LiberUiceſimuſtercius

incteſcere vulneribus non ſinit. Morſus ſerpentiū longius arcet et diſentericis ac lientericis et ad coli vulneratōnes ano ſuppoſitum valet. Butirū qͥdem ī lucernapro oleo ponitur: et ſic fumꝰ eius colligitur: huic virtuiſiccatoria eſt: oculoꝝ reuina ſiccat: ⁊ cicatrices eoꝝ ſanat. ¶ Plinius libro xxviii. E lacte fit ⁊ butiꝝ barbaraꝝ gentium laudatiſſimꝰ cibus: ⁊ qui diuites a plebediſcernat. plurimū ē bubulo ⁊ inde nomē. Pinguiſſimūex ouibus fit: ⁊ ex caprino. ſꝫ hieme calefacto lacte eſtate expreſſo tm̄: crebro iactatu in longis vaſis anguſtoforamine: ſpūm accipiētibꝰ ſub ipſo ore alias preligatoAdditur paululū aque vt aceſcat. Quod et maxīe coactum in ſummo fluit: at id exemptuꝫ addito ſale: oxygalia appellāt. Reliqua decoquūt ī olliſ. Ibi qd̓ ſuꝑnatāthutirum eſt oleoſuꝫ natura. quod magis virus reſpuithoc preſtātius iudicatur. Pluribꝰ cōpoſitōibus miſcetur inueteratum. Natura eiꝰ aſtringere: mollire: replere: purgare. Oxigalia fit ⁊ alio mō acido lacte additoin recens: quod dum aceſcit: vtiliſſimum eſt ſtomacho.LXV.¶ De vniuerſali proprietate lactis ſecundūmedicinam. ¶ Auicenna. vbi sͣ.Ac quidem nutrimētum eſt et equat chimos:cōfortat corpus: et abluit. Item lac propinquedigeſtionis eſt. cum ſit generatū in ſanguine:qui eſt in ſūmo digeſtionis. cui ſuꝑuenit digeſtio q̄damalia: ꝙͣuis ſit ex mēbro quod ad frigus declinat: Nonenī nutritur ab eo ſcꝫ māmilla niſi fiat in diſpoſitionecibi: qͥ indigꝫ digeſtiōe plurīa. Sꝫ qn̄ dn̄at̉ ei caliditasbona: reducit ad naturā ſaguīs equalis velociter. propter declinatōem aūt ſuaꝫ ad frigus flegmaticis nocet:qꝛ caliditas eoꝝ nō ꝯuertit ip̄m ad ſanguinē ſicut oportet. Magis aūt cōſiſtentibꝰ cōuenit. ꝙͣ adoleſcentibuscalide complexiōis: qꝛ cōuertitur in ip̄is ad colerā. Senibus vero confert: eo ꝙ humectat: ⁊ remouet pruritūqui eſt eis proprius: Sed oportꝫ vt iuuentur ad ipſumdigerendū cum melle. Cac cum melle bibitū interiorāvlcera mūdat ab hūoribꝰ groſſis: eāqꝫ maturat ⁊ lauatEt eſt boni chimi. facit etiā exuberare ſanguinē. Om̄eauteꝫ lac facit opilatōes ⁊ ꝓprie in epate: niſi lac camelarum fetaꝝ et ſil̓ium propter paucitatem caſcitatis: ⁊abſterſionē aquoſitatiſ eiꝰ. Nocꝫ aūt fluxū ſanguīs habentibus: nec eſt bonū viſceribꝰ. In ſubſtātia quidemſua velocis ꝯuerſiōis eſt: et proprie ad caliditatē: nec ēaliqͥd nocibilius corꝑi ꝙͣ malū lacͣ. Plurimꝰ eius vſusgenerat pediculos. Sꝫ ip̄m abſtergit cicatrices fedasin cute linitū. Et bonum colorē efficit bibitū. Ml̓tociens tn̄ facit accidere ſordes. Nocet etiā dentibꝰ: ⁊ concauat: et ꝯſumit eos: et proprie cum frigide cōplexiōisſunt. laxam efficit gingiuā. facit etiā caliginem viſus.Ueruntū cum mulgetur in oculo: cōfert obthalmīe: etaſꝑitati. Eſt etiā cōuenientiꝰ pectori ꝙͣ capiti ⁊ ſtomacho. Medetur vlceribꝰ pulmōis et exteuatōis. Et gargariſatuꝫ cōfert prefocationi ⁊ ſquinātie: et apoſtematibus vue et amigdalaꝝ. Nocet tn̄ hn̄tibus tremoremcordis humidum. Nocꝫ etiā ſpleneticis ⁊ epaticꝭ: ⁊ indigentibus regimīe ſubtiliatiuo: preter lac camelaꝝ fetarum. hoc enī nō nocꝫ ſꝫ iuuat Itē lac facit euenire lapidem. Et decoctū donec ꝯſumat̉ eiꝰ aqueitas: ꝯſtringitventrem. ac fluxuꝫ ſanguinis ꝑ interiora retinet. Om̄epreterea lac groſſum excitat colicā ⁊ generat lapidem.proprieqꝫ coluſtra Item lac excitat coitum: ita ꝙ etiaꝫacetoſum ⁊ meſit. id eſt aqua lactis in corꝑibus calidecomplexiōis. hoc facit eo ꝙ hūectat et inflat. et ſepe vētrem lenit. Decoctum aūt in quo carbones extincti ſūtet calefactum cum lapidibus ignitis et lamīs ferri. ꝓcul dubio ventrem ſtringit. Item lac confert raſure inteſtinorum: et potui medicinarum mortalium. Eſtautem cura obliuionis ſicce: ac triſticie ⁊ alienationis.

Multotiens quoqꝫ ſanantur illi quibus accidunt apoſte mata mala. et carbunculi. et ſcabies et pruritus bibitione lactis. cum in eorum complexionibus non fueritquod ipſum corrumpat et conuertat ad coleraꝫ. Nocetautem habentibus apoſtemata intrinſeca. Cac recētermulſum groſſum multotiens facit incurrere febres.¶ LXvx.¶ De diuerſitate lactis ſecundum differentiam animalium.Iuerſificatur auteꝫ lac ſecundum ſpecies animalium. et ſcd̓m etatem. vt ſi paruū. aut magnum. aut mediocre. Et ſcd̓m formaꝫ vt ſi eſt lenis carnis aut dure. extenuatum aut pingue. albi coloris aūt alteriꝰ. Nā debilius dicitur om̄e lac̄ albi aīaliset eſt velociores deſcenſionis. Et vaccinuꝫ quidem lacmultū habet butiroſitatiſ. Cac vero camelaꝝ partui vicinaꝝ minus et etiā caſeitatis. et eſt ſubtile valde. Lacſimiliter aſinaꝝ et equaꝝ ſubtile. Capraꝝ vero temperatum. Quium autē groſſum et pingue. Itaqꝫ caſcitaſin lacte camelino pauca eſt. poſtea in equo. deinde in aſino. et ob hoc raro caſeatur in ſtomacho ⁊ ſuperioribusventris pluſqꝫ aliud. Et lac quidem omnis animaliscuiꝰ impregnatio ꝓlixior impregnatione mulieris malum eſt. Quaꝓpter ꝓportōale eſt illud quod eſt ꝓximūſicut vaccinū. Et ſicut lacͣ vernale aquoſum cōparatōead eſtiuū: ſic et lac aīalis cuiꝰ paſtus eſt ripa vel terralimoſa. Plante ſiqͥdem veris aquoſe ſunt: cōparate adplantas eſtatis: et quāto magis eſtas accedit ad autumnum: tāto fit lac magis groſſum Et illud melius eſt qd̓eſt in medio eſtatis. In ip̄o tn̄ timetur: ꝙ calor illud cōuertat poſtꝙͣ potatū fuerit: hoc autem in vere nō timetur. Uentrem qͥdem leniūt ꝓprie lac equinū: camelinū:et aſininū. Deinde vaccinū: poſt caprinū. et quāto plusminuitur aqueitas. ¶ Iſaac vbi sͣ. Omniū auteꝫ laclaudatiſſimuꝫ eſt: quod eſt ſubtiliſſimū: vt femīnū. ſcd̓oaſininum: poſt caprinū. Aſininū tn̄ non eſt ita in ſubtilitate viccinū. Groſſiſſimuꝫ eſt plus nutritiuū vaccinuꝫ.dehinc porcinū. Magis aūt caſeatum eſt porcinuꝫ: ꝙͣvaccinū. plus aquaticum porcinuꝫ: poſt hoc eamelinuꝫtunc caballinū et aſininuꝫ. Temꝑatius ⁊ in tribus ſubſtātiis mediocrius femininuꝫ. ſcd̓o caprinum. Nā omne lac naturā et cōplexiōeꝫ animalis cuiꝰ eſt: imitatur.Si ergo eſt de groſſo animali: groſſum erit. Si de ſubtili: ſubtile. Ut autē ait galienꝰ: lac porcinū grauiꝰ eſt inodore ꝙͣ vaccinum: et iō magis flegmaticū. ¶ ActorSunt autem ſpecies lactis medicinalis ſcd̓m Auicēnāvaccinū: ouinum: caprinuꝫ: camelinum: equinum: aſininum: cauinum: muliebre De qͥbus fere oībus locis congruis iam dictuꝫ eſt ſuperius. ¶ Plinius libro xi. Mulieri ante ſeptimum menſem p̄fuſum lac inutile. Ab eomenſe quo vitalis eſt partus: ſalubre. pleriſqꝫ auteꝫ totis māmiſ atqꝫ etiā in alaꝝ ſinus fluit Cameli lac iuuſgetur ne iteꝝ graueſcat. Suauiſſimuꝫ hoc exiſtimaturad vnā mēſura tribus aque additis. Bos ante partuꝫnon habet. Ex primo ſemper a partu coloſtra fiunt: niadmiſceatur aqua in pumicis modum coeunt duricia.Aſine pregnātes ꝯtinuo lacteſcunt. Pullo earum vbipingue pabulum: biduo a partu maternum lac guſtaſſeletale eſt. Genꝰ mali vocatur coloſtratio. Tenuiſſimuꝫcamelis: mox equabus. Craſſiſſimum aſine: vt coagulivice vtantūr. Cōferre aliquid et cādori in mulieꝝ cuteexiſtimatur Om̄e autē igne ſpiſſatuꝫ humore ferueſcitBubulum caſeo fertilius ꝙͣ caprinuꝫ: ex eadem menſura pene altero tanto. Que plures quaternas manmashabent caſeo inutilia. Et meliora que binas.¶ CXVII.¶ De vita et morte animalium.¶ Areſtotiles in libro de vita et morte.