociū talenta donoꝝ ſuoꝝpartitur. poſt multū vero tꝑis rōnem poſiturꝰmanifeſtabitur. bn̄ quidē operātes pro apportato lucro remuneraturꝰ. ſeruos autē torpentes ab opere bono damnaturꝰ: Conſideremꝰ ergo quid accepimꝰ⁊ in eoꝝ erogatōe vigilemꝰ. Conſiderare nos cōuenit:ne nos qui ceteris plus aliquid in hoc mūdo accepiſſevidemur: ab actore mūdi gͣuiꝰ inde iudicemur. Cū enīaugentur dona: rōnes etiam creſcunt donoꝝ. tanto ergo humilior atꝫ ad ſeruiendū ꝓmptior eſſe quiſqꝫ debꝫex munere: quāto ſe obligatōrem eſſe cōſpicit in reddēda ratōe. ¶ Idē. in moral̓. li. vi. Itaqꝫ nichil fit ī terraſine cauſa. idcirco eī ſepe ⁊ deſidioſus ingeniū accepit.vt de negligentia iuſtiuſ puīatur: qꝛ qd̓ ſine labore aſſequi potuit: ſcire cōtemnit. ⁊ ideireo qn̄qꝫ tarditate ītelligentie ſtudioſus premitur: vt pro labore ſtudii abundantius remuneretur ¶ Idem in li. xvii. Mira quoqꝫdiſpenſatōe conditor ⁊ culpas reſpicit ⁊ viuendi temporaᵉ impendit. vt ſpacia vite longioris: aut conuerſo fiant ad adiutoriū muneris: aut n̄ cōuerſo ad augmentūdamnatōnis. vnde recte de reprobo d̓r. Dedit ei deus