LiberUiceſimuſquintus

adiuuātis: quia quodlibet corpꝰ ſiue celeſte ſiue aliud:aut virtutem corporis: conuerti in naturaꝫ corporeamnon cōtingit. Unde nō poteſt eſſe: ſicut ex quo fiat ſubſtātia ſpūalis nec ſicut a quo: ut dictū eſt. Ex his ergomundi partibus que ſunt plene virtute ẜm phum: ſiuerōnibꝰ ſeminalibꝰ quibꝰ mūdꝰ ē grauiduſ ẜm Auguſt.oportunitate accepta: vt qn̄ confluūt virtꝰ primi orbiset orbium inferioꝝ. ⁊ virtus generatiua in planta ⁊ inanīali. ⁊ virtus ſimplex indita iſtis elemētis fit corꝑisorganizatio ⁊ productio anīe ſenſibilis in eſſe et animevegetabil̓. Un̄ ſcriptū eſt ī li. d̓ dogmatibꝰ eccleſiaſticꝭ.animaliū aīe non ſunt ſubſtantie: ſed cuꝫ carne ip̄a carnis viuacitate naſcūtur Ex his ergo ſcꝫ rōnibus ſeminalibus ſiue virtute anīe: quā plena ſunt hec inferioraeſt origo ⁊ principiū anime vegetabilis atꝫ ſenſibilis.Sicut aūt ſubſtantiaꝝ corꝑaliū ab initio creauit deusprīcipia: ſcꝫ ipſa elementa. ſic in elementis corꝑalibusſubſtantiaꝝ ſimpliciuꝫ que a corꝑe dependent creauitelemēta. Et ſicut corꝑa ex elementiſ generātur: elem̄tatn̄ nō ſunt generata: ſed creata: ſic anime hn̄t principiavnde generātur tn̄ illa principia non ſunt generata ſedcreata. Et iterū ſicut corꝑa que fiunt ex elemētis ſuntcorruptibilia. Elementa tn̄ in que reſoluūtur īcorruptibilia. Sic anime vegetabiliū ⁊ ẜſibilium ſunt corruptibiles: ſemina tamen eoꝝ incorruptibilia. ¶ XXX.¶ Reſponſiones ad obiecta in contrariumUm igit̉ audiſ ſcripturā dicentē: ꝙ creauit deus omnem animā viuenteꝫ atꝫ motabilē: intellige ꝙ ibi creare extenſo noīe dicit̉ producere.Porro cōmentator ſuꝑ libꝝ de diuinis nominibꝰ: vbidicit: ꝙ vite irrōnabilium ac germinū non ſunt diuineſed materiales ignis ⁊ ſpūs. intendit oſtendere dr̄iaminter vitam intellectiuā ſenſitiuam ⁊ vegetatiuā ꝙͣtuꝫad hoc: ꝙ intellectiua eſt perpetua: cetere uero nequaqͥimo pereunt iſte ⁊ creantur alie. Intellectiua uero eſtdiuina. id ē omīno ex nihilo creata Porro cetere ex materia cōdite: non ergo intelligit: ꝙ ille ex nihilo ſint create: ſꝫ potius quod ex elemētis hn̄t originē. hoc patꝫ ꝑhoc qd̓ dicit: ꝙ ex terra ſunt renouate: ⁊ ꝙ nō ſunt diuine: ſed materiales ignis ⁊ ſpūs. Ceteꝝ Auguſtinꝰ vbidicit ꝙ nulla ē vita que nō ſit ex deo: nō intendit ponere omnē vitam eſſe immediate a deo: ſed vitā rōnalemtm̄modo. Unde ⁊ verbo p̄dicto ſubiungit opponendo:nec aliqua vitā inqͣtum eſt vita malum eſt: ſed inqͣtumad mortē vergit. Mors vite aūt non niſi nequicia eſt: q̄ab eo ꝙ nequaꝙͣ uel nec quicꝙͣ ſit: eſt ſic dicta Ideoqꝫnequiſſimi homīes nihili homines appellātur: licet aūtnobilitas cauſati qn̄qꝫ atteſtetur nobilitati cauſe: hoctamē non eſt veꝝ generaliter loq̄ndo ⁊ ꝓportionaliter:ita ut qd̓ nobiliꝰ eſt ſit a cauſa nobiliore: ⁊ hoc maximequādo agens ꝑ electōem agit. Agens enī per electōeꝫdiuerſa ꝯſideratōe habita nūc nobiliorē producit effectum. nunc minꝰ nobilem. Unde in actōibꝰ vbi tota cauſa eſt deus: ipſa uolūtas que eſt cā per ſe ẜm beneplacitum ſue uoluntatis omīno indifferentis ī ſe: differētesproducit effectꝰ. Ad hoc aūt ꝙ obiectū eſt: quia quodeſt cauſa ſimplicis alicuiꝰ: poteſt in totū eſſe illius. dicimus ꝙ omnis cauſa creata operatur ex ſuppoſitōe materie: vl̓ ex materia ſuppoſita. Unde ſolus deus poteſtin totā rei ſubſtātiam: ſoluſqꝫ pōt creare. id ē aliquid d̓nihilo facere. Cum igit̉ anima vegetabilis ac ſenſibil̓originem habeat ex ratōibus ſeminabilibꝰ inditis mūdi partibuſ: in qͥbus ſunt aliquo mō: patꝫ ꝙ natura producens eas in eſſe: oꝑatur ex ſuppoſitōne materie quodammodo. Deniqꝫ ad id qd̓ obiectū eſt: ꝙ anima hmōiſubſtantia ſimplex eſt: ac per hoc totum eſſe ſuū ſil̓ hꝫ.Gicimꝰ: ꝙ ſimplex inqͣtum ſimplex dicit carentiā partium quantatiuaꝝ: nō tamē carentiā ptiuꝫ ſubſtātialiūeo mō quo qd̓ et quo dicūtur partes ſubſtantiales reꝝ

quodāmodo ſimpliciū. habēt enim hmōi anime quodeſt et qͦ ē: que ſunt et quaſi ꝑtes eaꝝ ſubſtantiales. Un̄cum quod eſt hmōi animaꝝ ſit in ſeminalibꝰ ratōnibusinditis mundi ꝑtibus: licet natura producat eas in eſſeNō ideo dicenda eſt in totam rei ſubſtātiaꝫ poſſe cumagat ul̓ operetur ex eis quod eſt quaſi materie ſuppoſitione.¶. XXXI.¶ Ꝙ vita cauſatur a creatura media intercorporalem et ſpiritualem.Um aūt ex corꝑe incorꝑeaꝫ fieri ſit impoſſibile: videtur ꝙ vita cauſari n̄ poſſit a corporali¶ creatura: vt eniꝫ dicit Auguſtinꝰ ſuꝑ geneſimad littera. Omne qͥdeꝫ corpus in omne corpus mutaricredibile eſt: quodlibꝫ aūt corpꝰ mutari poſſe in animācredere abſurdum eſt. Non ergo pōt corpus eſſe cauſavt ex qua fiat vita. ſꝫ nec ſicut a qua: qꝛ tunc effectꝰ nobilior eſſꝫ cauſa ſua Quelibet enī ſimplex ſubſtātia nobilior eſt omni ſub̓ia ⁊ virtute corꝑea. Preterea dicitidem Auguſ. in libro de fide ad petꝝ. Si deus vita n̄eſſet nō̄ viuētia corꝑa nō feciſſet. Non enī fecit rem nōviuentē: niſi res viuenſ. Multo fortiꝰ gͦ ſi nō eſſꝫ vitanō feciſſet vitam uel corꝑa viuentia: ex quo argui pōtꝙ res viuens ſiue vita: non pōt eſſe niſi a vita. Porronec a creatura ſpūali viuēte poteſt eē: qꝛ creatura ſpūalis etiā nobiliſſima ut angelus: in productōne reꝝ naturalium in eſſe non oꝑatur: vt natura: ſed potiꝰ vt ars.Eſt enī vt dicit Augꝭ. in mūdo gemina prouidētie operatio .ſ. partim naturalis ⁊ partim voluntaria ꝑ angeloꝝ ⁊ hoīm opera. Ex quo patꝫ ꝙ operatō angeli ī mūdo ē voluntaria: ⁊ ē oꝑatō artiſ nō nature Cū igit̉ viteanimalis ⁊ plante ꝓductio in eſſe non ſit opuſ artis huiuſmodi. productō angelicū opus non eſt nec eē poteſt.eadem rōne patꝫ: ꝙ ab anima rōnali eſſe non pōt. Dicimus itaqꝫ vt sͣ. ꝙ elementis mūdi eſt indita quedā natura ſimplex et incorꝑea alia. ſcꝫ ab elementari naturaque dum cooꝑatur virtuti operatiue in plantis et ī animalibꝰ virtute corꝑum celeſtium cōcurrente: prodeuntin eſſe vegetabiliū ⁊ animaliuꝫ anīe. Et he quidem virtutes ſiue nature poſſunt dici corꝑales: quia radicāturin corꝑibus ſiue corꝑum naturis et etiā ſpūales: qꝛ carent mole corꝑali. ⁊ ab hmōi corꝑali ⁊ ex tali pōt ſpūale fieri: ſed non ex corꝑali molem hn̄te corꝑis inꝙͣtumhuiuſmodi. Eſtimo itaqꝫ ꝙ illa natura que ſimplex eſt⁊ incorꝑea mundi partibꝰ indita: quā dicit philoſophꝰhec inferiora plena eſſe: principiū eſt ⁊ origo: vt ex quoeſt quod eſt hmōi animaꝝ. A virtute vero deciſa a gerante eſt quo eſt illaꝝ. Porro a virtute primi orbis etalioꝝ corpoꝝ ſuꝑceleſtium. ſunt ip̄e huiuſmodi animevt a diſponente ⁊ corroborāte alia oꝑatiuā ad hoc: vtꝓdeant in actum. Et ſic intelligit̉ verbuꝫ illud philoſophi: ꝙ ſcꝫ orbis pͥmꝰ ē principiū ac virtꝰ ⁊ cauſa ī vitaomnis viui. Ad hoc etiam videtur valere ꝙ ponit philoſophꝰ. ſcꝫ ꝙ de virtute anīe deciſa a generate fit aīaſenſitiua: ⁊ quodāmodo cōſimili anima vegetatīa Dicit enim ꝙ virtus a generāte deſcinditur: que materiāorganizat. Qua ſcꝫ organizata ingredit̉ eā vt artifexin artificio. fitqꝫ nō ſolū eius motor: ſed ⁊ actuſ ac perfectio. virtus enī anime: qꝛ cum materia ſibi proportōnali deſcindūtur: in ip̄a fortius radicatur: ac vehementius vnitur. Unde ab ip̄a facile non recedit. Et iteꝝ acalore. matricis adiuuātis caleſcit et vigoratur ⁊ fortificatur: vt anime accipiat robur Hoc aūt dico qꝛ virtutem aliquā ꝑ elongatōem ab eo cuius eſt debilitari videmuſ: vt in motu ꝓiectoꝝ ⁊ ſimilibꝰ. In hac aūt virtute ſecus eſt ꝓpter cauſas p̄tactas. Ex p̄dicto aūt philoſophi verbo videtur: ꝙ virtus a generāte deciſa virtutem illam ſiue naturā elementiſ inditam q̄ ſola potētiaerat ad animā ꝓducit in actum. Deniqꝫ concedimꝰ qd̓probatū eſt: vicꝫ ꝙ vita non niſi a vita eſſe poteſt. Nec