LiberUiceſimuſtercius

aſſimilantur: non in creatione naturali tantum: ſed etiāin accidentibus. Multiqꝫ geniti maculas habent ſil̓esgenerātibus: et in eiſdem locis. Nos autē dicimꝰ eſſeſperma: quod habet naturā eſſendi: conueniens toti: etnon exiens a toto. Dicebāt illi ꝙ ſperma eſt diſſolutiocorꝑis. Nos aūt dicimus ip̄m eſſe ſuꝑfluū quo indigetur: et melius eſt ꝙ ſit vltimum. Ꝙ enī ſecundum viaꝫſuꝑflui ſit: et non ſecunduꝫ viā diſſolutionis: ſignum ē:quoniā animali magni corꝑis ſunt pauce generatōnisquia neceſſe eſt: vt ſit in eis multū diſſolutum et paucūſuperfluū: ratōe ſupra dicta. Omne quoqꝫ quod diſſoluitur a corꝑe corrumpitur: ⁊ naturā ſuā mutat. p̄tereadiſſolutum non habet in corꝑe naturalē locū: ſed vagatur caſualiter. Item diſſolutio ſemꝑ debilitat: exitꝰ aūtſpermatis alleuiat. Et non exit a viro ſperma tantum:ſed ſperma cū ſuꝑfluitate: que mala eſt et infirma. propter hoc homines multi non generant Non eſt aūt ſperma in iuuenibus ꝓpter crementum. ſperma nāqꝫ traſitincrementū corꝑis. Nec eſt etiā in ſenibus ꝓpter indigeſtionē: quia natura non poteſt bene digerere: ſed necin infirmis: ꝓpter debilitatē. Quidā autem ſunt multiſpermatis. q̄dam pauci qͥdam vero nullius: nō propterinfirmitatem: ſed ꝓpter cōtrarium: qn̄ enim ſani ſunt etmulte carniſ: non ſpermatiſant niſi modicum: nec coitūdeſiderāt: niſi raro. ſimiliter ⁊ accidit mulieribꝰ. ſuꝑfluum nanqꝫ in corꝑibus pinguibus digeritur: ⁊ tranſitin pinguedinē Huiuſmōi occaſio etiā accidit in vitibꝰfertilibꝰ propter multitudinē cibi. qꝛ fructus eaꝝ diminuūtur et corrumpunt̉ Itaqꝫ capri: qꝛ quādo multū impinguātur: non coeunt niſi raro. Paſtores ſapiētes macrificāt eos ante coituꝫ. ſimiliter ⁊ cultores vitibꝰ fertilibus faciūt Igitur manifeſtuꝫ eſt: ꝙ ſperma eſt ſuꝑfluum cibi: quo indigetur: et cibi vltimi: cibi ſanguinei ſcꝫqui per membra ſpargitur: ⁊ magnū eis vigorem dat.Ideoqꝫ ſperma corpꝰ debilitat cūqꝫ digeritur et decoquitur: exit mutatuꝫ et alteꝝ ſcꝫ albū: non in colore ſāguinis: niſi exierit indigeſtum. Quādo autem vir multūcōire ſatagit: exit ſperma ſanguineuꝫ. Recte vero filiipr̄ibus et parētibus ſimiles ſunt: quoniā id quod a mēbris exiuit. ſimile eſt ei qd̓ remāſit Itaqꝫ ſperma ꝙͣuisin eo nulla appareat mēbroꝝ diſtinctio: potentia tamēſimile eſt cuilibet membro. Sperma multiplicat̉ in corpore cuiꝰ complexio calida eſt ⁊ humida Omne animalmulti ſepi pauci ſeminis eſt. Homo vero inter alia animalia cōparatōne ſui corꝑis eſt multi ſeminis: humorqͥdem naturalis et accidētalis cōueniens eſt generatōiſpermatis. Calor itaqꝫ ſolis et calor aīalis ſunt in ſpermate ⁊cͣ.LIII.De menſtruo. ¶ Idem.Enſtruum in feminis ſimile eſt ſpermati in maribus. Nec eſt aliud ꝙͣ ſperma indigeſtum ſed. nō eſt cōueniens generatōi. quia ſi fuerit ſperma non erit menſtruum. et ecōuerſo. Huiꝰ ſignū eſt. ꝙnatura feminaꝝ debilis eſt. et minoris caloris. earūqꝫcorꝑa molliora ſunt. et leuiora. paucioriſqꝫ pili corꝑibꝰmariū. Minora quoqꝫ ſunt eis in omni genere aīaliuꝫgenerātium animal. Nec eſt exitus mēſtrui: niſi in iſtisgeneribꝰ tm̄. Sed generatio ſpermatis et menſtrui nōfit ſcd̓m eādem viā. Nec eſt fetus ex cōmixtōne duorūſpermatū: qꝛ multotiens impregnatur mulier ſine delectōne tempore coitus: et qn̄qꝫ ſpermatiſant vir ⁊ ml̓iernec tamen ab eis aliquid generatur. niſi in matrice fuerit humiditas tēperata ex reſiduo menſtrui. propter hͦomnino nō parit mulier: quādo menſtruat: neqꝫ quādomultum menſtruat. Animalia ouantia non menſtruatpropter corpoꝝ ſiccitatē. Aīalia vero q̄ generant aīal:eiiciunt humiditatem: preterꝙͣ in illis que occaſionantur in generatōe: ſicut eſt genus mularum. Fluxus aulem ſanguinis non manifeſtatur in feminis aliorum

animalium: ſicut in mulieribus In interiori nanqꝫ mulier eſt maioris ſanguinis: ꝙͣ femine ceteroꝝ: ⁊ ob hocaccidit ei mēſtruum. Ob hoc etiā minus infirmatur ꝙͣvir. Lactātes omnino nō menſtruāt vel modicuꝫ. Quevero mēſtruo carēt. vt plurimū ſteriles ſunt. ¶ LIIII.¶ De lacte. ¶ Iſidorus libro vndecimo.Ac a greco deriuatū eſt ꝓ candore. Greci em̄album gleucon dicūt. Lac vero et ſanguis ſūtquod nutrit ⁊ quod nutritur: Nam lacte nutrimur: ſanguine viuimꝰ. Caſeum aūt vocari quaſi careūeo quod careat ſero. Naꝫ omne ſerum ei deducitur: vtponderibus arguatur. ¶ Ex libro de naturiſ reꝝ. Laceſt humiditas in animalibꝰ ſeꝑata poſt impregnatōemQuādoqꝫ tn̄ vt dicit Areſtotiles erumpit etiaꝫ in maſculis. ſed nō apparet propter creatōis eius ſpiſſitudinem. Lac mulieꝝ nigrarum melius eſt ꝙͣ albaꝝ. In capris aūt eſt ꝯͣrium. ¶ Areſtotileſ. Queſ precipue interomnia animalia dant lac per multū tempꝰ ſcꝫ per viii.menſes. q̄dam vero paſcua miunūt lac: et quedā multiplicant: vt ca que ſunt inflatiua: ſicut faba q̄ capre cōuenit et vacce. Signuꝫ vero multitudinis lactis antepartum eſt declinatio vberis ad inferius. Piſcium delphinus habꝫ lac in māmillis: et lactat fetus ¶ Iſaacin dietis. Cac̄ temperatā habet complexionē in caloreet humiditate: q̄ ſūt ī primo gradu. Un̄ minꝰ ꝙͣ piſceshumidum eſt flegmatiſqꝫ generatiuū: vicinūqꝫ eſt ſanguini: nec aliud eſt niſi ſanguis ſecundo coctus in vberibus. Habet tn̄ a māmillis albedineꝫ: ſaporitatem: ethabilitatē: ¶ Idē. lac tripliciter diuiditur: aut em̄ dulce eſt vicinitus mammillas exiēs: aut acidum iam diumulſum: aut hoꝝ mediū. Dulce minꝰ calidū ē ꝙͣ in medio primi gradus: ⁊ ī initio ſecundi Qd̓ mōſtrat eiꝰ ſaporitas: et ſanguīs ſaporis vicinitas: ac facilis in eummutabilitas. Un̄ et minꝰ ꝙͣ piſces eſt humiduꝫ et a flegmate longe remotū. Itaqꝫ laudabilius eſt eius nutrimētum: et carni ceteriſqꝫ mēbris facile aſſimilandum.Non aūt eſt accipiēdū lac: niſi corpꝰ ſit temꝑatū: ⁊ ſtomachus exinanitus de colericis et flegmaticis humoribus. Corpus enī ſi his ſit mūdatū ⁊ lac bene digeſtūmultum nutrimētum dat: laudabileꝫ ſanguinē generatcarnem augmētat: ⁊ totū corpꝰ laudabiliter humectatexteriora tenerat: et pulchra facit. Un̄ rufus lac bibentes ieiunos eſſe oportet: ⁊ bibatur calidum cū exit vbera: nec aliquid cōmedatur quouſqꝫ digeratur: et laboret motus nimius caueatur. Si enī cuꝫ nimio motu ſtomachi inueniat̉ defectōem eiicitur lac an̄qͣ digeraturSi vero fortitudinē īuenerit in corruptionē mutatur.LVDe lactis origine. ¶ Areſtotiles.Ac aīalis totū eſt in māmillis Māmille veroſunt in anīali qd̓ generatur vl̓ interiꝰ vl̓ extraMulieres lactātes ⁊ impregnate non mēſtruant: quia natura lactis ⁊ ſanguinis menſtrui eadeꝫ eſtNec poteſt ita materiare natura ꝙ duobuſ ſufficiat:ſcꝫ exitui menſtrui et lactis. Sed qn̄ ſuꝑfluitas illa trāſit in aliā ꝑtem: abſcindetur ab alia: niſi accidat ꝯͣriumnature. Et quādo quidem iam non potuerit eſſe cibusconcepti per vmbilicuꝫ propter magnitudinē: tunc preparatur lac: et iterū cum traſitus cibi non fuerit ꝑ vmbilicum: ſtatim cōſtringuntur vene ſuꝑ quas poſita eſttela que dicitur vnbilicus: propter hoc exit natura extra. Idcirco non dicitur eſſe lac an̄ tempꝰ partus: necmulto poſt niſi ꝯͣ naturā accidat. Qm̄ ergo tēpꝰ partꝰalioꝝ animaliū non diuerſatur: erit digeſtio et complementum lactis in illo tempore. Tempus autem partusmulierū diuerſatur: et ideo neceſſario debet eſſe lac bonum poſt ſeptimū menſem Iam enim nō auferetur abea pars bone digeſtōis: que accipiebatur antea: et nonindigetur illa. Cibus enī oīm anīalium non ē niſi dulce