LiberTriceſimus

bonū. reum nō eſſe qui glorioſus nō eſt. Prodeſt enimpauꝑem nō eſſe qui rex eſſe non poteſt. ¶ Actor. Qd̓dicit auguſti. mitiſſima eē penaꝫ ꝑuuloꝝ. intelligendūeſt quo ad ſenſum nō quo ad damnuꝫ. Dicit enī gloſaſuꝑ illud deuteronomii. abſcondā facieꝫ meā ab eis. ꝙnichil ē grauiꝰ ꝙͣ carere viſiōe dei. Eſt itaqꝫ mitiſſimaquo ad ſenſuꝫ .i. nll̓a. ſcd̓m ꝙ dicit̉ mīnꝰ vocabit̉ in regnō celoꝝ .i. nullꝰ. Grauiſſima aūt eſt quo ad damnū. vl̓gͣuiſſima qꝛ generaliſſima. Erit enī cōmunis omnibusdāmatis. Unde notandū ꝙ ſi fiat ꝯꝑatio pene ad penāp̄ciſe: ſimpliciter maior eſt in damno pena debita originali: ꝙͣ pena debita maxime actuali. Potiꝰ enī eligerethō bn̄ diſpoſitꝰ videre deū: ⁊ cruciari pena debita homicidio: ꝙ priuari viſione dei alijs penis ceſſantibus.Sed ſi fiat cōꝑatio inter damnatos: minor eſt pena dānatoꝝ ꝑuuloꝝ: qꝛ illi puniūtur ſola carētia viſionis deiAlii aūt eadem pena: ⁊ inſuꝑ alia ſcꝫ pena debita pecC.A.cato actuali¶ De remediis que contra peccatū originale deus inſtituit. ¶ Grego. in mora. li. iiii.Uod aūt apud nos valet aqua baptiſmi: hocegit apud veteres vel pro paruulis ſola fides:vel ꝓ maioribꝰ virtus ſacrificii: vel ꝓ his quide abrahe ſtirpe ꝓdier̄t myſteriū circūciſionis ¶ Bedain omel̓. euangel̓. Idem enī ſalutifere curatōis auxiliūcircūciſio ī lege ꝯͣ original̓ peccati vulnꝰ p̄bebat: qd̓ baptiſmꝰ agere reuelate gr̄e tꝑe ꝯſueuit: excepto ꝙ regniceleſtis ianuā: nec dum intrare poterāt: ſed tm̄ in ſinuabrahe poſt mortem beata requie ꝯſolati: ſuꝑne pacisingreſſum ſpe felici expectabāt. ¶ Petrus lumbardusPropter hoc ergo p̄cepta fuit circumciſio: qꝛ nō poſſetmeliꝰ ſigͣri ꝙͣ ꝑ ipſam tolli originale peccatū. Nam oīshomo naſcit̉ cum p̄pucio quēadmodū ⁊ cū originali peccato: ⁊ circūciſus p̄puciatū gignit. traiiciēs in illū quoipſe iam caruit: ſic baptiſatꝰ in filiū quē ſcd̓m carnē generat: reatum traiicit originis. a quo ip̄e iam liber eritIn carne ergo p̄pucii ideo iuſſa eſt fieri: quia inſtitutaeſt in remediuꝫ peccati quod a parentibꝰ cōtrahimꝰ incōcupiſcentia: que in illa ꝑte magis dn̄atur cōcepti. Etetiā quia in illo mēbro culpā inobediētie primus homocognouit: vt in eodem obedientie ſignum acciꝑet decuit. verū ſi circūciſio ſuo temꝑe cōferebat remiſſionē peccatoꝝ: cur ergo mutata eſt ꝑ baptiſmū quia videlicet ꝑfectius eſt baptiſmi ſacramentū: qm̄ et magis cōmunemagiſqꝫ gr̄e plenū. Nam in circūciſione peccata tantūdimittebatur: ſed nec ad bn̄ operāduꝫ gr̄a per eam preſtabatur: nec virtutes dabātur vel augebātur. In baptiſmo aūt oīa peccata dimittūtur: ⁊ gr̄a cooperādi ꝯfertur: ⁊ virtutes augentur. ¶ Augꝰ. ſuper geneſim li. x.Anteꝙͣ ergo paruulus per etatem poſſit ſcd̓m ſpūm viuere: neceſſariū habet mediatoris ſacramentū: vt ꝙ nōdum per eius fidem pōt: per eoꝝ qui euꝫ diligunt fiat.Eius enī ſacramēto tollit̉ etiā in etate infātili original̓peccati pena: a quo niſi adiutꝰ etiā iuuenis carnalē concupiſcentiā non domabit: nec ea ſubiugata eterne vitemeritum app̄hendet. Ideo viuus oportet etiam infansbaptiſetur: ne obſit anīe ſocietas carnis peccati qͣ participata fit. vt nichil poſſit anīa infantis ẜm ſpūm ſaꝑe.Ipſa qͥppe affectio gͣuat etiā corꝑe exutam: niſi cuꝫ incorꝑe eſt per vnicū ſacrificiū veri ſacerdotis expietur.Quid ergo aliquis ait: ſi hoc nō curauerint ſui vel infidelitate vel negligentia. Rn̄detur hoc diuinitꝰ auxiliūꝓcurari illi anīe: quā deus p̄ſciit pie victurā ſi viuerethic vſqꝫ ad annos ꝯgruos fidei: ꝙ ꝓpter aliqͥd qd̓ ipſenouit: ⁊ naſci voluit in corꝑe: ⁊ cito extraxit de corꝑe¶ Idem ad Hiero. de verbo Iacobi. Cūqꝫ quidā ruiſſꝫin puteum: vbi aqͣ tanta erat: vt eum magis exciꝑet nemoreretur ꝙͣ ſuffocaret ne loqueret̉ Acceſſit aliꝰ: eoqꝫ

viſo admirās aſt. Quō huc cecidiſti. Obſecro. inqͥt. cogita quō me hinc liberes: nō quō huc ceciderim queraſita quoniā fatemur: ⁊ fide catholica tenemus de reatupeccati tanꝙͣ de puteo etiā paruuli infantiſ animā: xp̄igr̄a liberandā. ſatis eſt ꝙ modū quo ſalua fiat nouimꝰ:etiaꝫ ſi nunꝙͣ qūo in malum illud venerit: nouerimus.¶ Idem ꝯͣ iulianū li. v. Itaqꝫ magis curandū eſt ſiue īparuul̓ ſiue in gͣndibus: quo anīa ſanet̉ auxilio: ꝙͣ quoviciata ſit merito. Quod enī de ea latet: aut exercicio.al̓s ex ocio. diſcit̉: aut ī hac vitā ſine ſalutis labe neſcit̉Idem in libro. vi. Uide aūt ꝙͣ importune nolis ꝑuuluꝫde alieno peccato reportare malum. ⁊ velis euꝫ de alieno recte facto reportare bonum: non qualecūqꝫ: ſed deiregnum. Alienum quippe eſt opus cum credit ꝑ alteꝝ:ſicut alienum opus fuit cum in altero peccauit. Si aūtꝓpterea vis paruulos a pͥmi homīs alienos eſſe peccato: qꝛ eum nō ſunt imitati ꝓpria voluntate: hac ratōneetiā alienabis eos a iuſticia xp̄i: qꝛ nec euꝫ imitati ſuntꝓpria voluntate.TI.¶ Ꝙ etiam originales penas in bonum cōuertit ¶ Petrus lumbardusOncupiſcentia ſiquidem ſiue ꝯcupiſcibilitasque dicitur peccati fomes ante baptiſmum eſtculpa ⁊ nō pena. Poſt baptiſmū vero pena eſtnon culpa: q̄ paruuluꝫ habilem facit etiā ꝯcupiſcere: ſꝫnon facit ꝯcupiſcere. adultum vero facit etiā ꝯcupiſcere: dimittitur ergo in baptiſmo: nō vt non ſit: ſed vt noimputetur ad peccatuꝫ. Hoc eſt enī non hr̄e peccatum:non eſſe peccati reum. quō eniꝫ alia peccata pretereuntactu. ⁊ remanēt reatu. vt homicidia ⁊ ſil̓ia Sic eꝯͣrio fieri pōt. vt fomeſ ille p̄tereat reatu: ⁊ maneat actu. Manet eniꝫ in corꝑe mortis huiꝰ carnal̓ ꝯcupīa. ſicut dicitauguſtinꝰ. cuiꝰ vicioſis deſideriis nō obedire p̄cipimurque tn̄ cōcupīa quotidie minuitur in ꝓficientibꝰ ⁊ continentibꝰ ¶ Actor. Sciendum itaqꝫ ꝙ originale duobꝰmodis in baptiſmo dimittit̉ .ſ. quantum ad reatum: quiomnino deletur. ⁊ quātum ad fomitē ſiue ꝯcupiſcentia:que debilitatur: et extenuatur: vt iaꝫ non regnet in corpore ſicut prius. Non tn̄ oīno aufertur: vt hēat hō meritum eius motibꝰ repugnādo: qui nunꝙͣ ſuut peccata:niſi ratōnem attingāt aliquo modo. Et dicunt quidamꝙ ſicut a reatu aīa purificatur. ſic et caro ab illa feditate penali: ſiue pollutōe quā in cōceptione ꝯͣxit ex libidinoſa cōcupiſcētia purgatur. vt ſicut duobꝰ ꝯpletur myſterium baptiſmi .ſ. aqua ⁊ ſpiritu. ſic etiaꝫ ibi duo purgentur anīa ſcꝫ a reatu: ⁊ caro ab illa cōtagione. Aliavero pena original̓ que eſt paſſibilitas carnis. conſtat.ꝙ in baptiſmo nō dimittitur. cuiꝰ rō duplex ab auguſ.aſſigͣtur: vna videlꝫ ne fidei meritum in baptiſatis euacuaret. Alia vero: vt bonꝰ eiuſdem vſus martires glorioſos efficeret. ¶ Augꝰ. de ciui. dei li. xiii. A vinculoergo original̓ ſi ſoluātur infantes per gr̄aꝫ mediatoriſhanc ſolam morteꝫ que anīam ſeiungit a corꝑe perpetipn̄t. in illam vero ſcd̓am ſine fine penalem nō traſeuntSi quem mouet cur vel ipſam patiantur: que eſt penapeccati: quoꝝ per gr̄am reatꝰ aboletur. Dicimꝰ ad hocrelinqui anīe exꝑimentuꝫ ſeparatōnis a corpore: ꝙͣuisablato crimīs nexu: qꝛ ſi regeneratōnis ſacrm cōtinuoſequeret̉ immortalitas corporis: ipſa fides euacuaret.quę tunc eſt fides: qͣndo expectat̉ in ſpe quod nondumin re tenetur. Fidei aūt robore ac certamīe in maioribꝰdumtaxat etatibꝰ etiam mortis fuerat ſuperādus tiorquod in ſanctis martiribꝰ emicuit. cuiꝰ ꝓfecto certaminis eſſet nulla victoria. nulla gloria. qꝛ nec ipſum oīnopoſſit eſſe certamen: ſi poſt lauacrum regeneratōis iaꝫſancti non poſſent mortem perpeti corporaleꝫ. Cuꝫ paruulis autem baptiſandis quis non ad xp̄i baptiſmumꝓpterea potius curreret: ne a corpore ſolueretur: atqꝫ