Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LiberTriceſimus

in omnibus eſſe non deſinat Auguſtinus ſuper geneſim libro. viii. Ipſe eſt interior omni re: quia in ipſoſunt omnia. exterior omni re qꝛ ſuꝑ omnia. antiquioromni re: qꝛ ante omnia. et nouior omnibꝰ: qꝛ idem ipſepoſt omnia. Idem ad dardanū de pn̄tia dei. Non ergo quaſi ſpacioſa magnitudine deuꝫ per cuncta diſtendi vel diffundi opinemur. ſicut fumus lux iſtā diffunditur: ſed potiꝰ ſicut in duobꝰ ſapientibꝰ quoꝝ alter eſtgrandior corpore: ſed non eſt ſapientior. vna eſt ſapientia. nec eſt in maiore maior. nec in minore minor. nec invno ꝙͣ in duobꝰ minor. ita deus ſine labore munduꝫ regens cōtinens in celo eſt totus. in terra totus. invtroqꝫ totus. nulloqꝫ loco ꝯtentus: ſed in ſe ipſo vbiqꝫtotus. Ad ip̄m enī pertinet non eſſe in parte: ſed vbiqꝫꝑſeipſum eſſe. Idem ſuꝑ pſal. Hinc de ſapientiā deiſcriptū eſt. attingit a fine vſqꝫ ad finem fortiter. nonquideꝫ motu locali: ſed immutabilitate ſui. velut ſi moles aliqua ſaxea locum impleat aliquem. d̓r attingita fine illius loci vſqꝫ in finem: tn̄ alteꝝ deſerat.dum alterū occupat. Gregoriꝰ in moralibus li. xvi.Si ad orientem. inquit iuero. apprehendā eum. creator ſiquidem omnium in parte non eſt. qꝛ vbiqꝫ eſt. ettunc minus inueītur. is qui totus eſt vbiqꝫ ē. in parte queritur. Incircūſcriptꝰ naͣmqꝫ ſpūs: omīa intra ſeipſum habet: tn̄ implendo circūdat. trāſcendēdo ſuſtinet. Iſidorus de ſummo bono. ergo. vt dictūē ita putādus eſt eſſe in omnibꝰ. vnaqueqꝫ res ex illopro ſua portōe capiat. id eſt. maxima maius minimaminus. cum ipſe potius in omnibus totus ſit. intraſue poteſtatis immenſitatem cuncta concludit. nec euadendi potentias eius aditū inuenire quis poterit. quoniam ille intra iudicii omnipotentiā omnia circūquaqꝫconſtringit. ſiue que continenda ſunt vt ſaluentur. ſiueque amputāda ſunt vt ꝑdantur. nullatenꝰ ergo pōt qͥseffugere deuꝫ. qꝛ qui non habet placatū. nequaqͣꝫ euadet iratum. Iohannes criſoſtomꝰ ſuꝑ epl̓am ad hebreos. Sicut itaqꝫ multa de deo intelligimꝰ que loquipenitus non valemꝰ. ſic multa loquimur de ipſo. quetn̄ ydonei intelligere non ſumꝰ. verbigrā. deus eſtvbiqꝫ ſcimꝰ dicimꝰ. qūo aūt vbiqꝫ ſit: ītellectu capimus. Actor. Reuera mirū eſt inueſtigabile. ip̄evbiqꝫ eſt. nec tn̄ in loco. Omnia ſunt in ipſo. nec tn̄ eſtlocus. Ipſe eſt ẜm Augꝰ. intra omīa. incluſus. Supra omnia non elatus. Infra omnia depreſſus. vnd̓eleganter. Empedocles ſic eum deſcripſiſſe fertur. Deus eſt ſpera cuius centruꝫ vbiqꝫ. circumferentia nuſꝙͣ.XVIII Qualiter preſens eſt mentibus etiaꝫ pollutis. Auguſti. in libro queſtionū. lxxxiii.N hoc aūt deꝰ: in hoc et innoxiā voluntas: inhoc recti facti meritum relucet: qꝛ deus vbiqꝫpn̄s eſt. Tunc enim vnicuiqꝫ noſtrum ſimiliseſt: cum noſtre mentis illibata puritas in eius pn̄tiampatet. Sicut enim oculoꝝ viſus quicquid videre nonpoteſt: adeſſe non putat: cuꝫ viciatus fuerit. fruſtra qͥppe circumſtat oculos imago rerū pn̄s: ſi oculis integritas deſit: ita etiam deus qui nuſquā deeſt: pollutis animis preſens eſt: queꝫ videre mentis cecitas non poteſt. Idem ſuper iohannem. Non ergo ſatis fuit dn̄o dicere: vbi ego ſuꝫ: illi ſint: ſed addidit mecum: qꝛ mali poſſunt eſſe: vbi ille eſt: nuſꝙͣ deeſt. boni vero cuꝫ illo ſunt: qꝛ eo fruuntur. Idem in li. confeſſi. v. Eantergo inquieti iniqui dn̄e: fugiant a te. Et qͥdeꝫ eoscernis vmbras diſtinguis. Et ecce cuꝫ eis omīa pulcra ſunt: ſed ipſi turpes ſunt. Quid ergo tibi nocuerūtaut in quo tuū imperiuꝫ vbiqꝫ iuſtū et integrum dehoneſtauerunt. Quo enī fugerūt: fugerent a facie tua.aut vbi tu inuenis eos: fugerunt qͥdem: vt non viderent te. videntem ſe. in te offenderent excecati: qꝛ

deſeris aliquid eoꝝ que feciſti. In te igitur offenderūtīiuſti: vt vexarentur iuſte: ſubtrahentes ſe lenitati tue: offendentes in rectitudinem tuam: atqꝫ cadentes inaſperitatem tuam. Neſciunt videlicet tu. quem nullus circūſcribit locꝰ. ſis vbiqꝫ: ſolus es pn̄s etiā his:qui longe fiunt a te. Conuertantur ergo querant te.quia ſicut ipſi deſeruerunt te creatorem ſuum: ita tudeſeruiſti creatura tuam. ecce ibi es in corde ipſoruꝫcōfitentiū tibi: ꝓiicientiū ſe in te: atqꝫ plorantiū in ſi tuo poſt vias ſuas difficiles. tu facilis lacrīas eorum abſterges. Tales vtiqꝫ iam gaudent etiam in fletibus: qꝛ tu dn̄e aliqͥs homo caro ſanguis: ſed tuipſe qui feciſti eos reficis eos conſolaris. vbi eramolim ego dn̄e qn̄ te querebā: et tu eras an̄ me. Ego aūtet a meipſo diſceſſera: nec me inueniebā. qͣnto minus teIdem in li. viii. Heu michi dn̄e: ꝙͣ excelſus es in excelſis: ꝙͣ ꝓfundus in ꝓfundis. nuſꝙͣ recedis: vixredimus ad te. Age dn̄e. fac. excita reuoca nos. Accende rape. flagra dulceſce. amemus. curramꝰ.XIX. in rebus eſt deus multis modis.¶Gregorius ſuper cantica.cet aūt deus ꝯmuni modo oībus rebus inſitp̄ſentia. potentia. ſubſtātia. tn̄ familiariorid̓r ineſſe grām illis qui mirificentiā opeꝝ deiacutius fideliꝰ ꝯſiderant. Auguſti. ad dardanum.Deus eſt inhabitator quorundā nodum cognoſcentiūſe. vt paruuloꝝ baptiſatoꝝ non quorundā cognoſcentium ſe: ſcꝫ cognoſcentes deuꝫ ſicut dn̄m glorificātIgr̄ quē potuer̄t illi noſſe nec hr̄e iſti potuer̄t hr̄e an̄qͣnoſſe. Beatiſſimi autem ſunt illi: qͥbus hoc eſt haberedeum qd̓ noſſe Idem ꝯͣ maximianū. In templo enimſuo habitat deus. id eſt. in celis. Sed dicit aliquis anteꝙͣ faceret deꝰ celum et terram. anteꝙͣ faceret et ſctōsvbi habitabat: in ſe habitabat: in ſe habitat: apud ſeeſt. Non ergo ſic ſācti ſunt domus dei: vt ipſa ſubtracta cadat deus. Sed ſic habitat in eis: vt ſi ip̄e diſceſſerit cadant. Petrus lumbardus. Fatendum eſt ergovbiqꝫ deuꝫ eſſe deitatis pn̄tiam. ſed vbiqꝫ inhabitationis grām: ꝓpter quā non dicimꝰ: Pater noſterqui es vbiqꝫ: cum hoc veꝝ ſit: ſed es in celis .i. ī ſctīsin quibus eſt quodam excellentiori modo. Sciendū ergo. deus incommutabil̓r in ſe exiſtens. pn̄tialiter potentialiter. eſſential̓r eſt in omni natura ſine ſui diffinitione. in omni loco ſine circūſcriptione. in omni tempore ſine mutabilitate. Eſt p̄terea in ſanctis ſpiritibꝰet animabꝰ excellentiꝰ .ſ. grām inhabitans. eſt in homine xp̄o excellentiſſime ī quo hītat oīs plenitudo diuinitatis corporaliter. In eo enī habitat deus corporaliter grām adoptōis: ſed grām vnionis ActorIn ſumma notanduꝫ eſt. quinqꝫ modis deus d̓r eſſein rebus. naturā. grām. gloriā. vnionem. locicircūſcriptionem. Per natura tripliciter .ſ. potentionaliter p̄ſidendo. pn̄tialiter cognoſcendo. eſſential̓r ſuſtentando. Per gr̄am tripliciter .ſ. inhabitatōne: vt in ſanctis vel iuſtis. Efficacia: vt in ſacramentis. Miſteriovt in columba. Per gloriā tripliciter. ſcꝫ in vi rōnali:inquātum veritas. Per cognitōnem in cōcupiſcibili:inquantū bonitas. Per delectatōnem in iraſcibili: inquatum poteſtas: vel maieſtas reuerentiaꝫ. Per vnionem tripliciter. ſcꝫ ad hūanam naturā in xp̄o. Ad carnem tm̄: in ſepulcro. Ad animā tm̄. in inferno. Per loci circūſcriptionem ſiue pn̄tiam corporalem tripliciter .ſ. in vtero virginis cōceptionem. In mūdo eruditionem. In celo per patris ad dexteram ſeſſionem..XX.Ꝙetiam in ipſo ſunt omnia Auguſtinus ſuper geneſim libro quarto