LiberUiceſimuſſeptimus

Icut aūt p̄diximus: humanum ſpūm: vt dicitAuguſtinꝰ. quādoqꝫ bonus aſſumit ſpūs ⁊ qn̄qꝫ malus. Nec facile poteſt diſcerni ꝙͣtum adviſionem a quo ſpiritu aſſumatur: niſi qꝛ bonꝰ inſtruit:malus vero fallit. Cum enī a ſpū aſſumitur anīa: falli n̄pōt: quia ſancti āgeli miris modis viſa ſua mirabili qͣdaꝫ ac p̄potenti mixtiōe noſtra faciūt eſſe. ⁊ viſionē ſuāquodā ineffabili modo in ſpū noſtro informāt Hoc eſtin ip̄a virtute ymaginatōis. Ipſi ſiqͥdem his corꝑalibꝰminiſtrandis p̄ſunt: ⁊ eoꝝ figuratiuas ſimilitudineſ invirtute ymaginatōis impͥmunt Et iſtud aſſumere nihilaliud eſt ꝙͣ ī virtute imaginatīa ſimilitudines reꝝ impͥmere ſiue p̄ſētare. ⁊ ꝑ illas ad cognitōnem occultorumeleuare. Cum vero malus ſpūs. hoc eſt dyabolꝰ: iſtamp̄ſentatōem facit vl̓ ingerit. fallitur aīa duobus modisUnus modꝰ eſt ꝑ ſeductionē. Un̄ auguſtinꝰ: fallit ſepedyabolus in manifeſtis bonis: vt cū ſibi creditū fueritin eis: ſeducat ad ſua. Alius modꝰ eſt per oppreſſioneꝫUn̄ auguſtinus. Sic plerūqꝫ humanū ſpūm rapit quadam occulta mixtura: vt quaſi idem ſpūs eſſe videatur:⁊ ſpiritꝰ patientis ⁊ ſpūs verātis: vt in demonyacis videtur. Aīmā tn̄ hominis id ē menteꝫ: nulla creatura implere pōt: niſi ſola trinitas. Implere tn̄ dicitur mentemſathanas: cum affectū malicie fraticit per cogitationeꝫet incentiua vicioꝝ quibus plenꝰ eſt. Que traiectio ītelligenda eſt ẜm oppoſitionem formaꝝ q̄ relinquuntur in¶ LXVſpeculis.De illuſione diaboli cauenda in ſomnijs.¶ Gregorius vbi ſupraUm itaqꝫ ſomnia tot reꝝ qualitatibꝰ alternēttanto ei credi difficiliꝰ debet: quāto ex quo impulſū veniant. facilius non elucet. Sepe nāqꝫ malignꝰſpūs his quos amore vite preſentis vigilanter interctpit. ꝓſpera etiā dormientibꝰ promittit. Et quos formidare aduerſa conſiderat: eis hoc durius ſomnii ymaginibuſ ītentat. quatinus indiſcretā mentem diuerſa qͣlitate afficiat eamqꝫ aut ſpe ſubleuās aut depͥmens timore confundat. Sepe etiā ſanctoꝝ corda afficere ſomniis nititur: vt ab intentōe cogitationis ſolide ad tꝑusſaltem mom̄tumqꝫ deriuentur. ꝙͣuis ipſi protinꝰ ſe abilluſionis ymaginatōe diſcuciant. Sed hoſtis inſidiāsquo eos vigilātes minime ſuperat: ⁊ dormientes gͣuiꝰimpugnat. Quem tn̄ hec maligne agere ſuꝑna diſpenſatio benigne ꝑmittit: vt ne in electoꝝ cordibꝰ: ip̄e ſaltēa paſſionis p̄mio ſomnus vacet. Bn̄ ergo rectori oīmdicitur Si dixero conſolabitur me lectulus meꝰ: ⁊ releuabor loquens mecū in ſtratu meo: terrebis me ꝑ ſōnia⁊ per viſiones horrore concuties: qꝛ nimiꝝ deus mirabiliter cuncta diſpenſat: ⁊ ip̄e facit ꝙ malignus ſpiritꝰiniuſte facere appetit. qꝛ hoc fieri nō niſi iuſte ꝑmittitSicqꝫ iuſtoꝝ vita ⁊ per vigilias temptatione quātituret ꝑ ſōniū fatigatione ⁊ illuſiōe fatigatur. foris corruptionis ſue moleſtias om̄ſ tollerat: intus apud ſemetipſam gͣuiter illicitas cogitatōes portat. ¶ Idem in dyalogo libro quarto. Sancti deniqꝫ viri inter illuſionesatqꝫ reuelatōes ip̄as viſionū voces atꝫ ymagines quodam intimo ſapore diſcernūt: vt ſciant: vl̓ quod a bonoſpū percipiant: vel qͥd ab illuſore patiātur. Naꝫ ſi ergahec mēs cauta n̄ fuerit ꝑ deceptorem ſpūm ml̓tis ſe vanitatibus immergit. Qui non nūꝙͣ ſolet multa vera p̄dicere. vt ad extremū valeat anima ex aliqua falſitatelaqueare ſicut cuidā noſtrū nuꝑ certum eſt contigiſſe:qui dum ſomnia vehementer attenderꝫ: eiqꝫ ꝑ ſomniūlonga ſpacia huiꝰ vite promiſſa ſunt. Cunqꝫ multas pecunias pro lōgioris vite ſtipendiis collegiſſet. Itaqꝫ repente defunctus eſt: vt intactas omnes relinq̄ret. ⁊ ip̄eſecum nihil ex bono opere portarꝫ. ¶ Actor. Cetera d̓illuſionibꝰ ſomniātiuꝫ dicta ſunt ſuperiuſ in tractatu d̓naturis operationibus demonum. ¶. .LXVI.

¶ Qualiter malignus ſpūs imagnes imprimat in vigilantibus¶ Auguſtinus ī libro de diuinatōe demonuꝫEmones quideꝫ ſuadent homībꝰ miris modiſet inuiſibilibꝰ: per illā ſubtilitatē corpoꝝ ſuoꝝ:corpora hominū nō ſentientiū penetrādo: ⁊ ſecogitatōibus eoꝝ ſiue vigilantiū ſiue dormientiuꝫ perquedā ymaginaria viſa miſcendo. ¶ Actor. Impͥnūtitaqꝫ malignus ſpūs ymagines reꝝ delectabiliū in ip̄aanima: ex qͥbus ſurgunt male cogitatiōes: dū ipſa anīaoperatur circa illas ymagines. hās aūt imprimit in virtute ymaginatīa: qm̄ abundat humoribꝰ. Nec id̓o dyabolus intrat anima: vt in ea formet huiuſmodi imagīeſſꝫ quodāmodo miſcꝫ ſe vl̓ coniūgit virtuti imagīatiueet ille imagines quas in ſe ipſo format: reſultant ī ymaginatōne hominis: ſicut ſi ſpeculū admoueatur ſpeculoforma impreſſa in vno reſultat in alio. Et ita per apprehenſionem rei delectabilis: dum anima circa imagineꝫeius negociatur vel operat̉: mouetur ad concupiſcentiāillius rei delectabilis cuiꝰ eſt imago. Et ita ſurgit cogitatio cum delectatōe que eſt peccatum. Et qm̄ aīma delectatur in ipſis rebꝰ corporeis per qͥnqꝫ ſenſus: ideo n̄ſolum per imaginatōem ſed etiam per ẜſum irritat animas ad illicitas ⁊ immoderatas delectatōes ⁊ pͣuas cōgitatōes ſpecies corꝑales ẜſibus admouendo: vel etiāmiſcendo ſe ſpiritui ẜſibili: ⁊ ipſum immutando.¶ Ꝙ non ſit proprie cogitatōuꝫ immiſſor ſꝫLXVII.incentor. ¶ Hieronimꝰ ſuꝑ matheū libro. ij.E corde quidem: ſicut dicit veritas ipſa: exeutcogitatōes male ⁊cꝭ. Ex hac ſententia arguendi¶ ſunt: qui cogitatiōes a dyabolo immitti putāt⁊ nō ex propria voluntate naſci. Dęabolꝰ enī adiutorqͥdem ⁊ incentor malaꝝ cogitatiōum eſſe pōt: ſed actoreſſe non pōt. ¶ Actor. Patꝫ itaqꝫ ꝙ malignus ſpiritꝰnon īmittit aīme malas cogitatōes proprie ⁊ īmediateſed per occaſioneꝫ: ⁊ hoc dupliciter. Uno mō vicꝫ imagines reꝝ d̓lectabiliū imprim̄do in ipſa anima: ex qͥbuſſurgunt male cogitationes: vt dictum eſt ſupͣ. Hoc enīmodo temptat homīeꝫ de rebus ẜſibilibꝰ: vicꝫ vl̓ ipſasres ſenſibiles oſtendendo: vel eaꝝ imagines īprimēdovt per earum apprehenſiōem ꝓuocetur aīa ad cogitandum uel delectādum illicite. Alio aūt mō ſuggerendovl̓ male conſulendo: ꝑ quaſdā locutōnes ſpūales: quasaīme innoteſcit. ⁊ hoc modo temptat d̓ inuiſibilibꝰ: vtquādo facit errare in fide: vel aliquid tale. Sꝫ quibuslocutōibus vtantur angeli ad animam vel boni bn̄ conſulendo: vel mali male fug gerendo: a ẜſibus noſtris remotum eſt. Sed forte cōtra predicta obiicietur ab aliqͣqd̓ dicit gloſa Gregorii ſuꝑ geneſim. xxvi. Puteos inquit a vob̓ foſſos allophili replent: qꝛ terrenaſ cogitatones ingerūt ⁊ diuine ſcientie aquas tollunt. Sic aūt eſtintelligendū: ꝙ demones cogitatōes terrenas ingerūtid eſt materiam terrenarum cogitatiōum: videlicꝫ ymagines ex quibuſ: vt dictū eſt: ſurgunt terrene cogitationes. Dicit aūt et Origenes ſuper exodi principiū: vbide multiplicatiōe populi tāgitur hebreoꝝ. Utina inqͥtet michi populus iſrael. id eſt ſancte cogitatōes preualeant: vt cogitatōes quas īmittit dyabolus nō ſuſcipiaquod etiā ſic ītelligere debes vt circa phātaſmata velymagines quas dyabolus ingerit: non oꝑis: ita vt genrentur inte cogitatōes male. Ubi vero pſalmiſta tagitde immiſſionibꝰ per angelos malos: nō loquitur de immiſſionibus cogitatōum: ſed potius ſuggeſtionuꝫ vel arfectionum. quas īmiſit dn̄s egipciis per malos āgelosSi autē obiicitur: ꝙ dyabolꝰ: vt legitur: intrauit in coriude: vt traderet dn̄m. Ad hoc etiā damus reſponſum.Ꝙ dyabolus hoc qͥdem in cor iude ſpūali ſuggeſtioneimmiſit: non tn̄ cogitationem malam īmiſit: ſed ex illa