Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberTriceſimus

Atendū eſt itaqꝫ primos quidem homines itafuiſſe inſtitutos: vt ſi peccaſſent nullum mortis genus experirentur: ſed eoſdem peccatoresita fuiſſe multatos: vt etiā qͥcqͥd eoꝝ ſtirpe eſſet exortū.eadem pena teneretur obnoxiū. enī aliud ex eis ꝙͣqd̓ ipſi fuerāt naſceretur. pro magnitudine quippe illius culpe naturā damnatio mutauit in penis: vt qd̓ penaliter preceſſit in homībus pͥmis. ſequeret̉ in naſcentihus ceteris. Neqꝫ enī ita homo ex hoīe: ſicut homo expuluere. Puluis nāqꝫ homī faciendo materia fuit. homo aūt homī gignendo parens. Proinde qd̓ eſt terra:non hoc eſt caro: ꝙͣuis ex terra facta ſit caro Qd̓ eſt autem parens homo. hec eſt et ꝓles homo. In pͥmo ergohoīe feminā in ꝓgenie trāſituꝝ vniuerſuꝫ genus humanū fuit. qn̄ illa ꝯiugum copula diuinā ſententiā ſuedānatōnis excepit. homo factꝰ eſt. cum crearet̉:ſed cum peccaret puniretur. hoc genuit quātuꝫ qͥdeꝫattinet ad peccati mortis originem. Cum autem queritur: quā mortē deus primo homini fuerit ꝯminatusſi maudata vel mandatū trāſgrederetur .ſ. anīe. an corporis. an totius hoīs. an illam que d̓r ſcd̓a. dicendū eſt omēs. Nam ſi in eo quod ait. Morte moriemini.intelligamꝰ eam ſolam: fit cum anīa deſeritur ſua vita que illi deus eſt. ꝓfecto in illa morte etiā cetere duedenūciate ſunt: que ꝓculdubio fuerāt ſecuture. Naꝫ ineo inobediēs motꝰ in carne anīe inobediētis exortuseſt. ꝓpter quem pudenda texerunt. ſenſa eſt mors vna.in qua deſeruit animā deus. Illaqꝫ ſignificata eſt verbis eius: qn̄ timore dementi ſeſe abſcōdenti homini dixit. Adam vbi es. non vtiqꝫ ignorādo q̄rens: ſed increpando admonens. vt attenderet vbi eſſet. in quo eētdeus. Cum vero corpus ipſa anīa deſeruit etate corruptum ſenectute ꝯfectū. venit in exꝑimentū mors altera: de deus peccatū adhuc puniens. hoī dixit. Terraes in terrā ibis. vt his duabꝰ mors illa pͥma totiuſhoīs eſt ꝯpleretur. quā ſecunda in vltimo ſequitur: niſihomo per grām liberetur. Idem in encheridion. Illoꝝ etiā pͥmoꝝ hoīm peccatis ꝯſtat poſteros obligari.Nam ideo quiſqꝫ renaſcitur vt ſoluatur in eo qͥcqͥd peccati eſt cum quo naſcitur: ac hoc eſt inſtituta regeneratio: niſi qꝛ vicioſa eſt generatio. adeo vt etiā de legitimo mr̄imonio ꝓcreatꝰ dicat. iniqͥtatibꝰ cōceptꝰ ſuꝫet ī peccatis ꝯcepit me mr̄ mea. Neqꝫ dixit iniquitatevel peccato: ſed iniqͥtates peccata dici maluit: qꝛ inillo vno qd̓ in oēs ꝑtrāſiit reꝑiuntur plura peccata .ſ. ſuperbia qua homo ſuam potiꝰ ꝙͣ deiptāteꝫ dilexit. ſacrilegiuꝫ qꝛ deo credidit. homicidiū. qꝛ in mortē ſe p̄cipitauit. fornicatio ſpirital̓: qꝛ integritas hūane mentisſerpentina ſuaſione corrupta eſt. furtum. qꝛ cibꝰ ꝓhibitus vſurpatus eſt. auariciā. qꝛ pluſꝙͣ debuit appetiuit. XDVI. Qualiter illud peccatū a parentibus in filios trāſ funditur Gloſa ſuper epiſtolāad Romanos tercioClud autē peccatū in poſteris originale d̓r: qm̄ex originis nr̄e vicioſa ꝯditione trahitur.cenī qꝛ deſcendimꝰ ab Adam carnis ꝓpaginēideo peccato tenemur cum xp̄s ab eo deſcenderit: quiomni peccato caruit: ſed qꝛ vicioſa lege ꝯcipiēdi ex peccato pͥmi hoīs .i. cōcupiſcentia carnis accedente concepti ſumꝰ. ideo peccati qd̓ originale d̓r rei ſumꝰ. ActorHis etiā verbis videtur ſonare Augꝰ. dicens: peccatū in ꝑuulos trāſmittit ꝓpaginatio ſed libido. verum hic obiici pōt: aliquis ex maiori libidine gignit aliꝰ: ideoqꝫ ẜm hoc vidr ꝯͣhere peccatū maiꝰ. Preterea dicūt quidā peccatū illud non ꝯͣhitur ex libidine:ſed ex corruptōne eſt in carne: nec ideo xp̄s originalicaruit: qꝛ per libidinem fuit ꝯceptus: ſed qꝛ ſanguiſ

de quo corpus eius formatū eſt depuratus fuit a ſuſceptione vicii per operatōeꝫ ſancti ſpūſ: que d̓r corruptōactiua: qꝛ eſt original̓ peccati: remāſit tn̄ in eo corruptō paſſiua .i. paſſibilitatiſ a fame ſiti hmōi. hec etenim corruptio duplex eſt in carne nr̄a ab Adam contracta. Quod ergo dicit Auguſtinꝰ ita intelligendum eſtnon ꝓpago ſed libido .i. libidīs originale peccatuꝫ inparuulos tranſmittit. Et fomes quidem ſiue pronitasquātum eſt de ſa equalis eſt in omnibꝰ naſcutur: ſedtn̄ vnus eſt alio ꝓnior ad peccandū ꝓpter aliqd̓ annexūvt ꝓpter ꝯplexionē: vel aliqͥd hmōi. Sꝫ fortaſſis adhucobiiciet aliqͥs in baptiſmo remittitur carnis corruptio: ideo minor eſt in baptizato. Si ergo carnis corruptio eſt p̄ciſa original̓ peccati: videtur ſi decidaturaliqua portio carnis ab vtroqꝫ: infundatur anīa vtriqꝫ: maius peccatū hec ꝙͣ illa ꝯͣhit. Sicqꝫ filiꝰ baptizati maiꝰ peccatū ꝯͣhit baptizati Nos autem dicimꝰ actiua corruptio que eſt in carne pueri licet remittat̉ſiue diminuatur in baptiſmo quo ad feditatē intenſionem: ẜm quam dn̄abatur in carne. tn̄ quo ad eſſentiaꝫmauet eadem que prius: ex ea ꝯͣhitur originale a puero ex eo nato: etiaꝫ ſi nulla ſit libido in cōceptu: nec minus ꝯͣhitur originale a filio baptizati ꝙͣ a filio baptizati. Hec autem corruptio a tribus eſt: ſcilicꝫ a peccatoAde tanꝙͣ corruptiuo merito: a deo tanꝙͣ infligēte puniente: a carne tanꝙͣ corruptibili punibili: necd̓r in cōceptu pueri originale tranſmitti qꝛ in carne traducta ſit ipſum peccatū: cum eidem carni donec formatum ſit puerperiū anīa infundatur: ſed qꝛ in ip̄a eſt peccati .i. corruptio ex fit peccatū in anīa cum īfunditur. Augꝰ. de baptiſmo paruuloꝝ ꝯͣ maximinū libro tercio. Si quos ergo aduerſos vl̓ obtuſos cōtentioſos mouet qūo peccatū qd̓ mūdatur per baptiſmummaneat in eis: quos genuer̄t baptiſati. ip̄i explicēt quōp̄putium quod circūciſionē aufertur maneat in eis:quos genuer̄t circumciſi: quō etiam palea oꝑe huma tanta diligentia ſeꝑatur: manet in fructu de purgato tritico naſcitur. Idem ꝯͣ iulianum. At vero iulianus dicit: peccat iſte qui naſcitur: non ille qui genuit: non ille qui condidit. per quas ergo rimas īter totp̄ſidia innocentie peccatuꝫ fingis ingreſſum. veꝝ qͥdrit latentē rimam cum habeat aꝑtiſſimā ianuaꝫ. vnūhoīem. ait apl̓s. vniꝰ delictū. inobedientiā vniꝰ hominis. Quid querit aꝑtiꝰ qͥd inculcatiꝰ.. XCVII. Qualiter anima paruuli culpam a carnecontrahere permittitur.Oluit enī deus ꝓpter peccatū Ade ꝯſtitutōeꝫſuam mutare: qua videlicet cōſtituit: vt homonaturaliter generetur ex homīe. Ideoqꝫ licetvaſa corrupta ſcꝫ corꝑa ſeminata in vteris matrum inueniat: tn̄ ab infundendiſ anīabus ꝯgruo tꝑe ceſſatSi autem obticitur hec vaſa mundare poſſet anteꝙͣinfunderet anīas: dico poſſet quidem ſi vellet: ſed novult ꝓpter hoc mutare cōſtitutōes nature. Accedit adhoc p̄terea triplex. Prima qͥdem eſt vt homo qui cecidit ſuꝑbiam humilietur ſemꝑ habens ſecuꝫ cauſaꝫhumilitatis. id eſt. fragilitatē ſuam. iuxta illud ꝓpheticum. Humiliatio tua in medio tui. Secunda eſt. vtin corꝑe fragili corrupto bene pugnat. maiꝰ merituꝫacquirat. Tercia vero. vt anīa corpus ip̄m tam miſeꝝ corruptum bene illo vtendo ſecum ad gloriā traherꝫ.Unde de his vltimis duabus dicit Gregoriꝰ: Animacolligata eſt ſocio deterori duabꝰ ex cauſis. Una ē: vtvirtutis p̄mia non ſolum ex dono dei ſperaret: ſed etiāper laborē acquireret. Alia vero vt hac deteriorē naturam corꝑis ſecū traheret: qd̓ deus eſt anīe: ip̄a corꝑifieret. Eſt aūt originale in anīa in carne: ſed in carne original̓r ſiue cauſal̓r. iuxta illud apl̓i. Scio non