LiberUiceſimuſquartus

Studeat ergo anima in hac vita ſe ab huius federātiamundare: qua tenus cum hinc exierit: inde nihil corporeum ſecū trahat: ⁊ a corꝑali paſſiōe immunis exiſtat¶ Auguſtinꝰ vbi sͣ. Animā qͥdem corpoream non eſſeme plane profiteor ſcire: habere tn̄ ſimilitudinē corꝑis.et corporalium omīno membroꝝ poſſe quiſquis negat:poteſt negare animā eſſe: q̄ videt in ſomnis vl̓ ambulare ſe: vel ſedere: vel hac atꝫ illac ferri greſſu: uel etiā volatū: quod ſiue quadā ſil̓itudine corporiſ nō videt̉ poſſefieri. Proinde ſi hanc ſil̓itudinē ⁊ apud inferoſ gerit: n̄corporalē ſed corpori ſimilē. Ita et videtur in locis eſſenon corporalibꝰ: ſed corꝑaliū ſimilibꝰ: ſiue in reqͥe ſiuein doloribꝰ ¶ Idem in encheridion. Tempuſ itaqꝫ qd̓inter hominis mortē et vltimā reſurrectōem interpoſitum eſt. animas abditis receptaculis ꝯtineri. ſicut vnaqueqꝫ digna eſt: vel requie: vl̓ erumna: pro eo quod ſortita eſt in carne cum viueret..LXII.¶ De immortalitate anime ſcd̓m aſſertōesſanctoruꝫ. ¶ Gregorius ī dialago libro. iiij.Uod aūt poſt morteꝫ carnis viuat anima: patꝫratio: ſed fidei admixta. Homo nanqꝫ ſicut inmedio creatus eſt: vt eſſet inferior āgelo: ſuperior iumento: ita etiā haberet aliqͥd ꝯmune cum ſummo.aliqͥd cum infimo: īmortalitatem ſcꝫ ſpūs cum angelo:mortalitatē uero carnis cū iumento. ¶ Hugo vbi ſupͣImmortalis eſt anima: ne creatoris ſimilitudine diſcrepare videatur. Non enī poterat eſſe imago dei et ſimilitudo. ſi mortis termino claud̓retur Itaqꝫ ẜm q̄ndammodū vite quā nullo modo amittere poteſt īmortal̓ eſtScd̓m uero quādam mutabilitateꝫ qua pōt uel meliorvel deterior fieri: mortalis eſt. ¶ Petrus in itinerariolibro. iii. Ecce nōnulli deum blaſphemantes: et omnemvitam ſuā in in iuſticia et uoluptate ducentes ī lectulisſuis defuncti ſunt. ⁊ inter ſuos honorabiliter ſepulti.Alii uero deū timentes ⁊ colētes: et cum omni iuſticiaet ſobrietate viuentes ꝓ iuſticie obẜuantia in deſertisinterier̄t. ita vt nec ſepl̓tura digni haberētur. ubi eſt gͦiuſticia dei. ſi anima īmortalis nō eſt: q̄ ſi bene egerit ⁊pie p̄mia. ſi autē impie penas in futuro conſequetur.¶ Actor. Utiqꝫ cum certū ſit deuꝫ eſſe iuſtū ꝯſeq̄ns ēvt anime poſt mortē viuāt: ac pro meritis ſuis recipiātquod hic utiqꝫ non ſentiūt. ¶ Caſſiodorus ī li. d̓ anīa.Animā deniqꝫ rōnalis etiā a ph̓is probatur eſſe īmortalis: qꝛ cum viuificet aliud: in ſemetipſa utiqꝫ viuit.Et quia nō eſt armonia. neqꝫ conſtat ex pluribꝰ. ſꝫ ſimplex eſt natura. Et quia a ꝯtrarietate originali non corrumpitur. ⁊ qꝛ ſe ip̄am mouet. Nos aūt ueridica lectōeip̄amqꝫ īmortalem eſſe facile approbamꝰ: qm̄ ad imaginē ⁊ ſil̓itudinē actoris ſui facta legitur: qui utiqꝫ viuitſemper ac perhennitatem cuſtodit. ¶ LXIII.¶ De quibuſdam medijs ad probandū aniActor.me immortalitatem.Erte ſicut ꝓbat Auguſtinꝰ ī libro ſoliloquioꝝveritas eſt īmortalis. cum ergo proportionalit̓in nobilitate ſe habeat comp̄henſiuū. Animaque nata eſt ⁊ habilis ad ꝯprehenſiōem ueritatis. erit⁊ ipſa immortalis. Preterea cuius actus eſt ſine corꝑeet ſubſtātia poteſt eſſe ſine corꝑe. Anima uero ītellectucernit formas: que nec corꝑa ſunt: nec hn̄t formas corporibus ſimiles: ut mentē ipſaꝫ ⁊ eius affectōes. Cumigitur actus eiꝰ ſit ſine corꝑe: et ipſa viuere poteſt ſinecorꝑe. Idē coniici poteſt ex ordine ⁊ ꝯnexione reꝝ: queeſt aurea cathena pythagore. Nā inter creaturas eſt q̄dam ſimplex et incorruptibilis ⁊ ītellectiua: ut angelꝰ.Alia his cōtraria habens: ut cetera. Neceſſe eſt auteꝫextrema per mediū cōiungi: oportꝫ igitur eſſe mediā exutroqꝫ compoſitam: ſcilicet ex ſimplici ⁊ compoſito: ⁊cͣ.Et hoc eſt homo: in quo ꝯnexionis ordo completur. ſedquod eſt in eo corruptibile corpuſ eſt: ergo anima eſt in

corruptibilis. Item intellectus hominis et angeli nondifferūt niſi in mō apprehendēdi. Idem em̄ cognoſcūtſed differenter: ſcꝫ intellectus hoīs non niſi ꝑ ſpeciemabſtractā: quia corpori cōiunctus eſt: angelicus autemnon ſic. Et eſt in ſe incorruptibilis: ergo ⁊ intellectꝰ hominis: quia gratia coniunctōis non poteſt corrūpi ſubſtatialiter. Ergo cum ſeparatur a corpore: non deſtruitur niſi modus ille: quia gratia coniunctionis nō habꝫaliud Itē om̄e quod intelligitur: aut eſt vniuerſale: auteſt ſubſtātia indiuidua ſeparata a materia corruptibiliIntellectus aūt intelligit ſe. Et non primo modo: ergoſecūdo. Sed nota ꝙ ad hoc intelligendū exigūtur triaNam intellectus agens abſtrahit ſpecies a phātaſmatibus: ⁊ abſtrahendo vnit cum paſſibili qui ē recipiēs.Formalis autem dicitur qui recipitur. Inter has autētres differētias ſolus intellectus formalis deſtructibilis eſt: quia acquiſitus eſt ⁊ tolli poteſt: ⁊ ſcd̓m diuerſaintellecta diuerſus eſt. Ideo deſtructibilis eſt: ⁊ hoc exparte corporis habet. Ex quo aīa ml̓tas recipit paſſiones: ⁊ contrahit obliuioneꝫ ⁊ hmōi. At vero qꝛ intellectus agens ſpecieſ a materia ⁊ materialibꝰ diſpoſitōnibus abſtrahit. Paſſibilis aūt abſtractas recipit. Intellectus ſecundū vtrāqꝫ dr̄ntiaꝫ eſt ſeꝑabilis: ac per hocincorruptibilis.¶ LXIIII.De eodem.Reterea om̄e quod nature legibus ſubiiciturhabet vnā viā determinatā ad quā cogitur: etſoluꝫ quod tale eſt: corruptibile ē. Anima veronon cogitur: ſed libera eſt Item in potentia intellectiuamaior eſt aſſimilatio creature ad creatoreꝫ: ꝙͣ in ꝑpetuitate eſſendi. quā tamen dedit deus corꝑibuſ celeſtibus.Cui ergo dedit maiorem dedit ⁊ minoreꝫ: ſcꝫ auime rationali. Preterea nulla virtus materialis mouet ad nōeſſe ſubiecti ſui: nec inclinat illud vt cōmutet eſſe ꝓ br̄eſſe. Anima vero rationalis eſt hmōi: imperat em̄ moripro bono fine. Item om̄e corruptibile debilitatur ſcd̓macceſſum ad ſui tꝑis terminū. Sed aīa rationalis nō debilitatur per acceſſum et ſeniū: imo magis fortificatureius operatio quātum ad vim intelligibilem: quia ī antiquis eſt ſapientia. Iteꝝ cum nobilius ſit eſſe forme?ꝙͣ eſſe materie. Sed in eſſe materie incorruptibilis eſtmateria prima ſcꝫ yle: igitur in eſſe forme incorruptibilis erit forma vltimaᶻ ſcꝫ anima ratōnalis: que eſt perfectio digniſſima. Preterea ſicut ſe habet yle ad omnesformas ſenſibiles et corruptibiles: ita ſe habet ſubſtantia intellectiua ad formas intelligibiles ⁊ ſpūales. Ergo ſicut yle eſt incorruptibile corruptōne corꝑali. Ita ēſubſtātia rōnalis corruptōne ſpirituali: quare et multominus corruptōne corꝑali: cū ad eā propter ſubtilitateeſſentie ſue corruptio corꝑalis non poſſit attīgere. Relinquitur ergo eam eſſe incorruptibilē et immortalem.Item om̄e quod naturaliter mouetur: non eſt naturalipoſſibilitate ꝓhibitum a fine ad quem mouet̉: qꝛ nullmotus nature naturaliter fruſtra eſt. Sed anima rationalis naturaliter mouet̉ ꝑͤ appetitū ad felicitatē et beatitudinem ꝑpetuā: non ergo naturaliter ꝓhibetur ab illa. ſed ſi eſſet mortalis naturaliter ꝓhiberetur: gͦ immortalis.PLXV.Aſſertiones Platōnis et Areſtotilis decobe. N phedrone platonis: quē trāſtulit cycero. vaMacrobius d̓ ſomnio ſcipionis li. ij.lidiſſimis argumentis anime immortalitas aīſeritur: ⁊ poteſt om̄is ratiocinatio in vniꝰ ſylogiſmi compendiū ita redigi. Aīa ex ſe mouet̉: qd̓ ex ſemouet̉ pͥncipiū motꝰ ē. qd̓ āt pͥncipiū motꝰ ē natū nō eſtEt quod natū non eſt: immortale ē. aīa igitur immortalis eſt. ¶ Actor. Areſtotiles quoqꝫ in ſecundo libro d̓anima: vbi loqͥtur de anima vegetabili ac ſenſibili: ſecūdum quod eas ꝯtingit diuidi diuiſione corꝑis in aīalibꝰ